IV U 459/21

Sąd Okręgowy w SieradzuSieradz2021-10-19
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emerytura górniczaokres pracy górniczejZUSubezpieczenie społecznestaż pracydozorcautrzymanie ruchuorzecznictwo

Sąd Okręgowy przyznał A. K. prawo do emerytury górniczej, uznając, że udowodnił on wymagany 25-letni okres pracy górniczej, w tym pracę na stanowisku dozorcy w oddziale utrzymania ruchu.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił A. K. prawa do emerytury górniczej z powodu nieudowodnienia 25-letniego okresu pracy górniczej, zaliczając jedynie 23 lata, 9 miesięcy i 29 dni. Sporny był okres od maja 1995 do maja 1996, kiedy A. K. pracował jako dozorca w oddziale utrzymania ruchu. Sąd Okręgowy, po analizie zeznań wnioskodawcy i dokumentów, uznał, że praca ta spełniała kryteria pracy górniczej. Doliczając ten okres oraz uwzględniając dalsze zatrudnienie jako sztygar zmianowy, sąd stwierdził, że wnioskodawca udowodnił wymagany staż i przyznał mu prawo do emerytury górniczej od 29 maja 2021 roku.

Decyzją z dnia 6 lipca 2021 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił A. K. prawa do emerytury górniczej, argumentując nieudowodnienie wymaganego 25-letniego okresu pracy górniczej. ZUS uwzględnił do 27 kwietnia 2021 roku 23 lata, 9 miesięcy i 29 dni pracy górniczej. Okres od 1 maja 1995 roku do 30 maja 1996 roku nie został zaliczony, ponieważ stanowisko "Dozorca" w świadectwie pracy nie figurowało w odpowiednich przepisach, mimo że z angaży wynikało stanowisko "Dozorca urządzeń i robót". Wnioskodawca wniósł odwołanie, domagając się zaliczenia spornego okresu oraz dalszej pracy jako sztygar zmianowy. Sąd Okręgowy w Sieradzu, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, ustalił, że A. K. w spornym okresie pracował jako dozorca w oddziale wydobywczym związanym z utrzymaniem ruchu na odkrywce, nadzorując brygady mechaników i skarowników oraz pracując bezpośrednio przy maszynach. Sąd oparł się na zeznaniach wnioskodawcy, uznając je za wiarygodne. W ocenie sądu, faktyczne obowiązki wykonywane przez A. K. kwalifikowały jego pracę jako pracę górniczą, zgodnie z orzecznictwem i przepisami (w tym Zarządzeniem nr 9 MPiH z 1994 r.). Doliczając okres od 1 maja 1995 roku do 30 maja 1996 roku (1 rok i 30 dni) do już uwzględnionego stażu, a także uwzględniając dalszą pracę jako sztygar zmianowy, sąd stwierdził, że wnioskodawca spełnił warunek 25-letniego okresu pracy górniczej, w tym co najmniej 10 lat pracy określonej w art. 50c ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. W konsekwencji, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał A. K. prawo do emerytury górniczej od 29 maja 2021 roku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, praca ta może być uznana za pracę górniczą, jeśli faktyczne obowiązki pracownika odpowiadają kryteriom określonym w przepisach, nawet jeśli nazwa stanowiska w świadectwie pracy nie jest precyzyjnie zgodna z wykazem, a praca była wykonywana w ramach utrzymania ruchu.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na utrwalonym orzecznictwie, zgodnie z którym decydujące znaczenie mają faktyczne obowiązki pracownika, a nie tylko nazwa stanowiska. Analiza zeznań wnioskodawcy wykazała, że wykonywał on prace nadzorcze i bezpośrednio związane z obsługą maszyn wydobywczych na odkrywce, co kwalifikuje się jako praca górnicza zgodnie z art. 50c ust. 1 pkt 4 ustawy i Zarządzeniem nr 9 MPiH.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmienia zaskarżoną decyzję i przyznaje prawo do emerytury

Strona wygrywająca

A. K.

Strony

NazwaTypRola
A. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

u.e.r. FUS art. 50a § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

u.e.r. FUS art. 50a § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

u.e.r. FUS art. 50c § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Za pracę górniczą uważa się zatrudnienie na odkrywce w kopalniach siarki i węgla brunatnego przy ręcznym lub zmechanizowanym urabianiu, ładowaniu oraz przewozie nadkładu i złoża, przy pomiarach w zakresie miernictwa górniczego oraz przy bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń wydobywczych, a także w kopalniach otworowych siarki oraz w przedsiębiorstwach i innych podmiotach wykonujących roboty górnicze dla kopalń siarki i węgla brunatnego, na stanowiskach określonych w drodze rozporządzenia.

u.e.r. FUS art. 50c § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Wymagane jest co najmniej 10 lat pracy górniczej określonej w tym przepisie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 477¹⁴ § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zarządzenie nr 9 MP i H art. Załącznik nr 3 § Litera D pkt 2

Zarządzenie Ministra Przemysłu i Handlu

Wymienia stanowisko dozorcy odpowiedniej specjalności zatrudnionego w oddziale wydobywczym, w oddziale związanym z utrzymaniem ruchu, remontowym, wulkanizacji taśm przenośnikowych lub rekultywacji górniczej jako pracę górniczą.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Praca na stanowisku dozorcy w oddziale utrzymania ruchu na odkrywce spełnia kryteria pracy górniczej. Faktyczne obowiązki pracownika są decydujące dla kwalifikacji pracy jako górniczej, a nie tylko nazwa stanowiska. Dalsze zatrudnienie jako sztygar zmianowy uzupełnia wymagany staż pracy górniczej.

Odrzucone argumenty

Stanowisko "Dozorca" w świadectwie pracy nie figurowało w wykazie prac górniczych zgodnie z Zarządzeniem nr 9 MPiH.

Godne uwagi sformułowania

decydujące znaczenie przy uznaniu pracy za pracę górniczą mają obowiązki faktyczne wykonywane przez pracownika, a nie treść umowy o pracę i wskazany w niej charakter stanowiska

Skład orzekający

Sławomir Górny

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uznawanie pracy w utrzymaniu ruchu na odkrywce za pracę górniczą, interpretacja przepisów dotyczących emerytur górniczych, znaczenie faktycznych obowiązków pracownika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych stanowisk i rodzajów kopalń (węgiel brunatny, siarka) oraz okresów zatrudnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie faktycznego charakteru pracy dla uzyskania świadczeń, nawet jeśli formalne nazewnictwo stanowisk może być mylące. Jest to ciekawy przykład interpretacji przepisów emerytalnych w kontekście pracy fizycznej.

Czy praca w "utrzymaniu ruchu" to praca górnicza? Sąd przyznał emeryturę po sporze o staż.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV U 459/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 października 2021 roku Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Sławomir Górny Protokolant: st. sekr. sąd. Beata Krysiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2021 roku w Sieradzu odwołania A. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 6 lipca 2021 r. Nr (...) w sprawie A. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o emeryturę zmienia zaskarżoną decyzję i przyznaje A. K. prawo do emerytury górniczej od 29 maja 2021 roku. Sygn. akt: IV U 459/21 UZASADNIENIE Decyzją z 6.07.2021r., ZUS Oddział w Z. , odmówił A. K. prawa do emerytury górniczej z uwagi na nieudowodnienie co najmniej 25 – letniego okresu pracy górniczej. Do dnia 27.04.2021r., ZUS uwzględnił wnioskodawcy 23 lata, 9 miesięcy i 29 dni pracy górniczej, w tym 23 lata, 9 miesięcy i 29 dni pracy górniczej wymienionej w art. 50c ust.1. Do pracy górniczej w wymiarze nie zaliczono okresu od 1.05.1995 – 30.05.1996, ponieważ w świadectwie wykonywania pracy górniczej z 27.04.2021r. figuruje stanowisko Dozorca w oddziale związanym z utrzymaniem ruchu, natomiast z przedłożonych angaży wynika stanowisko Dozorca urządzeń i robót, które nie figuruje w Zarządzeniu nr 9 MP i H z 23.12.1994r., Zał. Nr 3, Litera D pkt 2. W odwołaniu od powyższej decyzji, wnioskodawca wnosił o zaliczenie spornego okresu zatrudnienia jako pracy górniczej oraz dodatkowo pracy, którą świadczy do chwili obecnej jako sztygar zmianowy oddziału związanego z utrzymaniem ruchu i przyznanie prawa do emerytury od 29.05.2021r. W odpowiedzi organ rentowy podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, wnosząc o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: A. K. , urodził się (...) W okresie od 1.05.1995 – 30.05.1996, A. K. był zatrudniony w Kopalni (...) w R. w oddziale mechanicznym Pola B. , jako dozorca zatrudniony w oddziale wydobywczym, związanym z utrzymaniem ruchu. Odwołujący posiadał uprawnienia niższego dozoru i świadczył pracę na terenie odkrywki we wkopie. Praca była świadczona na koparkach węglowych wielonaczyniowych głównych K36, K37, K38, które zbierały nadkład i węgiel, były także dwie koparki łańcuchowe i urządzenia towarzyszące. To był oddział utrzymania ruchu mechanicznego odkrywki B. bezpośrednio przy maszynach. Praca polegała na nadzorowaniu brygad mechaników, skarowników, które zajmowały się bieżącym utrzymaniem ruchu, usuwaniem awarii oraz remontami planowanymi. Te maszyny były bezpośrednio przy urobku we wkopie. Odwołujący fizycznie pracował z podległą brygadą i zjeżdżał razem z brygadą. Do obowiązków wnioskodawcy należało zabezpieczenie napędów, dokonanie odpowiednich wpisów w książce ruchu maszyny, nadzór nad przestrzeganiem przepisów bhp, egzekwowanie pleceń i wykonanie prac, koordynacja tych prac, zapewnienie odpowiednich warunków pracy poprzez doprowadzenie dźwigów, podnośników koszowych, sprzętu pomocniczego potrzebnego do wykonania zadań. To było utrzymanie ruchu mechanicznego. Od 1.06.1996r. do nadal, odwołujący jest zatrudniony jako sztygar zmianowy oddziału związanego z utrzymaniem ruchu pola B. i S. , bo są obsługiwane dwie odkrywki (zeznania wnioskodawcy - na nagraniu CD: 00:06:13 – 00:15:54 k. 38/akta sprawy; akta osobowe). W dniu 6.05.2021r., A. K. złożył w ZUS wniosek o emeryturę górniczą (wniosek z załącznikami/akta ZUS). Decyzją z Decyzją z 6.07.2021r., ZUS Oddział w Z. , odmówił A. K. prawa do emerytury górniczej z uwagi na nieudowodnienie co najmniej 25 – letniego okresu pracy górniczej. Do dnia 27.04.2021r., ZUS uwzględnił wnioskodawcy 23 lata, 9 miesięcy i 29 dni pracy górniczej, w tym 23 lata, 9 miesięcy i 29 dni pracy górniczej wymienionej w art. 50c ust. 1. Do pracy górniczej w wymiarze nie zaliczono okresu od 1.05.1995 – 30.05.1996, ponieważ w świadectwie wykonywania pracy górniczej z 27.04.2021r. figuruje stanowisko Dozorca w oddziale związanym z utrzymaniem ruchu, natomiast z przedłożonych angaży wynika stanowisko Dozorca urządzeń i robót, które nie figuruje w Zarządzeniu nr 9 MP i H z 23.12.1994r., Zał. Nr 3, Litera D pkt 2 (decyzja k. 33/akta ZUS). Sąd Okręgowy ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym. Ustalenia dotyczące charakterystyki pracy wnioskodawcy w spornym okresie w (...) B. oraz po złożeniu wniosku o emeryturę 6.05.2021r., Sąd oparł na zeznaniach wnioskodawcy, którym dał wiarę. W poczet materiału dowodowego, Sąd przyjął także akta osobowe wnioskodawcy. W ocenie Sądu w świetle materiału dowodowego, A. K. spełnił sporną przesłankę co najmniej 25 – letniego okresu pracy górniczej. W okresie zatrudnienia od 1.05.1995 – 30.05.1996, A. K. wykonywał prace górniczą jako dozorca zatrudniony w oddziale wydobywczym, związanym z utrzymaniem ruchu. Wnioskodawca świadczył pracę na terenie odkrywki we wkopie. Zaliczając ten okres zatrudnienia, który wynosi 1 rok i 30 dni oraz uwzględniony przez ZUS w wymiarze 23 lat, 9 m-cy i 29 dni, to nie daje to łącznie 25 lat. Jednakże zdaniem uprawnione jest uzupełnienie stażu pracy górniczej o brakujący okres 1 miesiąca i 1 dnia, bowiem odwołujący do nadal wykonuje pracę górniczą na stanowisku sztygara zmianowego oddziału związanego z utrzymaniem ruchu. Sąd Okręgowy zważył: Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 50a ust. l ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. z 2013r., poz. 1440 ze zm.), górnicza emerytura przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki: ⚫ ukończył 55 lat życia, ⚫ ma okres pracy górniczej wynoszący łącznie z okresami pracy równorzędnej co najmniej 25 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 10 lat pracy górniczej określonej w art. 50c ust.l, ⚫ nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego albo złożył wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Zgodnie z ust. 2 cyt. art. 50a, wiek emerytalny wymagany od pracowników: mężczyzn mających co najmniej 25 lat pracy górniczej i równorzędnej, w tym co najmniej 15 lat pracy górniczej, o której mowa w art. 50c ust. 1, wynosi 50 lat. W myśl art. 50c ust. l pkt 4 ustawy, za pracę górniczą uważa się zatrudnienie na odkrywce w kopalniach siarki i węgla brunatnego przy ręcznym lub zmechanizowanym urabianiu, ładowaniu oraz przewozie nadkładu i złoża, przy pomiarach w zakresie miernictwa górniczego oraz przy bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń wydobywczych, a także w kopalniach otworowych siarki oraz w przedsiębiorstwach i innych podmiotach wykonujących roboty górnicze dla kopalń siarki i węgla brunatnego, na stanowiskach określonych w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki i ministrem właściwym do spraw Skarbu Państwa. W utrwalonym orzecznictwie przyjmuje się, iż decydujące znaczenie przy uznaniu pracy za pracę górniczą mają obowiązki faktyczne wykonywane przez pracownika, a nie treść umowy o pracę i wskazany w niej charakter stanowiska (por. wyrok SN z 25.03.1998r., IIUKN 570/97, wyrok SN z 22.03.2010r., II UKN 263/00). Zgodnie z Załącznikiem nr 3 lit. D Zarządzenia nr 9 Ministra Przemysłu i Handlu z 23.12.1994r. w sprawie określenia stanowisk kierownictwa ruchu i dozoru pod ziemią, w kopalniach siarki i kopalniach węgla brunatnego, na których zatrudnienie uważa się za prace górniczą (Dz. Urz. MG.1995.1.4), w pkt 2 wymienia się stanowisko dozorcy odpowiedniej specjalności zatrudnionego w oddziale wydobywczym, w oddziale związanym z utrzymaniem ruchu, remontowym, wulkanizacji taśm przenośnikowych lub rekultywacji górniczej. Postępowanie dowodowe wykazało, że w okresie zatrudnienia w (...) B. w okresie od 1.05.1995 – 30.05.1996 oraz do nadal, wnioskodawca wykonuje pracę górniczą o której mowa w cyt. przepisach. W związku z tym, doliczając ten okres do uwzględnionego przez ZUS w wymiarze 23 lata, 9 miesięcy i 29 dni i uzupełniając brakujący staż o 1 miesiąc i 1 dzień, wnioskodawca wykazał warunek 25 letniego okresu pracy górniczej, w tym 15 lat pracy górniczej wymienionej w art. 50c ust. 1 pkt. 4 ustawy emerytalno – rentowej. Z przytoczonych wyżej powodów, Sąd Okręgowy na podstawie art. 477 14 §2 k.p.c. , zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał A. K. prawo do emerytury górniczej od 29.05.2021r.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI