IV U 382/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił decyzję ZUS, ustalając wyższą wysokość emerytury M. Z. dzięki korzystniejszemu wskaźnikowi podstawy wymiaru kapitału początkowego.
Ubezpieczony M. Z. odwołał się od decyzji ZUS dotyczącej wysokości emerytury, zarzucając błędne wyliczenie kapitału początkowego i nieuwzględnienie wszystkich okresów składkowych. Sąd, opierając się na opinii biegłej księgowej, ustalił, że wskaźnik podstawy wymiaru kapitału początkowego obliczony z 20 lat wybranych z całego okresu ubezpieczenia (63,60%) jest korzystniejszy niż przyjęty przez ZUS (57,60%). W efekcie, wysokość emerytury została podniesiona do 2.267,98 zł brutto miesięcznie.
Sprawa dotyczyła odwołania M. Z. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w S. z dnia 19 marca 2018 r. w sprawie wysokości emerytury. Ubezpieczony zarzucił organowi rentowemu błędy w obliczeniu kapitału początkowego, w tym nieprawidłowe wyliczenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału z 20 lat, zamiast z 10 pierwszych lat aktywności zawodowej, nieuwzględnienie okresu służby wojskowej oraz błędne obliczenie ogólnej liczby lat ubezpieczenia. Kwestionował również przyjęcie niewłaściwego wskaźnika dalszego trwania życia. Sąd Okręgowy w Siedlcach, po rozpoznaniu sprawy, ustalił, że odwołanie ubezpieczonego było częściowo uzasadnione. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie najkorzystniejszego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego. Opinia biegłej księgowej wykazała, że wskaźnik obliczony z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia przed 1 stycznia 1999 r., uwzględniający wynagrodzenia z lat 1976-1980, wyniósł 63,60%, co było korzystniejsze niż wskaźnik przyjęty przez ZUS (57,60%). W konsekwencji, Sąd zmienił zaskarżoną decyzję, ustalając wysokość emerytury M. Z. na kwotę 2.267,98 zł brutto miesięcznie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Wskaźnik ten powinien być obliczony z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu przed 1 stycznia 1999 r., przy uwzględnieniu najkorzystniejszych zarobków z tego okresu.
Uzasadnienie
Sąd, opierając się na opinii biegłej, ustalił, że wybór 20 lat z całego okresu ubezpieczenia, uwzględniający wyższe zarobki z lat 1976-1980, prowadzi do korzystniejszego wskaźnika (63,60%) niż przyjęty przez ZUS (57,60%) lub wskaźnik z 10 pierwszych lat aktywności zawodowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmienia zaskarżoną decyzję i ustala wysokość emerytury
Strona wygrywająca
M. Z.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. Z. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (5)
Główne
u.e.r.f.u.s. art. 174 § 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się okresy składkowe i nieskładkowe przebyte przed 1 stycznia 1999 r.
u.e.r.f.u.s. art. 26
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis dotyczący zasad obliczania wysokości emerytury.
Pomocnicze
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
u.e.r.f.u.s. art. 6
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
u.e.r.f.u.s. art. 7
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieprawidłowe wyliczenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego z 20 lat, które powinno być korzystniejsze. Konieczność uwzględnienia wyższych zarobków z lat 1976-1980 przy obliczaniu wskaźnika.
Odrzucone argumenty
Zarzut nieuwzględnienia okresu służby wojskowej (sąd potwierdził, że został uwzględniony). Zarzut błędnego obliczenia ogólnej liczby lat ubezpieczenia. Zarzut dotyczący przyjęcia niewłaściwego wskaźnika dalszego trwania życia (sąd potwierdził prawidłowość przyjęcia wskaźnika dla wieku 65 lat).
Godne uwagi sformułowania
wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego obliczony od zarobków z 20 lat kalendarzowych wybranych dowolnie z całego okresu podlegania ubezpieczeniu przed 1 stycznia 1999r., w tym przy uwzględnieniu wynagrodzenia za lata 1976-1978 ... oraz wynagrodzenia za ostatni rok zatrudnienia ... wynosi 63,60% stanowiąc tym samym najkorzystniejszy wskaźnik
Skład orzekający
Katarzyna Antoniak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości kapitału początkowego i emerytury, w szczególności wybór najkorzystniejszego okresu do obliczenia wskaźnika podstawy wymiaru."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okresów zatrudnienia i wynagrodzeń sprzed 1999 r. oraz zasad obliczeń kapitału początkowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych, ponieważ precyzuje zasady wyboru najkorzystniejszego okresu do obliczenia kapitału początkowego, co ma bezpośredni wpływ na wysokość emerytury.
“Jak ZUS źle policzył Twoją emeryturę? Sąd wskazuje, jak uzyskać więcej!”
Dane finansowe
emerytura: 2267,98 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 382/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 kwietnia 2019 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Katarzyna Antoniak Protokolant sekr. sądowy Monika Świątek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2019 r. w S. odwołania M. Z. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z dnia 19 marca 2018 r. Nr (...) w sprawie M. Z. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S. o wysokość emerytury zmienia zaskarżoną decyzję i ustala, że wysokość emerytury M. Z. na dzień (...) wynosi 2.267,98 (dwa tysiące dwieście sześćdziesiąt siedem i 98/100) złotych brutto miesięcznie. Sygn. akt: IV U 382/18 UZASADNIENIE Decyzją z 19 marca 2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. , działając na podstawie art.24 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przyznał M. Z. emeryturę od (...) . ,tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego. Wysokość emerytury ustalona została na kwotę 2 184,73 złotych brutto miesięcznie (decyzja z 19 marca 2018r. o przyznaniu emerytury k.29-30 akt emerytalnych). Odwołanie od powyższej decyzji złożył ubezpieczony M. Z. zarzucając organowi rentowemu błędne wyliczenie wysokości emerytury w zakresie, w jakim organ rentowy ustalając kapitał początkowy ubezpieczonego obliczył wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału z 20 lat przypadających przed 1999r., zamiast z 10 pierwszych lat jego aktywności zawodowej kiedy to pracował w jednostkach (...) na kierowniczych stanowiskach i osiągał wynagrodzenie wykazane m.in. w świadectwach pracy. Nadto ubezpieczony zarzucił organowi rentowemu niezaliczenie okresu służby wojskowej jako okresu składkowego oraz błędne obliczenie okresów składowych ogółem na 24 lata i 7 miesięcy, w sytuacji, gdy łącznie posiada około 45 lat okresów ubezpieczenia, w tym 35 lat prowadzenia działalności gospodarczej i 10 lat pracy w uspołecznionych zakładach pracy. Ponadto w ocenie ubezpieczonego organ rentowy przyjął do obliczeń błędne dalsze trwanie życia ,tj. jak dla osoby w wieku 62 lat, gdy tymczasem on przeszedł na emeryturę w wieku 65 lat. Wskazując na powyższe ubezpieczony wniósł o prawidłowe obliczenie wysokości jego emerytury (odwołanie k.1-2 akt sprawy). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, wskazując że do ustalenia wysokości kapitału początkowego ubezpieczonego przyjęto wszystkie wykazane przez niego okresy ubezpieczenia przebyte przed 1 stycznia 1999r., w tym okres zasadniczej służby wojskowej, wyłączając jedynie okres urlopu bezpłatnego od 1 listopada 1981r. do 31 grudnia 1981r. oraz okres pracy na umowę zlecenie od 4 lipca 1980r. do 23 grudnia 1980r., gdyż umowa zlecenie trwająca krócej niż 6 miesięcy nie rodziła obowiązku ubezpieczenia społecznego. Z kolei wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego ubezpieczonego obliczony został z 20 lat kalendarzowych wybranych z okresu ubezpieczenia przed 1999r., gdyż taki wskaźnik okazał się najkorzystniejszy. Prawidłowo przyjęto również wskaźnik średniego dalszego trwania życia w wysokości 219,6 odpowiedni dla wieku 65 lat (wiek przejścia ubezpieczonego na emeryturę) zgodnie z komunikatem Prezesa GUS z 24 marca 2017r. w sprawie tablicy średniego dalszego trwania życia kobiet i mężczyzn - MP z 2017, poz.291 (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.3-4 akt sprawy). Sąd ustalił, co następuje: Ubezpieczony M. Z. urodzony w dniu (...) , w dniu 9 lutego 2018r. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z wnioskiem o emeryturę (wniosek o emeryturę k.1-3 akt emerytalnych). Celem rozpoznania wniosku ubezpieczonego o emeryturę, w dniu 14 marca 2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. wydał decyzję o ustaleniu kapitału początkowego ubezpieczonego na dzień 1 stycznia 1999r. na kwotę 94 238,10 złotych wskazując, że do ustalenia wartości kapitału początkowego przyjęto okresy składkowe w wymiarze 24 lata i 7 miesięcy, natomiast nie uwzględniono okresu pobytu ubezpieczonego na urlopie bezpłatnym od 1 listopada 1981r. do 31 grudnia 1981r. oraz okresu zatrudnienia na umowę agencyjną od 4 lipca 1980r. do 23 grudnia 1980r. , gdyż okres zatrudnienia na podstawie umowy agencyjnej krótszy niż 6 miesięcy nie rodził obowiązku ubezpieczenia społecznego. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego ubezpieczonego obliczony został z 20 lat kalendarzowych wybranych sprzed 1999r. i wyniósł 57,60% (decyzja z 14 marca 2018r. o ustaleniu kapitału początkowego k.5-6 akt o ustalenie kapitału początkowego). Następnie zaskarżoną decyzją z 19 marca 2018r. organ rentowy przyznał ubezpieczonemu emeryturę od (...) ,tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego i ustalił jej wysokość na kwotę 2 184,73 złotych brutto miesięcznie (decyzja z 19 marca 2018r. o przyznaniu emerytury k.29-30 akt emerytalnych). W okresie od 1 sierpnia 1976r. do 30 września 1978r. ubezpieczony był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w (...) Związku Spółdzielni (...) w W. na stanowisku lustratora. W okresie tego zatrudnienia ubezpieczony osiągnął następujące wynagrodzenie: w 1976r. – 18 000 złotych, w 1977r. - 43 492 złotych i w 1978r. – 48 762 złotych (świadectwo pracy z 30 września 1978r. k.8 akt emerytalnych oraz zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu z 21 września 2018r. – w kopercie na k.14 akt sprawy). Następnie od 1 października 1978r. – na zasadzie porozumienia między zakładami pracy ubezpieczony przeszedł do pracy w (...) Spółdzielni (...) w W. i kontynuował je do 21 czerwca 1980r. na stanowisku starszego rewidenta. Na wynagrodzenie ubezpieczonego na tym stanowisku składały się następujące stałe składniki wynagrodzenia: wynagrodzenie zasadnicze w wysokości 3 700 złotych miesięcznie, dodatek lustracyjny w wysokości 750 złotych miesięcznie, dodatek stażowy w wysokości 5% od wynagrodzenia zasadniczego ,tj.185 złotych miesięcznie i premia regulaminowa w wysokości 15% od wynagrodzenia zasadniczego ,tj. 555 złotych miesięcznie. Przy przyjęciu w/w składników wynagrodzenia, łączne wynagrodzenie osiągnięte przez ubezpieczonego w ostatnim roku zatrudnienia w powyższej Spółdzielni ,tj. w okresie od 1 stycznia 1980r. do 21 czerwca 1980r. wyniosło 29 583 złotych (świadectwo pracy z 18 czerwca 1980r. k.9 akt emerytalnych, uzupełniająca opinia biegłej księgowej A. D. z 5 marca 2019r. k.49 akt sprawy). Wskaźnik wysokości kapitału początkowego ubezpieczonego obliczony zgodnie z wnioskiem ubezpieczonego z 10 lat kalendarzowych przypadających przed 1 stycznia 1999r. ,tj. od 1973r. do 1982r. wynosi 55,24%. Wskaźnik wysokości kapitału początkowego ubezpieczonego obliczony z innych 10 lat kalendarzowych przypadających przed 1 stycznia 1999r. ,tj. z lat od 1984r. do 1993r. wynosi 57,39%. Z kolei wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego ubezpieczonego obliczony od zarobków z 20 lat kalendarzowych wybranych dowolnie z całego okresu podlegania ubezpieczeniu przypadających przed 1 stycznia 1999r., w tym przy uwzględnieniu wynagrodzenia za lata 1976-1978 w wysokości wykazanej w w/w zaświadczeniu o zatrudnieniu i wynagrodzeniu w kopercie na k.14 akt sprawy (tj. za 1976r. – 18 000 złotych, za 1977r. - 43 492 złotych i za 1978r. – 48 762 złotych) oraz wynagrodzenia za ostatni rok zatrudnienia w (...) w W. ,tj. za okres od 1 stycznia do 21 czerwca 1980r. obliczonego przy przyjęciu stawek i składników wynagrodzenia wykazanych w świadectwie pracy na k.9 akt emerytalnych ,tj. w łącznej kwocie 29 583 złotych (vide: wcześniejsze ustalenia), wynosi 63,60% stanowiąc tym samym najkorzystniejszy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego (uzupełniająca opinia biegłej księgowej A. D. z 5 marca 2019r. k.49-51 akt sprawy). Wysokość kapitału początkowego ubezpieczonego obliczona przy przyjęciu w/w najkorzystniejszego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru w wysokości 63,60% wynosi 94 238,10 złotych, a wysokość emerytury ubezpieczonego ustalona na dzień nabycia prawa, czyli 9 marca 2018r. przy uwzględnieniu tak obliczonego kapitału początkowego wynosi 2 267,98 złotych brutto miesięczne (uzupełniająca opinia biegłej księgowej A. D. z 5 marca 2019r. k.51-54 akt sprawy). Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego M. Z. okazało się częściowo uzasadnione i skutkowało zmianą zaskarżonej decyzji poprzez ustalenie, że wysokość emerytury ubezpieczonego na dzień (...) ., czyli na dzień nabycia prawa do świadczenia wynosi 2 267,98 złotych. Zgodnie z art.174 ust.2 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2015r., poz.748 ze zm.) przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się odpowiednio przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy ,tj. przed 1 stycznia 1999r. okresy składkowe, o których mowa w art.6, a także okresy nieskładkowe, o których mowa w art.7 pkt 1-3, 5 i 6-12, W świetle powyższego uregulowania nieuzasadnione okazały się zarzuty ubezpieczonego co do nieprzyjęcia przez organ rentowy do obliczenia wysokości kapitału początkowego okresów ubezpieczania przypadających po 31 grudnia 1998r. W odwołaniu i w toku postępowania ubezpieczony kwestionował wysokość kapitału początkowego, która w jego ocenie obliczona została nieprawidłowo z uwagi na przyjęcie niekorzystnego czasokresu, z którego wyliczono wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego. W ocenie ubezpieczonego wskaźnik ten powinien być obliczony z lat 1973-1982. Nadto ubezpieczony wniósł o przyjęcie do obliczeń wynagrodzenia uzyskanego przez niego okresie od 1 sierpnia 1976r. do 30 września 1978r. ,tj. w okresie zatrudnienia w (...) Związku Spółdzielni (...) w W. w wysokości wykazanej z złożonym zaświadczeniu o zatrudnieniu i wynagrodzeniu (koperta k.14 akt sprawy), a także w odniesieniu do wynagrodzenia uzyskiwanego w kolejnym okresie zatrudnienia ,tj. od 1 października 1978r. do 21 czerwca 1980r. w (...) Spółdzielni (...) w W. – wynagrodzenia w wysokości wykazanej w świadectwie pracy (na k.9 akt emerytalnych). Analizując okoliczności sprawy, w tym przeprowadzony w sprawie dowód z opinii biegłej księgowej Sąd doszedł do przekonania, że niesłuszne są twierdzenia ubezpieczonego co do czasookresu, z którego organ rentowy wyliczył wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego ubezpieczonego. Ustalenia biegłej, zwarte w złożonej opinii potwierdzają, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału wyliczony z lat podanych przez ubezpieczonego ,tj. z lat 1973-1982 jest mniej korzystny od wskaźnika wysokości obliczonego od zarobków z 20 lat kalendarzowych dowolnie wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu przed 1 stycznia 1999r. Jednocześnie opinia biegłej pozwoliła na zweryfikowanie tych obliczeń w odniesieniu do w/w okresów zatrudnienia ubezpieczonego w jednostkach Spółdzielni (...) , co do których biegła przyjęła wynagrodzenie wykazane w złożonym zaświadczeniu na druku ZUS Rp – 7 - okres zatrudnienia od 1 sierpnia 1976r. do 30 września 1978r. (k.14 akt sprawy) oraz wynagrodzenie (za ostatni rok zatrudnienia w (...) Spółdzielni (...) w W. ,tj. za okres od 1 stycznia 1980r. do 21 czerwca 1980r.) w wysokości wykazanej w świadectwie pracy (na k.9 akt emerytalnych). Dane co do składników wynagrodzenia wykazane w w/w świadectwie pracy – wobec braku dokumentacji płacowej - są na tyle precyzyjne, że pozwoliły na ustalenie na ich podstawie wynagrodzenia za ostatni rok zatrudnienia ubezpieczonego. Przyjęcie w/w danych pozwoliło w konsekwencji na ustalenie, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego ubezpieczonego obliczony od zarobków z 20 lat kalendarzowych dowolnie wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu przed 1 stycznia 1999r., w tym z lat 1976-1980 jest wyższy od wskaźnika obliczonego przez organ rentowy (na 57,60%) i wynosi 63,60% (opinia uzupełniająca biegłej księgowej k.50-51 akt sprawy). Powyższe pozwoliło z kolei na zweryfikowanie wysokości kapitału początkowego ubezpieczonego, który – jak ustaliła biegła wyniósł 94 238,10 złotych oraz wysokości emerytury ubezpieczonego na datę jej przyznania, która obliczona wg zasad z art.26 ustawy emerytalnej wyniosła 2 267,98 złotych brutto miesięcznie (w/w opinia biegłej księgowej k.52-54 akt sprawy). Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd na podstawie art.477.14§2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję i orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI