IV U 10/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Sieradzu oddalił odwołanie I.O. od decyzji ZUS nakazującej zwrot nienależnie pobranego świadczenia emerytalnego z powodu niepowiadomienia o osiąganych przychodach.
I.O. odwołała się od decyzji ZUS nakazującej zwrot nienależnie pobranego świadczenia emerytalnego w kwocie 1657,84 zł za okres od października 2022 r. do października 2023 r. Powodem było niepowiadomienie organu rentowego o podjęciu zatrudnienia i osiąganych przychodach, mimo pouczeń zawartych w decyzjach emerytalnych. Sąd Okręgowy w Sieradzu uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ wnioskodawczyni nie dopełniła obowiązku informacyjnego, a decyzja ZUS była zgodna z prawem.
Sprawa dotyczy odwołania I.O. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 grudnia 2023 r., która zobowiązała ją do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia emerytalnego za okres od 1 października 2022 r. do 31 października 2023 r. w łącznej kwocie 1657,84 zł. I.O. wniosła odwołanie, domagając się zmiany decyzji. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy w Sieradzu ustalił, że I.O. pobierała emeryturę przyznaną od 1 lipca 2022 r., która została podwyższona do kwoty najniższej emerytury. W pouczeniach do decyzji przyznającej i przeliczającej emeryturę zawarto informację o obowiązku powiadomienia organu rentowego o miesięcznej kwocie przychodu z działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczeń społecznych, a także o tym, że podwyższenie emerytury do kwoty najniższej nie przysługuje w przypadku osiągania przychodu przewyższającego kwotę tego podwyższenia. Mimo tych pouczeń, I.O. ponownie podjęła zatrudnienie i osiągała przychody, nie informując o tym organu rentowego w sposób wymagany. Sąd uznał, że informacja zawarta we wniosku o emeryturę, że zamierza osiągać dochody, nie jest wystarczająca do wypełnienia obowiązku informacyjnego. W związku z tym, organ rentowy miał podstawy do zobowiązania I.O. do zwrotu świadczenia za okres nieprzekraczający 12 miesięcy poprzedzających wydanie decyzji, zgodnie z art. 138 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Sąd oddalił odwołanie jako niezasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, osoba pobierająca emeryturę podwyższoną do kwoty najniższej ma obowiązek powiadomienia organu rentowego o osiąganych przychodach.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pouczenia zawarte w decyzjach emerytalnych jasno wskazują na obowiązek informowania ZUS o przychodach. Informacja o zamiarze osiągania dochodów we wniosku o emeryturę nie jest wystarczająca do wypełnienia tego obowiązku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. O. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (3)
Główne
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 138 § 1, 2, 4, 5
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepisy dotyczące obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń, w tym zasady dotyczące okresu, za który można żądać zwrotu, w zależności od powiadomienia organu rentowego o okolicznościach powodujących utratę prawa do świadczeń lub osiąganie przychodów.
Pomocnicze
ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 84 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Przepis dotyczący obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczeń społecznych wraz z odsetkami ustawowymi.
k.p.c. art. 477¹⁴ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzekania przez sąd pracy i ubezpieczeń społecznych w przedmiocie odwołań od decyzji organów rentowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewypełnienie przez I.O. obowiązku powiadomienia organu rentowego o osiąganych przychodach mimo pouczeń. Decyzja ZUS była zgodna z przepisami prawa, w szczególności z art. 138 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Odrzucone argumenty
Twierdzenie I.O., że informacja o zamiarze osiągania dochodów we wniosku o emeryturę była wystarczająca do wypełnienia obowiązku informacyjnego.
Godne uwagi sformułowania
w przypadku podwyższenia emerytury do kwoty najniższej emerytury należy powiadomić organ rentowy o miesięcznej kwocie osiąganego przychodu podwyższenie emerytury z FUS do kwoty najniższej emerytury nie przysługuje w przypadku osiągania przychodu w wysokości przewyższającej kwotę tego podwyższenia brak podstaw do przyjęcia, że zawarta w rubryce wniosku o emeryturę informacja wnioskodawczyni, że zamierza osiągać dochody, nie jest wystarczająca i nie stanowi wypełnienia obowiązku wynikającego z pkt VIII pouczenia zawartego w decyzjach emerytalnych.
Skład orzekający
Sławomir Górny
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku informacyjnego emerytów podlegających obowiązkowi ubezpieczeń społecznych oraz zasad zwrotu nienależnie pobranych świadczeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji emerytury podwyższonej do kwoty najniższej i obowiązku informowania o przychodach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu emerytów podejmujących pracę i obowiązku informowania ZUS o przychodach, co ma praktyczne znaczenie dla wielu osób.
“Emerytura podwyższona do minimum? Uważaj na przychody – ZUS może żądać zwrotu!”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 10/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 21 lutego 2024 roku Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Sławomir Górny Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Wawrzyniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2024 roku w Sieradzu odwołania I. O. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. z 6 grudnia 2023 r. nr (...) w sprawie I. O. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. o zwrot nienależnego świadczenia oddala odwołanie. Sygn. akt IV U 10/24 UZASADNIENIE Decyzją z 6.12.2023r. ZUS (...) Oddział w Ł. zobowiązał I. O. do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od 1.10.2022 - 31.10.2023 w łącznej kwocie 1657,84zł. Nie podzielając powyższej decyzji I. O. złożyła odwołanie, wnosząc o jej zmianę. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: I. O. , ur. (...) I. O. do 22.07.2022r. była zatrudniona u płatnika (...) Spółdzielnia (...) w Z. (bezsporne). W dniu 22.07.2022r., złożyła w ZUS wniosek o emeryturę, w którym wskazała że zamierza osiągać przychody z tytułu stosunku pracy wraz z załączonym świadectwem pracy z okresu od 1.09.19999 – 22.07.2022 (wniosek z załącznikiem/akta ZUS). Decyzją z 8.09.2022r., ZUS przyznał I. O. emeryturę od 1.07.2022r., tj. od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek. Emeryturę podwyższono do kwoty najniższej emerytury. W pouczeniu decyzji w pkt VIII zawarto informację, że w przypadku podwyższenia emerytury do kwoty najniższej emerytury należy powiadomić organ rentowy o miesięcznej kwocie osiąganego przychodu z tytułu działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczeń społecznych lub z tytułu służby oraz że podwyższenie emerytury z FUS do kwoty najniższej emerytury nie przysługuje w przypadku osiągania przychodu w wysokości przewyższającej kwotę tego podwyższenia (decyzja/akta ZUS). Decyzją z 11.10.2023r., po rozpoznaniu wniosku z 25.09.2023r., ZUS przeliczył I. O. emeryturę od 1.09.2023r., tj. od miesiąca w którym zgłoszono wniosek. W pouczeniu decyzji w pkt VIII zawarto informację, że w przypadku podwyższenia emerytury do kwoty najniższej emerytury należy powiadomić organ rentowy o miesięcznej kwocie osiąganego przychodu z tytułu działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczeń społecznych lub z tytułu służby oraz że podwyższenie emerytury z FUS do kwoty najniższej emerytury nie przysługuje w przypadku osiągania przychodu w wysokości przewyższającej kwotę tego podwyższenia (decyzja/akta ZUS). Pismem z 11.10.2023r., ZUS zobowiązał I. O. do nadesłania zaświadczenia stwierdzającego kwotę osiąganego przychodu w rozbiciu miesięcznym od 1.07.2022r. do nadal wraz z danymi tych wypłat, bowiem z danych zapisanych w systemie informatycznym ZUS oraz dokumentacji znajdującej się w aktach wynika, że ponownie podjęła zatrudnienie (informacja z 11.10.2023r./akta ZUS). W dniu 30.10.2023r., do ZUS wpłynęło zaświadczenie o osiąganych przez odwołującą przychodach od 1.07.2022 – 30.09.2023 (informacja o osiąganych przychodach). Decyzją z 6.12.2023r. ZUS (...) Oddział w Ł. zobowiązał I. O. do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od 1.10.2022 - 31.10.2023 w łącznej kwocie 1657,84zł. (decyzja/akta ZUS). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przed organem rentowym. Sąd Okręgowy zważył: Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 138 ust. 1, 2, 4, 5 ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. 2023r., poz. 1251), osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu. Za nienależnie pobrane świadczenia uważa się świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania. Nie można żądać zwrotu kwot nienależnie pobranych świadczeń za okres dłuższy niż 12 miesięcy, jeżeli osoba pobierająca świadczenia zawiadomiła organ rentowy o zajściu okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, a mimo to świadczenia były jej nadal wypłacane, w pozostałych zaś wypadkach - za okres dłuższy niż 3 lata, z zastrzeżeniem ust. 5. Kwoty nienależnie pobranych świadczeń w związku z osiągnięciem przychodów, o których mowa w art. 104 ust. 1, podlegają zwrotowi za okres nie dłuższy niż 1 rok kalendarzowy poprzedzający rok, w którym wydano decyzję o rozliczeniu świadczenia, jeżeli osoba pobierająca to świadczenie powiadomiła organ rentowy o osiągnięciu przychodu, w pozostałych zaś przypadkach - za okres nie dłuższy niż 3 lata kalendarzowe poprzedzające rok wydania tej decyzji. W myśl art. 84 ust. 1 ustawy z 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2023r., poz. 1230), osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego, z uwzględnieniem ust. 11 . Odsetki, z zastrzeżeniem ust. la, są naliczane od dnia następującego po dniu wypłaty świadczenia do dnia spłaty. W ocenie Sąd zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Zdaniem Sądu, pomimo pouczenia zawartego w decyzji o przyznaniu emerytury oraz decyzji o przeliczeniu emerytury, wnioskodawczyni nie dopełniła obowiązku powiadomienia organu rentowego o osiąganych przychodach. Wbrew twierdzeniom odwołującej, brak podstaw do przyjęcia, że zawarta w rubryce wniosku o emeryturę informacja wnioskodawczyni, że zamierza osiągać dochody, nie jest wystarczająca i nie stanowi wypełnienia obowiązku wynikającego z pkt VIII pouczenia zawartego w decyzjach emerytalnych. Dlatego organ rentowy, biorąc pod uwagę przepis art. 138 ust. 4 cyt. ustawy, miał podstawy do zobowiązania wnioskodawczyni do zwrotu świadczenia za okres nieprzekraczający 12 miesięcy, czyli od 1.10.2023 - 31.10.2023 w kwocie 1.657,84zł. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 477 14 §1 k.p.c. , orzeczono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI