IV SAB/Po 93/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2013-01-31

NSAAdministracyjnewsa

informacja publicznabezczynność organuprawo dostępu do informacjiprzedsiębiorstwo energetycznezadania publicznedecyzje administracyjne WSA Poznańskarga na bezczynność

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

WSA w Poznaniu umorzył postępowanie w sprawie skargi na bezczynność spółki w udostępnieniu informacji publicznej, stwierdzając rażące naruszenie prawa przez spółkę, która ostatecznie udostępniła żądane dokumenty.

Skarżący domagali się od spółki udostępnienia decyzji dotyczących lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych na ich nieruchomościach, powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej. Spółka początkowo odmawiała, twierdząc, że nie jest organem administracji i żądane dokumenty stanowią jej tajemnicę. Po wniesieniu skargi na bezczynność, spółka odnalazła i udostępniła dokumenty, co doprowadziło do umorzenia postępowania przez WSA. Sąd stwierdził jednak rażące naruszenie prawa przez spółkę z uwagi na ponad 15-miesięczną zwłokę.

Skarżący, A. i R. P., zwrócili się do spółki [...] Operator Sp. z o.o. o udostępnienie kserokopii decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych na ich nieruchomościach, powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej. Spółka początkowo odmawiała udostępnienia informacji, argumentując, że nie jest organem administracji publicznej i żądane dokumenty stanowią jej tajemnicę handlową. Po ponownych wezwaniach i wskazaniu przez skarżących na orzecznictwo NSA zobowiązujące przedsiębiorstwa energetyczne do stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej, spółka nadal podtrzymywała swoje stanowisko. W związku z brakiem reakcji, skarżący wnieśli skargę na bezczynność spółki do WSA w Poznaniu. Spółka w odpowiedzi na skargę poinformowała o odnalezieniu dokumentów i ich udostępnieniu, co skutkowało wnioskiem o umorzenie postępowania. WSA w Poznaniu, rozpoznając skargę, uznał, że żądane decyzje stanowią informację publiczną, a spółka, jako podmiot wykonujący zadania publiczne (dystrybucja energii elektrycznej), jest zobowiązana do ich udostępnienia. Sąd stwierdził, że spółka pozostawała w bezczynności przez ponad 15 miesięcy, co stanowiło rażące naruszenie prawa. Niemniej jednak, wobec faktu udostępnienia dokumentów przed wydaniem wyroku, sąd umorzył postępowanie sądowoadministracyjne na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jednocześnie, na mocy art. 149 § 1 zd. 2 p.p.s.a., sąd stwierdził, że bezczynność spółki miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rozstrzygnięto również o kosztach postępowania na rzecz skarżących.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism

Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące zadania publiczne, takie jak dystrybucja energii elektrycznej, jest zobowiązane do udostępniania informacji publicznej.

Uzasadnienie

Zakres pojęcia 'zadania publiczne' jest szerszy niż 'zadania władzy publicznej' i obejmuje działania powszechnie użyteczne dla ogółu, służące osiąganiu celów konstytucyjnych i ustawowych. Dostęp do zasobów energetycznych ma podstawowe znaczenie dla społeczeństwa i państwa, a przedsiębiorstwa energetyczne, ze względu na swoją rolę i uprawnienia, wykonują zadania publiczne.

Przepisy (872)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 4 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 13 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 14 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 161 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 161 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 149 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 13 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 13 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 14 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 3 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądemi administracyjnymi. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 3 § 2

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo energetyczne art. 1 § 1

Ustawa Prawo energetyczne

Prawo energetyczne art. 1 § 2

Ustawa Prawo energetyczne

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 14 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 52 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. art. 3 § 2

Skład orzekający

Anna Jarosz

przewodniczący

Tomasz Grossmann

sprawozdawca

Maciej Busz

członek

Informacje dodatkowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów

Drafting pism i dokumentów

Odpowiedzi na pytania prawne

Pogłębiona analiza z doktryny

Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

informacja publiczna bezczynność organu prawo dostępu do informacji przedsiębiorstwo energetyczne zadania publiczne decyzje administracyjne WSA Poznań skarga na bezczynność

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony

IV SAB/Po 93/12 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2013-01-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-11-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Anna Jarosz /przewodniczący/
Maciej Busz
Tomasz Grossmann /sprawozdawca/
Symbol z opisem
648 Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Umorzono postępowanie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 161 par. 1 pkt 3, art. 149 par. 1 zd. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Jarosz Sędziowie WSA Tomasz Grossmann /spr./ WSA Maciej Busz Protokolant st. sekr. sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2013r. sprawy ze skargi A. P. i R. P. na bezczynność [...] Operator Sp. z o.o. [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie sądowoadministracyjne; 2. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od [...] Operator Sp. z o.o. [...] na rzecz skarżących A. P. i R. P. kwotę 357 złotych (trzysta pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania
Uzasadnienie
W datowanym na dzień 06 sierpnia 2011 r. "Wezwaniu do podjęcia negocjacji" A. i R. małżonkowie P. (dalej: "Wnioskodawcy" lub "Skarżący"), reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika, zwrócili się do [...] S.A. z siedzibą w [...] m.in. o udostępnienie – w oparciu na art. 4 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 oraz art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.; dalej: "ustawa o dostępie do informacji publicznej", w skrócie "u.d.i.p.") – kserokopii "wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy (...) linii elektroenergetycznych" przebiegających na działkach nr [...] i stanowiących ich "współwłasność ustawową małżeńską".
W reakcji na powyższe, wchodząca w skład Grupy [...] , spółka [...] Operator Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "Spółka"), w piśmie z [...] października 2011 r., podała, że urządzenia posadowione zostały na przedmiotowych nieruchomościach przez przedsiębiorstwo energetyczne po przeprowadzeniu stosownych procedur prawnych, w tym procedur administracyjnych, niezbędnych dla realizacji tego typu inwestycji, według stanu prawnego obowiązującego w okresie realizacji inwestycji, co oznacza, że Spółka w sposób legalny i w dobrej wierze korzysta z tych nieruchomości. Odnosząc się do żądania Wnioskodawców udostępnienia kserokopii decyzji Spółka wskazała, że nie jest organem administracji rządowej ani samorządowej, w związku z czym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mają do niej zastosowania, dlatego też nie jest zobowiązana do udzielania wnioskowanych informacji, gdyż stanowią one wewnętrzną tajemnicę Spółki.
Pismem z [...] października 2011 r. pełnomocnik Wnioskodawców ponownie wezwał Spółkę do udostępnienia "wszelkich dokumentów oraz decyzji administracyjnych dotyczących budowy albo przebudowy urządzeń, usytuowanych na działkach nr [...]". Jednocześnie zwrócił się o określenie kosztów wykonania kserokopii żądanych dokumentów, które zobowiązał się pokryć. Podkreślił, że fakt, iż [...] Operator Sp. z o.o. jest spółką prawa handlowego, nie zwalnia jej od obowiązku udostępnienia informacji publicznej w zakresie, w jakim dotyczy ona wykonywania przez ten podmiot zadań publicznych.
W odpowiedzi sporządzonej 15 listopada 2011 r. Spółka podtrzymała swoje stanowisko, że nie jest zobowiązana do udzielania wnioskowanych informacji, gdyż stanowią one wewnętrzną tajemnicę Spółki.
