IV SA/Wr 871/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję zobowiązującą do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych, uznając, że osoba całkowicie niezdolna do pracy nie może być zarejestrowana jako bezrobotna.
Skarżący K. A. został zobowiązany do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych, ponieważ został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy. Mimo że później przyznano mu rentę, sąd administracyjny uznał, że od dnia orzeczenia o niezdolności do pracy utracił status bezrobotnego i prawo do zasiłku. Sąd podkreślił, że trudna sytuacja finansowa nie zwalnia z obowiązku zwrotu świadczenia, ale może być podstawą do wniosku o rozłożenie spłaty na raty.
Sprawa dotyczyła skargi K. A. na decyzję Wojewody D. zobowiązującą go do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych. K. A. był zarejestrowany jako bezrobotny z prawem do zasiłku, jednak następnie został pozbawiony tego prawa z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania. Po przedstawieniu orzeczenia lekarza orzecznika ZUS o całkowitej niezdolności do pracy, wznowiono postępowanie, a następnie wydano decyzję pozbawiającą go statusu osoby bezrobotnej od dnia orzeczenia o niezdolności do pracy. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję, wskazując, że bezrobotny musi być zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia, czego K. A. nie spełniał z powodu stanu zdrowia. Sąd administracyjny, rozpatrując skargę, potwierdził, że pobrany zasiłek za okres od dnia orzeczenia o niezdolności do pracy do dnia przyznania renty był nienależny i podlega zwrotowi na podstawie przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ponieważ skarżący był pouczony o warunkach utraty statusu bezrobotnego. Sąd zaznaczył, że kwestia ewentualnego rozłożenia spłaty na raty lub umorzenia świadczenia należy do właściwości organu pierwszej instancji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, osoba uznana za całkowicie niezdolną do pracy nie spełnia warunków do bycia bezrobotnym w rozumieniu ustawy, ponieważ nie jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia.
Uzasadnienie
Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu definiuje bezrobotnego jako osobę zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia. Uznanie za całkowicie niezdolnego do pracy wyklucza spełnienie tego warunku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
u.z.p.b. art. 2 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
Definicja bezrobotnego jako osoby zdolnej i gotowej do podjęcia zatrudnienia.
u.z.p.b. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
Obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.
u.z.p.b. art. 28 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
Definicja nienależnie pobranego świadczenia.
Pomocnicze
u.p.z.i.r.p. art. 146
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Przepisy przejściowe dotyczące spraw wszczętych przed wejściem w życie nowej ustawy.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § § 1 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Osoba uznana za całkowicie niezdolną do pracy nie spełnia definicji bezrobotnego. Świadczenie pobrane od dnia zaistnienia okoliczności powodujących utratę prawa do jego pobierania, przy jednoczesnym pouczeniu, jest nienależnie pobranym świadczeniem podlegającym zwrotowi.
Odrzucone argumenty
Argument skarżącego o 'konflikcie dat' i przyznaniu renty od wcześniejszej daty. Argument skarżącego o trudnej sytuacji finansowej jako podstawie do uchylenia decyzji o zwrocie.
Godne uwagi sformułowania
bezrobotny oznacza to osobę nie zatrudnioną i nie wykonującą żadnej innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia za nienależnie pobrane świadczenie uważa się świadczenie wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach trudna sytuacja finansowa skarżącego, aczkolwiek bardzo istotna z jego punktu widzenia, nie może prowadzić do zmiany, ani uchylenia zaskarżonej decyzji
Skład orzekający
Alojzy Wyszkowski
sprawozdawca
Jolanta Sikorska
przewodniczący
Małgorzata Masternak-Kubiak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja definicji bezrobotnego w kontekście niezdolności do pracy oraz zasady zwrotu nienależnie pobranych świadczeń."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego z lat 2004-2006 i ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, która została zastąpiona. Niemniej, zasady dotyczące nienależnie pobranych świadczeń i definicji bezrobotnego mają charakter ponadczasowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważny aspekt prawa ubezpieczeń społecznych i rynku pracy – rozgraniczenie między statusem bezrobotnego a niezdolnością do pracy oraz konsekwencje finansowe błędnego pobierania świadczeń. Jest to typowa, ale istotna dla praktyków sprawa.
“Czy niezdolność do pracy oznacza koniec prawa do zasiłku? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Wr 871/04 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2006-05-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-12-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Alojzy Wyszkowski /sprawozdawca/ Jolanta Sikorska /przewodniczący/ Małgorzata Masternak-Kubiak Symbol z opisem 6331 Zasiłek dla bezrobotnych Hasła tematyczne Bezrobocie Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku *Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2003 nr 58 poz 514 art. 2 ust. 1 pkt 2 Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Asesor WSA Alojzy Wyszkowski (spr.), Protokolant Krzysztof Caliński, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 12 maja 2006 r. sprawy ze skargi K. A. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę. Uzasadnienie Pan K. A. decyzją dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w D. z dnia [...]r. został zarejestrowany jako osoba bezrobotna z dniem [...]r. z. prawem do zasiłku od dnia [...]r., w wysokości [...]zł miesięcznie, podlegającej waloryzacji na zasadach ustawowych. Następnie decyzją z dnia [...] r. został pozbawiony prawa do zasiłku od dnia [...]r. z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania. W dniu [...]r. przedstawił wypis z treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia [...]r. nr [...], w którym podano, że został on uznany za całkowicie niezdolny do pracy na okres od [...]r. do [...]r. w związku z tym dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w D., postanowieniem z dnia [...]r., nr [...], wznowił z. urzędu postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...]r. nr [...]orzekającej o utracie przez Pana K. A. prawa do zasiłku od [...]r. Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w D. decyzją z dnia [...]r., nr [...]. wydaną po wznowieniu postępowania, uchylił decyzję Starosty D., nr [...], z dnia [...]r., orzekającą o utracie przez Pana K. A. prawa do zasiłku od dnia [...]r. oraz pozbawił go prawa do zasiłku i statusu osoby bezrobotnej od dnia [...]r., z uwagi na orzeczenie lekarza orzecznika ZUS stwierdzające o jego całkowitej niezdolność do pracy od [...]r. Od tej decyzji K. A. złożył odwołanie wnosząc o jej zmianę, bądź uchylenie, bo wg posiadanych przez niego dokumentów "następuje konflikt dat" - podał, że [...]r. przybył do Szpitala Górniczego na operację, którą przeprowadzono [...]r. W tym czasie był bezrobotnym z prawem do zasiłku. W październiku złożył w ZUS wniosek o przyznanie renty i decyzją orzecznika z dnia [...]r. uznano go za całkowicie niezdolnego do pracy z dniem [...]r., przyznając rentę od października ub. roku. Orzecznik uznał jego niezdolność do pracy w dniu przybycia do szpitala, a rentę przyznał dwa miesiące później. Skarżący uważa, że powinien zostać skreślony z ewidencji bezrobotnych z dniem [...]r. Wojewoda D. decyzją z dnia [...]r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14.12.1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu bezrobotny oznacza to osobę nie zatrudnioną i nie wykonującą żadnej innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującej w danym zawodzie lub służbie, nie uczącej się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania powiatowym urzędzie pracy. Pan K. A. został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy od [...]r. i dlatego pozbawienie go statusu osoby bezrobotnej z tym dniem było uzasadnione i bez znaczenia dla sprawy jest fakt, że uzyskał świadczenie rentowe od [...]r. Od tej decyzji strona złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, która został oddalona - wyrok z dnia 16 lipca 2004 r. sygn. akt 4 II SA /Wr 964/02. Następnie Starosta D. decyzją z [...]r. zobowiązał K. A. do /zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych w kwocie [...]zł, za okres od [...]r. do [...]r., w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji na podstawie art. 28 ust 1 i 2 pkt 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W uzasadnieniu podał, że Pan A. jako osoba bezrobotna z dniem [...]r. z. prawem do zasiłku, który pobierał od dnia [...]r. do [...]r. i został uznany od [...]r. za całkowicie niezdolnego do pracy jest zobowiązany do jego zwrotu jako pobranego nienależnie. O tej decyzji Pan K. A. wniósł odwołanie podnosząc, że "zasiłku nie ma z czego oddać". Wojewoda D. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji w uzasadnieniu podając, że organ odwoławczy rozpatruje odwołanie w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie rozpatrywania odwołania, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. A zgodnie z art. 151 pkt l ustawy z dnia 20.04.2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001) utraciła moc ustawa z dnia 14.12.1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity z 2003 r. Dz. U. Nr 58. poz. 514 ze zm.), której to przepisy stanowiły materialnoprawną podstawę do wydania zaskarżonej decyzji. Natomiast przepisy przejściowe określone w ustawie z dnia 20.04.2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004r. Nr 99. poz. 1001) określają kategorie spraw, które podlegają rozpatrzeniu według przepisów dotychczasowych i zgodnie z art. 146 tej ustawy należy do nich sprawa z odwołania skarżącego od decyzji z dnia [...]r. Pan K. A. wniósł odwołanie [...]r., a zatem postępowanie odwoławcze wszczęto przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 20.04.2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy i podstawą jego rozpatrywania są przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, które były podstawą wydania zaskarżonej decyzji. Zgodnie art. 28 ust. 2 pkt l ustawy z dnia 14.12.1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.) za nienależnie pobrane świadczenie uważa się świadczenie wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach. Pan K. A. [...]r. został pouczony, że bezrobotnym nie może być osoba, która nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. l pkt 2 ustawy i mimo pouczenia oraz zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania pobrał nienależnie zasiłek dla bezrobotnych w kwocie [...]zł. za okres od [...]. do [...]r., a więc w tej sytuacji zasiłek pobrany przez skarżącego winien zostać przez niego zwrócony. Natomiast trudna sytuacja finansowa skarżącego, aczkolwiek bardzo istotna z jego punktu widzenia, nie może prowadzić do zmiany, ani uchylenia zaskarżonej decyzji, może natomiast być wzięta pod uwagę przy rozpatrywaniu ewentualnego wniosku skarżącego w przedmiocie rozłożenia na raty, odroczenia terminu spłaty, bądź umorzenia całości lub części nienależnie pobranego świadczenia. Prowadzenie postępowania w tym zakresie, w przypadku złożenia wniosku przez skarżącego należy do właściwości organu I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący K. A. powtórzył okoliczności podniesione w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując ustalenia faktyczne i prawne podane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem kontrolując decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Skargę nie można uznać za zasadną. Stan faktyczny sprawy, że skarżący K. A. został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy na okres od [...]r. do [...]r.- wypis z treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia [...]r. nr [...] nie jest sporny. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14.12.1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu bezrobotny (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.) oznacza to osobę nie zatrudnioną i nie wykonującą żadnej innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującej w danym zawodzie lub służbie, nie uczącej się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania powiatowym urzędzie pracy, a skarżący nie był zdolny do podjęcia pracy z uwagi na swój stan zdrowia. Wobec tego pobrany przez skarżącego zasiłek dla bezrobotnych za okres od [...]r. do [...]r. w kwocie [...]zł jest nie należnym i podlega zwrotowi na podstawie art. 28 ust. 2 pkt l ustawy z dnia 14.12.1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, według którego za nienależnie pobrane świadczenie uważa się świadczenie wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach. Pan K. A. [...]r. został pouczony, że bezrobotnym nie może być osoba, która nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. l pkt 2 powołanej ustawy. A zatem zgodnie art. 28 ust. 1 ustawy osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, obowiązana jest do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI