IV U 40/14

Sąd Rejonowy w OlsztynieOlsztyn2014-04-10
SAOSubezpieczenia społecznezasiłkiŚredniarejonowy
zasiłek macierzyńskiubezpieczenie społeczneZUSprzedsiębiorcatermin złożenia wnioskuprawo pracyświadczenia pieniężne

Podsumowanie

Sąd Rejonowy przyznał ubezpieczonej prawo do zasiłku macierzyńskiego, uznając, że brak formalnego wniosku o jego przyznanie w określonym terminie nie pozbawia prawa do świadczenia, jeśli nie przewiduje tego ustawa.

Ubezpieczona, prowadząca działalność gospodarczą, odwołała się od decyzji ZUS odmawiającej jej prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres po 29.09.2013 r. Argumentowała, że złożyła wniosek później z powodu złego stanu psychicznego po porodzie i opieki nad dzieckiem. ZUS wniósł o oddalenie odwołania, wskazując na złożenie wniosku po terminie. Sąd Rejonowy zmienił decyzję ZUS, przyznając zasiłek, ponieważ ustawa nie określa terminu na złożenie wniosku o wypłatę zasiłku macierzyńskiego przez przedsiębiorcę, a jedynie termin na złożenie wniosku o udzielenie urlopu.

Ubezpieczona K. J. wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O., która odmówiła jej prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres od 29.09.2013 r. do 12.05.2014 r. Odwołująca wyjaśniła, że nie złożyła wniosku o przyznanie zasiłku macierzyńskiego w wymiarze jednego roku z powodu złego stanu psychicznego po porodzie i skupienia się na opiece nad dzieckiem. Podkreśliła, że nie otrzymała z ZUS informacji o niedopełnieniu formalności. ZUS w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie, argumentując, że wniosek o wypłatę dodatkowego zasiłku macierzyńskiego i rodzicielskiego powinien być złożony przed terminem korzystania z niego, a złożony później nie uprawnia do świadczenia. Sąd Rejonowy w Olsztynie, po rozpoznaniu sprawy, uznał odwołanie za zasadne. Sąd ustalił, że odwołująca urodziła dziecko i otrzymywała zasiłek macierzyński do 28.09.2013 r. Wniosek o dodatkowy urlop macierzyński i rodzicielski złożyła 22.11.2013 r. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 29 ust. 5 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zasiłek macierzyński przysługuje przez okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Ustawa ta ani żaden inny akt prawny nie określa terminu na złożenie wniosku o wypłatę zasiłku macierzyńskiego przez przedsiębiorcę. Sąd odwołał się do regulacji Kodeksu pracy dotyczącej pracowników (art. 182(1) §3 kp), wskazując, że dotyczy ona wniosku o udzielenie urlopu, a nie o wypłatę zasiłku. Sąd zauważył również, że w przypadku przedsiębiorców, ustawa przewiduje sankcję w postaci obniżenia świadczenia o 25% za nieprzedłożenie zwolnienia lekarskiego w terminie 7 dni (art. 62 ust. 1 i 3 ustawy), co świadczy o tym, że ustawodawca precyzyjnie określa terminy i sankcje tam, gdzie są one konieczne. W niniejszej sprawie brak było terminu na złożenie wniosku o wypłatę zasiłku, a co za tym idzie, sankcji za jego niedochowanie. W związku z tym, Sąd na podstawie art. 477(14) § 2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał K. J. prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres od 29.09.2013 r. do 10.05.2014 r.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, przedsiębiorca nie traci prawa do zasiłku macierzyńskiego, jeśli ustawa nie określa terminu na złożenie wniosku o jego wypłatę, a jedynie termin na złożenie wniosku o udzielenie urlopu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa nie określa terminu na złożenie przez przedsiębiorcę wniosku o wypłatę zasiłku macierzyńskiego. Wskazano, że przepisy Kodeksu pracy dotyczące terminów dotyczą pracowników i wniosku o udzielenie urlopu, a nie o wypłatę świadczenia. Brak ustawowego terminu i sankcji za jego niedochowanie oznacza, że opóźnienie w złożeniu wniosku nie pozbawia prawa do zasiłku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana zaskarżonej decyzji

Strona wygrywająca

K. J.

Strony

NazwaTypRola
K. J.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

ustawa o świadczeniach pieniężnych art. 29 § 5

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Zasiłek macierzyński przysługuje przez okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Ustawa nie określa terminu na złożenie wniosku o wypłatę zasiłku przez przedsiębiorcę.

k.p.c. art. 477(14) § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd zmieniając zaskarżoną decyzję przyznaje prawo do świadczenia.

Pomocnicze

k.p. art. 182(1) § 3

Kodeks pracy

Dodatkowego urlopu macierzyńskiego udziela się na pisemny wniosek pracownicy, składany w terminie nie krótszym niż 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu. Przepis ten nie ma zastosowania do wniosku o wypłatę zasiłku przez przedsiębiorcę.

k.p. art. 182(1a)

Kodeks pracy

Dotyczy terminu złożenia wniosku o dodatkowy urlop macierzyński i urlop rodzicielski, nie ma zastosowania do wniosku o wypłatę zasiłku przez przedsiębiorcę.

ustawa o świadczeniach pieniężnych art. 62 § 1

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Przedsiębiorca jest obowiązany przedłożyć organowi rentowemu w terminie 7 dni od otrzymania zwolnienia lekarskiego.

ustawa o świadczeniach pieniężnych art. 62 § 3

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

W przypadku nie zachowania terminu określonego w ust. 1, należne świadczenie jest obniżane o 25%.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustawa nie przewiduje terminu na złożenie przez przedsiębiorcę wniosku o wypłatę zasiłku macierzyńskiego. Przepisy Kodeksu pracy dotyczące terminów złożenia wniosku o urlop macierzyński dotyczą pracowników, a nie wniosku o wypłatę zasiłku przez przedsiębiorcę. Brak ustawowego terminu i sankcji za jego niedochowanie oznacza, że opóźnienie w złożeniu wniosku nie pozbawia prawa do zasiłku.

Odrzucone argumenty

Wniosek o wypłatę dodatkowego zasiłku macierzyńskiego i rodzicielskiego winien być złożony przed terminem korzystania z niego.

Godne uwagi sformułowania

nie ma obowiązku informowania petenta , że nie są złożone wszystkie dokumenty uprawniające do otrzymania tego zasiłku nie sposób stosować terminu z art. 182 (1 ) §3 kp i 182 (1a) k.p. do wniosku o wypłatę zasiłku skoro dotyczy on jedynie samego wniosku o udzielenie urlopu macierzyńskiego ( a nie o jego wypłatę ) tam gdzie uznał to za konieczne, odnośnie niektórych świadczeń z ubezpieczenia społecznego po pierwsze ustala terminy na złożenie wniosku o wypłatę danego świadczenia, a po drugie nakłada sankcję w postaci utraty lub obniżenia świadczenia. Tym samym stosuje je tylko w wypadkach ściśle określonych w ustawie.

Skład orzekający

Grażyna Giżewska Rozmus

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminu składania wniosków o zasiłek macierzyński przez przedsiębiorców."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przedsiębiorcy i braku ustawowego terminu na złożenie wniosku o wypłatę zasiłku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, że nawet jeśli formalności nie zostaną dopełnione w terminie, można uzyskać świadczenie, jeśli prawo tego nie wymaga. Jest to ważne dla przedsiębiorców i pokazuje, jak sądy interpretują przepisy ZUS.

ZUS odmówił zasiłku macierzyńskiego przez opóźniony wniosek? Sąd stanął po stronie matki!

Sektor

praca

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV U 40/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 kwietnia 2014 r. Sąd Rejonowy w Olsztynie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR Grażyna Giżewska Rozmus Protokolant: stażysta Tomasz Miłosz po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2014 r. w Olsztynie sprawy K. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o zasiłek macierzyński na skutek odwołania K. J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 4 grudnia 2013 nr (...) - (...) orzeka: I zmienić zaskarżoną decyzję i przyznać odwołującej K. J. prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres od 29.09.2013 r. do 10.05.2014 r. Sygn. akt IV U 40/14 UZASADNIENIE Ubezpieczona wniosła odwołanie od decyzji ZUS O/ O. z dnia 04.12.2013r. odmawiającej jej prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres 29.09.2013r. do 12.05.2014r.. Wskazała, że nie złożyła wniosku o przyznanie zasiłku macierzyńskiego w wymiarze 1 roku ponieważ po porodzie była w złym stanie psychicznym. Jest samotną matką i opieka nad dzieckiem i jego zdrowie były wówczas najważniejsze, a nie otrzymała z ZUS żadnego sygnału , że nie dopełniła wszystkich formalności. Jednocześnie pracownica ZUS oświadczyła, że nie ma obowiązku informowania petenta , że nie są złożone wszystkie dokumenty uprawniające do otrzymania tego zasiłku. W odpowiedzi na odwołanie ZUS O/ O. wniósł o jego oddalenie podnosząc, iż wniosek o wypłatę dodatkowego zasiłku macierzyńskiego i rodzicielskiego winien być złożony przed terminem korzystania z niego. Ubezpieczona złożyła go w terminie późniejszym wobec czego zasiłek ten nie przysługuje. Sąd ustalił i zważył co następuje: Odwołująca urodziła dziecko w dniu (...) . ( dowód: akta ZUS – akt urodzenia k. 3) Otrzymała zasiłek macierzyński za okres od 12.05.2013r. do 28.09.2013r.. ( bezsporne) W dniu 22.11.2013r. odwołująca złożyła do ZUS wniosek o udzielenie dodatkowego urlopu macierzyńskiego za 6 tygodni i 26 tygodni urlopu rodzicielskiego. (dowód: akta ZUS- podanie k.5) Odwołująca prowadzi działalność gospodarczą. (dowód: akta ZUS – zaświadczenie płatnika składek k. 2) W ocenie Sądu odwołanie ubezpieczonej zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 29 ust. 5 z dnia 25 czerwca 1999 r. ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa „ zasiłek macierzyński przysługuje przez okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako (… ) okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego. ” Ustawa ta ani żaden inny akt prawny nie określa terminu na złożenie przedmiotowego wniosku . Jedynie w odniesieniu do pracowników regulacja z art. 182 (1 ) §3 kp wskazuje, iż „ dodatkowego urlopu macierzyńskiego udziela się na pisemny wniosek pracownicy, składany w terminie nie krótszym niż 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu ” . Jednakże nawet ta regulacja nie określa terminu na złożenie wniosku do organu rentowego o wypłatę zasiłku macierzyńskiego, a jedynie termin na złożenie wniosku o skorzystanie z dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Tym samym , w ocenie Sądu, sam fakt złożenia wniosku o wypłatę zasiłku macierzyńskiego już w okresie korzystania z niego nie stanowi przesłanki odmowy jego wypłaty. Zatem nie sposób stosować terminu z art. 182 (1 ) §3 kp i 182 (1a) k.p. ( 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z dodatkowego urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego) do wniosku o wypłatę zasiłku skoro dotyczy on jedynie samego wniosku o udzielenie urlopu macierzyńskiego ( a nie o jego wypłatę ) Argumentację tę wspiera też regulacja art. 62 ust.1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa dotyczącego obowiązku przedłożenia przez przedsiębiorcę organowi rentowemu w terminie 7 dni od jego otrzymania zwolnienia lekarskiego na podstawie którego wypłacany jest zasiłek chorobowy. Przepis ten w przypadku nie zachowania przepisanego terminu w ust. 3 wiąże sankcję w postaci obniżenia należnego świadczenia o 25%. Okoliczność ta wskazuje iż ustawodawca, tam gdzie uznał to za konieczne, odnośnie niektórych świadczeń z ubezpieczenia społecznego po pierwsze ustala terminy na złożenie wniosku o wypłatę danego świadczenia, a po drugie nakłada sankcję w postaci utraty lub obniżenia świadczenia. Tym samym stosuje je tylko w wypadkach ściśle określonych w ustawie. W niniejszej sprawie brak jest zarówno terminu, a co za tym idzie również sankcji w przypadku jego niedochowania, odnośnie wniosku złożonego przez ubezpieczonego o wypłatę dodatkowego urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego. Mając na uwadze powyższe Sąd w oparciu o art. 477 14 § 2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję. SSR Grażyna Giżewska- Rozmus

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę