IV SA/Wr 686/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2024-08-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
nadzór sanitarnypostępowanie administracyjnedoręczeniaodwołanieskarżąca spółkauchylenie postanowieniakoszty postępowania

WSA we Wrocławiu uchylił postanowienie Inspektora Sanitarnego o niedopuszczalności odwołania, uznając, że wezwanie do uzupełnienia braków nie zostało skutecznie doręczone skarżącej z powodu błędu organu w doręczeniu na nieaktualny adres.

Skarżąca spółka wniosła odwołanie od decyzji o opłacie sanitarnej, jednak organ stwierdził niedopuszczalność odwołania z powodu braku podpisu, uznając wezwanie do uzupełnienia braków za skutecznie doręczone mimo wysłania na nieaktualny adres. Sąd uchylił postanowienie organu, wskazując na naruszenie przepisów o doręczeniach i zasad postępowania administracyjnego, gdyż spółka skutecznie poinformowała organ o zmianie adresu przed wysłaniem wezwania.

Sprawa dotyczyła skargi M. Sp. z o.o. na postanowienie Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu, które stwierdziło niedopuszczalność odwołania od decyzji o nałożeniu opłaty za czynności kontrolne. Organ pierwszej instancji nałożył na spółkę opłatę w wysokości 154 zł. Spółka wniosła odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, wskazując na chorobę członka zarządu. Organ odwoławczy wezwał spółkę do uzupełnienia braków formalnych odwołania (podpisanie) na adres, który okazał się nieaktualny. Mimo że spółka wcześniej poinformowała o zmianie adresu, organ uznał wezwanie za skutecznie doręczone na podstawie art. 44 k.p.a. po dwukrotnym awizowaniu. W konsekwencji stwierdzono niedopuszczalność odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd uznał, że organ naruszył przepisy o doręczeniach (art. 41, 44 k.p.a.) oraz zasady postępowania administracyjnego (art. 7, 8, 9 k.p.a.), ponieważ spółka skutecznie poinformowała o zmianie adresu przed wysłaniem wezwania, a organ wysłał je na nieaktualny adres. Fikcja doręczenia nie mogła mieć zastosowania, a strona nie ponosi odpowiedzialności za błędy organu w komunikacji. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie doręczył skutecznie wezwania, ponieważ zostało ono wysłane na nieaktualny adres, mimo że strona skarżąca skutecznie poinformowała o zmianie adresu do korespondencji przed wysłaniem wezwania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że strona skarżąca skutecznie poinformowała organ o zmianie adresu do korespondencji. Organ wysłał wezwanie na nieaktualny adres, a fikcja doręczenia na podstawie art. 44 k.p.a. nie mogła mieć zastosowania, ponieważ strona nie zaniedbała obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu. W związku z tym termin do uzupełnienia braków formalnych nigdy nie rozpoczął biegu, a organ nie miał podstaw do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (23)

Główne

k.p.a. art. 41 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Strona ma obowiązek zawiadomić organ o zmianie adresu do korespondencji. Zawiadomienie takie bezwzględnie wiąże organ.

k.p.a. art. 44

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Fikcja doręczenia ma zastosowanie, gdy doręczenie nie jest możliwe w zwykłym trybie lub poprzez doręczenie zastępcze. Jej stosowanie powinno być ograniczone do sytuacji braku możliwości doręczenia w przewidziany sposób.

k.p.a. art. 134

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 41 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Skutki prawne doręczenia na dotychczasowy adres mają miejsce tylko w razie zaniedbania obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu przez stronę.

k.p.a. art. 63 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 63 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 63 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 64 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 141

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

u.b.ż.ż. art. 75 § 1

Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia

p.p. art. 37 § 1

Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe

p.p. art. 37 § 2

Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe

p.p. art. 38 § 1

Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe

p.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozp. Min. Spraw. z 22.10.2015 art. 14 § 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ wysłał wezwanie do uzupełnienia braków formalnych na nieaktualny adres, mimo że strona skarżąca skutecznie poinformowała o zmianie adresu. Fikcja doręczenia na podstawie art. 44 k.p.a. nie miała zastosowania, ponieważ strona nie zaniedbała obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu. Termin do uzupełnienia braków formalnych nigdy nie rozpoczął biegu z powodu nieskutecznego doręczenia wezwania.

Godne uwagi sformułowania

organ nie miał podstaw do zastosowania przepisów o fikcji doręczenia strona skarżąca nie może ponosić konsekwencji za nieprawidłowości leżące po stronie organów przepisy kodeksu postępowania administracyjnego regulujące doręczanie przesyłek, winny być interpretowane w sposób zgodny z zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego

Skład orzekający

Aneta Brzezińska

sprawozdawca

Anetta Makowska-Hrycyk

przewodniczący

Daria Gawlak-Nowakowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skuteczności doręczeń w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście zmiany adresu strony i zastosowania fikcji doręczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z doręczeniami i zmianą adresu, ale stanowi ważny przykład stosowania zasad ogólnych k.p.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów, w tym w doręczeniach, mogą prowadzić do uchylenia ich decyzji. Jest to przykład ważny dla praktyków prawa administracyjnego.

Błąd w adresie kosztował Inspektora Sanitarnego uchylenie postanowienia. Jak ważne są prawidłowe doręczenia?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wr 686/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2024-08-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-11-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Aneta Brzezińska /sprawozdawca/
Anetta Makowska-Hrycyk /przewodniczący/
Daria Gawlak-Nowakowska
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne
Inspekcja sanitarna
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżone postanowienie w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7; art. 8; art. 9; art. 41; art. 44; art. 63; art. 64; art. 134; art. 141;
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska (sprawozdawca), Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, , po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą we W. na postanowienie Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z dnia 5 stycznia 2023 r. nr BŻ.906.36.2022.HW w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z 9 września 2022 r. (5839/Op/22) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we Wrocławiu – na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy z 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. z 2023 r. poz. 1448) – obciążył M. Sp. z o.o. we W. (dalej: strona skarżąca) opłatą w wysokości 154 zł za czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach urzędowych kontroli żywności w dniu 4 sierpnia 2022 r. Decyzja ta została doręczona stronie 27 września 2022 r. na adres: "[...]", [...]-[...] W.
Pismem z 20 października 2022 r. strona skarżąca wniosła odwołanie do ww. decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia z powodu choroby członka zarządu Spółki. Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we Wrocławiu (dalej: D. we W.) pismem z 15 listopada 2022 r. wezwał stronę skarżącą do usunięcia braków formalnych ww. odwołania do jego wniesienia poprzez jego podpisanie. Wezwanie wysłano na adres: "K[...]", [...]-[...] W. Przesyłka ta została dwukrotnie awizowana (24 listopada i 2 grudnia 2022 r.), a następnie zwrócona do D. we W. Przesyłkę uznano za doręczoną 9 grudnia 2022 r. (art. 44 k.p.a.).
Z uwagi zaś na nieuzupełnienie przez stronę ww. braku formalnego odwołania D. we W. postanowieniem z 5 stycznia 2023 r. (BŻ.906.36.2022.HW) stwierdził niedopuszczalność ww. odwołania. W uzasadnieniu szczegółowo opisał dotychczasowy przebieg postępowania i wskazał, że na podstawie art. 37 ustawy z 14 marca 1985 r. o PIS w postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy k.p.a. Przywołał treść art. 134 k.p.a. na podstawie, którego stwierdził niedopuszczalność odwołania, z uwagi na brak uzupełnienia przez skarżącego braku formalnego pomimo skutecznego doręczenia wezwania w tym zakresie. Wskazał, że instytucja niedopuszczalności odwołania ma na celu zapobieżenie sytuacjom, w których organ odwoławczy przystąpiłby do merytorycznego rozpoznania sprawy bez uprzedniego przesądzenia o dopuszczalności prowadzenia postępowania administracyjnego. Postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania nie ma więc charakteru merytorycznego, lecz jest jedynie formalnym stwierdzeniem, że odwołanie nie może zostać rozpoznane przez organ. Rozpatrzenie zaś odwołania niepodpisanego przez stronę stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Odnosząc się do kwestii złożenia odwołania z naruszeniem terminu oraz złożeniem wniosku o jego przywrócenie, D. we W. podniósł, że w przypadku stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, zbędne jest badanie kwestii zachowania terminu do złożenia odwołania. Dopiero stwierdzenie dopuszczalności odwołania stanowi przesłankę do zweryfikowania terminowości jego złożenia i powiązanego z tym wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania (wyrok NSA z 27 maja 2011 r., II OSK 938/10).
Niniejsze postanowienie zostało skierowane do strony skarżącej na adres "[...]", [...]-[...] we W. Przesyłkę odebrała O. C. 12 stycznia 2023 r. Następnie pismem z 4 września 2023 r. D. we W. poinformował pełnomocnika strony skarżącej, że w związku z tym, że w dacie wysyłania i wydawania postanowienia z 5 stycznia 2023 r. (BZ.906.36.2022.HW) stwierdzającego niedopuszczalność odwołania nie miał wiedzy o złożeniu przez stronę skarżącą pismem z 7 listopada 2022 r. informacji o nowym adresie na który należy kierować korespondencję ("ul. [...]", [...] – [...] W.) ponownie przesłał stronie postanowienie z 5 stycznia 2023 r. Od tego postanowienia strona skarżąca – reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wnosząc o jego uchylenie oraz zarzucając mu naruszenie:
1) art. 134 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez zastosowanie normy art. 134 k.p.a. i przyjęcie, że odwołanie złożone przez stronę jest niedopuszczalne z uwagi na rzekome nieuzupełnienie braków formalnych odwołania w terminie, w sytuacji gdy 7 listopada 2022 r. strona poinformowała organ o zmianie adresu do doręczeń, a organ pomimo posiadania ów informacji wysłał wezwanie na jej niekatulany adres. Organ w treści zaskarżonego aktu wskazuje, że dopiero 15 listopada 2023 r., wysłał do strony wezwanie do uzupełnienia braków, a zatem już po otrzymaniu informacji, że adresem korespondencyjnym jest "ul. [...]";
2) art. 41 k.p.a., w zw. z art. 44 k.p.a. w zw. z art. 45 k.p.a., w zw. z art. 64 k.p.a., w postaci nieprawidłowego przyjęcia, że organ skutecznie doręczył wezwanie do uzupełnienia braków formalnych odwołania, w momencie gdy strona - wypełniając obowiązek wynikający z treści art. 41 k.p.a. - poinformowała organ o zmianie adresu do korespondencji. Organ natomiast zawiadomienie o zmianie adresu do korespondencji całkowicie zlekceważył i dokonał nieskutecznego doręczenia wezwania na nieaktualny adres. W konsekwencji nieskutecznego doręczenia wezwania termin na uzupełnianie braków formalnych - zdaniem strony skarżącej - nawet nie rozpoczął swojego biegu.
3) art. 7 k.p.a. w zw. z art, 80 k.p.a., w zw. z art. 6 i 8 k.p.a, w postaci pogwałcenia przez organ zasad postępowania administracyjnego i dokonania lakonicznej i dowolnej oceny materiału dowodowego, polegającej na błędnym przeświadczeniu organu, że O. C. miała formalne umocowanie do odbioru korespondencji żalącej spółki, w sytuacji gdy upoważnienia takiego nie miała. Stanowisko organu (wynikłe z odpowiedzi operatora pocztowego) polegające na przyjęciu, że O. C. od lat odbiera wszelką korespondencję kierowaną na "ul. [...]" we W., nie może zostać uznane za wyczerpujące i właściwe, albowiem - idąc rozumowaniem organu, każda osoba której nieprawidłowo zostaje wydana korespondencja w sprawie (np. poprzez niedochowanie powinności doręczyciela) posiada prawnie skuteczne umocowanie do dopełniania tej czynności;
4) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieprawidłowym przyjęciu, że spółka nie uzupełniła braku formalnego odwołania, w sytuacji gdy wezwanie do ich uzupełniania nie zostało jej skutecznie doręczone; tym samym organ nie miał podstaw aby zastosować art. 134 k.p.a,
5) art. 37 ust. 1 i 2 w zw. z art. 38 ust 1 ustawy z 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe, poprzez niezastosowania ów norm prawnych, czego efektem było nieprawidłowe uznanie, że O. C. posiada formalne umocowanie do odbioru przesyłek rejestrowych adresowanych do żalącej spółki, a operator pocztowy był uprawniony do doręczania każdorazowo przesyłek do jakiejkolwiek osoby znajdującej się akurat w budynku stanowiącym zbiorczy adres korespondencyjny dla wszystkich firm tam stacjonujących.
W obszernym uzasadnieniu skargi strona skarżąca wskazała (w szczególności), że D. we W. nie miał podstaw do wydania zaskarżonego postanowienia. W toku postępowania ustalono, że złożone przez nią odwołanie zawiera braki (brak podpisu). Wezwanie do jego uzupełnienia zostało wysłane na nieaktualny adres skarżącej ("[...]", [...]-[...] W.). Organ błędnie zatem uznał, że dokonał skutecznego doręczenia wezwania do uzupełnienia braku formalnego odwołania. Strona skarżąca jeszcze przed wysłaniem wezwania zawiadomiła bowiem organ o zmianie adresu do doręczeń (pismo z 7 listopada 2022 r). Od tego momentu aktualnym adresem korespondencyjnym była "ul. [...]", [...] – [...] W. Pomimo tego, dalsza korespondencja w sprawie była na nieaktualny adres.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, szeroko uzasadniając swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze. zm.), dalej: p.p.s.a. Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w tak określonych granicach, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z 5 stycznia 2023 r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu w sprawie opłaty za czynności wykonane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach urzędowej kontroli żywności.
Podstawą zaskarżonego postanowienia był m.in. art. 134 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze. zm.), dalej k.p.a., zgodnie, z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Należy podkreślić, że postępowanie odwoławcze składa się z fazy wstępnej i fazy postępowania wyjaśniającego, którą kończy wydanie orzeczenia. Na etapie postępowania wstępnego obowiązkiem organu II instancji jest ocenić odwołanie pod względem formalnym, a więc czy jest ono dopuszczalne i czy zostało wniesione w terminie (art. 141 k.p.a.). Zgodnie z art. 63 § 1 k.p.a. podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) mogą być wnoszone m.in. pisemnie i powinny zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych (art. 63 § 2 k.p.a.) oraz być podpisane przez wnoszącego (art. 63 § 3 zd. 1 k.p.a.). Natomiast, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania, jak stanowi art. 64 § 2 k.p.a. Do braków formalnych, które rodzą po stronie organu obowiązek wezwania strony do ich usunięcia w ustawowym terminie, należą braki podania wymienione w art. 63 § 2 k.p.a., a jeżeli strona działa przez pełnomocnika bądź przez osobę upoważnioną - dołączenie pełnomocnictwa lub upoważnienia, a nadto wymagania określone w przepisach szczególnych. Nie budzi wątpliwości, że art. 64 § 2 k.p.a. dotyczący wezwania do usunięcia braków możliwych do usunięcia w postępowaniu administracyjnym, odnosi się również do braku podpisu odwołania przez stronę, tak jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Z akt sprawy wynika, że odwołanie strony skarżącej (zawierające wniosek o przywrócenie terminu do jego wyniesienia) od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu (dalej: PPIS we Wrocławiu) w sprawie opłaty za czynności wykonane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach urzędowej kontroli żywności nie było podpisane. Dlatego też, Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we Wrocławiu (dalej: D. we W.) pismem z 15 listopada 2022 r. wezwał stronę skarżącą do usunięcia ww. braku formalnego odwołania poprzez jego podpisanie. Wezwanie wysłano na adres: "[...]", [...]-[...] W. Przesyłka ta została dwukrotnie awizowana (24 listopada i 2 grudnia 2022 r.), a następnie zwrócona do D. we W. Przesyłkę – stosownie do art. 44 k.p.a. – uznano za doręczoną 9 grudnia 2022 r.
Tymczasem, jak wynika z akt sprawy, strona skarżąca – pismem z 7 listopada 2022 r. (nadanym 8 listopada 2022 r.) zaadresowanym do D. we W. za pośrednictwem PPIS we Wrocławiu – poinformowała organy o swoim aktualnym adresie do korespondencji – "ul. [...]", [...]-[...] W. zawierając (dodatkowo) w piśmie czytelny dopisek "wszelką korespondencję proszę kierować pod podany wyżej adres". Z prezentaty zawartej na niniejszym piśmie "Powiatowa Stacja Sanitarna – Epidemiologiczna we Wrocławiu" wynika, że przesyłka zawierająca pismo strony skarżącej o zmianie adresu została doręczona organowi 14 listopada 2022 r. Tym samym zatem już na dzień przed wysłaniem wezwania do strony skarżącej w przedmiocie uzupełnienia braku formalnego odwołania, PPIS we Wrocławiu posiadał wiedzę o zmianie jej adresu. Pomimo tego, organ ten nie podjął żadnych czynności w celu prawidłowego (skutecznego) doręczenia wezwania stronie. Przede wszystkim organ ten nie przekazał przesyłki strony D. we W., a tym samym nie zawiadomił D. we W. o zmianie adresu przez stronę skarżącą, do czego był niewątpliwie zobowiązany. Przesyłka strony skarżącej zawierająca informację o zmianie adresu zaadresowania była bowiem przez stronę do D. we W.u - za pośrednictwem PPIS we Wrocławiu. W wyniku powyższego uchybienia wezwanie do uzupełnienia braku formalnego odwołania poprzez złożenie podpisu zostało zatem skierowane na nieaktualny adres strony skarżącej i jako takie nie mogło zostać uznane za doręczenie skuteczne. Tymczasem jak wynika z akt sprawy – po zwrocie korespondencji zawierającej wezwanie do uzupełnienia braku formalnego odwołania poprzez jego podpisanie – nieprawidłowo przyjęto fikcję doręczenia (art. 44 k.p.a.), pomimo że adres, pod którym pozostawiano obydwa awiza, nie był już wówczas aktualnym adresem strony skarżącej, o czym strona ta skutecznie poinformowała organy, wypełniając obowiązek z art. 41 § 1 k.p.a. Dlatego też – w ocenie Sądu – strona skarżąca nie może ponosić konsekwencji za nieprawidłowości leżące po stronie organów, w tym te (organizacyjne i komunikacyjne pomiędzy organami) przejawiające się w braku przekazania przez PPIS we Wrocławiu pisma strony z 7 listopada 2022 r. (informującego o zmianie adresu do korespondencji) do D. we W.
Podkreślić w tym miejscu należy, że zawiadomienie dokonane w trybie art. 41 § 1 k.p.a. przez stronę o zmianie jej adresu bezwzględnie wiąże organ administracji. Oznacza to, że wszelkie doręczenia po tym zawiadomieniu powinny być dokonywane na ten nowy adres. Kierowanie zaś korespondencji na poprzedni adres (jak miało to nieprawidłowo miejsce w sprawie) jest czynnością wadliwą i nie może powodować dla strony negatywnych skutków (wyrok NSA z 20 kwietnia 2021 r., sygn. akt II OSK 3285/20). Dlatego też, wbrew twierdzeniom organu, wobec strony skarżącej nie mogły mieć zastosowania skutki przewidziane w art. 41 § 2 k.p.a., zgodnie z którym, w razie zaniedbania obowiązku zawiadomienia organu o zmianie adresu, doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny. Strona skarżąca nie zaniedbała bowiem tego obowiązku, zawiadamiając o zmianie adresu, a informacja ta dotarła do PPIS we Wrocławiu (za pośrednictwem którego strona nadała przesyłkę do D. we W.) zanim doszło do uznania przesyłki za doręczoną w trybie art. 44 k.p.a. Jeżeli organ powziął informację, że adres, na który wysłana została decyzja nie jest już aktualny (a niewątpliwie PPIS we Wrocławiu taką wiedzę uzyskał już 14 listopada 2022 r., a nie tak jak wynika z pisma z 9 czerwca 2023 r (BŻ-H.9022.4.28.2022.JO) w dniu 14 listopada 2023 r.), to nie miał już podstaw do zastosowania przepisów o fikcji doręczenia w trybie art. 44 k.p.a.
Zdaniem Sądu, przepisy kodeksu postępowania administracyjnego regulujące doręczanie przesyłek, winny być interpretowane w sposób zgodny z zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego, tj. z art. 7, 8 i 9 k.p.a., które stanowią, że organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują działania mając na uwadze, m.in. słuszny interes obywateli. Prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków. Czuwają, aby strony i inni uczestnicy nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień. Zarówno art. 41 § 2 k.p.a. stanowiący, że skutkiem zaniedbania obowiązku zawiadomienia organu o zmianie adresu jest doręczenie pisma na dotychczasowy adres ze skutkiem prawnym, jak i art. 44 k.p.a. umożliwiający przyjęcie fikcji doręczenia w przypadku niemożności doręczenia przesyłek w zwykłym trybie (art. 42 k.p.a.) lub poprzez doręczenie zastępcze (art. 43 k.p.a.), służą przede wszystkim zagwarantowaniu sprawności postępowania poprzez zapewnienie skuteczności doręczeń. Ich stosowanie powinno jednak ograniczać się wyłącznie do sytuacji, w których brak jest możliwości doręczenia pisma stronie w sposób przewidziany w art. 42 i 43 k.p.a. W niniejszej sprawie organ od dnia 14 listopada 2022 r. dysponował aktualnym adresem strony skarżącej, i od tej daty powinien podjąć działania umożliwiające doręczanie wszelkiej korespondencji w sprawie na tenże adres bez konieczności stosowania instytucji przewidzianych w art. 41 § 2 i art. 44 k.p.a. Znamienne w sprawie jest również to, że zarówno PPIS we Wrocławiu, jak również D. we W. są świadome omawianego uchybienia, czego dowodzą: treść pisma z 9 czerwca 2023 r. w którym PPIS we Wrocławiu, wskazał, że "pracownicy PSSE we Wrocławiu mają świadomość i wiedzą, że po otrzymaniu pisma strony z dniu 14 listopada 2022 r. (nieprawidłowo wskazany 2023 r.) będącego zarazem istotnym dokumentem dla rozstrzygnięcia odwołania strony w przedmiotowej sprawie, powinni je bezzwłocznie zaadresować i dostarczyć D. we W.", czego jednak nie uczynili oraz treść odpowiedzi na skargę, w której z kolei D. we W. przyznał, że w przekazanych przez organ I instancji aktach sprawy (w ślad za wezwaniem) w którym ujawniono w oryginale pismo strony skarżącej z 7 listopada 2022 r. informujące o zmianie adresu. Poza tym pismem z 4 września 2023 r. D. we W. poinformował pełnomocnika strony skarżącej, że w związku z tym, że "nie miał wiedzy w dacie wysyłania i wydawania postanowienia z 5 stycznia 2023 r. (BZ.906.36.2022.HW) stwierdzającego niedopuszczalność ww. odwołania o złożeniu przez stronę skarżącą pismem z 7 listopada 2022 r. informacji o adresie na który należy kierować w sprawie "ul. [...]", [...]–[...] W.", doręczył pełnomocnikowi (ponownie) postanowienie z 5 stycznia 2023 r.
Zgodnie zaś z orzecznictwem sądów administracyjnych i doktryną przyjmuje się, że w sytuacji zawiadomienia organu o zmianie adresu do korespondencji przed dniem, który mógł być uznany za dzień skutecznego doręczenia pisma, organ jest zobowiązany przesłać ponownie pismo na nowy adres. Nie ma przy tym znaczenia, czy zawiadomienie o zmianie adresu dotarło do organu już po wysłaniu pisma stronie, jeśli strona nadała je przed dniem skutecznego mu jego doręczenia. W takiej sytuacji organ jest obowiązany powtórnie wysłać pismo pod zmieniony adres (wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 16 października 2013 r., sygn. akt I SA/Go 290/13; wyrok WSA w Warszawie z 8 marca 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 1094/18, , a także Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Wyd. C.H.Beck, Warszawa 2018, s. 484).
Zważywszy na powyższe rozważania, rację ma strona skarżąca, że od daty odbioru przez PPIS we Wrocławiu przesyłki z 7 listopada 2022 r. - w której informuje organ o zmianie adresu - wszelka korespondencja w jej sprawie powinna zostać adresowana na ten wskazany adres. I już tylko z tego powodu korespondencja kierowana do strony skarżącej (po tej dacie) na nieaktualny adres ("[...]",[...]-[...] we W. – nie mogła zostać uznana za skutecznie doręczoną, bez względu na okoliczność, czy O. C. miała umocowanie do odbierania tej korespondencji, czy też takiego upoważnienia nie miała.
W konsekwencji nie sposób zatem przyjąć, że w rozpatrywanej sprawie wezwanie do uzupełnienia braku formalnego odwołania zostało prawidłowo doręczone stronie skarżącej, w trybie art. 44 k.p.a. w dniu 9 grudnia 2022 r. (gdyż zostało doręczone na nieaktualny adres, o czym strona skarżąca skutecznie poinformowała organ w piśmie z 7 listopada 2022 r.). Tym samym zgodzić się należy ze stroną, że D. we W. w sposób nieuprawniony stwierdziło niedopuszczalność wniesionego w sprawie odwołania z uwagi na nieusunięcie braku tego odwołania w terminie. Skoro bowiem wezwanie do jego usunięcia nie zostało prawidłowo doręczone stronie skarżącej, to przyjąć należy, że termin do jego uzupełnienia nigdy nie zaczął biec. W świetle powyższego D. we W. nie miał zatem podstaw do zastosowania art. 134 k.p.a. i wydania zaskarżonego postanowienia.
Wobec tego stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie D. we W. 5 stycznia 2023 r. zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego mających wpływ na jego treść, tj. art. 41 § 2 k.p.a., art. 44 k.p.a., art. 134 k.p.a. oraz art. 7, 8, 9 k.p.a. i z tych też przyczyn podlegało uchyleniu. Ponownie rozpoznając sprawę rzeczą organu będzie doręczenie stronie (na aktualny adres wskazany przez stronę w piśmie z 7 listopada 2022 r. ) wezwania do uzupełnienia braku formalnego odwołania (zawierającego również wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia), a następnie (w zależności od czynności podjętych przez stronę w związku z doręczeniem jej tego wezwania) rozpoznanie sprawy.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a. (pkt II sentencji). Na zasądzoną od organu na rzecz strony skarżącej kwotę składa się uiszczony przez nią wpis od skargi (100 zł) i wynagrodzenie jej pełnomocnika procesowego (480 zł), zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1964). Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI