IV U 384/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uwzględnił odwołanie ubezpieczonej, zmieniając decyzje ZUS i zaliczając okres pracy chałupniczej do okresów składkowych przy ustalaniu kapitału początkowego i emerytury.
Ubezpieczona D.B. odwołała się od decyzji ZUS dotyczących ustalenia wysokości kapitału początkowego i emerytury, kwestionując niedoliczenie okresu pracy chałupniczej. Sąd Okręgowy, analizując dokumentację, uznał, że okres pracy od 3 marca 1975 r. do 27 maja 1975 r. powinien być zaliczony jako okres składkowy, ponieważ wynagrodzenie osiągane w tym czasie było wyższe od połowy najniższego wynagrodzenia. W konsekwencji sąd zmienił zaskarżone decyzje, uwzględniając ten okres.
Sprawa dotyczyła odwołania D.B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia 14 października 2013 r. oraz z dnia 6 lutego 2014 r., w których kwestionowano sposób ustalenia wysokości kapitału początkowego i emerytury. Głównym zarzutem ubezpieczonej było niedoliczenie przez ZUS okresu pracy chałupniczej w Wojskowym Przedsiębiorstwie Handlowym w B. od 3 marca 1975 r. do 15 stycznia 1976 r. oraz okresu urlopu macierzyńskiego i opieki nad dzieckiem. Sąd Okręgowy w Tarnowie, po analizie akt sprawy i dowodów, ustalił, że okres urlopu macierzyńskiego (28.05.1975 r. - 28.09.1975 r.) oraz okres opieki nad dzieckiem (29.09.1975 r. - 15.01.1976 r.) zostały prawidłowo uwzględnione przez ZUS jako okres składkowy i nieskładkowy. Jednakże, sąd uznał, że okres pracy chałupniczej od 3 marca 1975 r. do 27 maja 1975 r. również powinien zostać zaliczony do okresów składkowych. Sąd oparł się na zapisie w legitymacji ubezpieczeniowej, który wskazywał na przeciętne miesięczne wynagrodzenie w kwocie 1.586,60 zł za 1975 r. Przyjął, że przy takiej średniej miesięcznej, wynagrodzenie w poszczególnych miesiącach tego okresu z pewnością przekraczało połowę najniższego obowiązującego wynagrodzenia, co zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 11 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, kwalifikuje ten okres jako składkowy. W związku z tym, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone decyzje ZUS, uwzględniając okres pracy chałupniczej do ustalenia wysokości kapitału początkowego i emerytury, a w pozostałej części postępowanie umorzył.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli średnie miesięczne wynagrodzenie za okres pracy chałupniczej było wyższe od połowy najniższego wynagrodzenia, okres ten należy zaliczyć do okresów składkowych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zapis w legitymacji ubezpieczeniowej wskazujący na przeciętne miesięczne wynagrodzenie w kwocie 1.586,60 zł za 1975 r. świadczy o tym, że wynagrodzenie w poszczególnych miesiącach pracy chałupniczej od 03.03.1975 r. do 27.05.1975 r. z pewnością przekraczało połowę najniższego obowiązującego wynagrodzenia, co zgodnie z przepisami kwalifikuje ten okres jako składkowy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uwzględnienie odwołania i zmiana decyzji ZUS
Strona wygrywająca
D. B.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. B. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
u.e.r. FUS art. 6 § ust. 2 pkt 11
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Okres pracy nakładczej wykonywanej przed 15.11.1991 r. jest okresem składkowym, jeżeli osoba wykonująca taką pracę uzyskiwała wynagrodzenie w wysokości co najmniej połowy obowiązującego najniższego wynagrodzenia.
Pomocnicze
u.e.r. FUS art. 6 § ust. 1 pkt 7
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Okres urlopu macierzyńskiego jest okresem składkowym.
u.e.r. FUS art. 7 § pkt 5a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Okres sprawowania opieki nad dzieckiem jest okresem nieskładkowym.
u.e.r. FUS art. 53
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa wymiaru emerytury jest obliczana na podstawie określonych w tym przepisie wskaźników i kwoty bazowej.
u.e.r. FUS art. 26
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Alternatywny sposób obliczania emerytury, stosowany gdy jest korzystniejszy dla ubezpieczonego.
u.e.r. FUS art. 183 § ust. 5
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis dotyczący ustalania wysokości emerytury w określonych przypadkach, uwzględniający częściowo emeryturę obliczoną według art. 53 i art. 26.
u.e.r. FUS art. 174 § ust. 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przy ustalaniu kapitału początkowego uwzględnia się okresy składkowe i nieskładkowe przebyte przed wejściem w życie ustawy.
k.p.c. art. 355 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie umarza się w całości lub w części, jeżeli strony zawarły ugodę lub w innych przypadkach przewidzianych ustawą.
k.p.c. art. 477 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd rozstrzyga odwołanie od decyzji organu rentowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okres pracy chałupniczej od 03.03.1975 r. do 27.05.1975 r. powinien być zaliczony jako okres składkowy, ponieważ osiągane wynagrodzenie było wyższe od połowy najniższego wynagrodzenia.
Odrzucone argumenty
ZUS argumentował, że wynagrodzenie z okresu pracy chałupniczej było niższe od połowy najniższego wynagrodzenia, co wykluczało zaliczenie tego okresu jako składkowego.
Godne uwagi sformułowania
Zasady logiki i doświadczenia życiowego przy uwzględnieniu reguł matematyki wskazują, że przy takiej średniej miesięcznej (1586, 60 zł) za okres niespełna 3 miesięcy, odwołująca musiała uzyskać w poszczególnych miesiącach tego okresu wynagrodzenie wyższe niż połowa najniższego wynagrodzenia tj. wyższe niż 600 zł miesięcznie.
Skład orzekający
Dariusz Płaczek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie, czy okres pracy chałupniczej może być zaliczony do okresów składkowych przy obliczaniu kapitału początkowego i emerytury, w szczególności w kontekście wysokości osiąganego wynagrodzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu przed 1991 rokiem i konkretnych przepisów dotyczących pracy nakładczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych ze względu na interpretację przepisów dotyczących okresów składkowych i pracy chałupniczej.
“Praca chałupnicza wliczona do emerytury – sąd koryguje decyzję ZUS.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 384/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 lipca 2014 roku Sąd Okręgowy w Tarnowie – Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Dariusz Płaczek Protokolant: st. sekr. sądowy Patrycja Czarnik po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2014 roku w Tarnowie na rozprawie sprawy z odwołania D. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia 14 października 2013 nr (...) oraz z dnia 6 lutego 2014 roku nr (...) w sprawie D. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. o wysokość świadczenia 1. zmienia zaskarżoną decyzję z dnia 14 października 2013 roku w ten sposób, że uwzględnia do ustalenia wysokości kapitału początkowego okres od 3 marca 1975 roku do 27 maja 1975 roku – jako okres składkowy; 2. zmienia zaskarżoną decyzję z dnia 6 lutego 2014 roku w ten sposób, że uwzględnia do ustalenia wysokości emerytury okres od 3 marca 1975 roku do 27 maja 1975 roku – jako okres składkowy; 3. w pozostałej części postępowanie umarza. Sygn. akt IV U 384/14 UZASADNIENIE wyroku Sądu Okręgowego w Tarnowie z dnia 9 lipca 2014 r. Decyzją z dnia 14.10.2013 r. nr (...) , Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. , na podstawie przepisów ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.), ponownie ustalił D. B. wysokość kapitału początkowego na dzień 01.01.1999 r. Do obliczenia podstawy wymiaru i wskaźnika wysokości tej podstawy przyjął podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 01.02.1981 r. do 30.11.1990 r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 72,26%. Podstawę wymiaru ustalił w wyniku pomnożenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przez kwotę bazową, tj. 1.220,89 zł. Organ rentowy uwzględnił ubezpieczonej 12 lat, 8 miesięcy i 17 dni okresów składkowych na terenie Polski, 3 miesiące i 15 dni okresów składkowych na terenie Szwajcarii (łącznie 13 lat i 2 dni) oraz 6 miesięcy okresów nieskładkowych. Do stażu tego doliczył okres urlopu macierzyńskiego od 28.05.1975 r. do 28.09.1975 r. (4 miesiące i 2 dni). Nie doliczył natomiast okresu pracy chałupniczej w (...) Przedsiębiorstwie (...) w B. od 03.03.1975 r. do 27.05.1975 r., ponieważ osiągane w tym czasie przez ubezpieczoną wynagrodzenie było niższe od połowy najniższego obowiązującego w tym okresie wynagrodzenia. Współczynnik proporcjonalny do osiągniętego do 31.12.1998 r. wieku oraz okresu składkowego i nieskładkowego wyniósł 68,31%, a kapitał początkowy ustalony na dzień 01.01.1999 r.- 74.433,26 zł. Decyzją ostateczną z dnia 06.02.2014 r. nr (...) , Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. , na podstawie przepisów ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1440 ze zm.) oraz przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. U. z 2004 r. UE L Nr 166, poz. 1), po rozpatrzeniu wniosku z dnia 31.01.2013 r., przeliczył D. B. emeryturę od (...) r., tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego. Wysokość emerytury ustalona została w oparciu o przepis art. 183 ust. 5 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS. Do ustalenia podstawy wymiaru ZUS przyjął przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu od 1973 r. do 2012 r. ze wskaźnikiem wysokości podstawy wymiaru na poziomie 45,21%. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przez kwotę bazową, tj. 2.974,69 zł, wyniosła 1.344,86 zł. Organ rentowy uwzględnił ubezpieczonej 20 lat, 6 miesięcy i 19 dni okresów składkowych oraz 6 miesięcy okresów nieskładkowych, co dało razem 21 lat i 19 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Do stażu tego doliczył okres urlopu macierzyńskiego od 28.05.1975 r. do 28.09.1975 r. (jako okres składkowy) oraz okres sprawowania opieki nad dzieckiem od 29.09.1975 r. do 15.01.1976 r. (jako okres nieskładkowy). Wysokość emerytury ustalonej na podstawie art. 53 ustawy wyniosła 1.077,05 zł, zaś na podstawie art. 26 ustawy, obliczona została zgodnie z zasadami określonymi w tym przepisie i wyniosła 912,59 zł. Emerytura wyliczona w oparciu o przepis art. 183 ustawy ukształtowała się na poziomie 945,48 zł (20% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 ustawy i 80% emerytury obliczonej na podstawie art. 26 ustawy), a po waloryzacji od 01.03.2013 r.- na poziomie 983,30 zł. Decyzje te zostały zaskarżone odwołaniem przez D. B. , która domagała się ich zmiany i przeliczenia zarówno kapitału początkowego, jak i emerytury. W uzasadnieniu odwołująca zakwestionowała niedoliczenie jej przez ZUS do stażu pracy okresu wykonywania pracy chałupniczej w Wojskowym Przedsiębiorstwie Handlowym w B. od 03.03.1975 r. do 15.01.1976 r., okresu przebywania na zasiłku macierzyńskim oraz okresu sprawowania opieki nad dzieckiem od 29.09.1975 r. do 15.01.1976 r. Odnośnie okresu wykonywania pracy chałupniczej odwołująca wskazała, że nie zachowała sie dokumentacja dotycząca jej wynagrodzenia z tego okresu i dysponuje jedynie wpisem w legitymacji ubezpieczeniowej dotyczącym wysokości wynagrodzenia osiągniętego za 1975 r. w kwocie 1.586,60 zł. W piśmie procesowym z dnia 19.05.2014 r. (data prezentaty) odwołująca podniosła, że domaga się uwzględnienia w stażu pracy okresu pracy chałupniczej od 03.03.1975 r. do 27.05.1975 r. (k. 15). W odpowiedzi na odwołanieorgan rentowy wniósł o jego oddalenie, podnosząc, że do uznania okresu pracy nakładczej za okres składkowy nie jest wystarczające ustalenie, że nakładca nie podlegał w okresie świadczenia tej pracy ubezpieczeniu z innego tytułu, ale wymaga się ustalenia, że nakładca osiągał wynagrodzenie w wysokości odpowiadającej co najmniej połowie obowiązującego najniższego wynagrodzenia, co w przypadku odwołującej nie miało miejsca. Wskazał też, że przy obliczaniu wysokości emerytury uwzględnił w stażu pracy wnioskodawczyni okres urlopu macierzyńskiego od 28.05.1975 r. do 28.09.1975 r. (jako okres składkowy) oraz okres sprawowania opieki nad dzieckiem od 29.09.1975 r. do 15.01.1976 r. (jako okres nieskładkowy)- wnosząc o umorzenie postępowania w tym zakresie. Sąd ustalił ponadto następujący stan faktyczny sprawy: Odwołująca D. B. urodziła się (...) We wnioskach z dnia 31.01.2013 r. odwołująca wniosła o przyznanie jej prawa do emerytury i ustalenie wysokości kapitału początkowego. Do wniosków tych dołączyła między innymi legitymację ubezpieczeniową. dowód: - dokumenty zgromadzone w aktach ZUS, w szczególności wniosek o emeryturę i ustalenie kapitału początkowego z dnia 31.01.2013 r., legitymacja ubezpieczeniowa- k. 1-4, 47 akt ZUS, Od 03.03.1975 r. do 15.01.1976 r. odwołująca pracowała w Wojskowym Przedsiębiorstwie Handlowym w B. jako krawcowa - chałupniczka. Przysługiwało jej wynagrodzenie akordowe. Od 28.05.1975 r. do 28.09.1975 r. odwołująca korzystała z urlopu macierzyńskiego w związku z urodzeniem w dniu (...) syna A. , zaś od 29.09.1975 r. do 15.01.1976 r. z bezpłatnego urlopu pomacierzyńskiego. W tym czasie sprawowała opiekę nad dzieckiem. Jak wynika z zapisów w legitymacji ubezpieczeniowej, za pracę w 1975 r. odwołująca osiągnęła przeciętne wynagrodzenie miesięczne w kwocie 1.586,60 zł. dowód: - dokumenty zgromadzone w aktach ZUS, w szczególności: świadectwo pracy z dnia 15.01.1976 r., karta przebiegu zatrudnienia- k. 10, 362 akt ZUS, - legitymacja ubezpieczeniowa- k.4 oraz 47 akt ZUS, - kserokopia dowodu osobistego- k. 48 akt ZUS, Dla potrzeb wyliczenia emerytury, decyzją z dnia 25.02.2013 r. ZUS Oddział w T. ustalił odwołującej wysokość kapitału początkowego na dzień 01.01.1999 r. Do obliczenia podstawy wymiaru i wskaźnika wysokości tej podstawy przyjął podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 01.01.1981 r. do 31.12.1990 r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 71,03%. Podstawę wymiaru ustalił w wyniku pomnożenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przez kwotę bazową, tj. 1.220,89 zł. Organ rentowy uwzględnił ubezpieczonej 12 lat, 8 miesięcy i 17 dni okresów składkowych oraz 5 miesięcy i 17 dni okresów nieskładkowych. Do stażu tego ZUS doliczył okres sprawowania opieki nad dzieckiem od 29.09.1975 r. do 15.01.1976 r. (jako okres nieskładkowy). Nie doliczył natomiast okresu pracy chałupniczej w (...) Przedsiębiorstwie (...) w B. od 03.03.1975 r. do 27.05.1975 r. i w Spółdzielni Pracy (...) w B. od 10.02.1976 r. do 01.09.1976 r. Współczynnik proporcjonalny do osiągniętego do 31.12.1998 r. wieku oraz okresu składkowego i nieskładkowego wyniósł 66,28%, a kapitał początkowy ustalony na dzień 01.01.1999 r.- 70.965,95 zł. dowód: - decyzja ZUS z dnia 25.02.2013 r. wraz z załącznikami, w tym kartą przebiegu zatrudnienia- k. 83-86 akt ZUS, Decyzją z dnia 11.04.2013 r. (...) Oddział w T. ponownie ustalił odwołującej wysokość kapitału początkowego na dzień 01.01.1999 r., doliczając do wykazanych uprzednio okresów składkowych okres ubezpieczenia za granicą w wymiarze 1 miesiąca, co dało łącznie 12 lat, 9 miesięcy i 17 dni oraz przyjmując łączny okres nieskładkowy w wymiarze 6 miesięcy. Współczynnik proporcjonalny do osiągniętego do 31.12.1998 r. wieku oraz okresu składkowego i nieskładkowego wyniósł 66,58%, a kapitał początkowy ustalony na dzień 01.01.1999 r.- 71.459,19 zł. dowód: - decyzja ZUS z dnia 11.04.2013 r. wraz z załącznikami, w tym kartą przebiegu zatrudnienia- k. 169-173 akt ZUS, W dniu 12.04.2013 r. odwołująca złożyła w organie rentowym wniosek o uwzględnienie w stażu pracy okresu pracy chałupniczej w (...) Przedsiębiorstwie (...) w B. , przedkładając kserokopię legitymacji ubezpieczeniowej z wpisem dotyczącym wysokości przeciętnego wynagrodzenia osiągniętego przez nią w tym przedsiębiorstwie za 1975 r. w kwocie 1.586,60 zł. dowód: - wniosek z dnia 12.04.2013 r. wraz z kserokopią legitymacji ubezpieczeniowej- k. 204-205 akt ZUS, Decyzjami tymczasowymi z dnia 17.04.2013 r. ZUS Oddział w T. przeliczył zaliczkę na poczet przysługującej wnioskodawczyni emerytury od 18.02.2013 r., tj. od daty nabycia przez ubezpieczoną uprawnień do tego świadczenia. Korzystniejsza okazała się emerytura obliczona na podstawie art. 183 ust. 5 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS. Do ustalenia podstawy wymiaru świadczenia wyliczonego w oparciu o przepis art. 53 ustawy ZUS przyjął przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu od 1973 r. do 2010 r. ze wskaźnikiem wysokości podstawy wymiaru na poziomie 43,93%. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przez kwotę bazową, tj. 2.974,69 zł, wyniosła 1.306,78 zł. Organ rentowy uwzględnił ubezpieczonej 17 lat, 11 miesięcy i 18 dni okresów składkowych oraz 6 miesięcy okresów nieskładkowych. Wysokość emerytury wyliczonej na podstawie art. 53 ustawy wyniosła 1.022,85 zł, zaś na podstawie art. 26 ustawy, obliczona została zgodnie z zasadami określonymi w tym przepisie, i po korekcie kapitału początkowego wyniosła 877,45 zł. Emerytura ustalona w oparciu o przepis art. 183 ustawy ukształtowała się na poziomie 906,53 zł (20% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 ustawy i 80% emerytury obliczonej na podstawie art. 26 ustawy), a po waloryzacji od 01.03.2013 r.- na poziomie 942,79 zł. dowód: - decyzje ZUS z dnia 17.04.2013 r.- k. 174-176 akt ZUS, W związku z otrzymaniem ze szwajcarskiej instytucji ubezpieczeniowej potwierdzenia okresu ubezpieczenia odwołującej na terenie Szwajcarii w czerwcu 1992 r., w lipcu i w grudniu 1993 r. oraz w styczniu 1994 r., decyzją z dnia 26.04.2013 r. ZUS Oddział w T. ponownie ustalił ubezpieczonej wysokość kapitału początkowego na dzień 01.01.1999 r., doliczając do wykazanego do tej pory stażu pracy 3 miesiące i 15 dni okresów składkowych za granicą. Łączny staż pracy wnioskodawczyni wyniósł 12 lat, 8 miesięcy i 17 dni okresów składkowych na terenie Polski, 3 miesiące i 15 dni okresów składkowych za granicą oraz 6 miesięcy okresów nieskładkowych. Współczynnik proporcjonalny do osiągniętego do 31.12.1998 r. wieku oraz okresu składkowego i nieskładkowego wyliczono na 68,31%, a kapitał początkowy ustalony na dzień 01.01.1999 r.- na kwotę 73.099,84 zł. dowód: - potwierdzenie okresów ubezpieczenia za granicą- k. 199-213 akt ZUS, - decyzja ZUS z dnia 26.04.2013 r.- k. 212 akt ZUS, W związku z korektą kapitału początkowego, decyzjami tymczasowymi z dnia 23.05.2013 r. ZUS Oddział w T. przeliczył zaliczkę na poczet przysługującej wnioskodawczyni emerytury od 18.02.2013 r., tj. od daty nabycia przez ubezpieczoną uprawnień do tego świadczenia. Korzystniejsza okazała się emerytura obliczona na podstawie art. 183 ust. 5 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS. Do ustalenia podstawy wymiaru świadczenia wyliczonego w oparciu o przepis art. 53 ustawy ZUS przyjął przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu od 1973 r. do 2012 r. ze wskaźnikiem wysokości podstawy wymiaru na poziomie 44,93%. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przez kwotę bazową, tj. 2.974,69 zł, wyniosła 1.336,53 zł. Do ustalenia wysokości świadczenia ZUS uwzględnił wnioskodawczyni 19 lat, 5 miesięcy i 5 dni okresów składkowych oraz 6 miesięcy okresów nieskładkowych. Wysokość emerytury wyliczonej na podstawie art. 53 wyniosła 1.055,95 zł, zaś na podstawie art. 26 ustawy, obliczona została zgodnie z zasadami określonymi w tym przepisie, i po korekcie kapitału początkowego wyniosła 896,84 zł. Emerytura ustalona w oparciu o przepis art. 183 ustawy ukształtowała się na poziomie 928,66 zł (20% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 ustawy i 80% emerytury obliczonej na podstawie art. 26 ustawy), a po waloryzacji od 01.03.2013 r.- na poziomie 965,81 zł. dowód: - decyzje ZUS z dnia 23.05.2013 r. wraz z załącznikami, w tym kartą przebiegu zatrudnienia- k. 217-226 akt ZUS, W piśmie z tego samego dnia, tj. 23.05.2013 r., organ rentowy poinformował ubezpieczoną o niedoliczeniu jej do stażu pracy okresu pracy chałupniczej od 03.03.1975 r. do 01.09.1976 r. w (...) Przedsiębiorstwie (...) w B. i od 10.02.1976 r. do 01.09.1976 r. w Spółdzielni Pracy (...) w B. . ZUS wskazał, że w legitymacji ubezpieczeniowej nie zostało sprecyzowane, jakiego miesiąca dotyczy wpis 1.586,60 zł za 1975 r., a ponadto w dokumencie tym brak jest informacji o wysokości zarobków z okresu zatrudnienia w Spółdzielni Pracy (...) w B. - poza wpisem dotyczącym maja 1976 r., w którym wynagrodzenie wyniosło 154,98 zł miesięcznie, jednak było niższe niż połowa najniższego wynagrodzenia osiąganego w gospodarce uspołecznionej w tym okresie. dowód: - pismo ZUS z dnia 23.05.2013 r.- k. 227 akt ZUS, We wniosku z dnia 20.06.2013 r. odwołująca wniosła o doliczenie jej do stażu pracy okresu zatrudnienia w (...) S.A. od 25.01.2001 r. do 28.02.2001 r. i w (...) od 16.04.2009 r. do 05.09.2009 r. dowód: - wniosek z dnia 20.06.2013 r.- k. 282 akt ZUS, Uwzględniając wniosek z dnia 20.06.2013 r., decyzją tymczasową z dnia 21.08.2013 r. ZUS Oddział w T. przeliczył zaliczkę na poczet przysługującej wnioskodawczyni emerytury od 18.02.2013 r., tj. od daty nabycia przez ubezpieczoną uprawnień do tego świadczenia. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia obliczonego na podstawie art. 53 ustawy wzrósł do 45,21%. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przez kwotę bazową, tj. 2.974,69 zł, wyniosła 1.344,86 zł. Do ustalenia wysokości świadczenia ZUS uwzględnił wnioskodawczyni 19 lat, 11 miesięcy i 2 dni okresów składkowych oraz 6 miesięcy okresów nieskładkowych. Do okresów składkowych organ rentowy doliczył okresy zatrudnienia ubezpieczonej w (...) S.A. od 25.01.2001 r. do 28.02.2001 r. i w (...) od 16.04.2009 r. do 05.09.2009 r. Wysokość emerytury ustalonej na podstawie art. 53 ustawy wyniosła 1.066,82 zł, zaś na podstawie art. 26 ustawy, obliczona została zgodnie z zasadami określonymi w tym przepisie i wyniosła 896,84 zł. Emerytura wyliczona w oparciu o przepis art. 183 ustawy ukształtowała się na poziomie 930,83 zł (20% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 ustawy i 80% emerytury obliczonej na podstawie art. 26 ustawy), a po waloryzacji od 01.03.2013 r.- na poziomie 968,06 zł. dowód: - decyzja ZUS z dnia 21.08.2013 r. wraz z załącznikami, w tym kartą przebiegu zatrudnienia- k. 298-301 akt ZUS, W dniu 16.09.2013 r. odwołująca ponownie wystąpiła do organu rentowego z wnioskiem o uwzględnienie jej w stażu pracy okresu pracy chałupniczej w (...) Przedsiębiorstwie (...) w B. . dowód: - wniosek z dnia 16.09.2013 r.- k. 334 akt ZUS, Zaskarżoną decyzją z dnia 14.10.2013 r. ZUS Oddział w T. ponownie ustalił odwołującej wysokość kapitału początkowego na dzień 01.01.1999 r. Do obliczenia podstawy wymiaru i wskaźnika wysokości tej podstawy przyjął podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 01.02.1981 r. do 30.11.1990 r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 72,26%. Podstawę wymiaru ustalił w wyniku pomnożenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przez kwotę bazową, tj. 1.220,89 zł. Organ rentowy uwzględnił ubezpieczonej 12 lat, 8 miesięcy i 17 dni okresów składkowych na terenie Polski, 3 miesiące i 15 dni okresów składkowych na terenie Szwajcarii (łącznie 13 lat i 2 dni) oraz 6 miesięcy okresów nieskładkowych. Do stażu tego doliczył okres urlopu macierzyńskiego od 28.05.1975 r. do 28.09.1975 r. (4 miesiące i 2 dni). Nie doliczył natomiast okresu pracy chałupniczej w (...) Przedsiębiorstwie (...) w B. od 03.03.1975 r. do 27.05.1975 r., ponieważ osiągane w tym czasie przez ubezpieczonego wynagrodzenie było niższe od połowy najniższego obowiązującego w tym okresie wynagrodzenia. Współczynnik proporcjonalny do osiągniętego do 31.12.1998 r. wieku oraz okresu składkowego i nieskładkowego wyniósł 68,31%, a kapitał początkowy ustalony na dzień 01.01.1999 r.- 74.433,26 zł. dowód: - decyzja ZUS z dnia 14.10.2013 r. wraz z załącznikami- k. 345-347 alt ZUS, Decyzją tymczasową z dnia 18.10.2013 r. ZUS Oddział w T. przeliczył zaliczkę na poczet przysługującej wnioskodawczyni emerytury od 18.02.2013 r., tj. od daty nabycia przez ubezpieczoną uprawnień do tego świadczenia. Do ustalenia wysokości świadczenia ZUS uwzględnił wnioskodawczyni 20 lat, 3 miesiące i 4 dni okresów składkowych oraz 6 miesięcy okresów nieskładkowych. Do okresów składkowych organ rentowy doliczył ubezpieczonej okres urlopu macierzyńskiego od 28.05.1975 r. do 28.09.1975 r. (4 miesiące i 2 dni). Wysokość emerytury ustalonej na podstawie art. 53 ustawy wyniosła 1.072,74 zł, zaś na podstawie art. 26 ustawy, obliczona została zgodnie z zasadami określonymi w tym przepisie i wyniosła 912,59 zł. Emerytura wyliczona w oparciu o przepis art. 183 ustawy ukształtowała się na poziomie 944,62 zł (20% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 ustawy i 80% emerytury obliczonej na podstawie art. 26 ustawy), a po waloryzacji od 01.03.2013 r.- na poziomie 982,40 zł. dowód: - decyzja ZUS z dnia 18.10.2013 r.- k. 348-349 alt ZUS, Zaskarżoną decyzją ostateczną z dnia 06.02.2014 r. ZUS Oddział w T. przeliczył odwołującej emeryturę od 18.02.2013 r., tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego. Wysokość emerytury ustalona została w oparciu o przepis art. 183 ust. 5 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS. Do ustalenia podstawy wymiaru ZUS przyjął przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu od 1973 r. do 2012 r. ze wskaźnikiem wysokości podstawy wymiaru na poziomie 45,21%. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przez kwotę bazową, tj. 2.974,69 zł, wyniosła 1.344,86 zł. Organ rentowy uwzględnił ubezpieczonej 20 lat, 6 miesięcy i 19 dni okresów składkowych oraz 6 miesięcy okresów nieskładkowych, co dało razem 21 lat i 19 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Do stażu tego doliczył okres urlopu macierzyńskiego od 28.05.1975 r. do 28.09.1975 r. (jako okres składkowy) oraz okres sprawowania opieki nad dzieckiem od 29.09.1975 r. do 15.01.1976 r. (jako okres nieskładkowy). Wysokość emerytury ustalonej na podstawie art. 53 ustawy wyniosła 1.077,05 zł, zaś na podstawie art. 26 ustawy, obliczona została zgodnie z zasadami określonymi w tym przepisie i wyniosła 912,59 zł. Emerytura wyliczona w oparciu o przepis art. 183 ustawy ukształtowała się na poziomie 945,48 zł (20% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 ustawy i 80% emerytury obliczonej na podstawie art. 26 ustawy), a po waloryzacji od 01.03.2013 r.- na poziomie 983,30 zł. dowód: - decyzja ZUS z dnia 06.02.2014 r. wraz z załącznikami, w tym kartą przebiegu zatrudnienia- k. 362-367, Stan faktyczny w sprawie Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów. Sąd pozytywie ocenił dowody z dokumentów, których autentyczność oraz wiarygodność, jak również poprawność materialna i formalna nie budziły wątpliwości, zaś ich treść i forma nie były kwestionowane przez strony postępowania. Brak było zatem jakichkolwiek podstaw, także takich, jakie należałoby uwzględnić z urzędu, aby dokumentom tym odmówić właściwego im znaczenia dowodowego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie od zaskarżonych decyzji ZUS Oddział w T. z dnia: 14.10.2013 r. i 06.02.2014 r., w świetle ustalonego stanu faktycznego i obowiązujących przepisów prawa, zasługiwało na uwzględnienie. W niniejszej sprawie odwołująca D. B. domagała się przeliczenia kapitału początkowego i emerytury. Jak podniosła, organ rentowy nie doliczył jej do stażu ubezpieczeniowego, od którego zależy wysokość kapitału początkowego i emerytury, okresu wykonywania pracy chałupniczej w (...) Przedsiębiorstwie (...) w B. od 03.03.1975 r. do 15.01.1976 r., okresu przebywania na zasiłku macierzyńskim oraz okresu sprawowania opieki nad dzieckiem od 29.09.1975 r. do 15.01.1976 r. Odnośnie okresu wykonywania pracy chałupniczej podała, że dysponuje legitymacją ubezpieczeniową, w której uczyniono zapis dotyczący wysokości osiągniętego przez nią wynagrodzenia w 1975 r. w kwocie 1.586,60 zł. W aktach organu rentowego znajduje się świadectwo pracy z dnia 15 stycznia 1976 r. (k. 10 akt ZUS), wystawione przez (...) Przedsiębiorstwo (...) w B. , poświadczające okres pracy odwołującej w tym zakładzie od 03.03.1975 r. do 15.01.1976 r. w charakterze krawcowej - chałupniczki. W dokumencie tym podano również, że od 29.09.1975 r. do 15.01.1976 r. ubezpieczona korzystała z urlopu bezpłatnego pomacierzyńskiego, kiedy to sprawowała opiekę nad dzieckiem. Z akt organu rentowego wynika ponadto, że w dniu (...) r. wnioskodawczyni urodziła syna A. i od 28.05.1975 r. do 28.09.1975 r. przebywała na urlopie macierzyńskim (kserokopia dowodu osobistego- k. 48 akt ZUS). Okoliczności tej zresztą organ rentowy nie kwestionował. Analiza karty przebiegu zatrudnienia (k. 362 akt ZUS) prowadzi do wniosku, że okres pracy w Wojskowym Przedsiębiorstwie Handlowym w B. istotnie nie został doliczony ubezpieczonej do stażu pracy. W stażu tym natomiast organ rentowy uwzględnił w/w zarówno okres korzystania z urlopu macierzyńskiego od 28.05.1975 r. do 28.09.1975 r., jako okres składkowy (art. 6 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS) oraz okres sprawowania opieki nad dzieckiem od 29.09.1975 r. do 15.01.1976 r., jako okres nieskładkowy (art. 7 pkt 5a ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS)- co przyznał zresztą w odpowiedzi na odwołanie. W tym więc zakresie postępowanie sądowe podlegało umorzeniu ( art. 355 § 1 k.p.c. ). Jeżeli zaś chodzi o okres pracy w (...) Przedsiębiorstwie (...) w B. od 03.03.1975 r. do 27.05.1975 r., potwierdzony świadectwem pracy z dnia 15.01.1976 r., należało go uwzględnić zarówno do ustalenia wysokości kapitału początkowego, jak i wysokości emerytury. W powołanym wyżej świadectwie pracy wyraźnie wskazano, że w tym czasie odwołująca pracowała jako krawcowa- chałupniczka. Zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 11 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1440 ze zm.), za okres składkowy uważa się również przypadający przed dniem 15.11.1991 r. okres, za który została opłacona składka na ubezpieczenie społeczne albo za który nie było obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne: wykonywania na obszarze Państwa Polskiego pracy nakładczej: a) objętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, za które opłacono składkę na to ubezpieczenie lub w których występowało zwolnienie od opłacania składki, b) przed dniem objęcia obowiązkiem ubezpieczenia z tego tytułu- jeżeli w tych okresach osoba wykonująca taką pracę uzyskiwała wynagrodzenie w wysokości co najmniej połowy obowiązującego najniższego wynagrodzenia, określonego na podstawie przepisów Kodeksu pracy . Jak wynika z zapisu w legitymacji ubezpieczeniowej na stronie 83, z tytułu pracy w (...) Przedsiębiorstwie (...) w B. , za 1975 r. odwołująca uzyskała przeciętne wynagrodzenie w kwocie 1.586,60 zł. Jest to zatem przeciętny , miesięczny zarobek za okres niecałych trzech miesięcy od 03.03.1975 r. do 27.05.1975 r . (28 dni marca, 30 dni kwietnia i 27 dni maja). Zasady logiki i doświadczenia życiowego przy uwzględnieniu reguł matematyki wskazują , że przy takiej średniej miesięcznej (1586, 60 zł) za okres niespełna 3 miesięcy , odwołująca musiała uzyskać w poszczególnych miesiącach tego okresu wynagrodzenie wyższe niż połowa najniższego wynagrodzenia tj. wyższe niż 600 zł miesięcznie. Twierdzenie odwołującej zawarte w odwołaniu , iż w spornym okresie osiągała wynagrodzenie znacznie przekraczające połowę minimalnego wynagrodzenia jest w ocenie Sądu prawdziwe. Również w przypadku umowy o pracę nakładczą zasadniczym obowiązkiem chałupnika jest wykonywanie określonej pracy , a zatem z punktu widzenia zasad racjonalnego rozumowania i postępowania , nie sposób sobie wyobrazić, iż w jednym tylko z tych 3 miesiącu świadczyła pracę w kilkukrotnie mniejszym rozmiarze, w porównaniu z pozostałymi dwoma miesiącami i , że w którymkolwiek z tych miesięcy nie osiągnęła nawet wynagrodzenia w kwocie 600 zł . Skoro tak, stwierdzić należało, że w okresie od 03.03. 1975 r. do 27.05. 1975 r. odwołująca uzyskiwała wynagrodzenie miesięczne w wysokości co najmniej połowy najniższego wynagrodzenia, które w roku 1975 r. wynosiło 1.200 zł. Okres od 03.03.1975 r. do 27.05.1975 r. uznać więc należało za okres składkowy , który uwzględnia się przy obliczaniu emerytury. Zgodnie bowiem z art. 53 ust. 1 powołanej ustawy, co do zasady emerytura wynosi: 1) 24% kwoty bazowej, o której mowa w art. 19 oraz 2) po 1,3% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów składkowych, 3) po 0,7% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów nieskładkowych- z uwzględnieniem art. 55. Przepis ten umożliwia obliczenie emerytury na podstawie art. 26 ustawy, jeżeli jest wyższa od obliczonej zgodnie z art. 53 ubezpieczonemu spełniającemu warunki do uzyskania emerytury na podstawie art. 27, który kontynuował ubezpieczenia emerytalne i rentowe po osiągnięciu przewidzianego w tym przepisie wieku emerytalnego i wystąpił z wnioskiem o przyznanie emerytury po dniu 31.12.2008 r. Odwołującej przysługuje co prawda emerytura wyliczona w oparciu o przepis art. 183 ust. 5 powołanej ustawy, jednak jej część (20%) stanowi emerytura ustalona według zasad określonych w art. 53. Stosownie natomiast do treści art. 174 ust. 2 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS, przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy: 1) okresy składkowe, o których mowa w art. 6 oraz 2) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5. Reasumując, stwierdzić należało, że odwołanie było zasadne, co doprowadziło do zmiany zaskarżonych decyzji. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie powołanych przepisów prawa oraz art. 477 § 2 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI