IV U 178/18

Sąd Rejonowy w T.T.2018-06-19
SAOSubezpieczenia społeczneprawo do świadczeńŚredniarejonowy
ubezpieczenia społecznezasiłek chorobowydziałalność gospodarczapodleganie ubezpieczeniomdecyzja ZUSprawomocność orzeczeniazgłoszenie do ubezpieczeń

Sąd oddalił odwołania od decyzji ZUS odmawiających prawa do zasiłku chorobowego, uznając, że ubezpieczona nie podlegała ubezpieczeniu chorobowemu w spornym okresie z uwagi na prawomocne wyłączenie jej z ubezpieczeń społecznych.

J. Z. odwołała się od decyzji ZUS odmawiających jej prawa do zasiłku chorobowego za okres od lipca do września 2016 roku. Twierdziła, że podlegała ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Sąd oparł się na prawomocnym wyroku z 2016 roku, który stwierdził, że J. Z. nie podlegała ubezpieczeniom społecznym od 18 kwietnia 2015 roku. Sąd uznał, że ponowne włączenie do ubezpieczeń nastąpiło dopiero od 18 maja 2017 roku, co oznaczało brak prawa do zasiłku chorobowego w spornym okresie.

Sąd Rejonowy w T. rozpoznał odwołania J. Z. od czterech decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiających prawa do zasiłku chorobowego za okres od 20 lipca 2016 roku do 12 września 2016 roku. Ubezpieczona argumentowała, że podlegała ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. ZUS podtrzymał swoje stanowisko, powołując się na wcześniejszą decyzję z 19 maja 2016 roku, która stwierdziła brak podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 18 kwietnia 2015 roku. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Sąd Okręgowy w Toruniu (sygn. akt IV U 2435/16) i Sąd Apelacyjny w Gdańsku (sygn. akt III AUa 309/17). Sąd w niniejszej sprawie, zgodnie z art. 365 §1 k.p.c., uznał prawomocny wyrok za wiążący. Analiza przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wykazała, że ponowne włączenie do ubezpieczeń społecznych, w tym dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, wymagało formalnego zgłoszenia lub wznowienia działalności gospodarczej. Ponieważ J. Z. nie dokonała takiego zgłoszenia w okresie od 18 kwietnia 2015 roku do 18 maja 2017 roku, jej ponowne włączenie do systemu nastąpiło dopiero od 18 maja 2017 roku. W związku z tym, w okresie od 20 lipca 2016 roku do 12 września 2016 roku, ubezpieczona nie podlegała dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu i nie nabyła prawa do zasiłku. Odwołania zostały oddalone na podstawie art. 477±4 §1 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba taka nie nabywa prawa do zasiłku chorobowego, jeśli w spornym okresie nie podlegała dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na prawomocnym wyroku ustalającym brak podlegania ubezpieczeniom od 18 kwietnia 2015 roku. Ponowne włączenie do ubezpieczeń wymagało formalnego zgłoszenia lub wznowienia działalności, co nastąpiło dopiero od 18 maja 2017 roku. Brak formalnego zgłoszenia lub wznowienia działalności w spornym okresie skutkował brakiem podlegania ubezpieczeniu chorobowemu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołań

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.

Strony

NazwaTypRola
J. Z.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (7)

Główne

u.s.u.s. art. 13 § ust. 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Osoby prowadzące pozarolniczą działalność podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania jej wykonywania, z wyłączeniem okresu zawieszenia.

u.s.u.s. art. 36 § ust. 1 i 3

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Osoba prowadząca działalność pozarolniczą ma obowiązek dokonać zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych po powstaniu obowiązku.

u.s.u.s. art. 14 § ust. 1 i 1a

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Objęcie dobrowolnie ubezpieczeniami następuje od dnia wskazanego we wniosku, nie wcześniej niż od dnia zgłoszenia, chyba że wniosek złożono w terminie 7 dni od powstania obowiązku.

k.p.c. art. 365 § §1

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.

k.p.c. art. 477±14 § §1

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o świadczenia z ubezpieczenia społecznego sąd oddala odwołanie, jeżeli nie ma podstaw do jego uwzględnienia.

Pomocnicze

u.s.u.s. art. 36a § ust. 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Zgłoszenie do ubezpieczeń nie jest konieczne w przypadku podjęcia zawieszonej działalności gospodarczej.

u.s.u.s. art. 36b § ust. 2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

W przypadku podjęcia zawieszonej działalności, za dzień dokonania zgłoszeń uznaje się dzień złożenia wniosku o wpis do CEIDG wraz z żądaniem dokonania zgłoszeń lub zmian.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne wyłączenie ubezpieczonej z ubezpieczeń społecznych od 18 kwietnia 2015 roku. Brak formalnego zgłoszenia do ubezpieczeń lub wznowienia działalności gospodarczej w spornym okresie. Zastosowanie art. 365 §1 k.p.c. w zakresie mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia.

Odrzucone argumenty

Faktyczne wykonywanie działalności gospodarczej w spornym okresie. Opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne w spornym okresie.

Godne uwagi sformułowania

Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe. Ewentualne faktyczne przystąpienie ubezpieczonej do wykonywania działalności gospodarczej po dniu 18 kwietnia 2015 roku... było nieistotne dla ustalenia jej prawa do świadczeń z dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego w spornym okresie. To samo dotyczy faktu opłacania w tym czasie przez skarżącą składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne do końca 2016 roku.

Skład orzekający

Maja Zielińska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że prawomocne wyłączenie z ubezpieczeń społecznych skutkuje brakiem prawa do świadczeń, nawet jeśli składki były opłacane, a działalność faktycznie prowadzona, bez formalnego zgłoszenia lub wznowienia działalności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawomocnego wyłączenia z ubezpieczeń i braku formalnego zgłoszenia wznowienia działalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje znaczenie formalnych wymogów w prawie ubezpieczeń społecznych i moc wiążącą prawomocnych orzeczeń, co jest istotne dla osób prowadzących działalność gospodarczą.

Czy opłacanie składek ZUS gwarantuje prawo do zasiłku? Sąd wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV U 178/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 czerwca 2018 roku Sąd Rejonowy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w T. w składzie: Przewodniczący: SSR Maja Zielińska Protokolant: st. sekr. sąd. Wiesława Ratajczyk po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2018 roku sprawy z odwołania J. Z. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w T. o zasiłek chorobowy w związku z odwołaniem od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w T. z dnia 22 grudnia 2017 roku nr (...) - (...) , z dnia 22 grudnia 2017 roku nr (...) - (...) , z dnia 22 grudnia 2017 roku nr (...) - (...) , oraz z dnia 22 grudnia 2017 roku nr (...) - (...) oddala odwołania. IV U 178/18 UZASADNIENIE J. Z. wniosła odwołania od czterech decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia z dnia 22 grudnia 2017 roku, odmawiających jej prawa do zasiłku chorobowego za łączny okres od 20 lipca 2016 roku do 12 września 2016 roku, podając, że nie jest prawdą, iż w 2016 roku nie podlegała ubezpieczeniom społecznym. Ubezpieczona wskazała, że od 1996 roku wykonywała działalność gospodarczą, w tym w 2016 roku przyjmowała i realizowała zlecenia, wystawiając załączone faktury VAT. Powołanych faktur nie dołączyła. W odpowiedzi na odwołania Zakład Ubezpieczeń Społecznych podtrzymał stanowisko zawarte w decyzjach i wniósł o oddalenie odwołania, podając, że decyzją z 19 maja 2016 roku organ rentowy stwierdził, że od 18 kwietnia 2015 roku J. Z. nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Ubezpieczona złożyła od tej decyzji odwołanie, które zostało oddalone wyrokiem Sądu Okręgowego w Toruniu w dniu 25 listopada 2016 roku. Wyrokiem z dnia 18 lipca 2017 roku Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił apelację ubezpieczonej. Postanowieniami z 5 marca 2018 roku, 13 marca 2018 roku i 11 maja 2018 roku sprawy z odwołań ubezpieczonej zostały połączone do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Sąd ustalił i zważył, co następuje: J. Z. jest zarejestrowana jako osoba prowadząca działalność pozarolniczą. W okresie od 2010 roku kilkakrotnie zawieszała i wznawiała prowadzenie działalności. (dowód: wydruki z CEIDG k. 190-192) Od 18 kwietnia 2015 roku ubezpieczona nie podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. (dowód: akta ZUS, wyrok z uzasadnieniami Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 25 listopada 2016 roku sygn. akt IV U 2435/16, wyrok z uzasadnieniem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 18 lipca 2017 roku sygn. akt III AUa 309/17) Po dniu 18 kwietnia 2015 roku i w roku 2016 skarżąca nie dokonała zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych, jednak opłacała składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne. Od 4 stycznia do 5 marca 2016 roku i od 15 marca do 12 września 2016 roku była niezdolna do pracy. Od dnia 30 grudnia 2016 roku zgłosiła zawieszenie działalności gospodarczej i zaprzestała rozliczania składek, a następnie w dniu 18 maja 2017 roku zgłosiła podjęcie działalności. (dowód: zestawienie k. 18, dokumentacja rozliczeniowa k. 47-125 i 159-170, wydruki z CEIDG k. 190-192, akta ZUS) Od dnia podjęcia działalności organ rentowy włączył J. Z. do ubezpieczeń społecznych, a ubezpieczona ponownie zaczęła opłacać składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne. (bezsporne: pismo k. 183, dokumentacja rozliczeniowa k. 126-156 i 171-177) Stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dokumentację nadesłaną przez strony, akta ZUS, wyroki i uzasadnienia wyroków Sądu Okręgowego w Toruniu sygn. akt IV U 2435/16 i Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 18 lipca 2017 roku sygn. akt III AUa 309/17. Sąd oddalił wnioski dowodowe ubezpieczonej o przesłuchanie jej i świadków, ponieważ były one nieprzydatne dla rozstrzygnięcia sprawy z przyczyn wskazanych w dalszej części uzasadnienia. Zgodnie z art. 365 §1 k.p.c. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W tym stanie rzeczy wyrok Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 25 listopada 2016 roku, utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 18 lipca 2017 roku, ustalający, że J. Z. nie podlegała ubezpieczeniom społecznym od 18 kwietnia 2015 roku, wiąże Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Wskazać należy, że orzeczenie Sądu Okręgowego zapadło po przeprowadzeniu postępowania, w toku którego ustalano, czy ubezpieczona podlegała ubezpieczeniom społecznym według stanu od 18 kwietnia 2015 roku na dzień wydania zaskarżonej decyzji, czyli 19 maja 2016 roku. Tym samym w niniejszym postępowaniu należało zbadać, czy stan prawny dotyczący ubezpieczonej nie uległ zmianie w okresie, za który ubezpieczona domagała się prawa do zasiłku z ubezpieczenia chorobowego w niniejszej sprawie, tj. od 20 lipca 2016 roku do 12 września 2016 roku. Zgodnie z przepisem art. 13 ust. 4 ustawy 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. 2017.1778 ze zm.) osoby prowadzące pozarolniczą działalność podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone. Zgodnie z art. 36 ust. 1 i 3 ustawy, po powstaniu obowiązku ubezpieczenia osoba prowadząca działalność pozarolniczą ma obowiązek dokonać zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych. Na mocy art. 36a ust. 4 ustawy zgłoszenie to nie jest konieczne w przypadku podjęcia zawieszonej działalności gospodarczej. Na zasadzie art. 14 ust. 1 i 1a ustawy objęcie dobrowolnie ubezpieczeniami emerytalnym, rentowymi i chorobowym następuje od dnia wskazanego we wniosku o objęcie tymi ubezpieczeniami, nie wcześniej jednak niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony, chyba że wniosek zostanie zgłoszony w terminie 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia. Natomiast w przypadku podjęcia zawieszonej działalności gospodarczej, za dzień dokonania zgłoszeń uznaje się dzień złożenia wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wraz z żądaniem dokonania tych zgłoszeń lub zmiany danych wykazanych w tych zgłoszeniach, zgodnie z art. 36b ust. 2 ustawy. Z zacytowanych przepisów wynika, że ewentualne faktyczne przystąpienie ubezpieczonej do wykonywania działalności gospodarczej po dniu 18 kwietnia 2015 roku, które ubezpieczona zamierzała udowodnić w drodze przesłuchania swojego i świadków, było nieistotne dla ustalenia jej prawa do świadczeń z dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego w spornym okresie. To samo dotyczy faktu opłacania w tym czasie przez skarżącą składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne do końca 2016 roku. Podkreślenia wymaga, że wówczas trwało jeszcze postępowanie z odwołania ubezpieczonej od decyzji wyłączającej ją z ubezpieczeń, zakończone wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 25 listopada 2016 roku. Na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w T. (...) Sąd ustalił, że z dniem 18 kwietnia 2015 roku ubezpieczona zaprzestała wykonywania działalności, wskutek czego została wyłączona z ubezpieczeń społecznych. Ponowne włączenie skarżącej do systemu ubezpieczeń społecznych, w tym do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, wymagało zgłoszenia w trybie art. 36 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych lub zajścia przesłanek wynikających z treści przepisu art. 36a ust. 4 ustawy, czyli formalnego wznowienia prowadzonej działalności gospodarczej po okresie zawieszenia działalności, ze skutkiem od daty wynikającej z przepisu art. 14 ust. 1 lub 1a ustawy albo art. 36b ust. 2 ustawy. W okresie pomiędzy 18 kwietnia 2015 roku a 18 maja 2017 roku ubezpieczona nie dokonała zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych, w tym do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Jej ponowne włączenie do ubezpieczeń nastąpiło z mocy prawa dopiero od dnia 18 maja 2017 roku, na podstawie przepisu art. 36a ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych . Oznacza to, że od 20 lipca 2016 roku do 12 września 2016 roku ubezpieczona nie podlegała dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu i nie nabyła prawa do zasiłku chorobowego za ten okres. W tym stanie rzeczy odwołania podlegały oddaleniu na zasadzie art. 477 14 §1 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI