IV U 175/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił odwołanie zakładu pogrzebowego w sprawie o zasiłek pogrzebowy, uznając, że prawo do zasiłku wygasło wraz ze śmiercią męża zmarłej, który zlecił organizację pogrzebu i upoważnił zakład do odbioru świadczenia.
Zakład pogrzebowy wniósł odwołanie od decyzji ZUS odmawiającej wypłaty zasiłku pogrzebowego po zmarłej D. F. Twierdzili, że zorganizowali pogrzeb i pokryli jego koszty, a mąż zmarłej upoważnił ich do odbioru zasiłku. Sąd oddalił odwołanie, wskazując, że pełnomocnictwo do odbioru zasiłku wygasło wraz ze śmiercią męża zmarłej, a sam zakład pogrzebowy nie jest podmiotem uprawnionym do otrzymania zasiłku zgodnie z przepisami ustawy emerytalno-rentowej.
Sprawa dotyczyła odwołania wniesionego przez T. K. i A. K., wspólników spółki cywilnej prowadzącej zakład pogrzebowy, od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej wypłaty zasiłku pogrzebowego po zmarłej D. F. Powodowie argumentowali, że zorganizowali pogrzeb, pokryli jego koszty, a mąż zmarłej, M. F., upoważnił ich do złożenia wniosku i odbioru zasiłku. Sąd Rejonowy w Świdnicy oddalił odwołanie. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że M. F. zlecił organizację pogrzebu i upoważnił zakład pogrzebowy do złożenia wniosku o zasiłek oraz jego odbioru. Jednakże, M. F. zmarł przed złożeniem wniosku przez zakład. Sąd powołał się na art. 101 § 2 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym umocowanie wygasa ze śmiercią mocodawcy. W związku z tym, pełnomocnictwo udzielone zakładowi pogrzebowemu wygasło z dniem śmierci M. F. Ponadto, sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (art. 77 i 78), zakład pogrzebowy nie jest podmiotem uprawnionym do otrzymania zasiłku pogrzebowego, nawet jeśli pokrył koszty pogrzebu. Ustawa wymienia jedynie członków rodziny, pracodawcę, dom pomocy społecznej, gminę, powiat oraz osoby prawne kościoła lub związku wyznaniowego jako podmioty uprawnione. W konsekwencji, odwołanie zostało oddalone, a powodowie zostali obciążeni kosztami zastępstwa procesowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zakład pogrzebowy nie jest podmiotem uprawnionym do otrzymania zasiłku pogrzebowego zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Uzasadnienie
Ustawa enumeratywnie wymienia podmioty uprawnione do zasiłku pogrzebowego, a wśród nich nie ma zakładów pogrzebowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. K. | osoba_fizyczna | powód |
| A. K. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) .K. (...) s.c. | spółka | powód |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
ustawa emerytalno-rentowa art. 77 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zasiłek pogrzebowy przysługuje w razie śmierci osoby pobierającej emeryturę lub rentę.
ustawa emerytalno-rentowa art. 78 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zasiłek pogrzebowy przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu.
ustawa emerytalno-rentowa art. 136
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W razie śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenia, świadczenia należne do dnia jej śmierci wypłaca się małżonkowi, dzieciom, a w razie ich braku innym członkom rodziny uprawnionym do renty rodzinnej lub na których utrzymaniu pozostawała ta osoba.
k.c. art. 101 § § 2
Kodeks cywilny
Umocowanie wygasa ze śmiercią mocodawcy lub pełnomocnika.
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd oddala odwołanie, jeżeli nie ma podstaw do jego uwzględnienia.
Pomocnicze
ustawa emerytalno-rentowa art. 79 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W przypadku poniesienia kosztów pogrzebu przez inne osoby niż wymienione w art. 77 ust. 1 pkt 4, pracodawcę, dom pomocy społecznej, gminę, powiat, osobę prawną kościoła lub związku wyznaniowego, zasiłek przysługuje w wysokości udokumentowanych kosztów, nie wyższej niż określona w art. 80.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 9 § ust. 2
Podstawa do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pełnomocnictwo do odbioru zasiłku wygasło wraz ze śmiercią mocodawcy (M. F.). Zakład pogrzebowy nie jest podmiotem uprawnionym do otrzymania zasiłku pogrzebowego zgodnie z przepisami ustawy emerytalno-rentowej.
Odrzucone argumenty
Zakład pogrzebowy, który poniósł koszty pogrzebu i był upoważniony do odbioru zasiłku, powinien otrzymać zasiłek. Fakt śmierci męża zmarłej nie ma znaczenia, gdyż koszty pogrzebu zostały pokryte.
Godne uwagi sformułowania
umocowanie wygasa ze śmiercią mocodawcy zakład pogrzebowy nie jest także podmiotem uprawnionym do złożenia wniosku w swoim imieniu taki podmiot nie został przez prawodawcę wymieniony
Skład orzekający
Maja Snopczyńska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uprawnionych do zasiłku pogrzebowego oraz skutków śmierci mocodawcy dla pełnomocnictwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zakład pogrzebowy działał jako pełnomocnik zmarłego męża osoby ubezpieczonej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne zasady prawa cywilnego (wygasanie pełnomocnictwa) i prawa ubezpieczeń społecznych (kto jest uprawniony do zasiłku pogrzebowego), co jest istotne dla praktyków.
“Czy zakład pogrzebowy może otrzymać zasiłek pogrzebowy? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 4600 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt IV U 175/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Ś. , dnia 29 września 2023 r. Sąd Rejonowy w Świdnicy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: Sędzia Maja Snopczyńska po rozpoznaniu w dniu 29 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15 zzs 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...) 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu (...) sprawy z odwołania T. K. i A. K. (...) .K. (...) s.c. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. z dnia 6 kwietnia 2023 r., znak: (...) o zasiłek pogrzebowy odwołanie oddala; zasądza solidarnie od powodów T. K. i A. K. (...) .K. (...) s.c. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. kwotę 180,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. UZASADNIENIE T. K. i A. K. wspólnicy s.c. (...) posługa T.K. (...) s.c. w Ś. wnieśli odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. z dnia 13 kwietnia 2023 r. odmawiającej wypłaty zasiłku pogrzebowego po zmarłej w dniu 22 czerwca 2021 roku D. F. wnosząc o zmianę przedmiotowej decyzji i przyznanie odwołującym prawa do całości zasiłku wskazując, że decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa. Powodowie wskazali, że zajmują się w ramach prowadzonej działalności gospodarczej min. organizowaniem pogrzebów, w ramach tej działalności organizowali na cmentarzu w P. pogrzeb D. F. , zaś mąż zmarłej M. F. upoważnił powodów do złożenia wniosku o zasiłek pogrzebowy i do odbioru tego zasiłku; organizacja pogrzebu kosztowała 4.600 zł z czego mąż zmarłej uiścił 600 zł; M. F. zmarł 10 lipca 2021 roku; zdaniem powodów nie ma znaczenia okoliczność, że M. F. zmarł, gdyż pokryli koszty pogrzebu, zaś zasiłek pogrzebowy przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu, niezależnie od tego czy jest to osoba fizyczna czy osoba prawna. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. wniósł o oddalenie odwołania i zasądzenie od powodów na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu podtrzymano zaskarżoną decyzję, wskazując, że M. F. zlecił zakładowi pogrzebowemu pochówek żony, przy czym wniosek o wypłatę zasiłku wpłynął już po jego śmierci; mamy tutaj do czynienia z niezrealizowanym zasiłkiem pogrzebowym który nie wchodzi w skład masy spadkowej; natomiast art. 136 ustawy emerytalno-rentowej precyzuje osoby uprawnione do jego otrzymania i nie wymienia zakładu pogrzebowego. W toku postępowania Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 22 czerwca 2021r. zmarła D. F. . Przed śmiercią zmarła pobierała świadczenie emerytalne z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Bezsporne Mąż zmarłej M. F. zlecił zakładowi (...) . K. K. s.c w Ś. prowadzenie uroczystości pogrzebowych. Koszty pogrzebu wyniosły 4.600 zł, z czego zapłacono 600 zł. W dniu 24 czerwca 2021 roku M. F. upoważnił zakład pogrzebowy do złożenia w jego imieniu wniosku o zasiłek pogrzebowy i o przekazanie zasiłku na konto zakładu pogrzebowego. W dniu 10 czerwca 2021 roku M. F. zmarł. Wniosek o zasiłek pogrzebowy wpłynął do ZUS w dniu 14 lipca 2021 roku. Decyzją z dnia 25 lutego 2022 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. odmówił prawa do zasiłku pogrzebowego. Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2023 roku Sąd Okręgowy (...) uchylił wyrok Sądu Rejonowego (...) z 14 września 2022 roku i poprzedzającą go decyzję organu rentowego i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. . Decyzją z dnia 6 kwietnia 2023 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. nadal odmówił prawa do zasiłku pogrzebowego. Dowód: akta ZUS – w załączeniu Akta (...) – w załączeniu Sąd zważył, co następuje: Odwołanie jest bezzasadne. Rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie oparto na przepisach ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 1998 r., nr 162, poz.1118 ze zm). Zgodnie z art. 77 ust 1 pkt 2 tejże ustawy zasiłek pogrzebowy przysługuje w razie śmierci osoby pobierającej emeryturę lub rentę. W myśl. art. 78 ust 1 cytowanej ustawy zasiłek pogrzebowy przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu. W myśl art. 79 ust 1 tejże ustawy w razie poniesienia kosztów pogrzebu przez inną osobę niż wymieniona w art. 77 ust. 1 pkt 4 (tj. członka rodziny zmarłej osoby ubezpieczonej lub pobierającej emeryturę lub rentę), pracodawcę, dom pomocy społecznej, gminę, powiat, osobę prawną kościoła lub związku wyznaniowego, zasiłek pogrzebowy przysługuje w wysokości udokumentowanych kosztów pogrzebu, nie wyższej jednak niż określona w art. 80. Zgodnie z art. 136 ustawy w razie śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenia określone ustawą, świadczenia należne do dnia jej śmierci wypłaca się małżonkowi, dzieciom (…), a w razie ich braku innym członkom rodziny uprawnionym do renty rodzinnej lub na których utrzymaniu pozostawała ta osoba. Jak wynika z akt sprawy mąż zmarłej D. M. F. w dniu 26 czerwca 2021 roku upoważnił Zakład (...) do przedłożenia w jego imieniu wniosku o wypłatę zasiłku pogrzebowego oraz do pobrania w całości przyznanego zasiłku z ZUS, udzielając w tym zakresie stosownego upoważnienia, w tym samym dniu podpisał wniosek o zasiłek pogrzebowy. M. F. zmarł 10 lipca 2021 roku. Słusznie podniósł ZUS w uzasadnieniu decyzji, że zgodnie z art. 101 § 2 k.c. umocowanie wygasa ze śmiercią mocodawcy lub pełnomocnika. Skoro powodowie w zakresie odbioru zasiłku pogrzebowego działali jako pełnomocnicy M. F. to pełnomocnictwo w chwili śmierci M. F. wygasło (w dniu 10 lipca 2021 roku). Tym samym przysługujący M. F. zasiłek pogrzebowy zgodnie z art. 136 powołanej ustawy przysługuje osobom wskazanym w tym przepisie. Zakład pogrzebowy nie jest także podmiotem uprawnionym do złożenia wniosku w swoim imieniu, gdyż zgodnie z art. 77 i 78 ustawy uprawnienie takie przysługuje osobom, które są członkami rodziny zmarłego, innym osobom, zaś jako inne podmioty uprawnione do otrzymania zasiłku pogrzebowego ustawodawca wskazał jedynie pracodawcę, dom pomocy społecznej, gminę, powiat, osobę prawną kościoła lub związku wyznaniowego. Nie można zgodzić się z argumentacją wskazaną przez powodów w odwołaniu, że są innymi osobami, którym może zostać wypłacony zasiłek, gdyż są wspólnikami spółki cywilnej, prowadzącej zakład pogrzebowy, zaś taki podmiot nie został przez prawodawcę wymieniony z art. 77 i 78 ustawy (wskazano tu jedynie pracodawcę, dom pomocy społecznej, gminę, powiat, osobę prawną kościoła lub związku wyznaniowego). Tym samym nie może zostać wypłacony zakładowi pogrzebowemu, skoro nie jest podmiotem wskazanym w powołanych przepisach. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. odwołanie oddalono. Orzeczenie o kosztach zastępstwa procesowego znajduje oparcie w art. 98 k.p.c. w zw. z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z dnia 5 listopada 2015r.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI