IV SA/Wr 698/25

IV SA/Wr 698/25 - Postanowienie WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2026-01-28
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-12-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Tomasz Świetlikowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. P. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpoznania postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100,00 (słownie: sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 7 listopada 2025 r. D. P. (dalej: strona, skarżący) wniósł do tutejszego Sądu skargę na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze (dalej: organ) w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania odwołania od decyzji Burmistrza Miasta Zgorzelec z dnia 10 października 2025 r. o odmowie udostępnienia informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na brak możliwości złożenia środka zaskarżenia od zawiadomienia strony o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Merytoryczną ocenę skargi wniesionej do sądu administracyjnego poprzedza analiza dopuszczalności takiej skargi z punktu widzenia objętej zakresem normowania ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024, poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) kognicji sądu administracyjnego do orzekania w sprawie.
Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych reguluje art. 3 p.p.s.a., zgodnie z którym, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 p.p.s.a.).
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na (art. 3 § 2 p.p.s.a.):
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a 2 p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Przedmiotem skargi w sprawie jest działanie organu administracji polegające na pozostawieniu bez rozpoznania - na podstawie art. 63 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej: k.p.a.) - podania (odwołania) skarżącego. Niewątpliwie pozostawienie podania (odwołania) bez rozpoznania (bądź rozpatrzenia) jest czynnością o charakterze materialnotechnicznym, dla której k.p.a. nie przewiduje określonej formy rozstrzygnięcia w postaci decyzji czy postanowienia. Zaskarżona czynność nie jest zatem ani decyzją, ani postanowieniem, nie służy od niej odwołanie, ani zażalenie, a zatem nie należy ona do katalogu aktów podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że pozostawienie podania (wniosku, pisma) bez rozpoznania nie jest również czynnością, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., bowiem przepis ten odnosi się wyłącznie do aktów lub czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów administracyjnego prawa materialnego, wymagających od organu wykonującego administrację publiczną potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku o charakterze materialnym. Natomiast pozostawienie podania bez rozpoznania na podstawie art. 63 § 1 k.p.a., wywołuje wyłącznie skutki procesowe.
Nie oznacza to jednak, że osoba, do której adresowana jest czynność, pozbawiona jest obrony swoich praw. W doktrynie i orzecznictwie wyrażany jest pogląd, że strona w takiej sytuacji może złożyć do sądu skargę na bezczynność organu (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.), wobec zaniechania wszczęcia lub kontynuowania postępowania administracyjnego na podstawie wniesionego przez nią podania. Dokonanie oceny, czy skarga na bezczynność jest zasadna, wymaga wówczas kontroli zgodności z prawem pozostawienia przez organ podania bez rozpoznania.
Na marginesie należy zauważyć, że zgodnie z art. 63 § 1 k.p.a. podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) wnosi się na piśmie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu. Podania utrwalone w postaci elektronicznej wnosi się na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej. Jeżeli przepisy odrębne nie stanowią inaczej, podania wniesione na adres poczty elektronicznej organu administracji publicznej pozostawia się bez rozpoznania. W myśl art. 63 § 2 k.p.a. podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres, również w przypadku złożenia podania w postaci elektronicznej, i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. Podanie wniesione na piśmie albo ustnie do protokołu powinno być podpisane przez wnoszącego, a protokół ponadto przez pracownika, który go sporządził. Gdy podanie wnosi osoba, która nie może lub nie umie złożyć podpisu, podanie lub protokół podpisuje za nią inna osoba przez nią upoważniona, czyniąc o tym wzmiankę obok podpisu (art. 63 § 3 k.p.a.). Podanie wniesione na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej zawiera dane w ustalonym formacie, zawartym we wzorze podania określonym w odrębnych przepisach, jeżeli te przepisy nakazują wnoszenie podań według określonego wzoru (art. 63 § 3a k.p.a.).
Z treści art. 63 § 1 k.p.a. wynika zatem jednoznacznie, że warunkiem skuteczności wniesienia odwołania utrwalonego w postaci elektronicznej jest jego wniesienie wyłącznie na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego wskazują także konsekwencje niedochowania sposobu wniesienia odwołania. Niezachowanie tego wymogu powoduje bezskuteczność czynności, gdyż - zgodnie z powołanym wyżej art. 63 § 1 zd. 2 k.p.a. - podania wniesione na adres poczty elektronicznej organu pozostawia się bez rozpoznania. Powyższy przepis w swojej treści jest jednoznaczny i nie przewiduje żadnych wyjątków. Obowiązkiem organu - w wypadku wniesienia podania poprzez e-maila - jest więc pozostawienie go bez rozpoznania.
Wskazać również trzeba, że w wypadku wniesienia odwołania e-mailem, organ nie ma możliwości wezwania strony do uzupełnienia braków formalnych w trybie art. 64 § 2 k.p.a. przez właściwe podpisanie złożonego e-maila. Organ administracji publicznej nie może traktować żądania wniesionego na adres e-mail jako podania zawierającego braki formalne, ponieważ braki formalne odnosić się mogą tylko do wniosku mieszczącego się właśnie w pojęciu podań określonym w art. 63 § 1 k.p.a., czyli wniesionych w odpowiedni sposób. Żądanie wysłane wiadomością e-mail nie jest podaniem, a więc nie można stosować do niego trybu uzupełnienia braków formalnych podania. Dopiero wniesienie podania w sposób określony w art. 63 § 1 k.p.a., wywołuje po stronie organu obowiązek ewentualnego wezwania nadawcy do usunięcia braków formalnych podania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., w tym opatrzenia dokumentu kwalifikowanym podpisem elektronicznym. W konsekwencji w rozpatrywanej sprawie organ nie mógł przejść do merytorycznej kontroli decyzji Burmistrza Miasta Zgorzelec o odmowie udostępnienia informacji publicznej i zasadnie pozostawił odwołanie bez rozpoznania.
Podsumowując stwierdzić należy, że skarga na czynność materialnotechniczną polegającą na pozostawieniu odwołania bez rozpoznania nie podlega kontroli sądów administracyjnych.
Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną, o czym orzekł jak w pkt I sentencji postanowienia.
O zwrocie wpisu od skargi (pkt II sentencji postanowienia) Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.