IV SA/Wr 911/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2006-03-03
NSAAdministracyjneŚredniawsa
kombatanciwdowauprawnieniaświadczeniadecyzja administracyjnaprawo kombatanckiedata przyznaniaustawa o kombatantach

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę wdowy po kombatancie, uznając, że uprawnienia przysługują od daty wydania decyzji, a nie od daty złożenia wniosku.

Skarżąca K. K. wniosła o przyznanie jej uprawnień wdowy po kombatancie od daty złożenia wniosku, kwestionując decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że ustawa o kombatantach nie przewiduje uznaniowego określenia daty przyznania uprawnień, a prawo do świadczeń powstaje z dniem wydania decyzji.

Sprawa dotyczyła skargi K. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, która przyznała jej uprawnienia wdowy po kombatancie, ale od daty późniejszej niż data złożenia wniosku. Skarżąca domagała się przyznania uprawnień od dnia złożenia pierwotnego wniosku, argumentując, że była świadoma swoich praw dopiero po pewnym czasie i że decyzja jest dla niej krzywdząca. Po wcześniejszych postępowaniach i uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny decyzji umarzającej postępowanie w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego uchylającym przepisy dotyczące terminów składania wniosków, Kierownik Urzędu wydał decyzję przyznającą uprawnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę, podkreślając, że zgodnie z ustawą o kombatantach oraz orzecznictwem, uprawnienia przysługują od daty wydania decyzji, a przepisy nie dają podstaw do uznaniowego określenia daty ich przyznania. Sąd zaznaczył, że kontrola sprawowana przez sądy administracyjne dotyczy zgodności z prawem, a nie słuszności czy sprawiedliwości społecznej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Uprawnienia przysługują od daty wydania decyzji, ponieważ przepisy ustawy o kombatantach nie dają podstaw do uznaniowego określenia daty ich przyznania.

Uzasadnienie

Ustawa o kombatantach nie zawiera przepisów pozwalających na uznaniowe określenie daty przyznania uprawnień. Prawo do świadczeń powstaje z dniem wydania decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.k. art. 20 § ust. 3

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

u.k. art. 21 § ust. 1

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

p.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.k. art. 1 § ust. 1

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

u.k. art. 2

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

k.p.a. art. 127 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 199

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustawa o kombatantach nie przewiduje uznaniowego określenia daty przyznania uprawnień. Prawo do świadczeń powstaje z dniem wydania decyzji, a nie od daty złożenia wniosku. Sąd administracyjny bada zgodność z prawem, a nie słuszność decyzji.

Odrzucone argumenty

Skarżąca domagała się przyznania uprawnień od daty złożenia wniosku. Decyzja była krzywdząca dla skarżącej.

Godne uwagi sformułowania

nie daje podstaw organowi orzekającemu do uznaniowego określenia daty, od której stronie przysługiwałoby prawo do świadczeń Sąd nie może opierać swojej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej.

Skład orzekający

Wanda Wiatkowska-Ilków

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Kamieniecka

członek

Alojzy Wyszkowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących daty przyznawania uprawnień kombatanckich oraz zakresu kontroli sądów administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy o kombatantach; ogólne zasady kontroli sądowej mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii ustalania daty przyznania świadczeń, co ma znaczenie praktyczne dla wielu osób. Jednakże, rozstrzygnięcie opiera się na utrwalonej interpretacji przepisów.

Kiedy naprawdę należą się świadczenia? Sąd wyjaśnia, od kiedy liczy się prawo do uprawnień kombatanckich.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wr 911/04 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2006-03-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-12-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Alojzy Wyszkowski
Ewa Kamieniecka
Wanda Wiatkowska-Ilków /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6342 Przyznanie uprawnień kombatanckich oraz przyznanie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne
Kombatanci
Skarżony organ
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 42 poz 371
art.  20 ust. 3
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (sprawozdawca), Asesor WSA Ewa Kamieniecka, Asesor WSA Alojzy Wyszkowski, Protokolant Małgorzata Rutkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2006r. sprawy ze skargi K. K. na orzeczenie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie przyznania uprawnień wdowy po kombatancie oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych przyznał K. K. na podstawie art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002r. Nr 42 poz. 371) uprawnienia przysługujące wdowie po kombatancie.
Uzasadniając swoją decyzję stwierdził, że K. K. spełnia warunki z art. 21 w/w ustawy.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła K. K. – wniosła o przyznanie jej uprawnień wdowy po kombatancie od dnia złożenia wniosku – a nie jak wynika z decyzji od [...] r.
Podniosła, że wskazana wyżej decyzja jest dla niej krzywdząca, przez wiele lat nie była świadoma swoich uprawnień, a gdy już złożyła wniosek to nie zostały jej przyznane uprawnienia wdowy po kombatancie; okazało się bowiem wówczas że wniosek jest złożony po terminie.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych wskazując na art. 127 § 3 i 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 196ro. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98 poz.1071 ze zm.) oraz art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r.
Uzasadniając swoje stanowisko twierdził, że K. K. wniosła o przyznanie uprawnień wdowy po kombatancie od daty złożenia dokumentów do Urzędu w [...] r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów decyzją z dnia [...] r. utrzymaną w mocy decyzję z dnia [...] r. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie przyznania uprawnień wdowy po kombatancie w związku ze złożeniem wniosku po terminie określonym w art. 22 ust. 3 w/w ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach. Wyrokiem z dnia 7.11.2003r. sygn. akt II SA/Wr 14517/03 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił powyższe decyzje, w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15.04.2003r., sygn. akt SK 4/02. Dodał, że decyzja o umorzeniu postępowania była związana z obowiązującym wówczas brzmieniem art. 22 ust. 3 w/w ustawy, który przewidywał iż wnioski o przyznanie uprawnień kombatanckich mogły być kierowane przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce do dnia 31.12.1998r, a przez osoby zamieszkałe poza granicami do 31.12.1999r. Wyrokiem z dnia 15.04.2003r. sygn. akt SK 4/02 Trybunał Konstytucyjny uchylił powyższy przepis jako niezgodny z konstytucją RP. Dnia [...] r. Kierownik Urzędu wydał decyzję o przyznaniu stronie uprawnień wdowy po kombatancie kierując się postanowieniami powyższego wyroku oraz treścią art. 21 ust. 1 i art. 1 ust. 1 i art. 2 cytowanej ustawy o kombatantach.
Wskazał, że żaden z przepisów ustawy o kombatantach nie daje podstawy organowi orzekającemu do uznaniowego określenia daty, od której stronie przysługiwałoby prawo do świadczeń.
K. K. złożyła skargę na powyższą decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Wniosła o uznanie jej wniosku o uprawnieniach wdowy "według ustawy Trybunału Konstytucyjnego, który uchylił poprzednią ustawę wyrokiem z dnia 15.04.2003r. jako niezgodną z Konstytucją RP, oraz zasądzenia wyrównania za ten okres".
Przypominając ponownie rok złożenia wniosku o przyznanie uprawnień wdowy po kombatancie oraz decyzje podejmowane przez Urząd i Sąd w tej sprawie, stwierdziła, że Urząd Kombatantów uznał ją jako wdowę po kombatancie w dniu [...] r., nie uwzględniając wniosku złożonego na początku [...] r. Dodała, że uważa iż powinno się zaliczyć jej pierwotnie złożony wniosek w Urzędzie Kombatanckim i wyrównać wypłatę za ten okres; ponieważ zaskarżona decyzja jest dla niej bardzo krzywdząca dlatego zwraca się do Sądu o rozpatrzenie jej pozwu.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów wniósł o oddalenie skargi powołując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać swojej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Akt administracyjny jest zgody z prawem jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie aktu administracyjnego bądź stwierdzenie jego nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadkach istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W niniejszej sprawie takie wady, czy uchybienia nie występują. Tym samym skarga nie mogła być uwzględniona.
Przypomnieć trzeba, że podstawową i jedną zresztą kwestią do rozpoznania w niniejszej sprawie było to, czy Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych naruszył prawo, nie przyznając skarżącej uprawnień wdowy po kombatancie z dniem założenia jej wniosku o przyznanie takich uprawnień – tj. z dniem [...] r.
Rozważając powyższą kwestię należy zwrócić uwagę na treść art. 21 ust. 1 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity Dz. U. z 2002r. Nr 42 poz. 371 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem uprawnienia określone w ustawie przysługują osobie, która uzyskała decyzję potwierdzającą działalność wymienioną w art. 1 ust. 2 i w art. 2 albo fakty, o których mowa w art. 4. Jak wynika zatem z powołanego przepisu nie określa on daty od której może być uprawnienie przyznane. Zgodzić się należy z wywodami organu i jego twierdzeniem, że nie tylko ten przepis ale żaden inny powołanej ustawy nie daje podstaw organowi orzekającemu do uznaniowego określenia daty, od której stronie przysługiwałoby prawo do świadczeń, uprawnień do wdowy po kombatancie.
Tym samym nie ma podstaw prawnych do wydania decyzji o treści żądanej przez skarżącą i konsekwentnie uwzględnienia przez Sąd skargi.
W orzecznictwie jak i literaturze podkreśla się, iż organ może rozstrzygnąć sprawę w formie decyzji tylko wówczas, gdy wynika ona z przepisów w sposób wyraźny lub dorozumiany (por. B. Adamiak, J. Borkowski, kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2000 s. 407). Jednocześnie podkreśla się, że decyzja administracyjna w sprawie, w której załatwienia w formie decyzji przepisy nie przewidują, podlega stwierdzeniu nieważności, jako wydana bez podstawy prawnej por. wyrok NSA z dnia 23 lutego 1981r. SA 109/81, SAP 1987 nr 8).
Zatem reasumując, skoro przepisy, nie wskazują daty, od której takie uprawnienia mogą być przyznane np. od dnia złożenia wniosku to organ nie może wydać decyzji zawierającej wskazanie daty powstania uprawnień, Tym samym data powstania uprawnień to data wydania decyzji.
Jak wcześnie stwierdzono Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę, czy podczas wydania decyzji nie zostało naruszone prawo, a swoich rozstrzygnięć nie może opierać na zasadach słuszności, czy sprawiedliwości społecznej. Zatem ten motyw zawarty w skardze nie może być przedmiotem rozważań Sądu.
Dodatkowo w związku z twierdzeniami zawartymi w petitum skargi Sąd zauważa, iż Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 15.04.2003r. (sygn. akt SK 4/02) orzekł, "że art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach .... jest niezgodny z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP i nie jest zgodny z art. 19 i 30 Konstytucji" w zakresie terminów w jakich mogły być składane wnioski o przyznanie uprawnień kombatanckich. Wyrok ten nie uchylił ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tj. Dz. U. z 2002 Nr 42 poz. 371). Ustawa ta na skutek powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego obowiązywała w dotychczasowym brzmieniu – za wyjątkiem terminów zakreślających datę składania wniosków.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) skargę oddalił.
Sąd nie wydał orzeczenia w przedmiocie zwrotu kosztów sądowych po myśli art. 199 wskazanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI