IV SAB/Wr 714/25

IV SAB/Wr 714/25 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2025-11-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-06-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Aneta Brzezińska
Katarzyna Radom
Marta Pająkiewicz-Kremis /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Dyrektor Szpitala
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis (sprawozdawca) Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska Sędzia WSA Katarzyna Radom po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 listopada 2025 r. sprawy ze skargi Fundacji Ż.w W. na bezczynność Dyrektora Powiatowego Zespołu Szpitali w Oleśnicy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 30 kwietnia 2025 r. oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Fundacja Ż. z siedzibą w W., pismem z dnia 30 kwietnia 2025 r. (z odnotowanym wpływem w dniu 5 maja 2025 r.), nadanym na adres Powiatowego Zespołu Szpitali z siedzibą w O., zwróciła się z wnioskiem o następującej treści:
Działając na podstawie art. 2 ust 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2022 r. poz. 902) w związku z oficjalnymi informacjami, które pojawiły się w mediach na temat podania chlorku potasu, które było przyczyną śmierci dziecka w 37. tygodniu ciąży w dniu 29 lub 30 października 2024 (diagnoza prenatalna "wrodzona łamliwość kości u płodu") wnoszę o udostępnienie następujących informacji publicznych:
1. Kto personalnie (imię, nazwisko,funkcja, numer PWZ) wydał zgodę na podanie chlorku potasu dziecku?
2. Na jakiej podstawie medycznej i prawnej taka decyzja została podjęta?
3. Czy istnieje udokumentowana zgoda obojga rodziców/opiekunów prawnych na podanie tego środka? Proszę o kopię dokumentu.
4. Z jakiego źródła pochodził użyty chlorek potasu? (nazwa producenta, dostawcy, numer partii, data dostarczenia, ilość)
5. Czy chlorek potasu był oznakowany zgodnie z obowiązującymi przepisami?
6. Czy chlorek potasu był przechowywany zgodnie z procedurami? Proszę załączyć odpowiednie protokoły i potwierdzenia magazynowe.
7. Kto fizycznie podał chlorek potasu? Proszę o wskazanie listy osób: lekarze, pielęgniarki - z imieniem, nazwiskiem i numerem PWZ.
8. Proszę opisać krok po kroku procedurę stosowania chlorku potasu w Państwa szpitalu - zgodnie z wewnętrzną dokumentacją.
9. Od kiedy stosują Państwo chlorek potasu w przypadkach jak opisywany? Ile było innych przypadków jego użycia w latach 2020-2025?
10. Jakie są potencjalne skutki zdrowotne podania chlorku dziecku dla jego matki?? Czy istniało ryzyko zagrożenia jej zdrowia lub życia? Czy przeanalizowano tą sytuacje pod kątem ewentualnych problemów zdrowotnych matki?
11. Czy personel był świadomy takiego ryzyka?
12. Proszę o przedstawienie pełnej dokumentacji medycznej dotyczącej dziecka: karta leczenia, protokoły podania leków, zapisy pielęgniarskie, zgody i decyzje lekarzy- w przypadku konieczności: zanonimizowanych, choć z uwagi na fakt, iż jest to kwestia publicznie roztrząsana nie występuje taka konieczność.
13. Proszę o kopię wewnętrznych procedur i instrukcji dotyczących stosowania chlorku potasu w Państwa placówce.
14. Czy którykolwiek z lekarzy lub pielęgniarek uczestniczących w tej procedurze miał wcześniej postępowania dyscyplinarne lub wpłynęły na niego skargi pacjentów?
15. Czy dyrekcja szpitala miała pełną wiedzę o tym zdarzeniu w chwili jego wystąpienia? A jeśli nie to dlaczego?
16. Czy ktokolwiek z personelu próbował wywierać wpływ na rodzinę dziecka odnośnie zastosowania chlorku potasu oraz późniejszego zatajenia tego zdarzenia?
Jako sposób i formę udostępnienia wnioskowanej informacji zadeklarowano wysłanie odpowiedzi na podany we wniosku adres e-mail Fundacji.
Dyrektor Powiatowego Zespołu Szpitali w O. udzielił odpowiedzi na ten wniosek w piśmie z dnia 19 maja 2025 r.
Odnosząc się do pytania oznaczonego we wniosku numerem 8 i 13 Dyrektor Powiatowego Zespołu Szpitali podał, że Szpital nie posiada wewnętrznych procedur oraz instrukcji stosowania chlorku potasu.
Odnosząc się zbiorczo do pytań oznaczonych we wniosku punktem – 1,2,3,4,5,6,7,10,11,12,14,15,16 podmiot zobowiązany wskazał, że informacje objęte treścią tych zapytań nie stanowią one informacji publicznej i nie podlegają udostępnieniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902; dalej: u.d.i.p.). Stanowisko w tym zakresie Dyrektor Powiatowego zespołu Szpitali uzasadniał następująco:
- zapytanie dotyczy bliżej nieokreślonego przerwania ciąży;
- Powiatowy Zespół Szpitali nie wie o jaki przypadek dokładnie chodzi wnioskującemu, a nawet jeśli jednak zostałby on dookreślony, to dane każdego konkretnego pacjenta leczonego w placówce - zgodnie z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa w szczególności art. 13 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta oraz art. 4c ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży objęte są tajemnicą.
W treści pisma z dnia 19 maja 2025 r. wskazano, że także pytanie sformułowane w punkcie 9 wniosku nie stanowi informacji publicznej, albowiem udzielenie wnioskowanej informacji wymagałoby w istocie analizy dokumentacji medycznej poszczególnych przypadków i wskazania diagnozy postawionej danemu pacjentowi. Dodatkowo podniesiono, że dane zawarte w dokumentacji medycznej, tym bardziej zaś w przypadku procedury przerwania ciąży, objęte są tajemnicą prawnie chronioną, m.in. na podstawie art. 4c ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności ciąży.
W skardze z dnia 29 maja 2025 r. (data nadania), wniesionej na bezczynność Powiatowego Zespołu Szpitali w rozpoznaniu wniosku z dnia 30 kwietnia 2025 r., Fundacja zarzucając naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. wniosła o:
1. zobowiązanie Powiatowego Zespołu Szpitali do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej w żądanym zakresie w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku;
- stwierdzenie, że bezczynność Powiatowego Zespołu Szpitali nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa;
- przyznanie od organu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca - odwołując się do stanowiska wyrażonego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w sprawie o sygn. akt IV SAB/Wr 521/23 – stwierdziła, że nie uznaje pisma z dnia 19 maja 2025 r. za decyzję odmowną. Jak argumentowała, organ nie wydał merytorycznej decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej a lakoniczna informacja udzielona stronie w piśmie z dnia 19 maja 2025 r. nie czyni zadość przepisom ustawy.
W dalszej części skargi strona argumentowała, że objęte treścią wniosku informacje stanowią informację publiczną zaś brak ich udostępnienia przez organ stanowi o jego bezczynności w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Powiatowego Zespołu Szpitali wniósł o oddalenie skargi w całości oraz o zasądzenie od strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
Z ostrożności procesowej, w przypadku nieuwzględnienia stanowiska organu, wniesiono o:
- uznanie, że w sprawie nie doszło do rażącego naruszenia prawa;
- niewymierzanie organowi grzywny;
- odstąpienie od zasądzania od organu kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W rozpatrywanej sprawie przedmiotem skargi jest zarzucana organowi bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej na wniosek.
Właściwość sądów administracyjnych w sprawach wniosków o udzielenie informacji publicznej wynika z przepisu art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej: u.d.i.p.), stanowiącego, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.).
Bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej zachodzi wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej nie podejmuje takiej czynności w terminie przewidzianym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, lub niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, niewiarygodnej, a także gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej dla tej czynności formie, bądź nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji, lub też, że żądana informacja nie ma waloru informacji publicznej.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się ponadto pogląd, że skargę na bezczynność organu w postępowaniu o udzielenie informacji publicznej można złożyć nie tylko wobec "milczenia" organu, ale również w sytuacji, w której powstał spór między wnioskodawcą, a adresatem wniosku, co do charakteru żądanej informacji oraz co do zasad i trybu jej udostępnienia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2223/14, dostępny na stronie -https://orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej: CBOSA). Strona ma prawo kwestionowania bezczynności organu w przypadku, gdy uznaje, że żądane informacje są informacjami publicznymi i powinny być udzielone w trybie wnioskowym na podstawie u.d.i.p. Wówczas Sąd zobligowany jest do rozpoznania skargi i rozstrzygnięcia, czy żądana informacja jest informacją publiczną, i czy rzeczywiście wnioskodawca może domagać się jej udostępnienia. (por. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 23 maja 2013 r., sygn. akt IV SAB/Po 25/13, LEX nr 1317375).
Zgodnie z art. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie (ust. 1).
Przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi (ust. 2).
W myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Do wymienionego katalogu zaliczają się w szczególności podmioty reprezentujące osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego (art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.). Przepisy powołanej ustawy nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi obowiązek ich udostępnienia bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).
Mając powyższe regulacje na uwadze należy podkreślić, że w toku oceny zasadności skargi w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej sąd administracyjny zobowiązany jest do ustalenia, czy podmiot, do którego skierowano wniosek był zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, czy dane, o które wnioskowała strona skarżąca, miały charakter informacji publicznej oraz czy żądanie wnioskodawcy zostało rozpatrzone w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami tj. w formie i w terminie wynikających z regulacji ustawowej.
Nie ulega wątpliwości, że Dyrektor Powiatowego Zespołu Szpitali – jako podmiot, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. – zobowiązany jest do udostępniania informacji publicznych jako jednostka organizacyjna Starostwa Powiatu. Wskazać należy, że Szpitale jako samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej są podmiotami leczniczymi w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r. poz. 991) i udzielają świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych ubezpieczonym oraz innym osobom uprawnionym do tych świadczeń na podstawie przepisów nieodpłatnie, za częściową odpłatnością lub całkowitą odpłatnością. Są zatem jednostkami dysponującymi majątkiem publicznym i wykonującymi zadania publiczne z zakresu ochrony zdrowia. Podmiotem reprezentującym szpital (zespół szpitali) jest dyrektor, a w konsekwencji jest on podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej będącej w posiadaniu szpitala (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 listopada 2025 r., sygn. akt IV SAB/Wr 785/25).
Kwestia ta nie była również przedmiotem sporu pomiędzy Dyrektorem Powiatowego Zespołu Szpitali a wnioskodawcą. Ich stanowiska różniły się natomiast w przedmiocie oceny, czy wniosek z dnia 30 kwietnia 2025 r. (szczegółowo opisany w części tzw. historycznej uzasadnienia) odnosi się do informacji publicznej.
Pojęcie "informacji publicznej" ustawodawca przybliżył w art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.d.i.p., wskazując, że informacją taką jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ust. 1 u.d.i.p. W przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej nie zdefiniowano pojęcia "sprawy publicznej", niewątpliwie jednak sprawy publiczne są to sprawy związane z istnieniem i funkcjonowaniem określonej wspólnoty publicznoprawnej. Określenie sprawy jako "publicznej" wskazuje, że jest to sprawa ogółu i koresponduje w znacznym stopniu z pojęciem dobra wspólnego (dobra ogółu). Zakresu tak rozumianego pojęcia sprawy publicznej nie sposób wykładać w oderwaniu od treści art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, normującego przedmiot informacji publicznej. Zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP "prawo do uzyskiwania informacji publicznej" to prawo obywatela do uzyskania do informacji o "działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne", co oznacza, że jest to prawo do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz o działalności osób pełniących funkcje publiczne. Ponadto prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji "o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa" (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 marca 2021 r., sygn. akt, sygn. akt IV SAB/Wr 533/20, CBOSA).
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 października 2017 r., sygn. akt I OSK 3255/15 (CBOSA) zwrócił uwagę, że ustawowe pojęcie sprawy publicznej rozumiane jako sprawa wspólnoty publicznej i wyznaczające ustawowy zakres prawa do informacji publicznej nie może być wykładane w sposób prowadzący do rozszerzenia konstytucyjnych granic tego prawa. Wskazał, że wykładnia prokonstytucyjna art. 6 u.d.i.p. prowadzi do wniosku, że informacją o sprawie publicznej jest informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. oraz zasadach ich funkcjonowania, ale jedynie w zakresie dotyczącym ich działalności tj. takiej aktywności, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowania określonych interesów i celów publicznych. Innymi słowy, zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także, sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie (por. także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10, LEX nr 737513).
W piśmiennictwie wskazuje się, że z informacją publiczną nie mamy do czynienia wtedy, gdy dana informacja nie dotyczy sprawy publicznej, ale co do zasady obejmuje sprawy prywatne, niepubliczne, osobiste, intymne (dane osobowe, życie prywatne, rodzinne), a także informacje, które naruszałyby godność, cześć (dobre imię), a więc dobra osobiste (M. Jabłoński, Udostępnianie informacji publicznej w trybie wnioskowym, Wrocław 2009, s. 151).
W sprawie, podmiot zobowiązany, czyli Dyrektor Powiatowego Zespołu Szpitali, udzielił odpowiedzi na wniosek strony w piśmie z dnia 19 maja 2025 r. stwierdzając, że informacje objęte treścią pytania nr 1,2,3,4,5,6,7,9,10,11,12,14,15 i 16 nie stanowią informacji publicznej, natomiast w zakresie pytania nr 8 i nr 13 odpowiedział, że Szpital nie posiada wewnętrznych procedur oraz instrukcji stosowania chlorku potasu .
W ocenie Sądu, udzielenie stronie odpowiedzi o treści jak w piśmie z dnia 19 maja 2025 r. należało uznać – na dzień wniesienia skargi – za czyniące zadość obowiązkom informacyjnym podmiotu zobowiązanego. Konstatacja ta odnosi się w szczególności do głównego zagadnienia spornego w sprawie, a mianowicie, czy informacje na pytania zadane we wniosku w punktach 1,2,3,4,5,6,7,9,10,11,12,14,15 i 16 stanowią informację publiczną, czy też pozbawione są takiego charakteru.
Sąd w składzie orzekającym, w pełni podzielając stanowisko organu wyrażone w piśmie z dnia 19 maja 2025 r., w szczególności podziela wyrażoną tam ocenę podmiotu zobowiązanego, że pytania sformułowane w punkcie 1,2,3,4,5,6,7,9,10,11,12,14,15 i 16 wniosku nie dotyczą informacji publicznej.
Treść części wstępnej wniosku oraz wszystkie pytania sformułowane we wniosku (za wyjątkiem pytania z punktu 8 i 13) odnoszą się (bezpośrednio lub pośrednio) do nagłośnionego w mediach przypadku podania w Szpitalu ciężarnej kobiecie chlorku potasu, które było przyczyną śmierci dziecka w 37 tygodniu ciąży. Treść wniosku nie dotyczy zatem bezspornie ani informacji dotyczących zasad funkcjonowania podmiotu wykonującego zadanie związane z ochroną zdrowia przez podmiot świadczący usługi ze środków publicznych (Szpitala czy oddziału ginekologicznego), ani też kwalifikacji zatrudnionych w tym Szpitalu lekarzy (które to kwestie można by rozważać jako dotyczące informacji publicznej), a konkretnego przypadku terminacji ciąży. Innymi słowy, wniosek Fundacji odnosi się zasadniczo do informacji związanych z konkretnym zabiegiem w indywidualnej sprawie.
Mając na uwadze tak zredagowany wniosek Dyrektor Powiatowego Zespołu Szpitali zasadnie uznał, że informacje, których udostępnienia domagał się wnioskodawca poprzez sformułowanie pytań jak w punkcie 1,2,3,4,5,6,7,9,10,11,12,14,15 i 16 wniosku nie odnoszą się do sprawy publicznej w podanym wcześniej przez Sąd rozumieniu, a zatem nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Dodatkowo trafnie argumentuje organ w odpowiedzi na wniosek z dnia 30 kwietnia 2025 r., że procedury przerwania ciąży objęte są tajemnicą prawnie chronioną m.in. na podstawie art. 4c ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodzony, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży (Dz. U. z 2022 r. poz.1575).
Zgodnie z tym przepisem, osoby wykonujące czynności wynikające z ustawy są obowiązane do zachowania w tajemnicy wszystkiego, o czym powzięły wiadomość w związku z wykonywaniem tych czynności, stosownie do odrębnych przepisów.
Trafnie również wskazuje organ na treść art. 13 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U r. z 2024 r. poz. 581), który stanowi o tym, że pacjent ma prawo do zachowania w tajemnicy przez osoby wykonujące zawód medyczny, w tym udzielające mu świadczeń zdrowotnych, informacji z nim związanych, a uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu medycznego.
Mając na uwadze - w szczególności treść pytania z punktu 1,2,3,4, 7,10 i 12 - można odnieść wrażenie, że przedmiotem zainteresowania wnioskodawcy jest w istocie analiza dokumentacji medycznej odnoszącej się do przypadku terminacji ciąży, opisanego w części wstępnej wniosku w powołaniu na informacje podane w mediach. Zgodnie z orzecznictwem, informacją publiczną jest wyłącznie informacja o ilości przeprowadzonych zabiegów przerwania ciąży z przyczyn, o których mowa w art. 4a ust. 1 ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży, a nie informacja o indywidualnych, medycznych przyczynach i rozpoznaniach z powodu których doszło do przeprowadzenia takiego zabiegu. Informacje dotyczące diagnoz poszczególnych przypadków medycznych, które nie zostały ujęte w ramy statystyki publicznej, nie stanowią informacji publicznej. Stanowią one bowiem informacje odnoszące się przede wszystkim do stanu zdrowia pacjenta, a tym samym nie stanowią "sprawy publicznej" w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 grudnia 2023 r., sygn. akt II SAB/Kr 238/23).
Przepis art. 23 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (regulujący kwestię prawa dostępu do dokumentacji medycznej) stanowi, że: pacjent ma prawo do dostępu do dokumentacji medycznej dotyczącej jego stanu zdrowia oraz udzielonych mu świadczeń zdrowotnych (ust. 1). Dane zawarte w dokumentacji medycznej podlegają ochronie określonej w niniejszej ustawie oraz w przepisach odrębnych (ust. 2).
Katalog podmiotów, którym udostępnia się dokumentację bez zgody pacjenta, został zawarty w art. 26 ust. 3 w/w ustawy i jest to katalog zamknięty.
Wymaga dostrzeżenia, że pytanie 12 wniosku wprost zawiera w sobie żądanie pełnej dokumentacji medycznej dotyczącej dziecka: karta leczenia, protokoły podania leków, zapisy pielęgniarskie, zgody i decyzje lekarzy (w przypadku konieczności: zanonimizowanych).
W szeregu orzeczeń sądów administracyjnych został wyrażony pogląd, że dokumentacja medyczna nie stanowi informacji o sprawach publicznych w rozumieniu art. 1 u.d.i.p. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 stycznia 2024 r. sygn. akt II SAB/Łd 117/23; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lipca 2025 r., sygn. akt II SAB/Wa 344/25, CBOSA) a zasady udostępniania dokumentacji medycznej uregulowane w ustawie z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta stanowią lex specialis w stosunku do u.d.i.p. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2024 r., sygn. akt II SAB/Wa 654/23, CBOSA).
W nawiązaniu do treści pytania oznaczonego punktem 12 wniosku wymaga odnotowania, że strona skarżąca mylnie utożsamia informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. z "kwestią publicznie roztrząsaną" w mediach. Sprawami publicznymi nie są informacje medyczne czy dotyczące sfery prywatnej konkretnej osoby (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2021 r., sygn. akt III OSK 3335/21, CBOSA).
Pytanie z punktu 2 wniosku dodatkowo nie dotyczy informacji publicznej nie tylko dlatego, że odpowiedź na to pytanie wymagałaby wglądu w dokumentację medyczną, która, o czym była już mowa, nie podlega udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, ale też i dlatego, że odnosi się do kwestii związanych z wiedzą medyczną, co nie stanowi informacji publicznej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 lipca 2025 r., sygn. akt I SAB/Sz 59/25, CBOSA).
Podobnie należy ocenić pytanie z punktu 10 wniosku.
Kwestii związanych z wiedzą medyczną dotyczy także pytanie z punktu 11 wniosku.
Niewątpliwie, wglądu do dokumentacji medycznej wymagałoby udzielenie odpowiedzi na pytanie z punktu 3 wniosku. Przepis art. 4a ust. 4 ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży stanowi, że do przerwania ciąży wymagana jest pisemna zgoda kobiety. W przypadku małoletniej lub kobiety ubezwłasnowolnionej całkowicie wymagana jest pisemna zgoda jej przedstawiciela ustawowego. W przypadku małoletniej powyżej 13 roku życia wymagana jest również pisemna zgoda tej osoby. Waloru informacji publicznej tym bardziej nie ma sam dokument o wyrażeniu takiej zgody.
Odnosząc się do pytania z punktu 1 i 7 wniosku należy wskazać, że nie stanowią informacji publicznej dane lekarzy w powiązaniu z konkretnymi rodzajami wykonywanych przez nich świadczeń zdrowotnych w stosunku do pacjentów. Dane te dotyczą indywidualnych przypadków medycznych i nie stanowią sprawy publicznej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 grudnia 2023 r., sygn. akt II SAB/Kr 238/23, CBOSA).
Poza tym, podanie danych lekarza wykonującego świadczenie dotyczy informacji identyfikującej wykonany przez niego zabieg terminacji ciąży. Tymczasem w myśl art. 4c ust. 1 o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży, osoby wykonujące czynności wynikające z ustawy są obowiązane do zachowania w tajemnicy wszystkiego, o czym powzięły wiadomość w związku z wykonywaniem tych czynności, stosownie do odrębnych przepisów. W orzecznictwie wskazuje się, że jest to przepis dodatkowy i niezależny od tajemnicy lekarskiej czy praw pacjenta, co skutkuje wykluczeniem informacji dotyczącej wykonywania przez konkretnych lekarzy zabiegów przerywania ciąży z zakresu informacji publicznej (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego: w Gliwicach z dnia 20 kwietnia 2020r., sygn. akt III SAB/Gl 45/20, w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 7 grudnia 2023, sygn. akt III SAB/Go 128/23 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 1062/18, CBOSA).
W ocenie Sądu, pogląd ten zachowuje aktualność także w przypadku zwartego w punkcie 7 wniosku pytania o imię i nazwisko pielęgniarki, biorącej udział w konkretnej procedurze medycznej.
Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 7 grudnia 2023 r., sygn. akt II SAB/Go 128/23 (CBOSA), a mianowicie: "Nie może budzić również wątpliwości, że zabieg przerwania ciąży dotyczy bardzo wrażliwej kwestii zdrowia fizycznego i psychicznego kobiety i wywołuje bardzo duży oddźwięk społeczny, przejawiający się odmiennymi ocenami i reakcjami obywateli. Dlatego ustawodawca wprowadził ochronę informacji o zabiegach przerywania ciąży. Informacja o konkretnych lekarzach wykonujących zabiegi przerywania ciąży nie dotyczy kwestii służących ogółowi ludzi i nie jest z natury rzeczy dostępna dla wszystkich."
Odnosząc się do pytania z punktu 14 wniosku należy wskazać, że choć sama informacja o tym, czy którykolwiek z lekarzy lub pielęgniarek pracujących w danej placówce zdrowia miał postępowanie dyscyplinarne co do zasady stanowi informację publiczną, to w danej sprawie, zadane przez wnioskodawcę pytanie dotyczyło personelu medycznego biorącego udział w konkretnej procedurze medycznej (nagłośnionego w prasie zabiegu terminacji ciąży), a zatem pozbawione było waloru pytania o informację publiczną.
Zasadnie organ uznał, że także pytanie z punktu 15 wniosku nie odnosi się do informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Informacją publiczną, spełniającą kryteria sprawy publicznej, jest informacją o faktach wytworzonych lub odnoszących się do władz publicznych i spraw publicznych. Pytanie z punktu 15 wniosku odnosi się do wiedzy dyrekcji Szpitala o konkretnym zabiegu terminacji ciąży (zabiegu medycznym w indywidualnej sprawie) oraz ewentualnego wskazania przyczyn dla której dyrekcja Szpitala takiej wiedzy nie posiadała.
Informacją publiczną nie jest oczywiście pytanie z punktu 16, dotyczące informacji: "czy ktokolwiek z personelu próbował wywierać wpływ na rodzinę dziecka odnośnie zastosowania chlorku potasu oraz późniejszego zatajenia tego zdarzenia?". Odpowiedź na to pytanie nie odnosi się bowiem do sprawy publicznej w podanym na wstępie rozważań rozumieniu tego pojęcia.
Końcowo trzeba również odnotować, że Sąd nie stwierdził zastrzeżeń w zakresie sposobu udzielenia przez organ odpowiedzi na pytanie z punktu 8,13 i 9 wniosku.
Pytanie z punktu 8 wniosku dotyczyło opisania "krok po kroku" procedury stosowania chlorku potasu w Szpitalu zgodnie z wewnętrzną dokumentacją. Pytanie z punkt 13 wniosku zawierało żądnie udostępnienia kopii wewnętrznych procedur i instrukcji dotyczących stosowania chlorku potasu w placówce.
W odpowiedzi odnoszącej się zbiorczo do punktu 8 i 13 organ wyjaśnił, że nie posiada wewnętrznych procedur oraz instrukcji stosowania chlorku potasu.
Co się tyczy odpowiedzi na pytanie z punktu 9 wniosku, to Sąd także i w tym zakresie nie stwierdził podstaw do przypisania organowi bezczynności w związku z udzieloną na to pytanie odpowiedzią. Uzasadniając swoje stanowisko w zakresie tego, że pytanie to nie dotyczy informacji publicznej organ w piśmie z dnia 19 maja 2025 r. wskazał, że udzielenie wnioskowanej w tym punkcie informacji wymagałoby w istocie analizy dokumentacji medycznej poszczególnych przypadków i wskazania diagnozy postawionej danemu pacjentowi. W odpowiedzi na skargę organ objaśnił, że substancja o nazwie chlorek potasu wykorzystywana jest praktyce klinicznej w wielu rożnych procedurach i na różnych oddziałach szpitalach (m.in. intensywnej terapii, kardiologii, czy zabiegach specjalistycznych). Organ nie prowadzi jednak żadnej centralnej ewidencji ani raportowania co do konkretnych zastosowań chlorku potasu - nie istnieje bowiem obowiązek raportowania w tym zakresie. W związku z tym ustalenie, czy substancja ta została użyta w konkretnym przypadku, wymagałoby sięgnięcia do dokumentacji medycznej pacjentów. W rezultacie nawet potencjalna odpowiedź na tak sformułowane pytanie prowadziłaby do ujawnienia tajemnicy lekarskiej, zarówno w odniesieniu do konkretnego przypadku, jak i pośrednio w odniesieniu do innych przypadków, które musiałyby zostać przeanalizowane.
W ocenie Sądu, trudno się nie zgodzić z organem, że jakkolwiek pytanie z punktu 9 wnioskuodnosiło się do produktu leczniczego to nie dotyczyło ogólnych informacji o stosowaniu chlorku potasu, lecz miało na celu przede wszystkim weryfikację zastosowania tej substancji w kontekście konkretnej procedury medycznej udzielonej konkretnemu pacjentowi.
Podobnie należało ocenić pytanie zadane w punkcie 4, 5 i 6 wniosku. Także i w tym przypadku w/w pytania należało ocenić jako zmierzające do weryfikacji zastosowania konkretnej substancji (chlorku potasu) w kontekście konkretnej procedury medycznej udzielonej konkretnemu pacjentowi. Udzielenie odpowiedzi na pytanie z punktu 5 wniosku dodatkowo wymagałoby analizy dokumentacji medycznej odnoszącej się do tej konkretnej procedury medycznej, zastosowanej w indywidualnej sprawie.
W nawiązaniu do argumentacji podniesionej w skardze należy wskazać, że z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej wynika, że wniosek o udzielenie informacji publicznej powinien być załatwiony:
1. przez udzielenie żądanych informacji (w formie czynności materialno-technicznej, bez zbędnej zwłoki, co do zasady, nie później niż w terminie czternastu dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.),
2. przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.,
3. przez zawiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie może być udzielona w trybie ustawy, bądź
4. przez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. i per analogiam w sytuacji określonej w art. 15 ust. 2 u.d.i.p., gdy wnioskujący wycofa uprzednio złożony wniosek.
Podkreślenia wymaga że przepis art. 16 ust. 1 u.d.i.p., stanowiący podstawę prawną zaskarżonej decyzji, ma zastosowanie jedynie w dwóch przypadkach, tj. wówczas, gdy konieczna jest odmowa udzielenia informacji lub umorzenie postępowania oraz spełniony jest warunek przedmiotowy (informacja ma charakter informacji publicznej) i podmiotowy (podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej). Zatem wydanie decyzji odmownej następuje w ściśle wskazanych w ustawie u.d.i.p. przypadkach, to jest gdy żądana informacja ma charakter informacji publicznej, organ nią dysponuje, lecz z uwagi na ochronę danych osobowych, tajemnicę przedsiębiorcy lub niewykazanie szczególnie istotnego interesu publicznego dla uzyskania informacji przetworzonej, jej udostępnienie jest wyłączone przez ustawodawcę. Niedopuszczalne jest zaś wydanie decyzji odmownej, gdy żądana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu komentowanej ustawy. Jej przepisy nie znajdują bowiem wówczas zastosowania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2012 r., sygn. akt I OSK 916/12 oraz z dnia 14 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 872/15, CBOSA). Jeżeli zatem wnioskodawca żąda informacji publicznych, które nie mają charakteru informacji publicznych, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą lub, że jej przepisy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienne tryby dostępu (por. I. Kamińska, M. Rozbicka - Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016 r., str. 314 - 315). Innymi słowy, jeżeli ustawa nie znajduje zastosowania w konkretnej sprawie, to nie można wykonać dyspozycji jej art. 16, nakazującego wydanie decyzji administracyjnej w razie odmowy udzielenia informacji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 22 października 2025 r., sygn. akt IV SA/Wr 320/25).
Powołany w skardze wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 kwietnia 2024 r. sygn. akt IV SAB/Wr 521/23 (CBOSA) został wydany w innej sprawie. Niezależnie od tego wypada dodać, że wyrażony w tym wyroku pogląd Sądu, że w ramach skargi na bezczynność organu sąd administracyjny można zweryfikować stanowisko podmiotu zobowiązanego co do kwalifikacji żądanej informacji, Sąd w składzie orzekającym w całości podziela. Konsekwentnie, w kontrolowanej sprawie nie kwestionował Sąd samej dopuszczalności skargi na pismo organu z dnia 19 maja 2025 r. w ramach skargi na bezczynność organu. Od kwestii dopuszczalności skargi należy jednak odróżnić jej zasadność. W okolicznościach kontrolowanej sprawy Sąd stwierdził natomiast, że skoro wniosek strony nie dotyczył informacji publicznej, to jedyną prawidłową formą reakcji na wniosek było poinformowanie o tym wnioskodawcy, co podmiot zobowiązany uczynił kierując do strony pismo z dnia 19 maja 2025 r.
Kierując się przedstawioną argumentacją Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę w sprawie w całości oddalił.
Na marginesie, wobec wniosku organu o zasądzenie kosztów postępowania sądowego trzeba wskazać na art. 200 p.p.s.a. Zgodnie z jego brzmieniem w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Przyznanie kosztów postępowania sądowego przez Sąd I instancji może nastąpić wyłącznie na rzecz skarżącego w sytuacji uznania zasadności skargi. W przypadku oddalenia skargi brak podstaw prawnych do przyznania kosztów postępowania na rzecz organu, co czyniło jego żądanie bezzasadnym.