IV U 314/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego z powodu przerwy w ubezpieczeniu chorobowym.
Ubezpieczona odwołała się od decyzji ZUS, która odmówiła jej prawa do zasiłku chorobowego za okres od (...) i przyznała prawo od (...). Powodem odmowy była przerwa w dobrowolnym ubezpieczeniu chorobowym, która nastąpiła po zakończeniu pobierania zasiłku macierzyńskiego, a przed złożeniem nowego wniosku o objęcie ubezpieczeniem. Sąd uznał, że w okresie niezdolności do pracy ubezpieczenie chorobowe nie istniało, co zgodnie z przepisami uniemożliwia przyznanie zasiłku.
Sąd Rejonowy w Świdnicy rozpoznał sprawę z odwołania M. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w W., która odmówiła jej prawa do zasiłku chorobowego za okres od (...) i przyznała prawo od (...). Ubezpieczona, prowadząca działalność gospodarczą, wyrejestrowała się z dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego w trakcie pobierania zasiłku macierzyńskiego. Następnie, po ustaniu prawa do zasiłku macierzyńskiego, stała się niezdolna do pracy. ZUS odmówił prawa do zasiłku chorobowego, wskazując na przerwę w ubezpieczeniu chorobowym, która nastąpiła między końcem pobierania zasiłku macierzyńskiego a złożeniem nowego wniosku o objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. Sąd oddalił odwołanie, stwierdzając, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zasiłek chorobowy przysługuje tylko w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego. Ponieważ ubezpieczenie ustało z dniem wypłaconego zasiłku macierzyńskiego, a nowy wniosek został złożony później, powstała przerwa w ubezpieczeniu, w której prawo do zasiłku nie przysługiwało. Sąd podkreślił, że nawet wadliwe działania ZUS (niepoinformowanie o wyrejestrowaniu) nie miały wpływu na rozstrzygnięcie oparte na przepisach materialnoprawnych. Sąd rozstrzygnął również o kosztach postępowania, zasądzając od ubezpieczonej zwrot kosztów zastępstwa procesowego na rzecz ZUS.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, ubezpieczonej nie przysługuje prawo do zasiłku chorobowego, ponieważ niezdolność do pracy powstała w okresie braku ubezpieczenia chorobowego.
Uzasadnienie
Zgodnie z przepisami, zasiłek chorobowy przysługuje tylko w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego. W przypadku powódki, po zakończeniu pobierania zasiłku macierzyńskiego nastąpiła przerwa w ubezpieczeniu chorobowym, a nowy wniosek o objęcie ubezpieczeniem został złożony po powstaniu niezdolności do pracy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. S. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
u.ś.p.u.s. art. 6 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego.
u.s.u.s. art. 14 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Objęcie dobrowolnie ubezpieczeniami następuje od dnia wskazanego we wniosku, nie wcześniej niż od dnia zgłoszenia wniosku.
u.ś.p.u.s. art. 49 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Określa podstawę wymiaru zasiłku chorobowego dla ubezpieczonych niebędących pracownikami, gdy niezdolność do pracy powstała przed upływem pełnego miesiąca ubezpieczenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik sprawy w zakresie kosztów postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 11 § ust. 2
Określa stawki opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 12 § ust. 1 pkt 1
Określa stawki opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu przed sądem okręgowym (w kontekście apelacji).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezdolność do pracy powstała w okresie braku ubezpieczenia chorobowego. Złożenie wniosku o objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym nastąpiło po powstaniu niezdolności do pracy. Zastosowanie przepisów dotyczących ustalania podstawy wymiaru zasiłku dla osób prowadzących działalność gospodarczą.
Odrzucone argumenty
ZUS nie poinformował o wyrejestrowaniu z ubezpieczeń, co mogło wprowadzić w błąd. Kwestionowanie prawidłowości ustalenia podstawy wymiaru zasiłku na podstawie przepisów dla pracowników.
Godne uwagi sformułowania
Okres pobierania zasiłku macierzyńskiego traktowany jest na równi z okresem podlegania ubezpieczeniu chorobowemu. W trakcie pobierania zasiłku macierzyńskiego powódka stała się niezdolna do pracy od dnia (...). Skoro ubezpieczenie chorobowe ustało z dniem wypłaconego zasiłku macierzyńskiego, tj. z dniem (...), a powódka wniosek o objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym złożyła w dniu (...) powstała przerwa w ubezpieczeniu chorobowym, w trakcie której powódce nie przysługiwało prawo do zasiłku chorobowego. Wadliwości postępowania administracyjnego powinny zaś podlegać sanacji w tym właśnie postępowaniu, a jeśli to niemożliwe ewentualnie w ramach roszczeń odszkodowawczych za niezgodne z prawem działania władzy publicznej. Na marginesie wskazać należy, że Sąd nie badał czy działania ZUS-u były rzeczywiście wadliwe, skoro okoliczność ta nie miała wpływu na rozstrzygniecie sprawy.
Skład orzekający
Magdalena Piątkowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie prawa do zasiłku chorobowego w przypadku przerw w ubezpieczeniu chorobowym, zwłaszcza dla osób prowadzących działalność gospodarczą."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przerwy w ubezpieczeniu po zasiłku macierzyńskim i przed nowym zgłoszeniem, a także kwestii wadliwego postępowania ZUS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach społecznych ze względu na szczegółowe omówienie przesłanek nabycia prawa do zasiłku chorobowego i interpretację przepisów dotyczących przerw w ubezpieczeniu.
“Przerwa w ubezpieczeniu chorobowym: kiedy ZUS odmówi zasiłku mimo niezdolności do pracy?”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 300 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 314/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 stycznia 2016 roku Sąd Rejonowy w Świdnicy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący: SSR Magdalena Piątkowska Protokolant : Katarzyna Zych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2016 roku w Ś. sprawy z odwołania M. S. (1) od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w W. z dnia (...) o zasiłek chorobowy I oddala odwołanie; II zasądza od M. S. (1) na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. UZASADNIENIE M. S. (1) wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia (...) . w sprawie (...) , w której (...) Oddział w W. odmówił jej prawa do zasiłku chorobowego za okres od (...) r. oraz przyznał prawo do zasiłku chorobowego od (...) Strona pozwana wniosła o oddalenie odwołania i zasądzenie od powódki kosztów zastępstwa procesowego. Wskazała, że powódka od dnia, w którym przyznano jej prawo do zasiłku macierzyńskiego (pobieranego przez nią do dnia (...) ) wyrejestrowała się z ubezpieczeń społecznych, w tym z dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. W trakcie pobierania zasiłku stała się niezdolna do pracy w dniu (...) r. Wniosek o objecie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym powódka złożyła w dniu (...) Zatem w okresie od (...) r. powstała przerwa w ubezpieczeniu chorobowym, w trakcie której powódce nie przysługiwało prawo do zasiłku chorobowego. W związku z przystąpieniem do ubezpieczenia społecznego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej z kodem (...) podstawę wymiaru zasiłku chorobowego stanowi najniższa podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe – 60% przeciętnego wynagrodzenia obowiązująca w marcu (...) , czyli kwota (...) , pomniejszona o 13,71% składki na ubezpieczenie społeczne, tj. (...) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W związku z wnioskiem powódki z dnia (...) o zasiłek chorobowy, decyzją z dnia (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. odmówił powódce prawa do zasiłku chorobowego za okres od (...) oraz przyznał prawo do zasiłku chorobowego od (...) Dowód : decyzja (...) Oddział w W. z dnia (...) – k. 38 M. S. (1) , jako osoba prowadząca działalność gospodarczą, podlegała: - od (...) – obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym bez dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego i ubezpieczeniu zdrowotnemu, - od (...) - obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym łącznie z dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym i ubezpieczeniu zdrowotnemu, - od (...) – wyłącznie ubezpieczeniu zdrowotnemu, - od (...) - obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym bez dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego i ubezpieczeniu zdrowotnemu, - od (...) - obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym łącznie z dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym i ubezpieczeniu zdrowotnemu, - od (...) - wyłącznie ubezpieczeniu zdrowotnemu, - od (...) - obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym łącznie z dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym i ubezpieczeniu zdrowotnemu. Powódka opłaciła składki na własne obowiązkowe ubezpieczenie społeczne za okres od (...) , w tym na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe wyłącznie za okres od (...) Dowód : pismo Kierownika Wydziału (...) i Składek (...) Oddział w W. z dnia (...) k. 136. W okresie podlegania przez powódkę dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od (...) . podstawy wymiaru składek na to ubezpieczenie wynosiły: (...) Dowód : dane ubezpieczonego o podstawach wymiaru składek – k . 138. M. S. (2) korzystała ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego w następujących okresach i wysokości: - od (...) – zasiłek chorobowy – kwota brutto (...) - od (...) . – zasiłek macierzyński – kwota brutto (...) - od (...) . – zasiłek chorobowy – (...) Podstawa wymiaru zasiłku chorobowego i macierzyńskiego za łączny okres od (...) . Natomiast podstawa wymiaru zasiłku chorobowego i macierzyńskiego za łączny okres od (...) (zgodnie z decyzją z dnia (...) Dowód : pismo zastępcy naczelnika Wydziału Zasiłków (...) Oddział w W. z dnia (...) – k. 142. W dniu (...) powódka urodziła dziecko w związku z czym nabyła prawo do zasiłku macierzyńskiego. W dniu (...) wyrejestrowała się z obowiązkowych ubezpieczeń społecznych w tym z dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego i zarejestrowała do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego od dnia nabycia prawa do zasiłku macierzyńskiego tj. od dnia (...) W (...) powódka złożyła wniosek o wypłatę zasiłku rodzicielskiego, jednak otrzymała pismo z informacją, że wstrzymano ustalenie uprawnień do tego świadczenia do czasu wyjaśnienia dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego powódki. W dniu (...) powódka złożyła wniosek o objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym od dnia (...) W dniu (...) powódka dokonała przerejestrowania w związku ze zmianą kodów ubezpieczenia z 0570 na 0510 (wynikającą z upływu 24 miesięcy od rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej). W dniu (...) . ZUS dokonał z urzędu uporządkowania konta powódki w ten sposób, że za okres od (...) powódka z racji prowadzenia działalności gospodarczej podlega wyłącznie ubezpieczeniu zdrowotnemu. O fakcie tym ZUS nie poinformował powódki. W dniu (...) powódka zgłosiła się do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych emerytalnego, rentowych i wypadkowego oraz dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego od dnia (...) Dowód : zgłoszenie zmiany danych osoby ubezpieczonej z dnia (...) zgłoszenie do ubezpieczeń z dnia (...) – k. 15, pismo organu rentowego z dnia (...) – k. 19-20, pismo ZUS z dnia (...) – k. 40, przesłuchanie powódki – k. 49-49v. Sąd zważył, co następuje: Odwołanie powódki podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 6 ust. 1. ustawy z dnia z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego. Od (...) . powódka nabyła prawo do zasiłku macierzyńskiego, który pobierała do dnia (...) Okres pobierania zasiłku macierzyńskiego traktowany jest na równi z okresem podlegania ubezpieczeniu chorobowemu. W trakcie pobierania zasiłku macierzyńskiego powódka stała się niezdolna do pracy od dnia (...) Skoro ubezpieczenie chorobowe ustało z dniem wypłaconego zasiłku macierzyńskiego, tj. z dniem (...) , a powódka wniosek o objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym złożyła w dniu (...) powstała przerwa w ubezpieczeniu chorobowym, w trakcie której powódce nie przysługiwało prawo do zasiłku chorobowego. Zgodnie bowiem z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych objęcie dobrowolnie ubezpieczeniami emerytalnym, rentowymi i chorobowym następuje od dnia wskazanego we wniosku o objęcie tymi ubezpieczeniami, nie wcześniej jednak niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony. Wskazanie więc w zgłoszeniu powódki do ubezpieczeń społecznych daty (...) nie mogło spowodować objęcia jej od tej daty ubezpieczeniem chorobowym, gdyż wniosek zgłosiła w terminie późniejszym (...) Jak zostało ustalone w toku postępowania dowodowego, Zakład Ubezpieczeń Społecznych w dniu (...) dokonując z urzędu uporządkowania konta powódki, wyrejestrował ją z ubezpieczeń społecznych, w tym dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, powódka podlegała więc we wskazanym okresie (...) jedynie ubezpieczeniu zdrowotnemu. Jednocześnie powódka nie została o tym fakcie poinformowana. Okoliczności te nie mogły jednak wpłynąć na rozstrzygnięcie Sądu, które oparte jest wyłącznie na przepisach materialnoprawnych. Sąd badał zatem jedynie fakt podleganiu przez powódkę ubezpieczeniu chorobowemu w czasie powstania niezdolności do pracy z powodu choroby, gdyż to jest przesłanką wypłaty zasiłku chorobowego zgodnie z powołanym art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. Wadliwości postępowania administracyjnego powinny zaś podlegać sanacji w tym właśnie postępowaniu, a jeśli to niemożliwe ewentualnie w ramach roszczeń odszkodowawczych za niezgodne z prawem działania władzy publicznej. Na marginesie wskazać należy, że Sąd nie badał czy działania ZUS-u były rzeczywiście wadliwe, skoro okoliczność ta nie miała wpływu na rozstrzygniecie sprawy. Nie miało więc znaczenia dla niniejszego postępowania czy powódka znajdowała się w błędnym (choć ewentualnie usprawiedliwionym nieprawidłowymi działaniami strony pozwanej) przekonaniu, że podlega ubezpieczeniu chorobowemu po (...) Znaczenie miało wyłącznie to czy takiemu ubezpieczeniu w rzeczywistości podlegała, a ta okoliczność została rozstrzygnięta negatywnie. Strona pozwana prawidłowo ustaliła również podstawę wymiaru zasiłku chorobowego. Wskazać należy, że przepis na który powołuje się powódka dla zakwestionowania prawidłowości ustalenia tej podstawy - art. 43 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa znajduje się w rozdziale 8 ustawy regulującym zasady ustalania podstawy wymiaru zasiłków przysługujących ubezpieczonym będącym pracownikami. Powódka zaś do ubezpieczeń społecznych zgłosiła się z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej z kodem 1510, zatem mają do niej zastosowanie zasady ustalania podstawy wymiaru zasiłków przysługujących ubezpieczonym niebędącym pracownikami określone w rozdziale 9 ustawy. Strona pozwana prawidłowo zastosowała więc przepis art. 49 ust. 1 pkt 1 dla ustalenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego. Zgodnie z tym przepisem jeżeli niezdolność do pracy powstała przed upływem pełnego miesiąca kalendarzowego ubezpieczenia chorobowego, podstawę wymiaru zasiłku stanowi: najniższa miesięczna podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe za miesiąc, w którym powstało prawo do zasiłku, po odliczeniach, o których mowa w art. 3 pkt 4 – dla ubezpieczonych, dla których określono najniższą podstawę wymiaru składek. O kosztach procesu Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 98 § 1 kpc stosując zasadę odpowiedzialności za wynik sprawy. Powódka, z uwagi na przegranie procesu, powinna ponieść koszty zastępstwa procesowego poniesione przez stronę pozwaną. Sąd, zgodnie z wnioskiem strony pozwanej, zasądził na jej rzecz koszty w wysokości podwójnej stawki minimalnej, co uzasadnione było zwiększonym nakładem pracy. Na koszty te w wysokości 300 zł składały się: dwie stawki za postępowania przed sądem pierwszej instancji w podwójnej wysokości, tj. 240 zł ( § 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ) oraz jedna stawka w podwójnej wysokości za postępowanie apelacyjne przed sądem okręgowym, tj. 60 zł (§ 12 ust. 1 pkt 1 wskazanego rozporządzenia).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI