IV SAB/WR 818/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący P.S. złożył skargę na bezczynność Komendanta Placówki Straży Granicznej w Zgorzelcu, zarzucając mu brak wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia zgody na pobyt humanitarny, mimo złożenia wniosku z 24 kwietnia 2025 r. i wskazania nowych okoliczności. Skarżący powołał się na art. 356 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, który przewiduje wszczęcie z urzędu postępowania w przypadku ujawnienia się nowych przesłanek po wydaniu ostatecznej decyzji o zobowiązaniu do powrotu. Komendant Placówki Straży Granicznej w Zgorzelcu poinformował skarżącego, że nie znalazł podstaw do wszczęcia postępowania, co skarżący uznał za nieuzasadnione i nie spełniające wymogów rozstrzygnięcia administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę, uznając, że organ nie pozostawał w bezczynności. Sąd podkreślił, że kwestia zgody na pobyt humanitarny została już negatywnie rozstrzygnięta w decyzji z 21 lutego 2022 r. o zobowiązaniu do powrotu. Analiza akt sprawy wykazała, że skarżący nie przedstawił nowych, istotnych okoliczności (np. dotyczących sytuacji w kraju pochodzenia czy stanu zdrowia), które uzasadniałyby wszczęcie odrębnego postępowania z urzędu na podstawie art. 356 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach. W związku z tym, wystarczające było pisemne powiadomienie skarżącego o braku podstaw do wszczęcia postępowania, a zarzut bezczynności organu nie zasługiwał na uwzględnienie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wszczęcia postępowania w sprawie pobytu humanitarnego po wydaniu decyzji o zobowiązaniu do powrotu oraz ocena bezczynności organu w takich sytuacjach.
Dotyczy specyficznej sytuacji cudzoziemca, który już otrzymał decyzję o zobowiązaniu do powrotu i domaga się wszczęcia nowego postępowania w oparciu o nowe okoliczności.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, odmawiając wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie udzielenia zgody na pobyt humanitarny, gdy cudzoziemiec powołuje się na nowe okoliczności po wydaniu ostatecznej decyzji o zobowiązaniu do powrotu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie pozostaje w bezczynności, jeśli po analizie wniosku cudzoziemca stwierdzi brak nowych, istotnych okoliczności uzasadniających wszczęcie odrębnego postępowania w sprawie pobytu humanitarnego, a jedynie pisemnie powiadomi o tym fakcie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ prawidłowo ocenił brak nowych okoliczności uzasadniających wszczęcie postępowania z urzędu w sprawie pobytu humanitarnego, ponieważ sytuacja w kraju pochodzenia skarżącego była już analizowana, a przedstawione argumenty zdrowotne nie były wystarczająco udokumentowane. Wystarczające było pisemne powiadomienie o braku podstaw do wszczęcia postępowania.
Jakie są przesłanki do wszczęcia z urzędu odrębnego postępowania w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt ze względów humanitarnych po wydaniu ostatecznej decyzji o zobowiązaniu do powrotu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przesłanką jest ujawnienie się okoliczności, które warunkują udzielenie zgody na pobyt humanitarny, a które wyszły na jaw po wydaniu ostatecznej decyzji o zobowiązaniu do powrotu lub w związku z koniecznością wykonania takiej decyzji wydanej przez inny państwo członkowskie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że art. 356 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach przewiduje wszczęcie z urzędu postępowania w przypadku ujawnienia się nowych okoliczności, takich jak pogorszenie sytuacji w kraju pochodzenia, stan zdrowia czy kwestie życia rodzinnego. Organ ma margines swobody oceny, czy okoliczności te są na tyle istotne, by wszcząć odrębne postępowanie.
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
u.o.c. art. 356 § 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Zgoda na pobyt cudzoziemca ze względów humanitarnych jest udzielana przede wszystkim w decyzji odmawiającej zobowiązania do powrotu.
u.o.c. art. 348 § 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Wymienia pozytywne przesłanki udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych, związane z zagrożeniem życia, wolności, bezpieczeństwa, ryzykiem tortur, nieludzkiego traktowania, naruszeniem prawa do życia rodzinnego lub praw dziecka.
u.o.c. art. 356 § 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Przewiduje wszczęcie z urzędu odrębnego postępowania w sprawie udzielenia zgody na pobyt humanitarny, jeżeli okoliczność warunkująca jej udzielenie wyszła na jaw po wydaniu ostatecznej decyzji o zobowiązaniu do powrotu.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami strony ani powołaną podstawą prawną.
k.p.a. art. 37 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Definiuje bezczynność organu jako niezałatwienie sprawy w terminie.
k.p.a. art. 61a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy odmowy wszczęcia postępowania.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak nowych, istotnych okoliczności uzasadniających wszczęcie odrębnego postępowania w sprawie pobytu humanitarnego po wydaniu ostatecznej decyzji o zobowiązaniu do powrotu. • Organ prawidłowo ocenił, że przedstawione przez skarżącego argumenty (sytuacja w kraju pochodzenia, stan zdrowia) nie spełniają przesłanek do wszczęcia postępowania z urzędu.
Odrzucone argumenty
Zarzut bezczynności organu w przedmiocie udzielenia zgody na pobyt humanitarny.
Godne uwagi sformułowania
organ zobowiązany był do wszczęcia przedmiotowego postępowania z urzędu lub wydania, zgodnie z art. 61a k.p.a., stosownego postanowienia. • nie budzi wątpliwości Sądu, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do bezczynności organu. • ustawodawca jedynie jako wyjątek przewidział możliwość odrębnego zbadania przesłanek udzielenia zgody na pobyt humanitarny gdy ujawnią się one już po ostatecznym rozstrzygnięciu sprawy zobowiązania do powrotu. • w sytuacji, gdy oczywistym jest, że nie ujawniono nowych okoliczności, które stanowią pozytywne przesłanki zezwolenia na pobyt humanitarny, organ nie będzie wydawał postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, o którym mowa w art. 61a § 1 zdanie pierwsze k.p.a., a jego aktywność ograniczyć się powinna do podjęcia czynności materialno-technicznej.
Skład orzekający
Andrzej Nikiforów
przewodniczący sprawozdawca
Aneta Brzezińska
asesor
Marta Pająkiewicz-Kremis
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wszczęcia postępowania w sprawie pobytu humanitarnego po wydaniu decyzji o zobowiązaniu do powrotu oraz ocena bezczynności organu w takich sytuacjach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji cudzoziemca, który już otrzymał decyzję o zobowiązaniu do powrotu i domaga się wszczęcia nowego postępowania w oparciu o nowe okoliczności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie imigracyjnym, które może być interesujące dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie, ale niekoniecznie dla szerszej publiczności.
“Czy nowe okoliczności zawsze oznaczają wszczęcie postępowania o pobyt humanitarny? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.