IV SAB/Wr 429/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarga O.T. została wniesiona przeciwko Wojewodzie D. z powodu bezczynności w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. Wniosek wpłynął we wrześniu 2020 r., a organ podejmował czynności procesowe z dużymi opóźnieniami, w tym wezwania do uzupełnienia dokumentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, stwierdził rażącą bezczynność Wojewody, zobowiązał go do załatwienia sprawy w terminie 60 dni od otrzymania odpisu wyroku, a także przyznał skarżącej 1300 zł zadośćuczynienia za doznane niedogodności oraz zwrot kosztów postępowania. Sąd podkreślił, że mimo nowelizacji ustawy o cudzoziemcach, która wprowadziła nowe terminy, opóźnienia organu miały miejsce przed jej wejściem w życie i nie mogą być usprawiedliwione trudnościami kadrowymi czy dużą liczbą spraw. Sąd odwołał się do zasad demokratycznego państwa prawnego i zasady zaufania obywateli do państwa, wskazując, że problemy organizacyjne organu nie mogą prowadzić do naruszenia zasady szybkości postępowania administracyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie rażącej bezczynności organu mimo trudności kadrowych i nowelizacji przepisów, przyznawanie sumy pieniężnej z tytułu bezczynności.
Dotyczy spraw administracyjnych dotyczących zezwoleń na pobyt cudzoziemców, ale zasady dotyczące bezczynności i jej konsekwencji są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (3)
Czy bezczynność organu administracji publicznej w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE, trwająca ponad rok od złożenia wniosku, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bezczynność organu w tej sprawie nosi charakter rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę długi czas trwania postępowania, brak uzasadnienia dla opieszałości oraz naruszenie zasady szybkości postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że opóźnienie organu w rozpoznaniu wniosku o zezwolenie na pobyt, który wpłynął we wrześniu 2020 r., było rażące, ponieważ organ podejmował czynności z wielomiesięcznymi przerwami, a sprawa nie wymagała skomplikowanego postępowania dowodowego. Trudności kadrowe organu nie usprawiedliwiają naruszenia podstawowych zasad postępowania administracyjnego.
Czy przepisy przejściowe nowelizacji ustawy o cudzoziemcach, wprowadzające nowe terminy załatwiania spraw, mogą usprawiedliwiać bezczynność organu, która miała miejsce przed wejściem w życie tych przepisów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nowe przepisy nie mogą usprawiedliwiać bezczynności organu, która miała miejsce przed ich wejściem w życie, gdyż ocena działania organu musi uwzględniać zasady prawa obowiązujące w dacie złożenia wniosku oraz konstytucyjną zasadę zaufania do państwa.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że nawet jeśli nowelizacja ustawy o cudzoziemcach wprowadziła nowe terminy i możliwość 'odnowienia' biegu terminu, to nie może to wpływać na ocenę bezczynności organu, która zaistniała przed wejściem w życie tych przepisów. Ocena musi być dokonywana z uwzględnieniem zasad konstytucyjnych, w tym zasady zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa.
Czy sąd administracyjny może przyznać stronie skarżącej sumę pieniężną z tytułu bezczynności organu administracji publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd administracyjny może przyznać stronie skarżącej sumę pieniężną na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. jako zryczałtowaną rekompensatę za negatywne przeżycia wynikające z bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd przyznał skarżącej 1300 zł, uznając, że kwota ta stanowi dostateczną rekompensatę za długie oczekiwanie na rozpoznanie wniosku, zwłaszcza że organ podjął aktywność procesową dopiero po wniesieniu skargi. Podkreślono, że suma ta nie ma charakteru odszkodowawczego, a jej przyznanie jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu.
Przepisy (16)
Główne
k.p.a. art. 35 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Termin załatwienia sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego (miesiąc) lub szczególnie skomplikowanej (dwa miesiące).
k.p.a. art. 149 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Środki prawne w przypadku bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (zobowiązanie do wydania aktu, stwierdzenie bezczynności/przewlekłości, przyznanie sumy pieniężnej).
k.p.a. art. 149 § § 1a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Określenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania ma charakter rażącego naruszenia prawa.
k.p.a. art. 149 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przyznanie stronie sumy pieniężnej.
p.p.s.a. art. 3 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne (skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania).
p.p.s.a. art. 149 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Środki prawne w przypadku bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
ustawa o cudzoziemcach art. 112a
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Terminy na wydanie decyzji w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy (wprowadzony nowelizacją).
Pomocnicze
k.p.a. art. 12 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada szybkości i ekonomiki postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 35 § § 3a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Termin załatwienia sprawy w postępowaniu uproszczonym (miesiąc).
k.p.a. art. 36 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość przedłużenia terminu załatwienia sprawy.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania.
ustawa o cudzoziemcach art. 109 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Procedura uzyskania zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE.
ustawa zmieniająca art. 13 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw
Przepisy przejściowe dotyczące stosowania nowych regulacji do postępowań wszczętych i niezakończonych.
ustawa zmieniająca art. 13 § ust. 2
Ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw
Określenie początku biegu terminu na wydanie decyzji w przypadku wezwania do przedłożenia dokumentów przed wejściem w życie ustawy.
ustawa zmieniająca art. 13 § ust. 3
Ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw
Bieg terminów od nowa od dnia wejścia w życie ustawy, jeśli rozpoczęły bieg przed jej wejściem w życie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Długotrwała bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o zezwolenie na pobyt. • Naruszenie terminów określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. • Brak uzasadnienia dla opieszałości organu, mimo trudności kadrowych. • Zastosowanie przepisów konstytucyjnych dotyczących zasady zaufania do państwa i stanowionego prawa.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Wojewody o obiektywnych trudnościach w załatwianiu spraw (sytuacja kadrowa, duża ilość wniosków) jako usprawiedliwienie opóźnień. • Argumentacja Wojewody, że nowelizacja ustawy o cudzoziemcach może wpływać na bieg terminów.
Godne uwagi sformułowania
bezczynność ta ma charakter rażącego naruszenia prawa • ochrona zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa • zasada przyzwoitej legislacji • problemy organizacyjne, techniczne, finansowe, kadrowe z jakimi boryka się organ nie mogą spowodować obejścia jednej z naczelnych zasad k.p.a., tj. zasady szybkości i ekonomiki postępowania administracyjnego • suma pieniężna nie zastępuje zadośćuczynienia za krzywdę wynikającą z naruszenia dóbr osobistych, lecz stanowi swego rodzaju zryczałtowaną rekompensatę
Skład orzekający
Katarzyna Radom
przewodniczący
Marta Pająkiewicz-Kremis
sprawozdawca
Tomasz Judecki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie rażącej bezczynności organu mimo trudności kadrowych i nowelizacji przepisów, przyznawanie sumy pieniężnej z tytułu bezczynności."
Ograniczenia: Dotyczy spraw administracyjnych dotyczących zezwoleń na pobyt cudzoziemców, ale zasady dotyczące bezczynności i jej konsekwencji są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje praktyczne konsekwencje bezczynności organów administracji publicznej i pokazuje, jak sąd administracyjny reaguje na takie sytuacje, w tym przyznając zadośćuczynienie. Jest to istotne dla prawników procesowych i osób zainteresowanych prawami cudzoziemców.
“Rok czekania na zezwolenie na pobyt? Sąd ukarał Wojewodę za rażącą bezczynność!”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.