IV U 2358/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania B.M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 24.07.2019 r., która odmówiła prawa do wyrównania emerytury ustalonej od 01.03.2014 r. Wnioskodawczyni domagała się wyrównania od lipca 2014 r., argumentując, że decyzja ZUS z 2014 r. została wydana na podstawie przepisu, który później został uznany za niekonstytucyjny przez Trybunał Konstytucyjny (wyrok z 06.03.2019 r., P 20/16). Po wyroku TK, ZUS decyzją z 16.05.2019 r. uchylił poprzednią decyzję i przeliczył emeryturę od 01.04.2019 r. bez pomniejszenia o kwoty pobranych wcześniej świadczeń. B.M. wniosła o wyrównanie od lipca 2014 r., jednak ZUS odmówił, wskazując, że wyrównanie następuje od miesiąca złożenia wniosku o wznowienie postępowania (kwiecień 2019 r.). Sąd Okręgowy, analizując przepisy ustawy o emeryturach i rentach z FUS, w szczególności art. 116, 129 i 133, oddalił odwołanie. Sąd podkreślił zasadę wnioskowości w postępowaniu emerytalnym oraz ograniczenia czasowe dotyczące wypłaty świadczeń. Stwierdził, że wyrównanie świadczenia może nastąpić najwcześniej od miesiąca złożenia wniosku lub wydania decyzji z urzędu. Sąd uznał, że działanie organu rentowego na podstawie przepisów, które następnie zostały uznane za niekonstytucyjne, nie stanowi błędu organu w rozumieniu art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy, który pozwalałby na wyrównanie od daty wcześniejszej niż miesiąc złożenia wniosku. W związku z tym, sąd oddalił odwołanie jako bezzasadne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących terminu przyznawania wyrównań świadczeń emerytalnych po zmianach prawnych wprowadzonych przez Trybunał Konstytucyjny, a także zasady wnioskowości i błędu organu rentowego.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z wyrokiem TK P 20/16 i interpretacją przepisów ustawy emerytalnej w kontekście daty złożenia wniosku.
Zagadnienia prawne (1)
Od kiedy przysługuje wyrównanie emerytury po zmianie przepisów przez Trybunał Konstytucyjny, w sytuacji gdy organ rentowy działał na podstawie przepisów obowiązujących w dacie wydania pierwotnej decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wyrównanie emerytury przysługuje najwcześniej od miesiąca złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy lub wydania decyzji z urzędu, nawet jeśli zmiana przepisów nastąpiła na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na przepisy ustawy o emeryturach i rentach z FUS (art. 116, 129, 133), które wprowadzają zasadę wnioskowości i określają terminy wypłaty świadczeń. Stwierdzono, że działanie organu rentowego na podstawie przepisów uznanych później za niekonstytucyjne nie jest błędem organu w rozumieniu art. 133 ust. 1 pkt 2, który pozwalałby na wyrównanie od daty wcześniejszej niż miesiąc złożenia wniosku.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. M. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
ustawa emerytalna art. 133 § 1 pkt 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W przypadku ponownego ustalenia prawa do świadczeń lub ich wysokości, przyznane lub podwyższone świadczenia wypłaca się poczynając od miesiąca, w którym powstało prawo do tych świadczeń lub do ich podwyższenia, jednak nie wcześniej niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy lub wydano decyzję z urzędu.
k.p.c. art. 477¹⁴ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia odwołania.
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 133 § 1 pkt 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W przypadku ponownego ustalenia prawa do świadczeń lub ich wysokości, wypłata może nastąpić za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc, o którym mowa w pkt 1, jeżeli odmowa lub przyznanie niższych świadczeń były następstwem błędu organu rentowego lub odwoławczego. Sąd uznał, że działanie na podstawie przepisów uznanych później za niekonstytucyjne nie jest błędem organu.
ustawa emerytalna art. 25 § 1b
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis dotyczący pomniejszenia podstawy obliczenia świadczenia o sumę kwot pobranych emerytur w obniżonym wieku, zakwestionowany przez TK.
ustawa emerytalna art. 46
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa emerytalna art. 29
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa emerytalna art. 116 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zasada wnioskowości w postępowaniu emerytalno-rentowym.
ustawa emerytalna art. 129 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa maksymalny wsteczny termin podjęcia wypłaty świadczenia (pierwszy dzień miesiąca złożenia wniosku).
k.p.a. art. 145a
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa prawna skargi o wznowienie postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zasada wnioskowości w postępowaniu emerytalnym. • Przepisy ustawy emerytalnej ograniczające wsteczny termin wypłaty świadczeń do miesiąca złożenia wniosku. • Działanie organu rentowego na podstawie przepisów obowiązujących w dacie wydania decyzji, nawet jeśli zostały one później uznane za niekonstytucyjne, nie stanowi błędu organu uzasadniającego wyrównanie od daty wcześniejszej.
Odrzucone argumenty
Żądanie wyrównania emerytury od daty wcześniejszej niż miesiąc złożenia wniosku o wznowienie postępowania, mimo zmiany przepisów przez TK. • Argument, że informacja o możliwości wznowienia postępowania lub złożenie zapytania w ZUS powinno być traktowane jako równoznaczne ze złożeniem wniosku o wyrównanie od daty pierwotnego powstania prawa do świadczenia.
Godne uwagi sformułowania
Konsekwencją wyroku TK z 6 marca 2019 r. (P 20/16) jest wyeliminowanie z obrotu prawnego wobec wnioskodawczyni art. 25 ust 1b ustawy emerytalnej... • Działanie z urzędu w sprawach świadczeń ma charakter wyjątkowy i musi wynikać wprost z ustawy. • Działanie organu rentowego na podstawie (korzystających z domniemania konstytucyjności) przepisów, które zostały następczo (po wydaniu decyzji) uznane za niekonstytucyjne przez TK nie jest błędem w rozumieniu art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej.
Skład orzekający
Bogusław Łój
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminu przyznawania wyrównań świadczeń emerytalnych po zmianach prawnych wprowadzonych przez Trybunał Konstytucyjny, a także zasady wnioskowości i błędu organu rentowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z wyrokiem TK P 20/16 i interpretacją przepisów ustawy emerytalnej w kontekście daty złożenia wniosku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego dla wielu obywateli tematu emerytur i wpływu orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego na ich wysokość, a także kwestii proceduralnych związanych z terminami składania wniosków.
“Emerytura po wyroku TK: Czy ZUS musi wyrównać świadczenie od daty wstecznej?”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.