IV U 436/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania L. J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w T., który stwierdził, że L. J. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym od 8 czerwca 2012 r. jako pracownik u płatnika składek S. I. Organ rentowy uzasadnił swoją decyzję tym, że aneks do umowy o pracę z 19 marca 2012 r., który przedłużał umowę na czas nieokreślony, został sporządzony po kontroli przeprowadzonej w lipcu 2012 r. i miał na celu uzyskanie prawa do zasiłku wychowawczego. ZUS uznał ten aneks za czynność prawną pozorną. L. J. wniosła odwołanie, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i domagając się uchylenia decyzji. Sąd Okręgowy w Toruniu, po analizie zebranego materiału dowodowego, w tym dokumentów i zeznań stron, uznał, że aneks z 19 marca 2012 r. został sporządzony dla pozoru. Sąd podkreślił, że aneks nie został przedłożony podczas kontroli ZUS, mimo że był już sporządzony, a płatnik składek nie potrafił racjonalnie wytłumaczyć tego braku. Ponadto, sąd ocenił, że nie było racjonalnego uzasadnienia dla zatrudnienia pracownika na stanowisku księgowej na czas nieokreślony w firmie S. I., biorąc pod uwagę jej wcześniejsze rozliczenia z biurem rachunkowym oraz sytuację finansową płatnika. W związku z tym, sąd uznał, że aneks nie wywołał skutków prawnych i oddalił odwołanie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie pozorności umowy o pracę i jej skutków w zakresie ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza w kontekście świadczeń rodzinnych i macierzyńskich.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym kluczowe znaczenie miały okoliczności związane z brakiem przedłożenia dokumentu podczas kontroli ZUS oraz brakiem racjonalnego uzasadnienia zatrudnienia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy aneks do umowy o pracę, przedłużający umowę na czas nieokreślony, sporządzony po okresie próbnym i przedłożony organowi rentowemu po kontroli, może być uznany za czynność prawną pozorną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, aneks do umowy o pracę może być uznany za czynność prawną pozorną, jeśli strony miały świadomość, że nie zamierzają realizować jego postanowień, a celem było uzyskanie świadczeń z ubezpieczenia społecznego.
Uzasadnienie
Sąd uznał aneks za pozorny, ponieważ nie został przedłożony podczas kontroli ZUS, płatnik nie potrafił racjonalnie wytłumaczyć jego braku, nie było racjonalnego uzasadnienia dla zatrudnienia na czas nieokreślony na stanowisku księgowej, a celem było uzyskanie zasiłku wychowawczego.
Czy umowa o pracę lub aneks do niej, zawarty dla pozoru, wywołuje skutki prawne w zakresie podlegania ubezpieczeniom społecznym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa o pracę lub aneks zawarty dla pozoru jest nieważny i nie wywołuje skutków prawnych, w tym w zakresie podlegania ubezpieczeniom społecznym.
Uzasadnienie
Pozorność umowy o pracę, zgodnie z art. 83 § 1 k.c. i art. 300 k.p., prowadzi do jej bezwzględnej nieważności, co oznacza brak podstaw do objęcia ubezpieczeniami społecznymi.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. J. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. | instytucja | organ rentowy |
| S. I. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
Przepisy (11)
Główne
u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Osoby fizyczne będące pracownikami podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu.
u.s.u.s. art. 11 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Pracownicy podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu.
u.s.u.s. art. 12 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Pracownicy podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu wypadkowemu.
k.p. art. 22 § § 1
Kodeks Pracy
Definicja stosunku pracy: zobowiązanie pracownika do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawcy do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem.
k.c. art. 83 § § 1
Kodeks Cywilny
Nieważność oświadczenia woli złożonego drugiej stronie za jej zgodą dla pozoru.
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie odwołania jako bezzasadnego.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 8 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Za pracownika uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy.
k.c. art. 58
Kodeks Cywilny
Nieważność czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub mającej na celu obejście ustawy.
k.c. art. 300
Kodeks Cywilny
Odesłanie do przepisów Kodeksu cywilnego w sprawach nieuregulowanych przez prawo pracy.
k.p.c. art. 477 § 11 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wezwanie do udziału w sprawie w charakterze zainteresowanego.
k.p.c. art. 245
Kodeks postępowania cywilnego
Moc dowodowa dokumentów prywatnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Aneks z 19.03.2012r. został sporządzony po kontroli ZUS. • Płatnik składek nie przedstawił aneksu podczas kontroli ZUS. • Płatnik składek nie potrafił racjonalnie wytłumaczyć braku aneksu podczas kontroli. • Brak racjonalnego uzasadnienia dla zatrudnienia pracownika na stanowisku księgowej na czas nieokreślony. • Celem sporządzenia aneksu było uzyskanie świadczeń z ubezpieczenia społecznego (zasiłek wychowawczy). • Umowa o pracę była faktycznie realizowana tylko w ograniczonym zakresie, nie wypełniając pełnego etatu.
Odrzucone argumenty
Aneks do umowy o pracę z 19.03.2012r. jest czynnością prawną ważną i skuteczną. • Przedłużenie umowy na czas nieokreślony było uzasadnione potrzebą zapewnienia zastępstwa pracodawcy w przypadku jego choroby. • Umowa o pracę była faktycznie wykonywana przez L. J.
Godne uwagi sformułowania
aneks został sporządzony po dacie kontroli i w celu zapewnienia ubezpieczonej prawa do świadczeń związanych z korzystaniem z urlopu wychowawczego • aneks ten został sporządzony dla pozoru w rozumieniu przepisu art. 83 § 1 kc • nie było też racjonalnego uzasadnienia dla zatrudnienia w tym czasie pracownika na stanowisku księgowej na czas nieokreślony
Skład orzekający
Hanna Cackowska-Frank
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie pozorności umowy o pracę i jej skutków w zakresie ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza w kontekście świadczeń rodzinnych i macierzyńskich."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym kluczowe znaczenie miały okoliczności związane z brakiem przedłożenia dokumentu podczas kontroli ZUS oraz brakiem racjonalnego uzasadnienia zatrudnienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ZUS może kwestionować umowy o pracę, jeśli uzna je za fikcyjne, szczególnie gdy celem jest uzyskanie świadczeń. Jest to istotne dla pracodawców i pracowników.
“ZUS podważa umowę o pracę: czy aneks był tylko dla pozoru?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.