IV SA/Wr 669/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2024-06-27
NSAAdministracyjneWysokawsa
dostęp do informacji publicznejwynagrodzeniapracownicy uczelnifunkcja publicznaprywatnośćśrodki publicznetransparentnośćuniwersytet

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego odmawiającą udostępnienia informacji publicznej o wynagrodzeniach pracowników, uznając, że dane te stanowią informację publiczną, a nauczyciele akademiccy i kadra kierownicza pełnią funkcje publiczne.

Skarżący K. domagał się udostępnienia informacji publicznej dotyczącej wynagrodzeń wszystkich pracowników Uniwersytetu Wrocławskiego. Rektor odmówił, powołując się na ochronę prywatności. Sąd uchylił decyzję Rektora, stwierdzając, że wynagrodzenia nauczycieli akademickich i kadry kierowniczej stanowią informację publiczną, ponieważ osoby te pełnią funkcje publiczne. W odniesieniu do pozostałych pracowników, sąd wskazał na konieczność indywidualnej oceny, czy ujawnienie danych naruszy ich prywatność.

Sprawa dotyczyła skargi K. na decyzję Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego odmawiającą udostępnienia informacji publicznej w zakresie wynagrodzeń wszystkich pracowników uczelni. Wniosek obejmował szczegółowe dane o wynagrodzeniach, w tym imiona i nazwiska nauczycieli akademickich oraz kadry kierowniczej. Rektor odmówił, argumentując, że udostępnienie danych osobowych naruszyłoby prywatność pracowników, a informacją publiczną jest jedynie kwota wydawana na utrzymanie etatu, a nie konkretne wynagrodzenie osoby. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd podkreślił, że wynagrodzenia pracowników uczelni publicznej stanowią informację publiczną, ponieważ dotyczą gospodarowania środkami publicznymi. Uznał, że nauczyciele akademiccy oraz pracownicy pełniący funkcje kierownicze są osobami pełniącymi funkcje publiczne, a informacje o ich wynagrodzeniach, mające związek z pełnioną funkcją, podlegają udostępnieniu na mocy art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W odniesieniu do pozostałych pracowników, sąd wskazał, że organ powinien indywidualnie ocenić, czy ujawnienie danych pozwoli na identyfikację konkretnej osoby i czy naruszy to jej prywatność. Sąd odrzucił również argument organu o braku szczególnego interesu społecznego, wskazując, że wnioskodawcy nie dano możliwości wykazania tej istotności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wynagrodzenia pracowników uczelni publicznej stanowią informację publiczną. W przypadku nauczycieli akademickich i kadry kierowniczej, którzy pełnią funkcje publiczne, dostęp do informacji o ich wynagrodzeniach nie może być ograniczony ze względu na ochronę prywatności.

Uzasadnienie

Wynagrodzenia pracowników uczelni publicznej są informacją o gospodarowaniu środkami publicznymi. Nauczyciele akademiccy i kadra kierownicza są osobami pełniącymi funkcje publiczne, a informacje o ich wynagrodzeniach mają związek z pełnioną funkcją, co wyłącza ograniczenie dostępu na podstawie ochrony prywatności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.i.p. art. 1 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 5 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 16 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Konstytucja RP art. 61 § ust. 1 i 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

k.p.a. art. 104 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

MPPOiP art. 19 § ust. 2

Międzynarodowy Pakt Praw Obywatelskich i Politycznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wynagrodzenia nauczycieli akademickich i kadry kierowniczej są informacją publiczną, ponieważ osoby te pełnią funkcje publiczne, a informacje te mają związek z pełnioną funkcją. Organ nie może odmówić udostępnienia informacji przetworzonej z powodu braku szczególnego interesu społecznego, jeśli nie dał wnioskodawcy możliwości wykazania tego interesu.

Godne uwagi sformułowania

Informacją publiczną nie jest bowiem to, jakie wynagrodzenie otrzymuje konkretna osoba, ale kwota wydawana na utrzymanie danego etatu ze środków publicznych. Nauczyciel akademicki jest osobą pełniącą funkcję publiczną. Prywatność ww. grup pracowników nie stanowi bowiem - na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. - przesłanki pozwalającej na odmowę udostępnienia informacji publicznej. Osoby wykonujące funkcje publiczne, z momentem ich podjęcia, muszą zaakceptować szerszy zakres ingerencji w sferę ich prywatności, niż w wypadku innych osób.

Skład orzekający

Tomasz Świetlikowski

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Kamieniecka

członek

Katarzyna Radom

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że wynagrodzenia nauczycieli akademickich i kadry kierowniczej są informacją publiczną, która podlega udostępnieniu, nawet jeśli obejmuje dane osobowe, ze względu na pełnienie funkcji publicznych. Określenie zasad odmowy udostępnienia informacji przetworzonej."

Ograniczenia: W przypadku pracowników niebędących osobami pełniącymi funkcje publiczne, konieczna jest indywidualna ocena możliwości identyfikacji i naruszenia prywatności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego tematu dostępu do informacji publicznej, a konkretnie wynagrodzeń pracowników uczelni, co jest istotne dla transparentności życia publicznego i budżetów.

Czy wynagrodzenia profesorów to tajemnica? Sąd rozstrzyga o dostępie do informacji publicznej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wr 669/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2024-06-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-10-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Ewa Kamieniecka
Katarzyna Radom
Tomasz Świetlikowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka Sędzia WSA Katarzyna Radom Protokolant: Sylwia Lesiak po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 27 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi K. przy udziale uczestników postępowania: Z., K. oraz Z. na decyzję Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 12 lipca 2023 r. (bez numeru) w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 16 lipca 2019 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego na rzecz K. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Przystępując do rozstrzygania, Sąd przyjął stan faktyczny i prawny sprawy jn.
K. (dalej: wnioskodawca, strona, skarżący) - wraz ze Z., Z., K. - wystąpiła do Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego (dalej: Rektor, organ) z wnioskiem
o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie:
- pkt 3 wniosku: "kompletnych danych o indywidualnych wynagrodzeniach wszystkich pracowników Uniwersytetu Wrocławskiego i czynnikach, które wpływają na wynagrodzenia (...); w odniesieniu do każdego z pracowników dane te powinny uwzględniać następujące informacje: A. nazwa wydziału, jednostki pozawydziałowej, administracyjnej lub ogólnouczelnianej; B. imię i nazwisko pracownika (tylko
w przypadku nauczycieli akademickich oraz pracowników niebędących nauczycielami akademickimi, pełniących funkcje kierownicze w administracji centralnej, na wydziałach, w jednostkach międzywydziałowych i ogólnouczelnianych; w przypadku pozostałych osób należy podać zanonimizowane dane); C. stanowisko; D. funkcja (w przypadku osób funkcyjnych); E. staż pracy (w latach); F. uposażenie zasadnicze; G. dodatek stażowy; H. dodatek funkcyjny; I. premia regulaminowa";
- pkt 4 wniosku: "1. kopii wszystkich decyzji, przyznających dotacje w latach 2016-2018; 2. kopii wszystkich decyzji, przyznających subwencję podstawową oraz inne środki w roku 2019; 3. kopii listu intencyjnego, określającego ilość, wartość oraz warunki wykorzystania obligacji; 4. szczegółowego planu remontów i inwestycji
w latach 2016, 2017, 2018, 2019 i 2020, ze wskazanymi źródłami ich finansowania".
W odpowiedzi Rektor udostępnił dokumenty wymienione w punkcie 4 wniosku. W odniesieniu do pozostałych informacji stwierdził, że brak jest podstawy prawnej do udostępnienia wskazanych we wniosku danych o indywidualnych wynagrodzeniach pracowników Uniwersytetu, które miałyby obejmować imiona i nazwiska nauczycieli akademickich oraz pracowników niebędących nauczycielami akademickimi, pełniących funkcje kierownicze w administracji centralnej, na wydziałach,
w jednostkach międzywydziałowych i ogólnouczelnianych. Informacją publiczną nie jest bowiem to, jakie wynagrodzenie otrzymuje konkretna osoba, ale kwota wydawana na utrzymanie danego etatu ze środków publicznych. Udostępnienie informacji publicznej polega bowiem na ujawnieniu wysokości wynagrodzenia wypłacanego na określonym stanowisku, bez wskazywania danych osobowych konkretnej osoby. Kolejnym pismem - w odpowiedzi na wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy - organ podtrzymał swoje stanowisko.
W wyniku rozpoznania skargi na bezczynność Rektora w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na ww. wniosek, wyrokiem z 29 maja 2020 r. (IV SAB/Wr 207/19) tutejszy Sąd stwierdził bezczynność Rektora w rozpoznaniu wniosku w zakresie pkt 3 i pkt 4 ppkt 1 oraz że bezczynność ta nie miała miejsca
z rażącym naruszeniem prawa, a także zobowiązał Rektora do załatwienia wniosku w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Sąd uznał, że organ pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku, bowiem do dnia orzekania nie zadziałał we właściwej prawnej formie, tj. formie przewidzianej
w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U.
z 2022 r., poz. 902 ze zm. - dalej: u.d.i.p.), a mianowicie: nie udzielił żądanych informacji (czynność materialno-techniczna) bądź uznając, że informacja - z uwagi na ograniczenia prawa dostępu do informacji publicznej nie może być udzielona - nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia. Dodatkowo - mając na uwadze zarzut
w odniesieniu do pkt 4 ppkt 1 wniosku, związany z nieudostępnieniem przez organ wszystkich decyzji dotyczących przyznanych dotacji i brakiem odniesienia się przez organ do tej kwestii, Sąd zobowiązał Rektora do załatwienia wniosku także w tej części, gdyż postawa organu w tym zakresie uniemożliwiła weryfikację jego stanowiska.
Od powyższego wyroku Rektor wywiódł skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) wyrokiem z 14 kwietnia 2023 r. (III OSK 3899/21) uchylił pkt 1 ww. wyroku w zakresie, w jakim stwierdzono, że Rektor dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu pkt 4 ppkt 1 wniosku (gdyż okoliczność ta nie została wykazana), a w pozostałej części skargę kasacyjną oddalił. W uzasadnieniu NSA podzielił stanowisko Sądu I instancji, że żądane przez wnioskodawcę w pkt 3 wniosku informacje stanowią informację publiczną, a nauczyciel akademicki jest osobą pełniącą funkcję publiczną. W związku z tym ocenił, że Rektor pozostawał
w bezczynności w rozpoznaniu wniosku w tym zakresie, gdyż powinien albo udostępnić wnioskowane informacje, albo wydać decyzję administracyjną o odmowie ich udostępnienia, czego nie uczynił.
Decyzją wydaną w wykonaniu zobowiązania Sądu do załatwienia wniosku
w zakresie pkt 3, Rektor - powołując się na art. 16 ust. 1 i 2 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 104 § 1 i 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm. - dalej: k.p.a.) - odmówił udostępnienia informacji publicznej w części wniosku dotyczącego wynagrodzeń wszystkich pracowników Uniwersytetu w żądanym zakresie. Zważył, że jakkolwiek żądane informacje stanowią informację publiczną, to nie jest to równoznaczne z obowiązkiem ich udostępnienia. Jego zdaniem, w sprawie należało odmówić udzielenia informacji w związku z brakiem szczególnego interesu społecznego w jej uzyskaniu, a także z uwagi na fakt, że udostępnienie wnioskodawcy informacji publicznej doprowadziłoby do bezpośredniego ustalenia wynagrodzeń, jakie otrzymują poszczególni pracownicy Uniwersytetu. Rektor przyjął, że do publicznej wiadomości można podać ogólne wydatki na wynagrodzenia i np. średnie wynagrodzenie na danym stanowisku, co zazwyczaj nie musi się wiązać
z koniecznością ingerencji w prawnie chronioną sferę prywatności. Z zasady bowiem udostępnienie informacji publicznej polega na ujawnieniu wysokości wynagrodzenia bez wskazywania danych osobowych konkretnej osoby. Informacją publiczną nie jest bowiem to, jakie wynagrodzenie otrzymuje konkretna osoba, ale kwota wydawana na utrzymanie danego etatu ze środków publicznych. W oparciu o powołane orzecznictwo sądów administracyjnych stwierdził, że dla uzyskania informacji
o sposobie wydatkowania publicznych pieniędzy nie jest konieczna znajomość kwot wypłacanych osobom określonym z imienia i nazwiska. Ponadto, dla ograniczenia prawa do prywatności konieczne jest, aby żądana informacja o osobie pełniącej funkcję publiczną miała związek z pełnieniem tej funkcji publicznej. Innymi słowy, musi istnieć adekwatny związek między informacją odnoszącą się do danej osoby
a funkcjonowaniem tej osoby w sferze publicznej. Przy czym - w ocenie organu - wyłączenie, o którym mowa w art. 5 ust. 2 u.d.i.p., nie dotyczy nauczycieli akademickich, z tej przyczyny, że korzystają oni z ochrony przynależnej funkcjonariuszom publicznym podczas lub w związku z pełnieniem obowiązków służbowych. Nie jest to jednak tożsame z uznaniem za funkcjonariusza publicznego sensu stricto, a wyłącznie za osobę podlegającą ochronie na warunkach funkcjonariusza publicznego. Nie każdy nauczyciel ma wpływ na kształtowanie spraw publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Poza tym, informacji publicznej nie stanowi informacja o wysokości wynagrodzenia każdego pracownika zatrudnionego w administracji publicznej. Ochrona prywatności pracowników niepełniących funkcji publicznych winna być realizowana poprzez ograniczenie dostępu do tych informacji na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Zdaniem organu, z tych powodów, zakwalifikowanie danej informacji jako informacji publicznej nie przesądza o obowiązku udostępnienia wnioskodawcy żądanych danych, z uwagi na treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p.
W skardze na decyzję Rektora skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych
w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującej swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie lub drukiem,
w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, przez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji;
2) art. 61 ust. 1 w zw. z art. 61 ust. 3 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zakresie,
w jakim z przepisów tych wynikają zasady ograniczenia prawa do informacji, przez błędne zastosowanie polegające na nieuzasadnionej odmowie udzielenia informacji, niespełniającej warunków proporcjonalności i konieczności dokonanego ograniczenia, nieznajdującej podstaw w potrzebie ochrony wartości prawnie chronionych wskazanych w art. 61 ust. 3 Konstytucji RP;
3) art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że prawo do informacji podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej, przez błędne zastosowanie polegające na niepoprawnym przyjęciu, że udostępnienie żądanej informacji naruszyłoby prywatność osób fizycznych;
4) art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten nakłada na zobowiązanego obowiązek udzielenia informacji o nazwiskach i funkcjach osób zajmujących stanowisko w sprawie, polegające na jego błędnej interpretacji;
5) art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. - dalej: p.p.s.a.) w zakresie,
w jakim wykładni przepisów dokonał Sąd w uzasadnieniu wyroku w sprawie
o bezczynność Rektora z 29 maja 2020 r. (IV SAB/Wr 207/19), niezakwestionowanej w wyroku NSA wydanym w tej sprawie 14 kwietnia 2023 r. (III OSK 3899/21), przez jej niezastosowanie przez organ.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zobowiązanie organu do udzielenia informacji publicznej w zakresie opisanym we wniosku i zasądzenie kosztów. W uzasadnieniu zaprezentował swoje stanowisko.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga okazała się uzasadniona.
W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że złożony przez skarżącego wniosek o udostępnienie informacji publicznej był już przedmiotem analizy WSA we Wrocławiu (wyrok z 29 maja 2020 r., IV SAB/Wr 207/19) i NSA (wyrok z 14 kwietnia 2023 r., III OSK 3899/21) na skutek wniesionej skargi na bezczynność organu w jego rozpoznaniu. W niniejszej sprawie kontroli została poddana decyzja odmawiająca udostępnienia informacji publicznej żądanej w pkt 3 tego wniosku. Dostrzegając odmienny zakres kontroli sądowoadministracyjnej w tych sprawach, ale dokonywanej na gruncie tego samego wniosku o udostępnienie informacji publicznej, Sąd
w składzie orzekającym w tej sprawie uznaje za aktualne i w pełni podziela stanowisko wyrażone przez sądy w uzasadnieniach ww. orzeczeń, że:
- związek zawodowy jest podmiotem uprawnionym do żądania informacji publicznej (por. też wyroki WSA w Łodzi z 18 lipca 2019 r., II SA/Łd 310/19;
w Warszawie z 8 grudnia 2021 r., II SAB/Wa 287/21, dostępne - podobnie jak wszystkie powołane niżej orzeczenia sądów administracyjnych - w: CBOSA);
- Rektor jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.);
- wnioskowana w pkt 3 informacja dotycząca wynagrodzeń wszystkich pracowników uczelni publicznej ma charakter informacji publicznej, gdyż jest to informacja na temat wydatkowania środków publicznych (por. też wyroki NSA: z 12 października 2017 r., I OSK 537/17; z 16 czerwca 2023 r., III OSK 323/22 oraz wyroki WSA: w Gdańsku z 31 maja 2023 r., III SA/Gd 120/23; w Gorzowie Wielkopolskim
z 20 września 2023 r., II SAB/Go 55/23; w Szczecinie z 10 kwietnia 2024 r., I SAB/Sz 19/24);
- nauczyciele akademiccy oraz pracownicy uczelni niebędący nauczycielami akademickimi, pełniący funkcje kierownicze w administracji centralnej, na wydziałach, w jednostkach międzywydziałowych i ogólnouczelnianych są osobami pełniącymi funkcje publiczne w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p. (por. też wyroki NSA: z 19 kwietnia 2011 r., I OSK 125/11; z 30 stycznia 2014 r., I OSK 1978/13; z 10 kwietnia 2015 r., I OSK 1108/14; z 8 lipca 2015 r., I OSK 1530/14; z 12 października 2017 r.,
I OSK 537/17).
Mając na uwadze powyższe, w sprawie należało rozstrzygnąć, czy organ zasadnie odmówił skarżącemu udostępnienia informacji publicznej w postaci podania wynagrodzeń wszystkich pracowników Uniwersytetu w żądanym zakresie. Istota sporu sprowadza się więc do tego, czy istniały podstawy do ograniczenia prawa do udostępnienia wnioskowanej informacji z powołaniem się na art. 5 ust. 2 u.d.i.p., który stanowi, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, przy czym ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek
z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. W ocenie skarżącego, brak było podstaw do takiego ograniczenia, gdyż osoby, w stosunku do których żądanie obejmowało podanie imion i nazwisk, są osobami pełniącymi funkcje publiczne w rozumieniu powyższego przepisu,
a prywatność pozostałych pracowników nie zostanie naruszona udzieleniem informacji. Z kolei organ stoi na stanowisku, że należało odmówić udostępnienia żądanej informacji, z uwagi na konieczność ochrony prywatności osób objętych wnioskiem.
Przede wszystkim należy zauważyć, że żądanie z pkt 3 wniosku dotyczy trzech grup pracowników: nauczycieli akademickich (1); pracowników niebędących nauczycielami akademickimi, pełniących funkcje kierownicze w administracji centralnej, na wydziałach, w jednostkach międzywydziałowych i ogólnouczelnianych (2); pracowników niebędących nauczycielami akademickimi i niepełniących funkcji kierowniczych (3). W odniesieniu do każdej z nich żądane informacje stanowią informację publiczną. Pojęcie to ma szeroki charakter i odnosi się do wszelkich spraw publicznych, również wówczas, gdy wiadomość ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Wskazaną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności". W orzecznictwie sądowym i doktrynie przyjmuje się szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna", co jest wywodzone nie tylko z treści powołanych przepisów, ale - przede wszystkim - z art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP. Nie ulega wątpliwości, że informacje odnoszące się do wynagrodzenia pracowników uczelni publicznej stanowią informację publiczną podlegającą udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dane te mieszczą się w pojęciu zasad funkcjonowania uczelni publicznej (art. 6 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.) oraz ciężarów publicznych ponoszonych w związku z jej funkcjonowaniem (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. h u.d.i.p.). Wynagrodzenie stanowi przejaw gospodarowania środkami publicznymi, a więc też informację o majątku publicznym (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p.). Informacja o przysługiwaniu tak wydatkowanych środków publicznych stanowi tylko inny aspekt tego samego zjawiska ekonomicznego, a zatem nie można odmiennie traktować obu stron tej samej czynności finansowej: wydatkowania środków publicznych na wynagrodzenie
i przysługiwania wynagrodzenia osobie je pobierającej (por. wyrok NSA z 5 stycznia 2016 r., I OSK 3087/14). Bez znaczenia jest przy tym, czy dane o wynagrodzeniach dotyczą osób pełniących funkcje publiczne, czy osób niepełniących takich funkcji. To rozróżnienie ma jedynie znaczenie dla zakresu ochrony wynikającej z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z 18 lutego 2015 r., I OSK 695/14).
Przyjmując szeroką wykładnię pojęcia osoby pełniącej funkcję publiczną, odpowiadającą intencjom twórców ustawy o dostępie do informacji publicznej
i najpełniej urzeczywistniającą dyrektywę konstytucyjną, wynikającą z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, zgodnie z którą pojęcie to obejmuje każdą osobę, która ma wpływ na kształtowanie spraw publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., tj. na sferę publiczną (por. wyroki NSA: z 15 czerwca 2016 r., I OSK 3217/14; z 27 marca
2018 r., I OSK 1526/16) oraz w ślad za podanym wyżej orzecznictwem sądów administracyjnych, należy stwierdzić, że nauczyciele akademiccy oraz pracownicy uczelni niebędący nauczycielami akademickimi, pełniący funkcje kierownicze
w administracji centralnej, na wydziałach, w jednostkach międzywydziałowych
i ogólnouczelnianych są osobami pełniącymi funkcje publiczne w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Z kolei informacja o wynagrodzeniu osoby pełniącej funkcję publiczną, niezależnie od tego, że dotyka także prywatności osoby, ma związek z pełnieniem tej funkcji publicznej (z wyjątkiem niektórych składników wynagrodzenia, wynikających ze statusu rodzinnego lub socjalnego pracownika; por. wyrok NSA z 18 lutego
2015 r., I OSK 695/14). Wynagrodzenie to jest przecież rekompensatą za wykonywanie przez osobę pełniącą funkcję publiczną jej obowiązków służbowych. Wykonywanie obowiązków służbowych stanowi zaś pełnienie funkcji publicznej (por. wyrok NSA z 14 maja 2014 r., I OSK 2561/13). Bez znaczenia pozostaje przy tym, że - jak wskazał organ w zaskarżonej decyzji, podając powód odmowy udostępnienia wnioskowanej informacji - udostępnienie wnioskodawcy informacji publicznej doprowadziłoby do bezpośredniego ustalenia wynagrodzeń, jakie otrzymują poszczególni pracownicy Uniwersytetu. Prywatność ww. grup pracowników nie stanowi bowiem - na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. - przesłanki pozwalającej na odmowę udostępnienia informacji publicznej. Skoro żądane przez skarżącego informacje stanowią informację publiczną, dotyczą osób pełniących funkcje publiczne i mają związek z wykonywanymi przez te osoby zadaniami i sprawowaną funkcją, dostęp do nich nie może zostać ograniczony w myśl art. 5 ust. 2 u.d.i.p., z uwagi na ochronę prywatności lub tajemnicę przedsiębiorcy. Organ jest zobowiązany takie informacje udostępnić, wraz ze wskazaniem imion i nazwisk takich osób (por. wyrok NSA z 10 kwietnia 2015 r., I OSK 1108/14). Podkreślenia wymaga, że jakkolwiek wartość związana z transparentnością życia publicznego nie może prowadzić do całkowitego przekreślenia i zanegowania ochrony związanej z życiem prywatnych osób wykonujących funkcje publiczne, to jednak osoby wykonujące funkcje publiczne, z momentem ich podjęcia, muszą zaakceptować szerszy zakres ingerencji w sferę ich prywatności, niż w wypadku innych osób (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 20 marca 2006 r., K 17/05).
W odniesieniu do pozostałych pracowników, niebędących nauczycielami akademickimi i niepełniących funkcji kierowniczych, a więc niebędących osobami pełniącymi funkcje publiczne, dostęp do informacji publicznej może zostać ograniczony, z uwagi na ochronę ich prywatności. Ochrona ta jest realizowana na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Niemniej, w realiach rozpoznawanej sprawy, wniosek nie dotyczył wskazania imion i nazwisk osób należących do tej grupy. Tym samym, skoro wniosek obejmował żądanie podania niespersonalizowanych danych
o wydziale/jednostce, stanowisku, stażu pracy i wynagrodzeniu, to - co do zasady - nie naruszał prywatności pracowników niebędących osobami pełniącymi funkcje publiczne, a informacja powinna zostać udostępniona. W przypadku jednak, gdy możliwe będzie przypisanie informacji, o ujawnienie których wnioskuje skarżący, konkretnemu pracownikowi zatrudnionemu na danym stanowisku, mimo że jego imię i nazwisko nie zostaną ujawnione, zaistnieje przesłanka do ograniczenia prawa do żądanej informacji publicznej ze względu na prywatność takich pracowników. Organ winien zatem dokonać ustaleń w tym zakresie i ocenić, czy i w odniesieniu do których pracowników, taka przesłanka zachodzi (por. wyrok WSA w Gdańsku z 5 lutego
2014 r., II SA/Gd 786/13). W takiej sytuacji konieczne będzie również wskazanie
w decyzji, z jakich powodów informacja nie może zostać udostępniona. Zdaniem Sądu, w kontekście analizowanego wniosku, brak było jednak podstaw do odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej co do wszystkich wskazanych w nim osób, gdyż trudno dać wiarę, że sytuacja każdego z kilku tysięcy pracowników Uniwersytetu wyróżnia się na tyle na tle innych, żeby mógł on zostać zidentyfikowany przez ujawnienie żądanych informacji.
Podsumowując, należało stwierdzić, że żądane przez skarżącego informacje stanowią informację publiczną. W zakresie, w jakim odnoszą się do nauczycieli akademickich oraz pracowników uczelni niebędących nauczycielami akademickimi, pełniących funkcje kierownicze w administracji centralnej, na wydziałach,
w jednostkach międzywydziałowych i ogólnouczelnianych, niewątpliwie dotyczą one osób pełniących funkcje publiczne i mają związek z wykonywanymi przez te osoby zadaniami i sprawowaną funkcją, wobec czego dostęp do nich nie może zostać ograniczony w myśl art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Z kolei w odniesieniu do pozostałych pracowników, niebędących nauczycielami akademickimi i niepełniących funkcji kierowniczych, organ powinien rozważyć, czy ujawnienie żądanych informacji pozwoli na identyfikację konkretnego pracownika, a jeżeli tak, to zastosować ochronę z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Nie powinien jednak bezrefleksyjnie i niezależnie od okoliczności faktycznych obejmować nią wszystkich pracowników, a tylko tych, których prywatność rzeczywiście może zostać naruszona w wyniku udostępnienia informacji.
W kontekście drugiego - obok ochrony prywatności - z powodów wydania decyzji odmownej, czyli braku szczególnego interesu społecznego w uzyskaniu informacji, należy zauważyć, że na żadnym etapie postępowania organ nie poinformował wnioskodawcy, że żądane informacje stanowią informację przetworzoną, ani nie wezwał do wskazania powodów, dla których udostępnienie informacji przetworzonej byłoby szczególnie istotne dla interesu publicznego, pod rygorem odmowy udostępnienia informacji. Tym samym, skoro skarżącemu nie dano szansy wykazania szczególnej istotności informacji dla interesu publicznego, organ nie mógł odmówić udostępnienia informacji publicznej z tego powodu. Działając
w ten sposób, pozbawił skarżącego realnej możliwości obrony swoich praw, czym naruszył art. 7, 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
Końcowo, zarzut naruszenia art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p., w zakresie, w jakim przepis ten nakłada na zobowiązanego obowiązek udzielenia informacji
o nazwiskach i funkcjach osób zajmujących stanowisko w sprawie, Sąd uznał za chybiony. Decyzja została podpisana przez pełnomocnika Rektora, Prorektora ds. projektów i relacji międzynarodowych. Fakt, że uzasadnienie decyzji nie zawiera danych innych osób, nie musi wskazywać na jej wadliwość, gdyż innych osób, które zajęły stanowisko w sprawie, mogło po prostu nie być. Pod pojęciem "osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania", o których mowa w art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p., należy rozumieć osoby, które przez wyrażony przez siebie pogląd miały wpływ na fakt, że w sprawie została wydana decyzja odmowna. Nie mieszczą się natomiast w tym pojęciu osoby, które wykonywały czynności techniczne czy dostarczyły tylko informacji o faktach lub danych liczbowych, gdyż taka jedynie techniczna lub pomocnicza rola wskazuje, że nie miały one wpływu na sposób załatwienia sprawy (por. wyrok WSA w Gliwicach z 17 lutego 2021 r., III SA/Gl 746/ 20). Skarżący nie wykazał, ani nie ma przekonujących dowodów na to, że w sprawie zajęły stanowisko - w rozumieniu art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p. - także inne osoby, których nie oznaczono w decyzji.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. O kosztach Sąd postanowił zgodnie z art. 200 p.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji obowiązany będzie uwzględnić stanowisko Sądu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI