IV U 417/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonego od decyzji ZUS odmawiającej prawa do emerytury, uznając, że praca stolarza nie spełniała kryteriów pracy w szczególnych warunkach.
Ubezpieczony S.C. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej mu prawa do emerytury, twierdząc, że pracował jako stolarz w warunkach szczególnych. Sąd Okręgowy, opierając się na opinii biegłego BHP, ustalił, że praca stolarza nie polegała na stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na posługiwaniu się narzędziami wibracyjnymi ani na lakierowaniu ręcznym lub natryskowym, co wykluczało kwalifikację tej pracy jako pracy w szczególnych warunkach. W związku z niespełnieniem wymogu 15 lat pracy w szczególnych warunkach, sąd oddalił odwołanie.
Sąd Okręgowy w Siedlcach rozpatrywał odwołanie S.C. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej mu prawa do emerytury. Głównym zarzutem ubezpieczonego było niesłuszne nieuwzględnienie jego pracy jako stolarza jako pracy w szczególnych warunkach, która uprawniałaby go do wcześniejszej emerytury. ZUS odmówił prawa do emerytury, ponieważ ubezpieczony nie udowodnił co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach na dzień 1 stycznia 1999 r., a także nie osiągnął powszechnego wieku emerytalnego. Ubezpieczony argumentował, że praca stolarza, polegająca na obróbce drewna na maszynach i lakierowaniu, powinna być uznana za pracę w szczególnych warunkach, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 1983 r. Sąd, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym opinii biegłego z zakresu BHP, ustalił, że czynności wykonywane przez ubezpieczonego na stanowisku stolarza nie spełniały kryteriów pracy w szczególnych warunkach, tj. nie polegały na stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na posługiwaniu się narzędziami wibracyjnymi ani na lakierowaniu ręcznym lub natryskowym w niehermetyzowanych pomieszczeniach. Sąd podkreślił, że pojęcie „pracy w szczególnych warunkach” jest ściśle zdefiniowane przepisami i nie każda praca w warunkach szkodliwych dla zdrowia jest taką pracą. Ponieważ ubezpieczony nie wykazał wymaganego 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach, sąd oddalił jego odwołanie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, praca stolarza nie została uwzględniona w wykazie prac w szczególnych warunkach, a czynności wykonywane przez ubezpieczonego nie spełniały kryteriów pracy w szczególnych warunkach (stałe i w pełnym wymiarze czasu pracy posługiwanie się narzędziami wibracyjnymi lub lakierowanie ręczne/natryskowe).
Uzasadnienie
Sąd oparł się na opinii biegłego BHP, który jednoznacznie wykluczył, aby praca stolarza polegała na stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na posługiwaniu się narzędziami wibracyjnymi lub lakierowaniu ręcznym/natryskowym. Sąd podkreślił, że pojęcie 'pracy w szczególnych warunkach' jest ściśle zdefiniowane przepisami i nie każda praca w warunkach szkodliwych dla zdrowia jest taką pracą.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. C. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (7)
Główne
ustawa emerytalna art. 184 § 1 i 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa warunki nabycia prawa do emerytury dla ubezpieczonych urodzonych po 31 grudnia 1948 r., w tym wymóg osiągnięcia okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
ustawa emerytalna art. 32 § 1 i 4
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa wiek emerytalny dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (55 lat dla kobiet, 60 lat dla mężczyzn).
ustawa emerytalna art. 27
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa wymagany okres składkowy i nieskładkowy (co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn).
rozporządzenie RM art. 4 § 1 pkt 3
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Określa wymóg co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach dla mężczyzn nabywających prawo do emerytury w obniżonym wieku.
rozporządzenie RM art. 3
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Wskazuje na wykaz A załącznika do rozporządzenia jako podstawę do kwalifikacji prac w szczególnych warunkach.
rozporządzenie RM art. 2 § 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Definiuje, że okresy pracy uzasadniające prawo do świadczeń to okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 477¹⁴ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia odwołania przez sąd.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Praca stolarza nie została wymieniona w wykazie prac w szczególnych warunkach. Czynności wykonywane przez ubezpieczonego na stanowisku stolarza nie spełniały kryteriów pracy w szczególnych warunkach (stałe i w pełnym wymiarze czasu pracy posługiwanie się narzędziami wibracyjnymi lub lakierowanie ręczne/natryskowe). Opinia biegłego BHP jednoznacznie wykluczyła kwalifikację pracy stolarza jako pracy w szczególnych warunkach.
Odrzucone argumenty
Praca stolarza, wykonywana w hałasie, zapyleniu i słabym oświetleniu, z użyciem maszyn i lakierowaniem, powinna być uznana za pracę w szczególnych warunkach.
Godne uwagi sformułowania
szkodliwe, niesprzyjające warunki zatrudnienia nie są tożsame z warunkami szczególnymi „Praca w szczególnych warunkach” jest pojęciem zdefiniowanym w przepisach powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. i tylko spełnienie przesłanek wskazanych w tych przepisach jest równoznaczne z wykonywaniem pracy w szczególnych warunkach.
Skład orzekający
Jerzy Zalasiński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'pracy w szczególnych warunkach' i kryteriów kwalifikacji zawodów do tego katalogu, zwłaszcza w kontekście prac stolarskich."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki pracy stolarza; wymaga analizy indywidualnych obowiązków pracowniczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem pracy i ubezpieczeń społecznych, ponieważ dotyczy precyzyjnej interpretacji przepisów dotyczących emerytur w szczególnych warunkach i dowodzi, że samo wykonywanie pracy w trudnych warunkach nie jest wystarczające do jej zakwalifikowania jako pracy w szczególnych warunkach.
“Czy praca stolarza może być uznana za pracę w szczególnych warunkach? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 417/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 listopada 2015 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Jerzy Zalasiński Protokolant st. sekr. sądowy Marzena Mazurek po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2015 r. w Siedlcach na rozprawie odwołania S. C. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 13 lutego 2014 r. Nr (...) w sprawie S. C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do emerytury oddala odwołanie. Sygn. akt IV U 417/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 13 lutego 2014 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. , działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2015, poz. 748 j.t.) w zw. z § 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ze zm.), odmówił wnioskodawcy S. C. prawa do emerytury, albowiem na dzień 1 stycznia 1999 r. nie udowodnił co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Ubezpieczony nie przedłożył żadnych dokumentów potwierdzających zatrudnienie w szczególnych warunkach. Nadto organ rentowy wskazał, że wnioskodawca S. C. nie osiągnął powszechnego wieku emerytalnego określonego w art. 24 ww. ustawy emerytalnej, tj. 66 lat i 5 miesięcy. Odwołanie od ww. decyzji złożył ubezpieczony S. C. , wnosząc o jej zmianę i przyznanie mu prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym. W uzasadnieniu wyjaśniono, że wnioskodawca pracuje nieprzerwanie od 1969 r. jako stolarz w stolarniach, w pomieszczeniach, w których zawsze panował hałas, zapylenie i słabe oświetlenie. Praca stolarza polegała na obróbce drewna na maszynach typu heblarka, frezarka czy wyrównarka. Wykonywał też prace polegające na lakierowaniu elementów drewnianych ręcznie w pomieszczeniach, które nie były zhermetyzowane i wentylowane (odwołanie, k. 1-2v a.s.). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, powołując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie, k. 4-5v a.s.). W piśmie procesowym z dnia 4.03.2015 r. pełnomocnik ubezpieczonego wyjaśnił, że w ramach stosunku pracy na stanowisku stolarza wnioskodawca wykonywał w nadmiernym hałasie i temperaturze czynności malarsko-lakiernicze ręczne oraz czynności przy użyciu narzędzi wibracyjnych, takich jak wiertarki czy szlifierki, czyli prace wymienione w dziale XIV poz. 17 i 18 załącznika do ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. (pismo, k. 15-15v a.s.). Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: Ubezpieczony S. C. , ur. (...) , w dniu 7 listopada 2013 r. złożył do organu rentowego wniosek o przyznanie emerytury. Decyzją z dnia 13 lutego 2014 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury argumentując, iż ubezpieczony na dzień 1 stycznia 1999 r. nie udowodnił żadnych okresów zatrudnienia w szczególnych warunkach, a nadto nie osiągnął powszechnego wieku emerytalnego, tj. 66 lat i 5 miesięcy. Na podstawie dowodów dołączonych do wniosku organ rentowy uznał na dzień 1.01.1999 r. okres ubezpieczeniowy wynoszący 26 lat, 7 miesięcy i 3 dni, w tym 26 lat, 1 miesiąc i 14 dni okresów składkowych oraz 5 miesięcy i 19 dni okresów nieskładkowych (decyzja z 13.02.2014 r., k. 56 a.e.) Ubezpieczony od 1969 r. wykonywał pracę stolarza-cieśli w różnych zakładach pracy (świadectwa pracy, k. 7-35 a.e., zeznania świadków: A. B. , W. D. , R. G. , S. K. , J. K. , K. P. , Z. W. i J. W. , k. 42v-43v a.s., zeznania świadka S. B. , k. 49v a.s.). Przy uwzględnieniu standardu kwalifikacji zawodowych dla zawodu stolarza, prace wykonywane przez ubezpieczonego w charakterze stolarza nie polegały na posługiwaniu się stale i w pełnym wymiarze czasu pracy narzędziami wibracyjnymi oraz lakierowaniu ręcznym lub natryskowym (opinia biegłego sądowego z zakresu BHP, k. 51-65 a.s.) Ubezpieczony S. C. nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego (okoliczność bezsporna). Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie S. C. nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 184 ust. 1 i 2 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 748 j.t.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego przewidzianego w art. 32, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy, tj. w dniu 1 stycznia 1999r. osiągnęli okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn oraz osiągnęli okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 ustawy, a także nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. W myśl powołanego wyżej art. 32 ust.1 i 4 ustawy pracownikom zatrudnionym w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze przysługuje emerytura w wieku 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn, a w myśl przywołanego wyżej art. 27 ustawy wymagany okres składkowy i nieskładkowy wynosi co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 3 w zw. z § 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.) pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A załącznika do rozporządzenia, nabywa prawo do emerytury w ww. wieku, jeżeli ma wymagany okres zatrudnienia (co najmniej 25 lat mężczyzna), w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Ponadto zgodnie z § 2 ust. 1 powołanego Rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku. Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymagało ustalenia, czy ubezpieczony spełnia przesłankę co najmniej 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach, co ostatecznie sprowadzało się do kwestii, czy praca stolarza odpowiada rodzajowo pracom ujętym w wykazie A załącznika do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze . Poza sporem pozostawało bowiem, że ubezpieczony osiągnął wymagany ustawą wiek z dniem 29 marca 2012 r., nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego oraz spełnił przesłankę „ogólnego” stażu pracy. Praca w szczególnych warunkach to praca wykonywana stale (codziennie) i w pełnym wymiarze czasu pracy, w warunkach pozwalających na uznanie jej za jeden z rodzajów pracy wymienionych w wykazie stanowiącym załącznik do ww. rozporządzenia Rady Ministrów. Z uwagi, że praca stolarza nie została uwzględniona w powołanym rozporządzeniu, zatem Sąd przeprowadził postępowanie dowodowe celem ustalenia, czy czynności wykonywane przez ubezpieczonego na stanowisku stolarza można zakwalifikować jako prace w szczególnych warunkach, tj. prace polegające na lakierowaniu ręcznym lub natryskowym – nie zhermetyzowane ewentualnie prace przy obsłudze urządzeń i narzędzi wibracyjnych lub udarowych. W tym celu Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego z zakresu bhp, który w sporządzonej opinii jednoznacznie wykluczył, aby stolarz stale i w pełnym wymiarze czasu pracy posługiwał się narzędziami wibracyjnymi czy też wykonywał lakierowanie ręczne lub natryskowe. Ubezpieczony nie kwestionował ww. opinii biegłego, a Sąd nie znalazł podstaw, by nie dać jej wiary, uznając dowód z opinii biegłego jako przekonywujący i miarodajny. Wobec powyższego, brak było podstaw, by uznać prace ubezpieczonego na stanowisku stolarza jako prace wykonywane w szczególnych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Podkreślenia przy tym wymaga, że szkodliwe, niesprzyjające warunki zatrudnienia nie są tożsame z warunkami szczególnymi, zatem nie każda praca w warunkach szkodliwych dla zdrowia jest jednocześnie pracą w szczególnych warunkach. „Praca w szczególnych warunkach” jest pojęciem zdefiniowanym w przepisach powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. i tylko spełnienie przesłanek wskazanych w tych przepisach jest równoznaczne z wykonywaniem pracy w szczególnych warunkach. Ubezpieczony nie wykazał zatem, by na dzień 1 stycznia 1999 r. posiadał co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. , Sąd oddalił odwołanie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI