IV U 354/23

Sygn. akt IV U 354/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 grudnia 2023 roku Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Sławomir Górny Protokolant: st. sekr. sąd. Beata Krysiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2023 roku w Sieradzu odwołania D. Ł. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. z dnia 19.05.2022 r. Nr (...) w sprawie D. Ł. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. o podstawę wymiaru składek 1. Oddala odwołanie. 2. Zasądza od D. Ł. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. 420 (czterysta dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego za pierwszą i drugą instancję z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. Sygn. akt IV U 354/23 UZASADNIENIE Na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021r. poz. 423, ze zm.) oraz art. 82 ust. 1, 2 3 i 5 ustawy z 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2021r. poz. 1285 ze zm.), Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. stwierdził, że podstawa wymiaru składek dla D. Ł. na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne jako osoby prowadzącej pozarolniczą działalność wynosi w okresie: od czerwca 2011r. do grudnia 2011r. - 5408,62zł., od stycznia 2012r. do grudnia 2012r. - 5656,62zł., od stycznia 2013r. do grudnia 2013r. - 5816,26zł., od stycznia 2014r. do grudnia 2014r. - 6008,96zł., od stycznia 2015r. do grudnia 2015r. - 6209,14zł., od stycznia 2016r. do grudnia 2016r. - 6421,20zł., od stycznia 2017r. do grudnia 2017r. - 6606,26zł., od stycznia 2018r. do grudnia 2018r. - 7109,86zł., od stycznia 2019r. do grudnia 2019r. - 7607,12zł., od stycznia 2020r. do grudnia 2020r. - 8052,02zł., od stycznia 2021r. do grudnia 2021r. - 8484,76zł. Nie podzielając powyższej decyzji w/w złożył odwołanie. Wskazywał, że ZUS błędnie założył brak przeniesienia udziałów w spółce, a co za tym idzie, brak waloru spółki jednoosobowej. Odwołanie poparł pełnomocnik strony ustanowiony w sprawie. Wskazywał, że brak podstaw do wydania przez ZUS decyzji w przedmiocie wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne, z uwagi na fakt iż odwołujący zbył udziały w spółce na podstawie umowy z 1.06.2013r. Fakt późniejszego potwierdzenia podpisów u notariusza, skutkował konwalidacją czynności zbycia udziałów z dnia 1.06.2013r. W odpowiedzi na odwołanie pełnomocnik ZUS wnosił o jego oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wyrokiem z 23.11.2022r. w sprawie IV U 325/22, Sad Okręgowy w Sieradzu zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, że D. Ł. nie posiada statusu wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (...) Sp. z o.o. za okres od 15 czerwca 2011 roku do 31 grudnia 2021 roku. NA skutek apelacji organu rentowego Sąd Apelacyjny w Łodzi wyrokiem z 23.06.2023r. w sprawie III AUa 1574/22 uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu w Sieradzu do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Jak wskazał w uzasadnieniu Sąd Apelacyjny, ponownie rozpoznając sprawę Sąd Okręgowy rozpozna jej istotę, tzn. zbada prawidłowość wydania przez organ rentowy spornej decyzji. W tym celu ustali zarówno, czy zasadnie została ona wydana (czy zaistniały przyczyny do uznania D. Ł. za wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. (...) w określonym w decyzji okresie) i czy jest prawidłowa (ustali prawidłowość wskazanych w decyzji podstaw wymiaru). Sąd pierwszej instancji przeanalizuje zebrany materiał dowodowy nie pomijając dowodów z dokumentów i oceni go zgodnie z art. 233§1 k.p.c. wskazując, które z dowodów uznał wiarygodne, a którym tego waloru odmówił. Sąd będzie też mieć na uwadze granice rozpoznania sprawy w postępowaniu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, jak również treść obowiązujących przepisów prawa materialnego. Sąd ten odniesie się do prezentowanych przez strony postępowania zarzutów dotyczących kwestii faktycznych oraz prawnych. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Od 15.12.2003r. D. Ł. zgłosił rozpoczęcie wykonywania działalności gospodarczej D. Ł. FIRMA USŁUGOWO-HANDLOWA (...) NIP (...) . W dniu 20.02.2007r. w KRS została zarejestrowana (...) Sp. z o.o. z/s w C. , a od 15.06.2011r. z/s w miejsc. S. . Odwołujący miał: 34 udziały o łącznej wysokości 17.000,00zł. wpis od 20.02.2007 - do 13.06.2010r. (pozostali wspólnicy to J. S. i P. G. ); 51 udziałów o wartości 500,00zł. każdy o łącznej wartości 25.500,00zł. wpis od 14.06.2010 - 14.06.2011 (drugi wspólnik to J. S. ); 102 udziały o łącznej wartości 51.000,00zł. wpis od 15.06.2011r. D. Ł. w spółce pełnił następujące funkcje: Wiceprezes Zarządu od 20.02.2007 - 14.06.2011 i Prezes Zarządu od 15.06.2011 – 22.05.2013. Od 23.05.2013r. Prezesem Zarządu jest R. G. . W dniu 1.06.2013r. została zawarta umowa darowizny pomiędzy D. Ł. – jako darczyńcą, a S. Ł. – jako obdarowanym. Przedmiotem darowizny było 10 udziałów o łącznej wartości 5.000zł. w Spółce o firmie (...) Sp. z o.o. z/s w D. . Wydanie przedmiotu darowizny nastąpiło 1.06.2013r . Umowa została zawarta w formie zwykłej pisemnej, bez udziału notariusza. W dniu 25.05.2022r., poświadczono notarialnie własnoręczność podpisów umowy darowizny . W dniu 15.09.2022r., do Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi XX Wydział KRS, został złożony wniosek o zmianę danych (...) Sp. z o.o. W latach 2013 – 2021, D. Ł. i S. Ł. , nie otrzymywali przychodów ze spółki (...) Sp. z o.o. Spółka ta w latach 2013 – 2021, nie dokonywała wypłat w formie dywidendy. Od 1 czerwca 2013 roku, chwili zawarcia umowy darowizny udziałów, S. Ł. ujęty był jako udziałowiec Spółki w księdze udziałów. Zawierając z bratem umowę darowizny, wnioskodawca chciał zrobić prezent swojemu chrześniakowi, który jest synem brata w-cy - S. Ł. . Od 2013r., S. Ł. jako wspólnik nie pobierał wynagrodzenia, nie wykonywał czynności w spółce. Przychody spółki nie były dzielone, zyski były przekazywane na rozwój spółki. Spółka (...) zajmowała się transportem. Były kupione samochody ciężarowe. Wnioskodawca konsultuje wszystko z bratem. Firmą zarządza głownie D. Ł. (zeznania świadka S. Ł. , zeznania w-cy - na nagraniu CD – 000149 – 001214 k. 75, wiosek o zmianę danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorców spółka z ograniczoną odpowiedzialnością k. 35 – 37, uwierzytelniona kserokopia poświadczenia notarialnego k. 34, uwierzytelniona kserokopia umowy darowizny z 1.06.2013r. k. 30 - 32, księga udziałów (...) Sp. z o.o. k. 29, 41, odpis pełny KRS k. 14 – 19/akta sprawy; pismo z 5.10.2022r. k. 48/akta ZUS). Powyższy stan faktyczny , uwzględniający wytyczne Sądu Apelacyjnego w Łodzi, Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym. Fakty związane z przeniesieniem przez D. Ł. na rzecz S. Ł. udziałów w spółce Sąd ustalił na podstawie zeznań wnioskodawcy i świadka S. Ł. , którym dał wiarę. Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie podniósł żadnych, skonkretyzowanych zarzutów co do poprawności ustalenia przez ZUS podstaw wymiaru składek w zaskarżonej decyzji. Sąd Okręgowy zważył: Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie art. 82 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2021r., poz. 1285 ze zm.), jeżeli osoba prowadząca pozarolniczą działalność uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 66 ust. 1 , składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego tych tytułów odrębnie. Zgodnie z art. 82 ust. 3 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2021r., jeżeli ubezpieczony prowadzący pozarolniczą działalność uzyskuje przychody z więcej niż jednego rodzaju działalności, składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana odrębnie od każdego rodzaju działalności, z zastrzeżeniem ust. 4. Przedmiotem sporu była ocena, czy D. Ł. należy traktować jako prowadzącego jednoosobowo pozarolniczą działalność gospodarczą i jednocześnie jako wspólnik (...) Sp. z o. o. Organ rentowy wywodził, że w okresie od 15.06.2011 - 31.12.2021, D. Ł. prowadził i uzyskiwał przychody z dwóch rodzajów pozarolniczej działalności, tj. pozarolniczej działalności gospodarczej D. Ł. NIP (...) REGON (...) oraz pozarolniczej działalności prowadzonej jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (...) SP. Z O.O. NIP (...) REGON (...) , a umowa darowizny udziałów z 1.06.2013r., zawarta przez D. Ł. z bratem S. jest nieważna, bowiem nie została zachowana szczególna forma jej zawarcia. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom pełnomocnika wnioskodawcy, fakt późniejszego potwierdzenia podpisów u notariusza, nie skutkuje konwalidacją czynności zbycia udziałów z dnia 1.06.2013r. z datą sporządzenia umowy zbycia udziałów. Jak stanowi przepis art. 180 §1 k.s.h. , zbycie udziału, jego części lub ułamkowej części udziału oraz jego zastawienie powinno być dokonane w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi. Jest to przepis szczególny w stosunku do treści art. 890§1 k.c. który stanowi, że oświadczenie darczyńcy powinno być złożone w formie aktu notarialnego i §1 zd. 2 wskazującego, że jednakże umowa darowizny zawarta bez zachowania tej formy staje się ważna, jeżeli przyrzeczone świadczenie zostało spełnione. Możliwość odrębnego uregulowania kwestii formy prawnej umowy darowizny wynika wprost z przepisów k.c. Art. 890§2 k.c. stanowi, że wymóg zachowania formy aktu notarialnego dla umowy darowizny, nie uchybia przepisom, które ze względu na przedmiot darowizny wymagają zachowania szczególnej formy dla oświadczeń obu stron. Wprowadzenie art. 180 k.s.h. ustanawiającego formę szczególną zbycia (darowizny) udziałów - formę pisemną z podpisami notarialnie poświadczonymi, było uzasadnione zamiarem zapewnienia pewności obrotu udziałami, w tym zapobieżeniem możliwości antydatowania czynności ich zbycia. W stosunku do darowizny udziałów w spółce z o.o. na podstawie art. 180 k.s.h. nie znajdzie zastosowania także tryb konwalidacji umowy darowizny przewidziany w art. 890§1 zd. 2 k.c. Z uwagi na to, że ustawodawca nie przewidział w art. 180 k.s.h. odpowiednika art. 890§1 zd. 2 k.c. - umowa darowizny udziałów w spółce z o.o. zawarta z naruszeniem przewidzianej w art. 180 k.s.h. formy prawnej jako czynność autonomicznie uregulowana co do formy prawnej nie stanie się ważna z chwilą jej wykonania. Jak wynika z materiału dowodowego, ani Spółka ani strony umowy darowizny udziałów nie dokonały w odpowiednim czasie zgłoszenia zmiany po stronie osoby wspólnika spółki. Zarówno czynność poświadczenia notarialnego umowy darowizny, jak i wniosek do KRS zostały dokonane dopiero po złożeniu odwołania do Sądu, kilka lat po dacie zbycia udziałów w spółce. Z tych względów, od 1.06.2013r., D. Ł. należało traktować jako jedynego (...) Sp. z o.o. Skoro zatem od 15.06.2011r., D. Ł. uzyskiwał przychody z dwóch rodzajów pozarolniczej działalności, tj. pozarolniczej działalności gospodarczej i pozarolniczej działalności jako wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. (...) , w okresie od 15.06.2011 – 31.12.2021, podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne D. Ł. powinny być w podwójnej wysokości, Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 477 14 §1 k.p.c. , Sąd Okręgowy oddalił odwołanie (pkt 1 wyroku). O kosztach zastępstwa procesowego za pierwszą i drugą instancję, orzeczono na podstawie art. 98§1 i 1 1 k.p.c. w zw. z § 9 ust 2 w zw. z §10 ust 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2018.265 j.t. ze zm.) (pkt 2 wyroku).