W kolejnym piśmie, z 16 maja 2012 r., pełnomocnik Wnioskodawców ponowił prośbę o "wyjaśnienie, kiedy wybudowano (...) i czy od chwili wybudowania do dnia obecnego zmieniono położenie urządzeń stanowiących część linii energetycznej usytuowanej na działkach o numerze ewidencyjnym [...], położonych w[...]". Wskazując na wyrok NSA z 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10, podkreślił, że przedsiębiorstwa przesyłowe są zobowiązane do stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Pismem z 25 maja 2012 r. Spółka poinformowała Wnioskodawców, że nie przesyła kserokopii dokumentów związanych z lokalizacją urządzeń energetycznych oraz zmianą ich położenia, jednak w miarę możliwości udostępni tę dokumentację w siedzibie swojego Rejonu Dystrybucji [...], po uprzednim pisemnym ustaleniu terminu.
Pismem z 09 listopada 2012 r. Wnioskodawcy, reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika, wnieśli za pośrednictwem Spółki (jej prezentata: 16 listopada 2012 r.) skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na bezczynność [...] Operator sp. z o.o. Rejon Dystrybucji [...], polegającą na: (1) nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek Skarżących z 06 sierpnia 2011 r. w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. przy jednoczesnym (2) niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzeniu postępowania zgodnie z art. 17 ust. 1 u.d.i.p. Z powołaniem się na te zarzuty wnieśli o stwierdzenie bezczynności Spółki i zobowiązanie jej do udzielenia informacji w żądanym zakresie i formie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że w przypadku skarg na bezczynność strona skarżąca nie jest związana jakimkolwiek terminem, lecz może ją skutecznie wnieść aż do ustania stanu bezczynności. W ocenie Skarżących, Spółka, zajmując się dystrybucją energii elektrycznej, jest zobowiązana do stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej, bowiem w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej, oprócz władz publicznych, są również inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Pojęcie "zadania publiczne" nie jest przypadkowe i ma na celu wyeliminowanie elementu podmiotowego, w tym znaczeniu, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty niebędące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji RP lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli. Dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne, ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji RP, są "zadaniami publicznymi". W konsekwencji, zdaniem Skarżących, żądane przez nich informacje dotyczą "sprawy publicznej" i nakładają na Spółkę obowiązek ich udzielenia. Skarżący stwierdzili, że do dnia sporządzenia skargi nie otrzymali jakichkolwiek wnioskowanych przez siebie dokumentów w żądanej formie, ani rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej albo umorzenia postępowania.
W odpowiedzi na skargę Spółka wniosła o jej oddalenie, ewentualnie umorzenie postępowania.
Uzasadniając swe stanowisko Spółka, przedstawiwszy dotychczasowy przebieg postępowania, wskazała, że po zapoznaniu się ze skargą dokonała szczegółowej analizy sprawy oraz ponownego badania będących w jej posiadaniu dokumentów, co doprowadziło do odnalezienia decyzji stanowiącej podstawę lokalizacji i budowy ww. urządzeń elektroenergetycznych. W związku z tym 27 listopada 2012 r. do Skarżących została skierowana informacja o odnalezieniu dokumentów, które można zidentyfikować jako podstawę lokalizacji i budowy ww. urządzeń. W ocenie Spółki, udzielona informacja usunęła ewentualny stan bezczynności podmiotu. Jednocześnie Spółka podniosła, że w swoim wcześniejszym piśmie poinformowała Skarżących, iż udostępni posiadane przez siebie dokumenty w siedzibie Spółki. W tym stanie rzeczy, zdaniem Spółki, wniosek o umorzenie postępowania zasługuje na uwzględnienie.
Natomiast uzasadniając wniosek ewentualny o oddalenie skargi Spółka podkreśliła, że w swoich pismach Skarżący dawali wyraźnie do zrozumienia, iż swoje żądanie opiera na ewidentnym własnym interesie prywatnym. Było ono związane z podjęciem negocjacji w przedmiocie ustanowienia służebności przesyłu oraz ustalenia wynagrodzenia za bezumowne korzystanie przez Spółkę z gruntu Skarżących. Świadczy to o zamiarze Skarżących nadużycia ustawy o dostępie do informacji publicznej w prywatnym interesie bądź o braku podstaw dla zastosowania tej ustawy. Zgodnie z art. 6 u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna m.in. o treści aktów administracyjnych, natomiast w katalogu określonym w tym przepisie nie ma kategorii "wszelkie posiadane dokumenty", co oznacza, że podmiot zobowiązany jest do udostępnienia jedynie takich dokumentów, które, po pierwsze, mają charakter dokumentu publicznego, a, po drugie, możliwe są do zindywidualizowania. W związku z tym, jako żądania złożonego na podstawie u.d.i.p. nie można oceniać żądania udostępnienia kserokopii "wszelkich ewentualnych decyzji, stanowiących podstawę lokalizacji i budowy ww. linii elektroenergetycznych". Spółka wskazała też, że w myśl art. 3 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, a nie prywatnego, podczas gdy okoliczności sprawy, a w szczególności uzasadnienie żądania udostępnienia informacji, wskazują jednoznacznie na brak w sprawie warunku koniecznego, a mianowicie interesu publicznego i waloru "sprawy publicznej". Żądane przez Skarżących dokumenty dotyczą nie sprawy publicznej, lecz gospodarczych interesów Spółki i nie są informacją publiczną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Postępowanie sądowoadministracyjne należało umorzyć.
Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.; dalej: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., tj. mających za przedmiot: (1) decyzje administracyjne; (2) postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; (3) postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; (4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także (4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach. Stosownie do ogólnej reguły z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze.
W przypadku skarg na bezczynność, kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również – czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. W sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje nie tylko w przypadku faktycznego "milczenia" podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, ale również w sytuacji, gdy podmiot ten uznaje, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej. Wówczas sąd zobligowany jest do rozpoznania skargi i rozstrzygnięcia, czy żądana informacja jest informacją publiczną, i czy rzeczywiście wnioskodawca może domagać się jej udostępnienia.
Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 24.05.2006 r., I OSK 601/05, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA").
Wobec powyższego skargę wniesioną w niniejszej sprawie Sąd uznał za dopuszczalną.
Przedmiotem tej skargi jest bezczynność Spółki w zakresie udostępnienia Skarżącym decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych na działkach wskazanych we wniosku. Koniecznym do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy było zatem ustalenie, czy żądane dokumenty (decyzje) są informacją publiczną oraz czy Spółka jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. W dalszej kolejności należało również ustalić, czy działania Spółki nastąpiły w formie zgodnej z treścią wniosku o udzielenie informacji publicznej, a jeżeli nie, to czy działanie takie znajduje uzasadnienie w materiale dowodowym sprawy.
Podstawę rozstrzygania w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, na gruncie której każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i podlega udostępnieniu oraz ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych w tejże ustawie (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.). Udostępnieniu podlegają w szczególności informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, a zwłaszcza aktów administracyjnych oraz innych rozstrzygnięć (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze u.d.i.p.). Trzeba przy tym zaznaczyć, że informacją publiczną są wiadomości dotyczące faktów, zarówno wytworzone przez władzę publiczną lub inny podmiot wykonujący funkcje publiczne, jak i jedynie odnoszone (skierowane) do tych podmiotów.
W świetle powyższych uwag należało zatem uznać, że dokumenty (kserokopie decyzji) żądane przez Skarżących posiadały status informacji publicznej (tak też, na tle analogicznych stanów faktycznych, inne wyroki WSA w Poznaniu, np: z 20.12.2012 r., IV SAB/Po 87/12; z 10.01.2013 r., II SAB/Po 66/12 i II SAB/Po 70/12; z 15.01.2013 r., II SAB/Po 65/12 i II SAB/Po 68/12). Dotyczyły one bowiem treści dokumentów urzędowych (decyzji administracyjnych), odnoszących się do przedsiębiorstwa Spółki (i jej prawnych poprzedników). Zarazem, w ocenie Sądu – wbrew twierdzeniom zawartym w odpowiedzi na skargę – żądanie Skarżących zostało dostatecznie sprecyzowane. W piśmie (wniosku) z [...] sierpnia 2011 r. Skarżący wnieśli bowiem o przekazanie im kserokopii decyzji w sprawie lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych na zlokalizowanych w gminie [...] działkach o numerach ewidencyjnych wyszczególnionych we wniosku, z podaniem numerów ksiąg wieczystych. Tym samym zakres wniosku o udostępnienie informacji publicznej został uszczegółowiony tak co do przedmiotu, jak i zakresu przestrzennego wymienionych decyzji.
Wbrew twierdzeniom odpowiedzi na skargę, żądanej przez Skarżących informacji publicznej (kserokopii decyzji) nie można było uznać za tzw. informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Pojęcie "informacji przetworzonej" – niezdefiniowane w ustawie o dostępie do informacji publicznej – w orzecznictwie sądowym jest zwykle rozumiane jako taka informacja publiczna, która została opracowana przez podmiot zobowiązany przy użyciu dodatkowych sił i środków oraz na podstawie kryteriów wskazanych przez wnioskodawcę. Informacją przetworzoną będzie więc informacja, która została przygotowana (opracowana) specjalnie dla wnioskodawcy, według podanych przez niego kryteriów (np. w formie tabelki, zestawienia, wykazu – zawierających oczekiwane dane) (por. wyrok WSA w Warszawie z 09.07.2010 r., II SA/Wa 1942/09, CBOSA). "Przetworzenie" informacji, o jakim mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., polega na dokonaniu zmian w jej treści, a nie na odjęciu z jakiegoś dokumentu elementów niezwiązanych z jego treścią (por. wyrok WSA w Krakowie z 30.01.2009 r., II SA/Kr 1258/08, CBOSA). Informacją przetworzoną będzie tylko taka informacja, co do której podmiot zobowiązany do jej udzielenia nie dysponuje taką "gotową" informacją na dzień złożenia wniosku, lecz jej udostępnienie wymaga podjęcia dodatkowych czynności, polegających np. na sięgnięciu do dokumentacji źródłowej, dokonaniu stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych (por. wyrok WSA w Warszawie z 22.02.2006 r., II SA/Wa 1721/05, "Prokuratura i Prawo" – wkładka 2006/5/53). Jednakże – jak trafnie wskazano w wyroku WSA w Warszawie z 11 stycznia 2012 r. (VIII SA/Wa 1072/11, CBOSA) – takie czynności organu, jak selekcja dokumentów i protokołów, ich analiza pod względem treści, są zwykłymi czynnościami, które nie mają wpływu i nie dają podstaw do zakwalifikowania żądanych dokumentów, jako informacji przetworzonej. W wyniku stosowania takich czynności organu nie powstaje bowiem żadna nowa informacja. O przetworzeniu informacji nie stanowi też sięganie do materiałów archiwalnych czy też źródłowych. Także czasochłonność oraz trudności organizacyjno-techniczne jakie wiążą się z przygotowaniem informacji publicznej, nie mogą zwalniać zobowiązanego podmiotu z tego obowiązku, a tym samym kwestie te nie mogą ograniczać prawa do uzyskania informacji publicznej przewidzianego w art. 3 u.d.i.p.
W ocenie Sądu sporządzenie kopii określonych dokumentów (decyzji administracyjnych) znajdujących się w zasobach (choćby archiwalnych) danego podmiotu – co stanowiło przedmiot żądania dostępowego Skarżących w niniejszej sprawie – nie powinno być kwalifikowane jako żądanie informacji przetworzonej, a to z tego względu, że ich sporządzenie nie prowadzi do powstania nowych informacji, składających się z cząstkowych informacji prostych. Niewątpliwie decyzje stanowiące podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych są dokumentami, w których posiadaniu pozostaje inwestor, a jeżeli inwestorem jest podmiot realizujący zadania publiczne, to i decyzje te służą realizowaniu zadań publicznych przez taki podmiot. Z tego względu dostęp do takich dokumentów należy traktować jako dostęp do informacji publicznej (por. wyrok WSA w Poznaniu z 15.01.2013 r., II SAB/Po 65/12, CBOSA).
W świetle wprowadzenia do wyliczenia zawartego w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., podmiotami obowiązanymi do udzielenia informacji publicznej na podstawie powołanej ustawy są nie tylko szeroko rozumiane "władze publiczne", ale także "inne podmioty wykonujące zadania publiczne". Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela w pełni pogląd zaakceptowany w wyroku NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r. (I OSK 851/10, CBOSA), w myśl którego zakres terminu "zadania publiczne" jest szerszy od zakresu terminu "zadania władzy publicznej". Pierwsze z tych wyrażeń abstrahuje bowiem od elementu podmiotowego, a zatem zadania publiczne mogą być wykonywane także przez podmioty niemające statusu władzy publicznej. Zadania publiczne są przy tym realizowane powszechnie i użyteczne dla ogółu, służąc zarazem osiąganiu celów wskazanych w Konstytucji RP i ustawach.
Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że dostęp do zasobów energetycznych ma podstawowe znaczenie z punktu widzenia zarówno poszczególnych jednostek, jak i społeczeństwa, w tym także z perspektywy suwerenności i niepodległości państwa (zob. wyrok TK z 25.07.2006 r., P 24/05, OTK-A 2006/7/87). Obowiązkiem władz publicznych jest zatem zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego kraju, przy czym zadanie to jest realizowane zarówno przez organy administracji publicznej, jak i inne podmioty. Do tych ostatnich należy również zaliczyć przedsiębiorstwa energetyczne, które de facto posiadają status zbliżony do przedsiębiorstw użyteczności publicznej. Szeroki krąg uprawnień przypisanych takim przedsiębiorstwom i ich przedstawicielom, w zestawieniu z brzmieniem art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2012 r. poz. 1059) – w którym mowa o polityce energetycznej i bezpieczeństwie energetycznym państwa – a także rola, jakie przedsiębiorstwa te odgrywają w systemie gospodarczym kraju, muszą prowadzić do wniosku, że wykonują one zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., a zatem są podmiotami obowiązanymi do udostępniania informacji publicznej (por. wyrok WSA w Krakowie z 02.02.2010 r., II SAB/Kr 112/09, CBOSA). Pogląd, że przedsiębiorstwo energetyczne w sprawach związanych z dystrybucją energii elektrycznej oraz innymi zadaniami przezeń wykonywanymi, noszącymi znamiona "sprawy publicznej" w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., jest zobowiązane do przekazywania odnośnych informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, można już uznać za utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np.: wyrok NSA z 18.08.2010 r., I OSK 851/10, a także orzeczenia WSA: wyrok z 02.02.2010 r., II SAB/Kr 112/09; postanowienie z 16 11.2010 r., II SAB/Wa 268/10; postanowienie z 05.12.2012 r., II SAB/Sz 49/12; wyrok z 20.12.2012 r., IV SAB/Po 87/12; wyrok z 10.01.2013 r., II SAB/Po 70/12; wyrok z 15.01.2013 r., II SAB/Po 65/12 – wszystkie orzeczenia dostępne w CBOSA).
Z uwagi na powyższe bez wątpienia Spółka jest podmiotem obowiązanym do udzielania określonych informacji publicznych.
W myśl art. 2 u.d.i.p. każdemu przysługuje, co do zasady, prawo dostępu do informacji publicznej (ust. 1), a od wnioskodawcy nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub choćby faktycznego (ust. 2). Skoro, jak to już wyżej wskazano, żądana informacja nie miała charakteru informacji przetworzonej, to tym samym brak podstaw do badania na mocy art. 3 ust. 1 u.d.i.p., czy w niniejszej sprawie uzyskanie wnioskowanych danych jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dane wnioskowane przez Skarżących składały się bowiem jedynie z prostych informacji (kserokopii – a więc wiernego odwzorowania techniką elektrofotograficzną – decyzji), które nie wymagały od podmiotu zobowiązanego poniesienia nadmiernych nakładów w celu opracowania i przekazania informacji końcowej. Dlatego, zdaniem Sądu, Spółka nie może się skutecznie zasłaniać brakiem interesu publicznego Skarżących w uzyskaniu przedmiotowych informacji.
Mając wszystko to na względzie należało uznać, że żądane informacje miały charakter informacji publicznej, a Spółka była podmiotem zobowiązanym do ich udostępnienia. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, co w niniejszej sprawie nie miało jednak miejsca. W aktach brak również jakiegokolwiek pisma powiadamiającego w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. o późniejszym terminie udostępnienia żądanych dokumentów. Nadto, udostępnienie informacji publicznej powinno, według art. 14 ust. 1 u.d.i.p. nastąpić w formie zgodnej z wnioskiem. Dopiero wtedy ustępuje stan bezczynności podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji. Gdyby jednak środki techniczne, jakimi dysponuje podmiot zobowiązany, nie umożliwiały udostępnienia informacji w opisany wyżej sposób, podmiot ten powinien pisemnie poinformować o tym fakcie wnioskodawcę, wskazując przyczynę zaistniałego stanu rzeczy oraz możliwy sposób udostępnienia żądanych informacji. Z tego względu nie można więc przyjąć, że stan bezczynności uchyliło pismo z 25 maja 2012 r., w którym Spółka wyraziła gotowość udostępnienia żądanych informacji w siedzibie Rejonu Dystrybucji [...], a więc formie niezgodnej z wnioskiem Skarżących.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że w chwili wniesienia skargi przez Skarżących, Spółka pozostawała w stanie bezczynności. Niemniej jednak, ze względu na to, że żądana informacja (kserokopie dokumentów) została przed wydaniem wyroku przekazana Skarżącym (przy piśmie z 27 listopada 2012 r.), niniejsze postępowanie należało umorzyć na mocy art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (punkt 1 sentencji wyroku) jako bezprzedmiotowe (zob. uchwała NSA z 26.11.2008 r., I OPS 6/08, CBOSA).
Mając na uwadze okoliczność, że wniosek Skarżących z 06 sierpnia 2011 r. nie został rozpatrzony w ustawowym terminie wynoszącym, co do zasady, 14 dni, a maksymalnie (i tylko wyjątkowo) 2 miesiące (art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), lecz dopiero po upływie ponad piętnastu miesięcy od dnia złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, Sąd na podstawie art. 149 § 1 zd. drugie p.p.s.a. stwierdził, że bezczynność w niniejszej sprawie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (punkt 2 sentencji wyroku). W ocenie Sądu zaistniałej bezczynności Spółki w żadnej mierze nie usprawiedliwiają wyrażane początkowo w korespondencji ze Skarżącymi przekonanie, iż Spółka nie jest podmiotem zobowiązanym od udzielania żądanych informacji. Należy bowiem zauważyć, że zagadnienie to, akurat w odniesieniu do przedsiębiorstw energetycznych, zostało już wcześniej oświetlone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyrok NSA z 18.08.2010 r., I OSK 851/10), dostępnym w upublicznionym zbiorze CBOSA, zaś, jak wynika z pism procesowych, Spółka ma zapewnioną bieżącą obsługę zawodowych prawników w ramach swej struktury organizacyjnej ("Zespół Obsługi Prawnej").
O kosztach postępowania (pkt 3 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez Skarżących koszt wpisu (100 zł), wynagrodzenie reprezentującego Skarżących radcy prawnego ustalone na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), w wysokości 240 zł, oraz koszt opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł) – łącznie 357 zł.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI