IV U 436/13
Podsumowanie
Sąd oddalił odwołanie ubezpieczonego od decyzji ZUS dotyczącej zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, uznając jego odpowiedzialność za błędne zawiadomienie płatników składek.
Ubezpieczony M. K. odwołał się od decyzji ZUS stwierdzającej zadłużenie z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne za 2005 rok, wynikające z błędnego ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek przez jednego z pracodawców. Sąd, opierając się na opinii biegłego księgowego i przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, ustalił, że składki nie zostały opłacone w prawidłowej wysokości. Sąd uznał, że ubezpieczony ponosi odpowiedzialność za skutki błędnego zawiadomienia płatników składek o przekroczeniu rocznej podstawy wymiaru składek, a nadpłaty dokonane przez jednego płatnika nie mogą być zaliczone na poczet niedopłaty u drugiego.
Sprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonego M. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) z dnia 25 lutego 2013 r., która stwierdziła zadłużenie z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za okres od czerwca do lipca 2005 roku, wraz z odsetkami, na łączną kwotę 1493,61 zł. Organ rentowy wskazał, że zadłużenie powstało w wyniku błędnej informacji zawartej w zaświadczeniu jednego z pracodawców oraz ustnego oświadczenia ubezpieczonego złożonego drugiemu pracodawcy, co doprowadziło do błędnego ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za 2005 rok. Ubezpieczony wniósł odwołanie, argumentując, że składki zostały odprowadzone od prawidłowej, maksymalnej podstawy wymiaru składek przez obu pracodawców łącznie. Sąd Okręgowy w Siedlcach, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym opinii biegłej księgowej, ustalił, że składki na ubezpieczenie społeczne nie zostały opłacone w prawidłowej wysokości przez jednego z płatników (Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w S. – niedopłata 807,22 zł), podczas gdy u drugiego płatnika ( (...) – Logistyka Sp. z o.o. – nadpłata 807,22 zł) wystąpiła nadpłata. Sąd powołał się na art. 19 ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, zgodnie z którym ubezpieczony jest zobowiązany zawiadomić wszystkich płatników składek o przekroczeniu rocznej podstawy wymiaru składek, a za skutki błędnego zawiadomienia odpowiada sam ubezpieczony. Sąd podkreślił, że ubezpieczony dysponował wiedzą o osiąganym przychodzie i mógł samodzielnie obliczyć wysokość składek. Ponadto, sąd odwołał się do § 10 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej, wskazując, że ubezpieczony jest zobowiązany do spłacenia zadłużenia powstałego w wyniku podania niezgodnych ze stanem faktycznym informacji. Sąd odrzucił argumentację ubezpieczonego, że nadpłaty jednego płatnika powinny być zaliczone na poczet niedopłaty u drugiego, powołując się na art. 19 ust. 6a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, który nie dopuszcza takiego zaliczenia. W konsekwencji, sąd oddalił odwołanie jako niezasadne i odstąpił od obciążania ubezpieczonego kosztami procesu na podstawie art. 102 kpc.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Odpowiedzialność za skutki błędnego zawiadomienia powodującego nieopłacenie należnych składek ponosi sam ubezpieczony.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (art. 19 ust. 6) oraz rozporządzenia wykonawczego (par. 10) jednoznacznie wskazują, że ubezpieczony ma obowiązek prawidłowego zawiadomienia wszystkich płatników składek o przekroczeniu rocznej podstawy wymiaru składek. Za błędy w tym zakresie, skutkujące powstaniem zadłużenia, odpowiada ubezpieczony, nawet jeśli otrzymał błędne zaświadczenie od jednego z pracodawców lub podał nieprawdziwe informacje.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | odwołujący się |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. | instytucja | organ rentowy |
| (...) Sp. z o.o. | spółka | płatnik składek |
| (...) – Logistyka Spółka z o.o. w S. | spółka | płatnik składek / zainteresowany |
| Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w S. | instytucja | płatnik składek |
Przepisy (10)
Główne
u.s.u.s. art. 19 § ust. 5 i 6
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
W przypadku zobowiązania więcej niż jednego płatnika składek do opłacania składek, ubezpieczony jest zobowiązany zawiadomić wszystkich płatników o przekroczeniu rocznej podstawy wymiaru składek. Za skutki błędnego zawiadomienia odpowiada ubezpieczony.
u.s.u.s. art. 17 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Płatnicy składek (pracodawcy) są zobowiązani obliczać, rozliczać i przekazywać składki za pracowników.
u.s.u.s. art. 18 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe stanowi przychód osiągany u danego pracodawcy.
u.s.u.s. art. 19 § ust. 6a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Składki opłacone po przekroczeniu rocznej podstawy wymiaru składek podlegają przepisom dotyczącym zwrotu nienależnie opłaconych składek; nie podlegają zaliczeniu na poczet niedopłaty spowodowanej przez innego płatnika.
Dz. U. Nr 161, poz. 1106 art. 10
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1998r.
Jeżeli ubezpieczony podał informacje niezgodne ze stanem faktycznym, w wyniku których powstało zadłużenie, jest on zobowiązany do spłacenia tego zadłużenia w całości.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 83 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 32
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 24 § ust. 6a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odpowiedzialność ubezpieczonego za skutki błędnego zawiadomienia płatników składek. Obowiązek ubezpieczonego do zawiadomienia wszystkich płatników o przekroczeniu rocznej podstawy wymiaru składek. Niemożność zaliczenia nadpłat jednego płatnika na poczet niedopłat innego płatnika.
Odrzucone argumenty
Składki zostały zapłacone w prawidłowej wysokości przez obu pracodawców łącznie. Brak winy po stronie ubezpieczonego. Nadpłacone składki przez jednego płatnika powinny być zaliczone na niedopłatę u drugiego.
Godne uwagi sformułowania
Za skutki błędnego zawiadomienia powodującego nieopłacenie należnych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe odpowiada ubezpieczony. Jeżeli ubezpieczony złożył oświadczenie, w którym podał informacje niezgodne ze stanem faktycznym, w wyniku którego powstało zadłużenie, to jest on zobowiązany do spłacenia w całości tego zadłużenia. Składki uiszczone nienależnie przez jednego z płatników nie podlegają zaliczeniu na poczet niedopłaty składek spowodowanej przez innego płatnika.
Skład orzekający
Elżbieta Wojtczuk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności ubezpieczonego za nieprawidłowe zawiadomienie płatników składek o przekroczeniu rocznej podstawy wymiaru składek oraz zasady rozliczania niedopłat i nadpłat składek między różnymi płatnikami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zatrudnienia u więcej niż jednego płatnika składek i błędów w procesie rozliczania składek.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę odpowiedzialności ubezpieczonego za prawidłowe rozliczenie składek, co jest istotne dla wielu osób pracujących.
“Czy wiesz, kto odpowiada za błędy w Twoich składkach ZUS?”
Dane finansowe
WPS: 1493,61 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV U 436/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 października 2014r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Elżbieta Wojtczuk Protokolant st. sekr. sądowy Dorota Malewicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2014r. w S. odwołania M. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 25 lutego 2013 r. Nr (...) -RKS/ (...) w sprawie M. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o wymiar składek na ubezpieczenie społeczne I. oddala odwołanie; II. odstępuje od obciążania ubezpieczonego M. K. kosztami procesu. Sygn. akt: IV U 436/13 UZASADNIENIE Decyzją z (...) . znak sprawy: (...) -RKS/ (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. na podstawie art. 19 ust.5 i 6 w zw. z art. 83 ust. 1 oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych , stwierdził, że M. K. jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe. W decyzji stwierdzono, że zadłużenie wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji wynosi łącznie 1493,61 zł, w tym z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne za okres od 2005-06 do 2005-07 w (...) W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że wskutek błędnej informacji w zaświadczeniu z (...) Sp. z o.o. i ustnego oświadczenia M. K. złożonego drugiemu pracodawcy, płatnik składek (...) w S. dokonał błędnego ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za 2005r. Odwołanie od w/w decyzji złożył M. K. wnosząc o jej zmianę i ustalenie, że nie posiada zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w 2005r. W uzasadnieniu odwołania ubezpieczony podniósł, że w czerwcu 2005r. jego wynagrodzenie z dwóch zakładów pracy za okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2005r. przekraczały roczną podstawę wymiaru składek ograniczoną kwotę 72.690 zł, od której należało odprowadzić składki emerytalno-rentowe do ZUS. Powiadomił o tym zakłady pracy, aby uzgodniły odprowadzenie należnych kwot na ubezpieczenie społeczne dla ZUS. Razem od dwóch zakładów pracy odprowadzono składki w roku 2005r. od podstawy składek w wysokości 72.690 zł (odwołanie k. 2-13). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie i zasądzenie od odwołującego się na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego, przywołując argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.14-15). Sąd ustalił, co następuje: Ubezpieczony M. K. w 2005r. był zatrudniony w (...) Sp. z o.o. w S. (później (...) – Logistyka Sp. z o.o. ) i Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w S. . Zakłady te były płatnikami składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. W 2005r. kwota ograniczenia rocznej podstawy do naliczania składek emerytalnych i rentowych wynosiła 72.690 zł. Ubezpieczony powiadomił pracodawcę (...) w S. , że w czerwcu 2005r. osiągnie on wynagrodzenie stanowiące górna granicę rocznej podstawy wymiaru składek. Na potwierdzenie złożył zaświadczenie wystawione przez (...) , że za okres od stycznia do maja 2005r. spółka odprowadziła za ubezpieczonego składki od wynagrodzenia w wysokości 55.000 zł (k.11). Faktycznie jednak, z powodu przesunięcia terminu wypłaty z końca miesiąca na początek następnego miesiąca, w kwietniu 2005r. ubezpieczony nie otrzymał wynagrodzenia. Otrzymał je dopiero na początku maja. Zatem od stycznia 2005r. do maja 2005r. ubezpieczony osiągnął kwotę wynagrodzenia 44.000 zł. W związku z błędnym zaświadczeniem i zawiadomieniem przez ubezpieczonego, płatnik składek (...) w S. naliczył w czerwcu 2005r. składki od niepełnej kwoty wynagrodzenia, tj. 1.660 zł, będąc w błędzie co do wysokości osiągniętego wynagrodzenia przez M. K. u drugiego płatnika składek. Przekazanie pomniejszonych składek winno nastąpić dopiero w lipcu 2005r. Płatnik składek (...) w S. złożył 23 lutego 2010r. w ZUS prawidłowe dokumenty korygujące. Sąd wezwał do udziału w sprawie w charakterze zainteresowanego (...) – Logistyka Spółka z o.o. w S. . Następnie Sąd dopuścił dowód z opinii biegłej księgowej na okoliczność, czy składki na ubezpieczenie społeczne M. K. w okresie od czerwca 2005r. do lipca 2005r. zostały opłacone w prawidłowej wysokości, a jeśli nie, to jaka jest wysokość zadłużenia. Biegła księgowa na podstawie akt sprawy i akt ZUS ustaliła, że składki na ubezpieczenie społeczne (emerytalne i rentowe) płacone od wynagrodzeń ubezpieczonego M. K. w okresie od czerwca 2005r. do lipca 2005r. nie zostały opłacone w prawidłowej wysokości przez płatników: 1) Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w S. nie dopłacił składki w kwocie 807,22 zł, w tym ze środków pracodawcy: 403,61 zł, z potrąconych wynagrodzeń: 403,61 zł; 2) (...) -Logistyka Sp. z o.o. dokonała nadpłaty składek w kwocie 807,22 zł, w tym ze środków pracodawcy 403,61 zł, z potrąconych wynagrodzeń 403,61 zł (k.28-30 akt sprawy). W opinii uzupełniającej biegła wskazała, że do zapłaty na rzecz ZUS pozostała kwota składek ubezpieczeniowych naliczona od skorygowanej podstawy za miesiąc czerwiec i lipiec 2005r. u płatnika składek (...) w S. w sumie 772,91 zł z tego na rzecz FUS w kwocie 807,22 zł pomniejszona o nadpłatę składek na FUZ w kwocie 34,31 zł (k.46-48 akt sprawy). Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego M. K. nie jest zasadne i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 19 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998r. (Dz.U. z 1998r. Nr 137, poz. 887 ze zm.) o systemie ubezpieczeń społecznych jeżeli do opłacania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe jest zobowiązany więcej niż jeden płatnik składek, ubezpieczony jest zobowiązany zawiadomić wszystkich płatników składek o przekroczeniu kwoty rocznej podstawy wymiaru składek. Za skutki błędnego zawiadomienia powodującego nieopłacenie należnych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe odpowiada ubezpieczony. Nadto stosownie do § 10 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 18 grudnia 1998r. (Dz. U. Nr 161, poz. 1106) w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstaw wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, jeżeli ubezpieczony złożył oświadczenie, w którym podał informacje niezgodne ze stanem faktycznym, w wyniku którego powstało zadłużenie, to jest on zobowiązany do spłacenia w całości tego zadłużenia. W przedmiotowej sprawie należało ustalić, czy w miesiącach: czerwiec i lipiec 2005r., za które to miesiące organ rentowy obciążył ubezpieczonego M. K. składkami na ubezpieczenie społeczne, składki te zostały opłacone w prawidłowej wysokości. W sporządzonej na tę okoliczność opinii biegła księgowa wskazała, że składki nie zostały opłacone w prawidłowej wysokości. U płatnika składek (...) w S. nastąpiła niedopłata w wysokości (...) , zaś u płatnika składek (...) -Logistyka Sp. z o.o. w S. powstała nadpłata w kwocie (...) Ubezpieczony podnosił, że w jego ocenie nie ma różnicy, który zakład pracy odprowadził za niego składki na ubezpieczenia społeczne, skoro zostały one zapłacone w prawidłowej wysokości. Stosownie jednak do art. 17 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, wypadkowe oraz chorobowe za ubezpieczonych, o których mowa w art. 16 ust. 1-3, 5, 6 i 9-12 , obliczają, rozliczają i przekazują co miesiąc do Zakładu w całości płatnicy składek. Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 1 cytowanej ustawy podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 i pkt 18a stanowi przychód, o którym mowa w art. 4 pkt 9 i 10, z zastrzeżeniem ust. 1a i 2, ust. 4 pkt 5 i ust. 12. Oznacza to, że każdy płatnik składek (pracodawca) ma obowiązek obliczyć, rozliczyć i przekazać do organu rentowego składki za pracownika, przy czym składki te oblicza się od wynagrodzenia osiąganego u danego pracodawcy. Z powodu błędnej informacji wskazanej w zaświadczeniu wystawionym przez (...) -Logistyka Sp. z o.o. , płatnik składek (...) w S. nie odprowadził należnej składki na ubezpieczenia społeczne za M. K. . Zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami odpowiedzialność za tę sytuację ponosi sam ubezpieczony. On bowiem w pełni dysponował wiedzą o osiąganym przez siebie przychodzie. Wystawienie zaświadczenia przez jednego płatnika składek, niezgodnego ze stanem faktycznym, nie zwalnia od odpowiedzialności samego ubezpieczonego. Ubezpieczony, bowiem poinformował płatnika składek (...) w S. o wysokości przychodu osiągniętego przez niego do 31.05.2005 r. w (...) – Logistyka Sp. z o.o. Ponadto sam ubezpieczony z łatwością mógł obliczyć wysokość osiągniętego w danych roku wynagrodzenia u obu pracodawców, a ponadto dysponował od każdego z pracodawców stosowną dokumentacją, z której wynikało, w jakiej wysokości i od jakiej podstawy wymiaru zostały już odprowadzone składki na ubezpieczenia. Co za tym idzie, M. K. nie może skutecznie podnosić zarzutu braku winy po jego stronie i przenosić odpowiedzialności na płatników składek. Na takim stanowisku stoi również Sąd Apelacyjny w Warszawie, który w wyroku z 29 listopada 2004r., sygn. akt III AUa 525/04 wskazał, że jeżeli do opłacenia składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe jest zobowiązany więcej niż jeden płatnik składek, to sam ubezpieczony jest obowiązany do zawiadomienia wszystkich płatników składek o przekroczeniu kwoty rocznej podstawy wymiaru składek. Nie można również zgodzić się ze stanowiskiem ubezpieczonego, że nadpłacone przez (...) -Logistyka Sp. z o.o. składki w kwocie 807,22 zł powinny być zaliczone na niedopłatę w kwocie 772,91 zł. Zgodnie bowiem z art. 19 ust. 6a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych do składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe opłaconych po przekroczeniu rocznej podstawy wymiaru składek stosuje się art. 24 ust. 6a -8. A art. 24 ust. 6a stanowi, że po stwierdzeniu, że składki zostały nienależnie opłacone, płatnik składek może złożyć wniosek o ich zwrot. Zatem składki uiszczone nienależnie przez jednego z płatników nie podlegają zaliczeniu na poczet niedopłaty składek spowodowanej przez innego płatnika. Podsumowując Sąd doszedł do wniosku, iż decyzja organu rentowego jest prawidłowa i na podstawie art. 477 14 § 1 kpc oddalił odwołanie. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 102 kpc . Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy orzekł jak w wyroku.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę