IV SA/Wr 881/06

IV SA/Wr 881/06 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2007-02-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Henryk Ożóg /przewodniczący/
Małgorzata Masternak-Kubiak
Wanda Wiatkowska-Ilków /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6332 Należności  przedemerytalne
Hasła tematyczne
Zatrudnienie
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 58 poz 514
art. 37 n ust. 1, art. 2 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
Dz.U. 2004 nr 99 poz 1001
art. 150 b
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.) Protokolant Anna Rudzińska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 26 lutego 2007r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...], na podstawie art. 37 n ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j.Dz.U. z 2003r. Nr 58, poz. 514 ze zm.), art. 150b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm. ) oraz art. 104 kpa, Starosta S. orzekł o ustaniu z dniem [...]r. prawa do pobierania przez S. Z. świadczenia przedemerytalnego.
W motywach rozstrzygnięcia podał, iż decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. z dnia [...]r., zostało przyznane S. Z. prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od dnia [...]r. Zgodnie więc z art. 37 n ust. 1 w związku z niespełnieniem warunku określonego w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, z tym dniem ustało prawo do pobierania przez nią świadczenia przedemerytalnego.
Od powyższej decyzji S. Z. złożyła odwołanie wnosząc o jej uchylenie oraz wydanie decyzji przyznającej świadczenie przedemerytalne.
Wskazała, iż decyzją tą odmówiono przyznania jej prawa do świadczenia przedemerytalnego po raz trzeci, oraz że uważa ją za sprzeczną z obowiązującym prawem. Podała, iż bezspornym jest, co wynika z załączonych dokumentów, że w świetle przepisu art. 37 k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, na dzień jej obowiązywania, tj. 1 stycznia 2002r. spełniała warunki do uzyskania świadczenia przedemerytalnego.
Stwierdziła, że decyzja o przyznaniu jej prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, wydana po dniu [...]r., nie może stanowić podstawy do pozbawienia jej statusu osoby bezrobotnej wstecz. Dopiero bowiem od dnia doręczenia decyzji w sprawie przyznania renty, co nastąpiło po dniu [...]r. utraciła ten status.
W przeświadczeniu odwołującej się, spełnia wszystkie warunki "pkt 1 - 4 cytowanej powyżej Ustawy o Zatrudnieniu i Przeciwdziałaniu Bezrobociu". Rentę, którą otrzymała z tytułu częściowej niezdolności do pracy przyznano jej z powodu zdarzenia losowego, które było od niej niezależne. Fakt ten nie może jednak stanowić
podstawy do odebrania jej statusu osoby bezrobotnej i prawa domagania się świadczenia przedemerytalnego.
Nadto wskazała, że decyzja może co do swej zasadności budzić poważne wątpliwości skoro stanowisko Starosty jest zmienne. W dniu [...]r. podzielił argumentację jej odwołania, a następnie zmienił swe stanowisko.
Po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...]r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 150 b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2004r. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) oraz art. 37 n ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz.U. z 2001r., Nr 6, poz. 56 ze zm.), Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że na podstawie dokumentów załączonych do akt sprawy ustalono, iż S. Z. urodzona dnia [...]r. zarejestrowała się po raz pierwszy w Powiatowym Urzędzie Pracy w S. jako bezrobotna bez prawa do zasiłku w dniu [...]r. W dniu [...]r. zgłosiła, że decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych otrzymała rentę z tytułu niezdolności do pracy od dnia [...]r.
W związku z powyższym wydano decyzję o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem [...]r. z powodu nabycia prawa do renty. Ponownie S. Z. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w S. w dniu [...]r. z prawem do zasiłku dla bezrobotnych. Prawo do zasiłku nabyła po okresie pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy w okresie od dnia [...]r. do dnia [...]r. (decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. z dnia [...]r. i [...]r. Nr [...]
W dniu [...]r. S. Z. wystąpiła do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w S. z wnioskiem o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników państwowych gospodarstw rolnych na podstawie art. 150b ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, który wszedł w życie z dniem 1 listopada 2005r.
W wyniku rozpatrzenia tego wniosku, Starosta S. decyzją z dnia [...]r. odmówił S. Z. przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, uzasadniając swoją decyzję tym, że w dniu [...]r. kiedy ukończyła [...] rok życia nie posiadała już statusu osoby bezrobotnej, bowiem Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...]r. przyznał jej wstecz rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy.
Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie do Wojewody D.
Po rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Po uzupełnieniu materiału dowodowego Starosta S. decyzją z dnia [...]r., odmówił stronie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. Od decyzji tej S. Z. wniosła odwołanie. Na podstawie dokumentacji zgromadzonej w wyżej wymienionej sprawie oraz po uwzględnieniu uwag zawartych w odwołaniu ustalono, że na dzień [...]r. spełniła ona wszystkie warunki do przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. W związku z powyższym decyzją z dnia [...]r. działając na podstawie art. 132 kpa, uchylono decyzję orzekającą o odmowie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego i przyznano to prawo od dnia [...]r. Następnie decyzją z dnia [...]r. orzeczono o ustaniu z dniem [...]r. prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego w związku z przyznaniem przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. od tego dnia renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Od decyzji tej strona wniosła odwołanie.
Organ odwoławczy, po jego rozpatrzeniu, utrzymał decyzję pierwszoinstancyjną w mocy.
Zgodnie z art.150 b ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, pracownikowi byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w okresie od 1 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r. spełniał warunki określone w art. 37 k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 stycznia 2002r., z wyłączeniem wyrazów "w dniu 7 listopada 2001r."
Zgodnie z art. 37 k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 stycznia 2002r., pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługiwało świadczenie przedemerytalne, jeżeli posiadał status osoby bezrobotnej oraz spełniał łącznie następujące warunki:
1. osiągnął wiek co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna,
2. posiadał okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 20 lat dla
kobiet i 25 lat dla mężczyzn,
3. był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie
gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat,
4. zamieszkiwał w powiecie (gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim
bezrobociem strukturalnym.
Z dokumentów dołączonych do odwołania wynika, że S. Z. w dniu [...]r. posiadała status osoby bezrobotnej (status ten utraciła z dniem [...]r. - decyzja nr [...]). W związku z powyższym organ I instancji decyzją z dnia [...]r. nr [...] zmienioną w trybie art.132 kpa przyznał jej prawo do świadczenia przedemerytalnego z dniem [...]r., bowiem w tym dniu S. Z. ukończyła [...] rok życia. Jednakże z dokonanych ustaleń wynika, że decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział W. z dnia [...]r. S. Z. z dniem [...]r. nabyła prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy.
Zgodnie z art. 37 n ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu organ I instancji orzekł o ustaniu prawa do pobierania przez stronę świadczenia przedemerytalnego, zgodnie bowiem z tym przepisem prawo do świadczenia przedemerytalnego ustaje z dniem, w którym osoba uprawniona przestała spełniać warunki o których mowa w art. 2 ust 1 pkt 2 tej ustawy.
Analizując stan faktyczny i prawny sprawy organ II instancji stwierdził, że w związku z uzyskaniem prawa do renty z dniem [...]r. ustało prawo do pobierania przez S. Z. świadczenia przedemerytalnego. Przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie przewidywały możliwości podwójnego uzyskiwania świadczeń pieniężnych, w tym wypadku renty i świadczenia przedemerytalnego. W razie zaistnienia takiego zdarzenia istniał obowiązek ustawowy zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. W świetle obowiązującego wówczas przepisu art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium, świadczenie przedemerytalne lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy, wypłacone osobie za okres, za który nabyła prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej lub renty rodzinnej, jeżeli organ rentowy, który przyznał świadczenie, nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 29 było świadczeniem nienależnym i jako takie podlegało zwrotowi.
Uzyskując prawo do renty S. Z. przestała spełniać warunki z art. 2 wyżej wskazanej ustawy, gdyż zgodnie z tym przepisem bezrobotnym nie może być osoba, która m.in. nabyła prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Niemożliwe jest więc, w przypadku strony, zachowanie prawa do świadczenia przedemerytalnego, gdyż przepis art. 37 n tej ustawy wyraźnie stanowi o ustaniu tego prawa. W związku z tym, pomimo że z wcześniejszych ustaleń wynika, iż w dniu [...]r. S. Z. posiadała status bezrobotnego, to jednak zgodnie z dyspozycją art. 37 n ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu należało orzec z tym dniem o ustaniu prawa do świadczenia przedemerytalnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na tę decyzję S. Z. stwierdziła, że po raz kolejny odmówiono jej świadczenia przedemerytalnego. Podała, iż ma [...] lata. W państwowym gospodarstwie rolnym przepracowała 15 lat. Mieszka w gminie uznanej za zagrożoną szczególnie wysokim bezrobociem, czyli spełnia wymagane warunki do przyznania świadczenia emerytalnego. Jedynym zaś powodem jego nieprzyznania jest pobieranie przez nią renty z powodu wypadku losowego.
Podkreśliła, iż stała się ofiarą wypadku samochodowego, w którym odniosła poważne "złamania kręgosłupa" i obojczyka. Po wypadku nie nadawała się do jakiejkolwiek pracy, znajdowała się pod opieką lekarza ortopedy i neurologa (depresja powypadkowa). Nie ze swojej winy musiała skorzystać z renty, aby móc się leczyć.
Wskazała, że jej sytuacja finansowa w chwili obecnej jest opłakana. Jej mąż jest na "stałym zasiłku przedemerytalnym ([...]zł), a ona pod stałą opieką specjalisty. Po opłaceniu rachunków za mieszkanie, światło, wodę, śmieci zostaje im znikoma kwota na życie.
Dodała, że niewiedza nie pozwala jej na skorzystanie z prawa do pobierania stałego zasiłku dla byłych pracowników PGR, oraz że zdaje sobie sprawę, iż nie może pobierać świadczeń pieniężnych z dwóch źródeł i jest skłonna zwrócić pobierane świadczenia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie argumentując jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Uchylenie aktu administracyjnego następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewody D. z dnia [...]r., utrzymująca w mocy decyzję Starosty S. orzekającą o ustaniu z dniem [...]r. prawa do pobierania przez S. Z. świadczenia przedemerytalnego.
Zgodnie z art. 150 b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2004r. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) pracownikowi byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w okresie od dnia 1 stycznia 2002r. do dnia 31 lipca 2004r. spełniał warunki określone w art. 37 k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 stycznia 2002r., z wyłączeniem wyrazów "w dniu 7 listopada 2001r." (ust. 1). Z kolei ust. 2 tego artykułu stanowi, że prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje za okres od dnia spełnienia warunków do jego nabycia określonych w ustawie, o której mowa w ust. 1, w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 stycznia 2002r., nie wcześniej jednak niż od dnia 1 stycznia 2002r.
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Starosta S. przyznał skarżącej prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia [...]r. w wysokości 120% kwoty zasiłku dla bezrobotnych miesięcznie.
Jednakże, stosownie do art. 37 n ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz. 56 ze zm.), prawo do świadczenia przedemerytalnego ustaje z dniem, w którym osoba uprawniona przestała spełniać warunki, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2, z zastrzeżeniem ust. 2.
Powyższe unormowanie reguluje wyczerpująco, w jakich sytuacjach prawo do pobierania świadczenia przedemerytalnego ustaje.
W rozpatrywanej sprawie rozważenia wymaga przede wszystkim, czy zostały spełnione ustawowe przesłanki powodujące ustanie prawa skarżącej do pobierania świadczenia przedemerytalnego. Przesłanką powodującą ustanie tego prawa jest niespełnienie warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c tej ustawy stanowi, że ilekroć jest w niej mowa o bezrobotnym, oznacza to osobę nie zatrudnioną i nie wykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie, nie uczącą się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) powiatowym urzędzie pracy, jeżeli nie nabyła prawa do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej albo po ustaniu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności nie pobiera zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, świadczenia rehabilitacyjnego, zasiłku chorobowego, macierzyńskiego lub wychowawczego.
Nabycie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy powoduje zatem, iż osoba, która prawo takie nabyła, nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Konsekwencją powyższego jest ustanie prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego.
Należy zauważyć, że art. 2 ust. 1 pkt 2 tej ustawy nie określa, czy chodzi o rentę przyznaną na stałe, czy też okresowo. Tak więc, warunków, o jakich w nim mowa nie spełnia zarówno osoba, która nabyła prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy przyznanej na stałe, jak również osoba, która nabyła prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy przyznanej na czas określony. Zatem każde nabycie prawa do renty, czy to stałej czy okresowej powoduje utratę prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Skoro decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. z dnia [...]r. znak [...] S. Z. nabyła z dniem [...]r. prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres od dnia [...]r. do dnia [...]r., w myśl wyżej powoływanych przepisów prawa, niewątpliwie ustało prawo do pobierania przez nią świadczenia przedemerytalnego. Mimo, iż posiadała w dniu [...]r. status osoby bezrobotnej, istniejące uregulowanie prawne nie pozwoliło na podjęcie innego rozstrzygnięcia w sprawie.
Wskazać należy, że sąd administracyjny jest właściwy jedynie do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i nie ma prawa oceniania jej pod innymi względami. Dlatego też stwierdzając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującym prawem, bądź też nie narusza prawa w stopniu wymagającym usunięcia jej z obrotu prawnego, nie ma możliwości poddawania jej ocenie pod kątem słuszności, czy sprawiedliwości społecznej i z tych względów nie może jej kwestionować. Nie może też stosować rozwiązań nie przewidzianych przez obowiązujące przepisy prawa.
Z powyższych względów nie stwierdzając naruszenia prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.