IV U 434/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Sieradzu oddalił odwołanie przedsiębiorcy od decyzji ZUS, uznając, że umowa o pracę zawarta z pracownicą w zaawansowanej ciąży miała charakter umowy zlecenia, a nie stosunku pracy.
Przedsiębiorca odwołał się od decyzji ZUS, która stwierdziła, że jego pracownica nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. Argumentował, że pracownica wykonywała obowiązki pod jego kierownictwem. Sąd Okręgowy, analizując całokształt okoliczności, uznał, że mimo zawarcia umowy o pracę, faktycznie strony realizowały umowę zlecenia. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie braku podporządkowania pracownicy pracodawcy oraz elastyczny czas pracy, co wskazywało na cywilnoprawny charakter umowy.
Sprawa dotyczyła odwołania K. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która stwierdziła, że S. B., zatrudniona przez niego na umowę o pracę, nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. Przedsiębiorca twierdził, że pracownica wykonywała swoje obowiązki pod jego kierownictwem. Sąd Okręgowy w Sieradzu, po analizie zebranego materiału dowodowego, ustalił, że mimo formalnego zawarcia umowy o pracę, faktyczny sposób jej wykonywania nie spełniał kryteriów stosunku pracy określonych w Kodeksie pracy. Kluczowe dla sądu było stwierdzenie braku podporządkowania pracownicy pracodawcy, gdyż nadzór nad jej pracą sprawowała zewnętrzna księgowa (zleceniobiorca), a nie sam przedsiębiorca, który przyznał, że nie znał się na księgowości i nie nadzorował bieżących zadań. Ponadto, czas pracy pracownicy był elastyczny i uzależniony od wpływu dokumentów, co również nie wpisywało się w ramy stosunku pracy. Sąd uznał, że celem zawarcia umowy o pracę, zwłaszcza w kontekście zaawansowanej ciąży pracownicy, było umożliwienie jej uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego, co stanowiło próbę obejścia przepisów. W konsekwencji, sąd oddalił odwołanie przedsiębiorcy, zasądzając od niego na rzecz ZUS zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli całokształt okoliczności faktycznych i sposób wykonywania umowy wskazują na brak cech stosunku pracy, takich jak podporządkowanie pracodawcy i wyznaczone miejsce i czas pracy.
Uzasadnienie
Sąd analizował całokształt okoliczności, w tym brak ścisłego nadzoru pracodawcy, elastyczny czas pracy zależny od wpływu dokumentów, oraz fakt, że bieżącą obsługę księgową sprawowała zewnętrzna zleceniobiorca. Uznał, że te elementy przemawiają za charakterem umowy zlecenia, a nie umowy o pracę, mimo formalnego nazwania jej umową o pracę i zatrudnienia w okresie ciąży.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. S. (1) | osoba_fizyczna | płatnik składek / wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. | instytucja | organ rentowy |
| S. B. | osoba_fizyczna | zainteresowana / pracownik |
Przepisy (9)
Główne
k.p. art. 22 § §1
Kodeks pracy
Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. Zatrudnienie w tych warunkach jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy, bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy.
k.p.c. art. 477 § 14 §1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia odwołania.
Pomocnicze
k.c. art. 734 § §1
Kodeks cywilny
Przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie.
k.c. art. 750
Kodeks cywilny
Do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu.
k.c. art. 738 § §1 zd. 1
Kodeks cywilny
Zleceniobiorca wykonuje powierzone mu zadanie osobiście.
k.c. art. 740
Kodeks cywilny
Zleceniobiorca ma obowiązek informowania zleceniodawcy o przebiegu sprawy.
k.c. art. 737
Kodeks cywilny
Zleceniodawca może udzielać zleceniobiorcy wiążących wskazówek.
k.c. art. 735 § §1
Kodeks cywilny
Zlecenie jest umową odpłatną.
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak podporządkowania pracownicy pracodawcy. Elastyczny czas pracy pracownicy, zależny od wpływu dokumentów. Nadzór nad pracą pracownicy sprawowany przez zewnętrznego zleceniobiorcę (K. G.), a nie przez pracodawcę. Cel zawarcia umowy o pracę był związany z uzyskaniem świadczeń z ubezpieczenia społecznego w związku z ciążą.
Odrzucone argumenty
Pracownica wykonywała swoje obowiązki pod kierownictwem przełożonego K. S. (1). Zawarta umowa o pracę spełniała warunki stosunku pracy.
Godne uwagi sformułowania
całościowa analiza postanowień umowy i sposobu jej wykonania oraz wykładnia oświadczeń woli stron, a także zgodny zamiar zawarcia konkretnego rodzaju umowy, dają pełną podstawę do zakwalifikowania danej umowy jako umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej. Podstawową, konstrukcyjną cechą stosunku pracy jest świadczenie pracy podporządkowanej. Zlecenie co do zasady jest umową odpłatną. Wprawdzie odwołujący zmienił zdanie na kolejnej rozprawie zeznając, że nadzór nad zainteresowaną on pełnił, to jednak należy odczytać to jako przyjętą strategię procesową. To twierdzenie pozostaje w sprzeczności z kolejnym zeznaniem odwołującego, że ,,skoro zainteresowana pobierała faktury z dysku (...) i następnie je wprowadzała, to ja nie wiem, jakie mógłbym wydawać polecenia”.
Skład orzekający
Dorota Załęska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie, czy umowa o pracę może być uznana za umowę zlecenia w przypadku braku cech stosunku pracy, zwłaszcza w kontekście zatrudnienia kobiety w ciąży."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i sposobu wykonywania pracy, a jego zastosowanie wymaga analizy całokształtu dowodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia między umową o pracę a umową zlecenia, szczególnie w kontekście zatrudnienia kobiet w ciąży, co budzi zainteresowanie zarówno prawników, jak i przedsiębiorców.
“Czy umowa o pracę z ciężarną pracownicą może być uznana za zlecenie? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 lutego 2022 roku Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Dorota Załęska Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Wawrzyniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2022 roku w Sieradzu odwołania K. S. (1) prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą M. K. S. (1) z siedzibą w M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. z 9 czerwca 2021 r. Nr (...) w sprawie K. S. (1) prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą M. K. S. (1) z siedzibą w M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. z udziałem zainteresowanej S. B. o podleganie ubezpieczeniom społecznym 1. oddala odwołanie; 2. zasądza od K. S. (1) prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą M. K. S. (1) z siedzibą w M. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt IV U 434/21 UZASADNIENIE Decyzją z 9.06.2021r., ZUS II Oddział w Ł. stwierdził, że S. B. jako pracownik u płatnika składek K. S. (1) nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu od 4.01.2021r. Nie podzielając powyższej decyzji, pełnomocnik K. S. (1) ustanowiony w sprawie złożył odwołanie, wnosząc o zmianę decyzji poprzez ustalenie, że ubezpieczona podlegała obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu, wypadkowemu od 4.01.2021r. jako pracownik płatnika składek M. K. S. (1) . Argumentowano, że S. B. wykonywała swoje obowiązki służbowe pod kierownictwem przełożonego K. S. (1) . Do odwołania przyłączyła się zainteresowana S. B. . W odpowiedzi na odwołanie ZUS wnosił o jego oddalenie. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: K. S. (1) prowadzi działalność gospodarczą od 1.03.2017r. – M. K. S. (1) z.s. w M. , w zakresie transportu drogowego i spedycji. Biuro firmy mieści się w C. , a około czerwca 2021r. odwołujący otworzył biuro w Ł. . Do 31.12.2020r. firmę wnioskodawcy obsługiwało biuro księgowe K. z Ł. . Od stycznia 2021r., wnioskodawca podjął współpracę z biurem księgowym K. G. z okolic P. , zawierając umowę zlecenia. Firma wnioskodawcy korzysta z komunikatora S. , za pomocą którego przekazywane są informacje. Dostęp do aplikacji jest 24 godziny na dobę. Do obsługi spedycji i transportu firma używa aplikacji (...) . Wszystkie zlecenia są w tej aplikacji. Każdy pracownik spedycji ma tam swoje konto. Uprawnienie do założenia pracownikowi konta w (...) posiada K. S. (1) . W tej aplikacji są wystawiane faktury dla kontrahentów. Do obsługi księgowej jest aplikacja (...) , administratorem jest K. G. . Jest uprawniona do wykonania wydruków z systemu (...) , wprowadza także dane do tego systemu co do zatrudnionych pracowników, przekazuje informacje do ZUS, Urzędu Skarbowego. Według wnioskodawcy, z uwagi na zwiększoną ilość pracy biurowej i wzrost cen usług, zdecydował się zatrudnić osobę do wprowadzania faktur do systemu księgowego. Od znajomego dowiedział się, że S. B. poszukuje pracy. W postępowania wyjaśniającym przed ZUS podał , że nie pamięta gdzie złożył ofertę zatrudnienia, kto był ewentualnie pośrednikiem przy zawieraniu umowy W dniu 1.01.2021r., między M. K. S. (1) , a S. B. , została zawarta umowa o pracę, mocą której S. B. została zatrudniona na czas nieokreślony, w pełnym wymiarze czasu pracy, jako pracownik biurowy od 4.01.2021r., z wynagrodzeniem brutto 2800zł. plus premia uznaniowa. Umowę podpisano w domu zainteresowanej. S. B. była w zaawansowanej ciąży, o której informowała K. S. (1) . Wnioskodawca nie pytał który to jest miesiąc ciąży. Zainteresowana tym czasie była także w trakcie studiów na U. – bankowość i finanse cyfrowe. Przed ciążą wykonywała pracę na zlecenie jako pomoc w szwalni. Wg. stron praca miała być wykonywana zdalnie. K. S. (1) nie dawał S. B. pisemnego zakresu obowiązków, nie ustalał godzin jej pracy, gdyż wiedziała co do niej należy. W związku z zawartą umową o pracę, K. S. (1) w dniu 4.01.2021 o godz. 17:56 aktywował dla S. B. konto (...) . K. G. o godz. 18:14:41 w dniu 4.01.2021r. wprowadziła do systemu jako nowego pracownika S. B. i wysłała do niej kwestionariusz osobowy oraz założyła akta osobowe. S. B. tego dnia zalogowała się do firmy K. S. (1) o godz. 18:51:36. W dniu 14.01.2021r., o godz. 19.03, użytkownik K. S. (1) stworzył dla zainteresowanej konto w systemie (...) . Odwołująca otrzymała od wnioskodawcy dostęp do komunikatora S. oraz firmowy mail. Faktury potrzebne do wprowadzenia do systemu były przekazywane zainteresowanej przez dysk G. i zadaniem S. B. było ściąganie faktur sprzedażowych i ich importowanie na koniec miesiąca do systemu (...) i przesłanie do K. G. . Z zasadami obsługi programu zapoznała zainteresowaną księgowa K. G. , która także nadzorowała pracę S. B. , prawidłowość wprowadzania danych do systemu, gdyż K. S. (1) na tym się nie zna. K. G. jako administrator (...) ma wszelkie prawa, S. B. miała tylko uprawnienia jako księgowa , a najbardziej ograniczone prawa do tego systemu ma K. S. (1) . K. S. (1) wysyłał do zainteresowanej wyciągi z kont, a zainteresowana odznaczała w systemie (...) wykonane płatności i to wnioskodawca kontrolował, gdyż ,, to są pieniądze”. S. B. wprowadzała także noty obciążeniowe w załadunkach, rozładunkach. K. S. (1) był w stałym kontakcie z K. G. . Ze względu na natłok obowiązków, nie był w stałym kontakcie z zainteresowaną. Raz lub dwa, prosił S. B. o dopilnowanie spraw kadrowych, tj. list obecności, sprawdzenie pasków wypłat. Raz K. S. (1) był z zainteresowaną w biurze w C. z dokumentami kadrowymi, które były przekazywane tam pracownikom. Zainteresowana nie miała wyznaczonych godzin pracy. Nie było powiedziane , że ma pracować od 7 przez 8 godzin, tylko mogła zacząć pracę o innej porze. Niekiedy trzeba było wystawić notę spedytorowi poza godzinami pracy. Zainteresowana wykonywała swoją pracę w domu, po otrzymaniu dokumentów w formie elektronicznej. Fakt zalogowania się do systemu oznaczał, że jest obecna w pracy. Zainteresowana otrzymywała od głównej księgowej K. G. listę obecności i podpisywała ją w domu. Przy najbliższym spotkaniu z wnioskodawcą, zainteresowana dawała listę po zakończeniu miesiąca. S. B. logowała się do systemu firmy M. i wykonywała czynności księgowe w następujących dniach : dniu 8.01.2021 po godz. 11 , a następnie przed godz. 21 i przed godz. 22 i wprowadzała dane do sytemu, W dniu 9.01.2021 zalogowała się przed godz. 15 , a od godz. 16.35 do 21,17 wprowadzała do systemu m. innymi płatności , wydatki. W dniu 10.01.2021 zalogowała się o 13.36 wprowadzając do systemu wydatek , kontrahenta . W dniu 11.01.2021 dokonywała kolejnych czynności w systemie od godz. 15.37 do 15.47 oraz logowała się o 16.23 i wykonywała czynności do 16.35 W dniu 12.01.2021 logowała się o godz. 11.35 i 15.45 oraz o 17.46 . W godz. od 19.54 do 22.28 wprowadzała dane dotyczące pracowników S. i B. , płatności , wydatki, kontrahentów, dokumenty sprzedaży. W dniu 14.01.2021 zalogowała się o 11.48 , po czym wykonywała czynności księgowe do 22.10. W dniu 15.01 zalogowała się o 10.25 i wykonywała czynności księgowania w systemie do 11.20 , a następnie zalogowała się o 16.25 , po czym o 16.40 usunęła z systemu wydatek. Kolejne logowanie było 19.01. o godz. 11.24 i do 11.59 wykonywała kolejne czynności w systemie. Kolejne logowanie było o 18.10 i do godz. 18.22 wykonywała kolejne czynności. Następnie ponowne logowanie było o 20.55 w celu skontaktowania się z K. G. . W dniu 20.01.2021 zalogowała się o 10.19 i pracowała w systemie do 10.37. Ponownie zalogowała się o 13.49. W dniu 22.01.2021 zalogowała się o 11.14 i pracowała w systemie do 11.33, a następnie od 18.15 do 19.08 W dniu 24.01.2021 zalogowała się o godz. 14.50 i pracowała do 17.38 W dniu 25.01.2021r zalogowała się o 12.35 i dodała jedną płatność W dniu 26.01.2021 zalogowała się o 11.08 i pracowała do 13.31 , a ponownie zalogowała się o 14.44 i pracowała do 14.56 W dniu 27.01.2021 zalogowała się o godz.11.03 i pracowała w systemie do 14.31 i od 20.27 do 21.21 W dniu 28.01.2021 zalogowała się o 9.51 i pracowała do 10.40 , a następnie zalogowała się o 11.27 i była w kontakcie z K. G. do 11.41 . Ponownie zalogowała się o 12.51 i pracowała do 13.07 , a następnie od 19.02 do 19.31 W dniu 29.01.2021 zalogowała się o 10.59 i pracowała od 12.10 do 12.44 i od 13.23 do 15.22 W dniu 1.02.2021 zalogowała się o 10.03 i zmodyfikowała umowę o godz. 11.24 , po czym ponownie zalogowała się o 14.27 i pracowała do 14.31 , a następnie od 17.08 do 18.40 i do 20.20 W dniu 2.02.2021 zalogowała się o 12.19 a pracowała w systemie od 18.37 do 20.33 W dniu 3.02.20201r. logowała się o 13.39 , 13.46, 13.43. W firmie było zatrudnionych 6 spedytorów na podstawie umów o pracę. Kierowcy prowadzą natomiast własną działalność i zlecanie transportu odbywa się na zasadzie współpracy z nimi. D. K. pracuje w firmie K. S. (1) od 2020r. jako spedytor, na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, na 1/8 etatu. Obowiązki wykonuje w C. . N. B. pracuje w firmie K. S. (1) od około 1,5 roku jako spedytor międzynarodowy. Obowiązki wykonuje obecnie w biurze w Ł. . Wcześniej pracował w trybie home-office. W ostatnim czasie N. B. otrzymał wypowiedzenie umowy o pracę ze skutkiem na koniec lutego br. Praca N. B. polegała na pozyskiwaniu ładunków dla podwykonawców na (...) i in. N. B. kontaktował się z zainteresowaną telefonicznie i przez S. , przekazywał jej nr zlecenia, na podstawie którego wystawiała notę obciążeniową. N. B. zaczął się kontaktować z zainteresowaną od stycznia 2021r. głównie w sprawach not obciążeniowych. Od października 2019r. pracownikiem Firmy M. jest K. S. (2) , zatrudniony na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, w pełnym wymiarze czasu pracy, jako spedytor w biurze w C. . Wcześniej pracował na 1/8 etatu, później ½ etatu bo studiował. Od 1.09.2021r., jest zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy jako spedytor, zajmuje się planowaniem i organizowaniem transportu międzynarodowego, ma do dyspozycji określoną liczbę samochodów i kierowców. K. S. (2) od stycznia ubiegłego roku, kontaktował się z zainteresowaną przez S. w kwestii obciążeń za nieodbyte lub odbyte transporty. Od 6.02.2021r. zostało wystawione dla zainteresowanej elektronicznie zaświadczenie lekarskie z tytułu ciąży; S. B. urodziła syna 1.04.2021r. Obecnie jest na urlopie macierzyńskim. Po przejściu zainteresowanej na zwolnienie lekarskie, od czerwca 2021r. został zatrudniony pracownik z ogłoszenia w internecie (zeznania świadków – N. B. , D. K. , K. S. (2) , zeznania w-cy, zainteresowanej – na nagraniu CD – 00:02:59 – 04:43:47 k. 106, wydruk z CEIDG k. 8, dokumenty znajdujące się na płycie CD zawierające: potwierdzenie utworzenia kont dla zainteresowanej na portalach – (...) , (...) , wydruki z aplikacji (...) , e-maile pomiędzy zainteresowaną a w-cą, wykaz logowań zainteresowanej, e-mail z 14.01.2021r. dot. faktury paliwowej k. 28/akta sprawy; zeznania zainteresowanej i wn-cy złożone w ZUS, kserokopia oświadczenia K. G. /akta ZUS; akta osobowe dot.: zainteresowanej, N. B. , D. K. , K. S. (2) ). Zgłoszenie przez S. B. roszczenia o wypłatę zasiłku chorobowego po 33 dniach zatrudnienia zainicjowało wszczęcie przez ZUS postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia czy między stronami faktycznie został nawiązany stosunek pracy, czy też zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych zostało dokonane jedynie w celu umożliwienia uzyskania świadczeń finansowanych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (zawiadomienie o wszczęciu postępowania z urzędu/akta ZUS). Decyzją z 9.06.2021r., ZUS II Oddział w Ł. stwierdził, że S. B. jako pracownik u płatnika składek K. S. (1) nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu od 4.01.2021r. , z argumentacją , że zawarta między stronami umowa spełnia warunki umowy zlecenia oraz że zawierając umowę o pracę naruszono art. 83 kc. – ubezpieczona została zatrudniona w zaawansowanej ciąży i w krótkim czasie stała się niezdolna do pracy. (decyzja/akta ZUS). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym. Okoliczności dotyczące świadczenia pracy przez S. B. na rzecz M. Sąd ustalił na podstawie zeznań wnioskodawcy i zainteresowanej, a także świadków N. B. , D. K. , K. S. (2) . W sprawie niesporne jest, że wnioskodawczyni nawiązała współpracę z K. S. (1) , w ramach której wykonywała na rzecz jego firmy M. czynności księgowania, tj. wprowadzenie faktur, dokumentów do programu księgowego, wystawiała noty księgowe, odznaczała płatności w systemie. Na koniec miesiąca importowała faktury do systemu wfirma i przesyłała je K. G. , prowadzącej kompleksową obsługę księgowo -kadrową na rzecz M. , w ramach umowy zlecenia. Zainteresowana miała założone konto na (...) i (...) i pracowała w domu. Nie miała wyznaczonych godzin pracy . Jej pracę nadzorowała K. G. , z którą pozostawała w kontakcie. K. S. (1) nie nadzorował pracy zainteresowanej, gdyż na tym się nie znał. Nie był w stałym kontakcie z zainteresowaną, z uwagi na ,,natłok obowiązków”. Kontrolował tylko prawidłowość odznaczania przez zainteresowaną płatności w systemie, gdyż ,, to są pieniądze”. Zainteresowana komunikowała się przez S. ’a ze spedytorami , zatrudnionymi w firmie M. , np. w celu wystawienia noty księgowej. Sąd Okręgowy zważył: Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy podnieść, że w sprawie nie jest sporny fakt świadczenia pracy przez zainteresowaną na rzecz firmy odwołującego, lecz charakter łączącego strony stosunku prawnego , a konkretnie czy zainteresowana wykonywała obowiązki w reżimie pracowniczym, w oparciu o zawartą przez strony 1.01.2021r. umowę o pracę, czy też w oparciu o umowę zlecenie. Zgodnie z art. 22§1 kp przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. Zatrudnienie w tych warunkach jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy, bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy. Umowa zlecenia, uregulowana jest z kolei w art. 734§1 k.c. , zgodnie z którym przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie. Nadto do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio, na podstawie odesłania zawartego w art. 750 k.c. , przepisy o zleceniu. Przy umowie zlecenia zasadą jest, że zleceniobiorca wykonuje powierzone mu zadanie osobiście, o czym stanowi treść art. 738§1 zd. 1 k.c. Zleceniobiorca ma także na podstawie art. 740 k.c. obowiązek informowania zleceniodawcy o przebiegu sprawy a zleceniodawca może udzielać zleceniobiorcy wiążących wskazówek ( art. 737 k.c. ), a co za tym idzie kontrolować prawidłowość wywiązywania się ze zlecenia, wskazywać dni, godziny i sposób wykonania powierzonych czynności. Wydawanie takich poleceń może stwarzać pozory podporządkowania zleceniobiorcy w stosunku do zleceniodawcy. Zlecenie co do zasady jest umową odpłatną, o czym stanowi art. 735§1 k.c. Z powyższego wynika zatem, że umowa o pracę oraz umowa zlecenia są ze sobą zbieżne w wielu cechach, podobny jest także ich sposób wykonania. Zatem dopiero całościowa analiza postanowień umowy i sposobu jej wykonania oraz wykładnia oświadczeń woli stron, a także zgodny zamiar zawarcia konkretnego rodzaju umowy, dają pełną podstawę do zakwalifikowania danej umowy jako umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej. O ustaleniu charakteru umowy o świadczenie pracy nie może przesądzać jednoznacznie jeden jej element, ale całokształt okoliczności faktycznych (por. wyrok SN z 7.10.2009r., III PK 38/09). Jeżeli umowa wykazuje wspólne cechy dla umowy o pracę i umowy prawa cywilnego z jednakowym ich nasileniem, o jej typie (rodzaju) decyduje zgodny zamiar stron i cel umowy, który może być wyrażony także w nazwie umowy, zaś przy kwalifikacji prawnej umowy należy uwzględniać okoliczności istniejące w chwili jej zawierania (por. wyrok SN z 18.06.1998r., I PKN 191/98). Podstawową, konstrukcyjną cechą stosunku pracy jest świadczenie pracy podporządkowanej (por. wyrok SN z 20.03.1965r., III PU 28/64). Podkreślić trzeba, że obowiązująca zasada swobody umów ( art. 353 1 k.c. ) polega na możliwości wyboru przez strony rodzaju stosunku prawnego, który będzie je łączył. Dotyczy to także wykonywania stale i za wynagrodzeniem określonych czynności, a więc stosunku prawnego określanego jako wykonywanie zatrudnienia w szerokim tego słowa znaczeniu. Zatrudnienie może być wykonywane na podstawie stosunku cywilnoprawnego (umowy typu zlecenia, umowa o dzieło, kontraktu menedżerskiego) lub stosunku pracy. Tylko wówczas jeżeli w treści stosunku prawnego łączącego strony przeważają cechy charakterystyczne dla stosunku pracy określone w art. 22§1 k.p. (wykonywanie za wynagrodzeniem pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę), to mamy do czynienia z zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy. Stosunek cywilnoprawny może "przekształcić się" w stosunek pracy, jeżeli strony zaczną go wykonywać w sposób charakterystyczny dla tego stosunku prawnego (por. wyrok SN z 14.11.1965r., III PU 17/65). Umowa zlecenia nie zawiera elementu podporządkowania zleceniobiorcy względem zleceniodawcy i wykonywania pracy pod jego kierownictwem. Podleganie pracowniczemu ubezpieczeniu społecznemu jest uwarunkowane nie tyle samym zawarciem umowy o pracę i opłaceniem składek ubezpieczeniowych, ale legitymowanie się statusem pracownika rzeczywiście świadczącego pracę w ramach ważnego stosunku pracy. Sam fakt, że oświadczenie stron umowy o pracę zawierają określone w art. 22 k.p. , formalne elementy umowy o pracę nie oznacza, że umowa jest ważna. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, w ocenie Sądu materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie daje podstaw do przyjęcia, że między M. K. S. (1) , a S. B. , doszło do nawiązania stosunku pracy w rozumieniu art. 22 kp . Zdaniem Sądu okoliczności sprawy wskazują, że zawarta pomiędzy stronami umowa spełniała warunki umowy zlecenia. Zaakcentować trzeba, że system (...) to inaczej księgowość online umożliwiająca prowadzenie księgowości ,,bez wychodzenia z domu”. Kompleksową obsługę księgowo- kadrową w tym systemie na rzecz K. S. (1) prowadziła współpracująca z nim na umowę zlecenie K. G. . Natomiast importowanie faktur z (...) do sytemu (...) wykonywała zainteresowana i na koniec każdego miesiąca przesyłała je online K. G. , która z kolei mogła wykonać zbiorcze zestawienia księgowe , płatności na rzecz ZUS, US. Podkreślić przede wszystkim trzeba , że S. B. pracując w domu, nie wykonywała swoich obowiązków pod kierownictwem przełożonego - K. S. (1) , co zresztą odwołujący przyznał na pierwszej rozprawie zeznając że nadzór nad pracą zainteresowanej sprawowała K. G. . To potwierdziła także zainteresowana w zeznaniach jako strona. Uwzględniając , że K. G. nie jest pracownikiem odwołującego, lecz zleceniobiorcą , nadzór nad pracą zainteresowanej w rozumieniu art. 22 kp . jest nie do przyjęcia. Wprawdzie odwołujący zmienił zdanie na kolejnej rozprawie zeznając , że nadzór nad zainteresowaną on pełnił, to jednak należy odczytać to jako przyjętą strategię procesową. To twierdzenie pozostaje w sprzeczności z kolejnym zeznaniem odwołującego, że ,, skoro zainteresowana pobierała faktury z dysku (...) i następnie je wprowadzała, to ja nie wiem , jakie mógłbym wydawać polecenia”, oraz z kolejnym zeznaniem, że nie był w stałym kontakcie z zainteresowaną, bo miał natłok obowiązków. Kolejnym istotnym faktem jest czas pracy zainteresowanej określony w umowie o pracę jako pełny wymiar, podczas gdy z zeznań zainteresowanej wynika, że nie miała wyznaczonych konkretnych godzin, w których musiała pracować, mogła zaczynać pracę w innych godzinach, co znajduje potwierdzenie w wydruku z nagrania z płyty DVD-R, obrazującego przebieg, czas i charakter pracy zainteresowanej . Wskazuje on ewidentnie, że najczęściej S. B. wykonywała pracę w godzinach przedpołudniowych, popołudniowych, często późnowieczornych, a jej czas pracy był uzależniony od wpływu dokumentów do wprowadzenia do systemu. Z powyższego wydruku wynika także , iż zainteresowana kontaktowała się przez w.w system z K. G. , a to następowało także najczęściej w godzinach popołudniowych, wieczornych. Z powyższego wydruku z nagrania wynika także, iż czas pracy zainteresowanej nie zawsze wynosił ustawowe 8 godzin dziennie. Powyższe dowody wskazują, że o czasie wykonania zadania decydowała zainteresowana, co dodatkowo wzmacnia tezę o braku nadzoru odwołującego nad pracą zainteresowanej, w rozumieniu art. 22 kp . Powyższe fakty nie pozwalają zatem na twierdzenie o realizacji przez strony pracowniczego stosunku pracy, lecz przemawiają za uznaniem łączącej strony umowy jako zlecenia w rozumieniu art. 734§1 k.c. Co do woli stron zawierających umowę o pracę, w ocenie Sądu Okręgowego uwzględniając charakterystykę pracy zainteresowanej , a także fakt iż w dacie zawierania umowy odwołująca była w zaawansowanej ciąży, jest oczywiste że celem tej umowy było zapewnienie w.w świadczeń z ubezpieczenia pracowniczego w tym w razie choroby i macierzyństwa. Sądowi Okręgowemu znane jest stanowisko Europejskiego Trybunału Praw Człowieka wyrażone w wyroku z 4 lutego 2021 w sprawie skargi nr 54711/15 , a przytoczone w odwołaniu. W niniejszej sprawie nie ma podstaw do twierdzenia o dyskryminacji zainteresowanej ze względu na stan ciąży, bowiem strony realizowały umowę o pracę, ale na warunkach umowy zlecenia w rozumieniu art. w rozumieniu art. 734§1 k.c. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 477 14 §1 kpc , oddalono odwołanie. O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na podstawie §9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015.1800).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI