IV U 314/25

Sąd Rejonowy w ŚwidnicyŚwidnica2025-12-03
SAOSubezpieczenia społecznezasiłki choroboweŚredniarejonowy
zasiłek chorobowyZUSniezdolność do pracymobbingzwolnienie lekarskiecel zwolnieniaodwołanie od decyzjiubezpieczenia społeczne

Sąd Rejonowy w Świdnicy uchylił decyzję ZUS o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku chorobowego, uznając, że odwożenie żony do pracy przez chorego nie było niezgodne z celem zwolnienia lekarskiego.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił F. Z. prawa do zasiłku chorobowego i zobowiązał go do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, twierdząc, że wykorzystywał zwolnienie lekarskie niezgodnie z celem, ponieważ odwoził żonę do pracy. Powód odwołał się, argumentując, że cierpiał na zaburzenia depresyjno-lękowe spowodowane mobbingiem, a lekarz prowadzący zezwolił mu na wykonywanie codziennych czynności, takich jak transport żony, uznając je za terapeutyczne. Sąd Rejonowy w Świdnicy przychylił się do odwołania, stwierdzając, że ZUS nie udowodnił niezgodnego z celem wykorzystania zwolnienia lekarskiego.

Decyzją z dnia 11 czerwca 2025 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. odmówił F. Z. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 12 lutego 2025 r. do 10 czerwca 2025 r. i zobowiązał go do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku w kwocie 11.457,53 zł, argumentując, że powód wykorzystywał zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego celem, ponieważ odwoził i przywoził z pracy swoją żonę. Powód wniósł odwołanie, wskazując, że cierpiał na zaburzenia depresyjno-lękowe związane z mobbingiem w pracy i zgłosił stalking pracodawcy. Podkreślił, że lekarz prowadzący zezwolił mu na wykonywanie takich czynności jak transport bliskiej osoby, ponieważ nie stały one w sprzeczności z celem leczenia. Sąd Rejonowy w Świdnicy, po rozpoznaniu sprawy, zmienił zaskarżoną decyzję ZUS. Sąd ustalił, że powód był niezdolny do pracy z powodu zaburzeń depresyjno-lękowych związanych z mobbingiem i stalkingiem. Lekarz psychiatra potwierdził, że aktywizacja poprzez codzienne czynności, takie jak odwożenie żony z pracy czy drobne zakupy, miała działanie terapeutyczne i pozwalała powodowi czuć się potrzebnym. Sąd uznał, że ZUS nie wykazał, iż powód wykorzystywał zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego celem, a wręcz przeciwnie – czynności te miały dobroczynny wpływ na jego stan psychiczny. Sąd podkreślił, że organ rentowy, jako strona postępowania, ma obowiązek wykazywania swoich twierdzeń, a w tym przypadku nie sprostał temu zadaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, odwożenie i przywożenie żony z pracy przez osobę chorą, jeśli jest to zgodne z zaleceniami lekarza i ma działanie terapeutyczne, nie stanowi wykorzystania zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego celem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ZUS nie wykazał, iż powód wykorzystywał zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego celem. Działania takie jak odwożenie żony z pracy, zgodne z zaleceniami lekarza psychiatry, miały charakter terapeutyczny i pomagały powodowi w powrocie do równowagi psychicznej, nie przedłużając niezdolności do pracy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uwzględnienie odwołania

Strona wygrywająca

F. Z.

Strony

NazwaTypRola
F. Z.osoba_fizycznapowód
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.instytucjapozwany
Ł. A.innepłatnik składek

Przepisy (6)

Główne

ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa art. 17

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia.

ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 84 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu, wraz z odsetkami, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd zmienia lub uchyla decyzję organu rentowego, jeśli jest ona niezgodna z prawem.

Pomocnicze

ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 84 § 2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Za kwoty nienależnie pobranych świadczeń uważa się świadczenia z tytułu niezdolności do pracy spowodowanej chorobą z ubezpieczenia chorobowego lub wypadkowego, co do których stwierdzono, że w okresie ich pobierania świadczeniobiorca wykonywał w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystywał zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Strony są obowiązane przedstawić dowody na poparcie swoich twierdzeń lub zaprzeczenia.

k.p.c. art. 477 § 10

Kodeks postępowania cywilnego

Organ rentowy ma pozycję strony w postępowaniu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych i powinien przejawiać aktywność dowodową.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zgodność czynności odwożenia żony z celem leczenia terapeutycznego. Brak dowodów na wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z celem. Dobroczynny wpływ codziennych czynności na stan psychiczny powoda. Obowiązek organu rentowego do aktywnego udziału w postępowaniu dowodowym.

Odrzucone argumenty

Wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z celem poprzez odwożenie żony do pracy. Nienależne pobranie zasiłku chorobowego.

Godne uwagi sformułowania

wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego celem zaburzenia depresyjno-lękowe związane z mobbingiem lekarz prowadzący wyraźnie wskazał, iż powód może wychodzić z domu, wykonywać takie czynności jak transport osoby bliskiej, ponieważ nie stały one w sprzeczności z celem i charakterem leczenia zawożąc i przywożąc żonę z pracy powód czuł się potrzebny organ rentowy jest stroną postępowania, która, jak każda strona procesu, jest zobligowana do wykazania twierdzeń, z których wywodzi skutki prawne

Skład orzekający

Magdalena Piątkowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z celem' w kontekście chorób psychicznych i zaleceń lekarskich."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji chorobowej i indywidualnych zaleceń lekarskich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest indywidualne podejście do pacjenta i jego stanu psychicznego, a także jak sąd może stanąć w obronie ubezpieczonego przed nadmiernie rygorystyczną interpretacją przepisów przez organ rentowy.

Czy odwożenie żony do pracy podczas zwolnienia lekarskiego to już przestępstwo? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 11 457,53 PLN

zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego: 11 457,53 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt IV U 314/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ dnia 3 grudnia 2025 r. Sąd Rejonowy w Świdnicy , IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w osobie SSR Magdaleny Piątkowskiej po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z odwołania F. Z. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w L. z dnia 11 czerwca 2025 r., znak: (...) o zobowiązanie do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w L. i przyznaje powodowi F. Z. prawo do zasiłku chorobowego za okres wskazany w zaskarżonej decyzji i ustala brak obowiązku zwrotu pobranego przez powoda zasiłku chorobowego za okres i w kwocie wskazanej w zaskarżonej decyzji. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 11 czerwca 2025r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. odmówił powodowi F. Z. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 12-02-2025r. do 10-06-2025r. z tytułu zatrudnienia u płatnika Ł. A. i zobowiązał do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego za okres od 12-02-2025r. do 27-05-2025r. wraz z odsetkami w łącznej kwocie 11.457,53 zł. Jako uzasadnienie wskazano, iż powód wykorzystywał zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego celem albowiem zawoził i przywoził z pracy swoją żonę. Powód F. Z. wniósł odwołanie od tej decyzji. W uzasadnieniu wskazał, iż w spornym okresie cierpiał na zaburzenia depresyjno- lękowe związane z mobbingiem, jakiego miał doświadczyć w pracy. Powód zgłosił stalking w organach ścigania zawiadamiając, iż pracodawca śledził i fotografował powoda i jego żonę, a następnie zawiadomił organ rentowy żądając odebrania powodowi zasiłku chorobowego. Powód wskazał, iż lekarz prowadzący wyraźnie wskazał, iż powód może wychodzić z domu, wykonywać takie czynności jak transport osoby bliskiej, ponieważ nie stały one w sprzeczności z celem i charakterem leczenia. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w F. wniósł o oddalenie odwołania i zasądzenie kosztów procesu w kwocie 180 zł. W uzasadnieniu strona pozwana wskazała podstawy prawne decyzji podnosząc, iż w okresie orzeczonej niezdolności do pracy powód w tym samym czasie codziennie w godzinach porannych zawoził, a w godzinach popołudniowych przywoził z pracy swoją żonę. Było to, zdaniem organu rentowego, wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z celem. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód F. Z. zatrudniony był u płatnika składek Ł. A. . Wobec zaburzeń depresyjno – lękowych związanych ze zgłaszanym przez powoda mobbingiem w miejscu pracy a następnie stalkingiem ze strony pracodawcy, powód był niezdolny do pracy. W terapii takich schorzeń zalecana jest aktywizacja w ramach codziennych czynności. Zawożąc i przywożąc żonę z pracy powód czuł się potrzebny. Lekarz prowadzący- psychiatra A. R. - utwierdził powoda w przekonaniu, iż takie czynności jak odwożenie i przywożenie żony z pracy, drobne zakupy, spacery są prawidłowe i mają działanie terapeutyczne. Powodowi zalecono bowiem wykonywać czynności sprawiające mu przyjemność, odrywające go od myśli o pracy. Dowód: - akta ZUS – w załączeniu; - zaświadczenie lekarza prowadzącego k. 6,7 - zeznania powoda – e protokół k. 20 Przy tak ustalonym stanie faktycznym sąd zważył: Odwołanie podlegało uwzględnieniu. Zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 roku o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia. Zgodnie z art. 84 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych , osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu, wraz z odsetkami, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego. Według art. 84 ust. 2 pkt 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , za kwoty nienależnie pobranych świadczeń uważa się: świadczenia z tytułu niezdolności do pracy spowodowanej chorobą z ubezpieczenia chorobowego lub wypadkowego, co do których stwierdzono, że w okresie ich pobierania świadczeniobiorca wykonywał w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystywał zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia. W niniejszej sprawie strona pozwana nie wykazała, iż powód podejmował czynności niezgodne z celem zwolnienia, przedłużające niezdolność do pracy. Z materiału dowodowego wynika natomiast, iż źródłem choroby powoda była relacja z pracodawcą, zaś wykonywanie drobnych codziennych czynności odrywających myśli od pracy, dających powodowi poczucie przydatności miały dla niego dobroczynne działanie pozwalające na odzyskanie równowagi psychicznej. Ustaleń stanu faktycznego sąd dokonał w oparciu o dowody powołane w uzasadnieniu stanu faktycznego, dochodząc do przekonania, iż strona pozwana nie wykazała, że powód wykorzystywał zwolnienie niezgodnie z jego celem, szczególnie w świetle jednoznacznego stanowiska w tym zakresie lekarza prowadzącego, okoliczności wynikających z zeznań powoda, jak i wieloletniego doświadczenia zawodowego i życiowego. Należy pamiętać, iż organ rentowy jest stroną postępowania, która, jak każda strona procesu, jest zobligowana do wykazania twierdzeń, z których wywodzi skutki prawne ( art. 232 k.p.c. ). W postępowaniu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych organ rentowy ma pozycję strony ( art. 477 10 § 1 k.p.c. ), więc powinien przejawiać odpowiednią aktywność dowodową, w przeciwnym razie ponosi negatywne skutki prawne swej bierności, polegające zwłaszcza na zmianie wydanej decyzji. (vide wyrok SA w Katowicach z dnia 19.11.2013 r., III AUa 2476/12, opubl. LEX nr 1394193). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI