IV SAB/Wa 20/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-04-23
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościwłasność czasowabezczynność organudekretsąd administracyjnyterminyPrezydent Miasta

Podsumowanie

WSA w Warszawie zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z 1948 roku o przyznanie własności czasowej nieruchomości, stwierdzając rażącą bezczynność organu.

Skarga E. M. dotyczyła bezczynności Prezydenta W. w sprawie wniosku z 1948 roku o przyznanie własności czasowej nieruchomości. Pomimo wielokrotnych ponagleń i ustanowienia księgi wieczystej w 1998 r., organ nie rozpoznał wniosku, wskazując na brak akt własnościowych w sądzie powszechnym. Sąd uznał te argumenty za nieusprawiedliwiające bezczynność, zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w terminie dwóch miesięcy i zasądził koszty postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę E. M. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie wniosku z 1948 roku o przyznanie prawa własności czasowej na nieruchomości. Skarżąca wskazywała na wieloletnią zwłokę organu, mimo ustanowienia księgi wieczystej w 1998 r. Prezydent W. argumentował, że akta sprawy znajdują się w sądzie powszechnym od 2004 r. Sąd uznał jednak, że brak akt nie usprawiedliwia bezczynności, a organ powinien podjąć kroki w celu ich odzyskania lub skorzystania z dostępu. Sąd podkreślił, że naruszenie terminów załatwiania spraw było rażące i oczywiste. W związku z tym, na podstawie art. 149 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku w terminie dwóch miesięcy od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ jest bezczynny, a jego bezczynność jest rażąca i oczywista.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak akt sprawy w sądzie powszechnym oraz brak księgi wieczystej (która została ustanowiona w 1998 r.) nie usprawiedliwiają wieloletniej bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku z 1948 r. Organ powinien podjąć aktywne kroki w celu usunięcia przeszkód faktycznych lub prawnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (6)

Główne

Dz. U. Nr 50, poz. 279 art. 7

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W.

Stanowił podstawę wniosku o przyznanie prawa własności czasowej.

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. art. 149

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności.

Pomocnicze

Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa, że sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej.

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, w tym orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów.

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.

Kpa art. 35

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepisy dotyczące terminów załatwiania spraw administracyjnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wieloletnia bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku z 1948 roku. Ustanowienie księgi wieczystej w 1998 roku, co wyeliminowało jedną z przeszkód. Brak akt sprawy w sądzie powszechnym nie usprawiedliwia bezczynności organu.

Odrzucone argumenty

Argument organu o braku akt własnościowych w sądzie powszechnym jako przyczynie bezczynności. Argument organu o braku księgi wieczystej jako przeszkodzie w rozpoznaniu wniosku (przed 1998 r.).

Godne uwagi sformułowania

Naruszanie terminów załatwiania spraw przewidzianych w art. 35 Kpa jest rażące i oczywiste. Brak akt w żadnym zakresie nie może usprawiedliwiać bezczynności, gdyż stanowi on co najwyżej jedynie utrudnienie w niezwłocznym załatwieniu wniosku. Dla skarżącej organem i adresatem wniosku jest Prezydent W., a nie poszczególne biura Urzędu W.

Skład orzekający

Jarosław Trelka

sprawozdawca

Małgorzata Miron

przewodniczący

Marta Laskowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie bezczynności organu w sprawach administracyjnych, zwłaszcza dotyczących starych wniosków i nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku z 1948 roku i przepisów dekretu warszawskiego, ale ogólne zasady dotyczące bezczynności są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje absurdalną długość postępowania administracyjnego i potrzebę egzekwowania terminowości od organów, nawet w sprawach sprzed dekad.

Wniosek z 1948 roku wreszcie doczekał się rozpoznania dzięki sądowi administracyjnemu!

Sektor

nieruchomości

Lexedit — asystent AI dla prawników

Analizuj umowy, identyfikuj ryzyka i edytuj dokumenty z pomocą AI. Wrażliwe dane są anonimizowane zanim opuszczą Twój komputer.

Analiza umów

Ryzyka, klauzule i rekomendacje w trybie śledzenia zmian

Pełna anonimizacja

Dane osobowe usuwane lokalnie przed wysyłką do AI

Bezpieczeństwo danych

Szyfrowanie, brak trenowania modeli na Twoich dokumentach

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

IV SAB/Wa 20/07 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-04-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-02-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Jarosław Trelka /sprawozdawca/
Małgorzata Miron /przewodniczący/
Marta Laskowska
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku/odwołania w terminie ...od otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska, asesor WSA Jarosław Trelka (spr.), Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi E. M. na bezczynność Prezydenta W. w sprawie rozpatrzenia wniosku w przedmiocie przyznania własności czasowej 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpatrzenia wniosku z dnia 8 września 1948 roku o przyznanie prawa własności czasowej na nieruchomości położonej w W. przy ul. (...) w terminie dwóch miesięcy od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącej E. M. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
IV SAB/Wa 20/07
UZASADNIENIE
Skargą z dnia 10 stycznia 2007 r. E. M. zaskarżyła bezczynność Prezydenta W. Bezczynność ta polegała, w ocenie skarżącej, na nierozpoznaniu wniosku o ustanowienie własności czasowej na nieruchomości położonej przy ul. (...) w W., złożonego przez poprzednika prawnego skarżącej, J. W., w dniu 8 września 1948 r. Podstawą tego wniosku był art. 7 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Skarżąca ponowiła powyższy wniosek pismem z dnia 6 maja 1997 r. W odpowiedzi Gmina W. wskazała, że wniosek zostanie rozpoznany po urządzeniu dla przedmiotowej nieruchomości księgi wieczystej. Skarżąca zwracała się o rozpoznanie wniosku kolejnymi pismami w sprawie: z dnia 10 lutego 2003 r., 6 października 2003 r., 14 stycznia 2004 r., 25 maja 2005 r. Organ w piśmie z dnia 9 czerwca 2005 r. wskazał, że sprawa będzie rozpatrzona do końca III kwartału 2005 r., po zwrocie przez Sąd Rejonowy dla W. akt własnościowych, o ile zostanie zebrany materiał dowodowy. Skarżąca oceniła takie stanowisko organu za nie do przyjęcia. Wskazała, że wniosek powinien być rozpoznany niezwłocznie po ustanowieniu księgi wieczystej, co nastąpiło już 1 czerwca 1998 r., a ponadto akta własnościowe przekazano do sądu powszechnego dopiero 25 października 2004 r. Organ jest więc od wielu lat bezczynny, a sprawa nie jest zawiła.
Skarżąca zwróciła się do organu wyższego stopnia (Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.) z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie, który postanowieniem z dnia (...) stycznia 2006 r. zobowiązał Prezydenta W. do załatwienia sprawy do dnia 15 marca 2006 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że akta własnościowe znajdują się w sądzie powszechnym i do tej pory nie zostały zwrócone. Organ wskazał też na fakt prowadzenia korespondencji pomiędzy poszczególnymi biurami i delegaturami biur Urzędu W., zmierzającej do ustalenia zasadności wniosku skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie natomiast do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na bezczynność organów zobowiązanych do wydania w danej sprawie decyzji administracyjnej.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.
Bezsporne jest, że w dniu 8 września 1948 r. poprzednik prawny skarżącej, J. W., złożyła wniosek o ustanowienie na nieruchomości przy ul. (...) w W. prawa własności czasowej. Podstawą tego wniosku był art. 7 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. Wniosek taki powinien być rozpoznany i rozstrzygnięty w drodze decyzji administracyjnej Prezydenta W. Do chwili obecnej, pomimo wielokrotnego ponawiania wniosku przez skarżącą, wniosek ten nie został rozpoznany. Naruszenie terminów załatwiania spraw przewidzianych w art. 35 Kpa jest rażące i oczywiste. W tej sytuacji konieczne było uwzględnienie skargi.
Sąd nie uznał za okoliczność usprawiedliwiającą bezczynność organu faktu, że akta sprawy znajdują się w sądzie powszechnym w związku z toczącym się postępowaniem w przedmiocie zasiedzenia nieruchomości. Po pierwsze bowiem akta te przekazano do sądu powszechnego dopiero w dniu 25 października 2004 r, zatem do tego czasu nie występowała ta przeszkoda załatwienia sprawy. Ponadto brak akt w żadnym zakresie nie może usprawiedliwiać bezczynności, gdyż stanowi on co najwyżej jedynie utrudnienie w niezwłocznym załatwieniu wniosku. Brak akt ma charakter przeszkody faktycznej, którą organ zobowiązany jest usunąć bądź poprzez zwrócenie się do sądu o zwrot (wypożyczenie) akt, bądź poprzez skorzystanie z dostępu do nich w sądzie jako strona (uczestnik) postępowania cywilnego lub dysponent akt własnościowych. Za usprawiedliwioną przeszkodę w załatwieniu wniosku nie mógł być też uznany brak księgi wieczystej dla przedmiotowej nieruchomości. Księga taka została bowiem urządzona już w 1998 r., a ponadto do tego czasu - o ile okoliczność ta stanowiła prawną przeszkodę w rozpoznaniu
wniosku - możliwe było zawieszenie postępowania administracyjnego, które jednak w stosownym czasie nie nastąpiło. Odnośnie natomiast podniesionego w odpowiedzi na skargę argumentu, iż organ podjął w sprawie działania w celu załatwienia wniosku (korespondencja pomiędzy poszczególnymi jednostkami Urzędu W.) Sąd zauważa po pierwsze, że działania te podjęte zostały dopiero w lutem 2007 r. a więc po wniesieniu skargi na bezczynność organu. Ponadto skarżąca ma prawo oczekiwać, że jej wniosek będzie załatwiony terminowo niezależnie od tego, które biuro Urzędu W. prezentuje określone stanowisko w sprawie. Dla skarżącej organem i adresatem wniosku jest Prezydent W., a nie poszczególne biura Urzędu W. Jeśli struktura organizacyjna tego Urzędu nie pozwala na terminowe załatwianie spraw, zgodnie z przepisami Kpa, to niezbędna wydaje się zmiana tej struktury.
Z powyższych względów, na podstawie art. 149 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w pkt 1 sentencji. Termin dwóch miesięcy na rozpatrzenie wniosku ocenić bowiem należało jako wystarczający. Odnośnie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 tej ustawy. Na koszt postępowania złożył się bowiem wpis sądowy w kwocie 100 (sto) zł., koszty zastępstwa procesowego wykonywanego przez profesjonalnego pełnomocnika w kwocie 240 (dwieście czterdzieści) zł. oraz uiszczona opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa procesowego w kwocie 17 (siedemnaście) zł.