IV SA/Wr 600/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy był sprzeciw M. G. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w Legnicy, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Sprawa dotyczyła odmowy zwolnienia Skarżącego z ponoszenia odpłatności za pobyt jego matki w domu pomocy społecznej (DPS) oraz umorzenia postępowania w tym zakresie. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów unijnych, dyskryminacji, niedostatków postępowania dowodowego oraz błędów w uzasadnieniu decyzji. SKO uchyliło decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na naruszenie przepisów k.p.a. i konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, co uniemożliwiało merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności. Skarżący wniósł sprzeciw, zarzucając SKO naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez bezpodstawne uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także naruszenie przepisów o wyłączeniu pracownika. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił sprzeciw. Sąd uznał, że SKO prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ pierwszej instancji dopuścił się istotnych naruszeń przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80, 81 k.p.a.), a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Sąd podzielił stanowisko SKO, że przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy byłoby nadmiernie utrudnione ze względu na charakter i zakres czynności, które należałoby przeprowadzić, w tym analizę przedawnienia należności, ustalenie dat zobowiązań oraz wyjaśnienie kwestii związanych z innymi postępowaniami. Sąd oddalił również zarzut naruszenia przepisów o wyłączeniu pracownika, powołując się na ugruntowane orzecznictwo, zgodnie z którym fakt udziału w wydaniu decyzji kasacyjnej nie rodzi obowiązku wyłączenia przy kolejnym rozpoznawaniu sprawy przez ten sam organ.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie art. 138 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy, w tym ocena, kiedy przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy jest nadmiernie utrudnione. Wykładnia przepisów dotyczących wyłączenia pracownika organu od orzekania.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z zastosowaniem art. 138 § 2 k.p.a. i nie rozstrzyga merytorycznie sprawy zwolnienia z opłat za pobyt w DPS.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, mimo że strona domagała się przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ pierwszej instancji dopuścił się istotnych naruszeń przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, przy czym przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy byłoby nadmiernie utrudnione.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, a zakres koniecznych do wyjaśnienia kwestii (m.in. przedawnienie, zakres zobowiązań, inne postępowania) wykraczał poza możliwości postępowania uzupełniającego organu odwoławczego, co uzasadniało zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a.
Czy członek składu orzekającego Samorządowego Kolegium Odwoławczego, który brał udział w wydaniu decyzji kasacyjnej (uchylającej decyzję organu pierwszej instancji), powinien być wyłączony od orzekania przy ponownym rozpoznawaniu sprawy przez ten sam organ odwoławczy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, fakt brania udziału w wydaniu decyzji kasacyjnej nie rodzi obowiązku wyłączenia od orzekania przy ponownym rozpoznawaniu sprawy przez ten sam organ odwoławczy, zgodnie z art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 k.p.a.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo, zgodnie z którym obowiązek wyłączenia dotyczy sytuacji, gdy decyzja, przy wydaniu której pracownik uczestniczył, jest następnie kontrolowana. Nie dotyczy to sytuacji, gdy sprawa jest przekazywana do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji po zastosowaniu przez organ odwoławczy kompetencji kasacyjnych.
Przepisy (25)
Główne
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę organ ten powinien wskazać jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
u.p.s. art. 64
Ustawa o pomocy społecznej
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 81
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136 § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151a § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.s. art. 103 § 2
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 104 § 3
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 104 § 6
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 106 § 5
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 106 § 6
Ustawa o pomocy społecznej
p.u.s.a. art. 1 § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § 2a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64d § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64d § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64e
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151a § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 24 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 27 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
SKO prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a. ze względu na istotne naruszenia przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji i nadmierne utrudnienie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów unijnych, dyskryminacji, niedostatków postępowania dowodowego i błędów w uzasadnieniu decyzji. • Zarzut naruszenia przepisów o wyłączeniu pracownika SKO.
Godne uwagi sformułowania
zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych • sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego • środkiem zaskarżenia decyzji wydanej w trybie art. 138 § 2 k.p.a. jest sprzeciw • sąd administracyjny zobowiązany jest do ustalenia, czy w sprawie zachodziły przesłanki do zastosowania ww. przepisu, sąd nie jest władny zaś odnosić się do jakichkolwiek innych kwestii • art. 138 § 2 k.p.a. stanowi on wyjątek od zasady merytorycznego orzekania przez organ odwoławczy • przesłanki zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. muszą wystąpić łącznie • nie chodzi o naruszenie przez organ I instancji jakichkolwiek przepisów postępowania, musi ono dotyczyć wyłącznie norm odnoszących się do postępowania wyjaśniającego i to w zakresie mającym wpływ na to postępowanie • nie jest w sprawie sporne, że postępowanie podjęte przez organ I instancji dotknięte jest opisanymi w zaskarżonej decyzji uchybieniami w zakresie ustalenia niezbędnych dla sprawy faktów • możliwość żądania przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy przewidziana w art. 136 § 2 k.p.a. nie jest absolutna i nie może dotyczyć dowodów kluczowych dla rozstrzygnięcia • zarzut naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 k.p.a. […]
Skład orzekający
Katarzyna Radom
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 138 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy, w tym ocena, kiedy przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy jest nadmiernie utrudnione. Wykładnia przepisów dotyczących wyłączenia pracownika organu od orzekania."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z zastosowaniem art. 138 § 2 k.p.a. i nie rozstrzyga merytorycznie sprawy zwolnienia z opłat za pobyt w DPS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z możliwością uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ odwoławczy, co jest częstym problemem w postępowaniu administracyjnym. Dodatkowo porusza kwestię wyłączenia pracownika organu.
“Kiedy organ odwoławczy może uchylić decyzję i odesłać sprawę do pierwszej instancji? Kluczowe zasady stosowania art. 138 § 2 k.p.a.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.