Orzeczenie · 2026-02-18

IV SA/Wr 595/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2026-02-18
NSAAdministracyjneWysokawsa
pomoc społecznadom pomocy społecznejopłaty za pobytzwolnienie z opłatsamorząd terytorialnyuchwała rady gminykontrola legalnościWSALegnicahonorowy obywatel

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę Wojewody Dolnośląskiego na uchwałę Rady Miejskiej w Legnicy z dnia 28 sierpnia 2025 r. nr XX/249/25. Uchwała ta, podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 66 ustawy o pomocy społecznej, całkowicie zwalniała z opłat za pobyt w domu pomocy społecznej osoby będące Honorowymi Obywatelami Miasta Legnicy, a także ich małżonków, zstępnych i wstępnych. Wojewoda zarzucił istotne naruszenie prawa, wskazując, że uchwała wykracza poza cele instytucji pomocy społecznej. Sąd, analizując przepisy ustawy o pomocy społecznej (w szczególności art. 61, 64 i 66) oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 147), stwierdził, że Rada Miejska nie posiadała kompetencji do rozszerzenia katalogu podmiotów zwolnionych z opłat o osoby posiadające tytuł Honorowego Obywatela Miasta. Upoważnienie z art. 66 ustawy o pomocy społecznej pozwala na określenie korzystniejszych warunków ustalania opłat lub zwolnień, ale musi być ono zgodne z celami pomocy społecznej i nie może dotyczyć podmiotów innych niż wskazane w ustawie. Sąd podkreślił, że wszelkie przywileje muszą mieć wyraźne podstawy ustawowe. W związku z istotnym naruszeniem prawa, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zakresu upoważnienia rady gminy do zwalniania z opłat za pobyt w domach pomocy społecznej oraz zasady kontroli legalności aktów prawa miejscowego przez sądy administracyjne.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przyznania zwolnienia z opłat na podstawie tytułu Honorowego Obywatela Miasta, ale stanowi ogólną zasadę interpretacji przepisów dotyczących kompetencji organów samorządu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rada gminy może, na podstawie art. 66 ustawy o pomocy społecznej, całkowicie zwolnić z opłat za pobyt w domu pomocy społecznej osoby inne niż wskazane w art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2a tej ustawy, w tym osoby posiadające tytuł Honorowego Obywatela Miasta?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rada gminy nie może rozszerzać katalogu podmiotów uprawnionych do zwolnienia z opłat poza te wskazane w ustawie, gdyż wymaga to wyraźnego upoważnienia ustawowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że upoważnienie z art. 66 ustawy o pomocy społecznej nie daje radzie gminy kompetencji do przyznawania zwolnień z opłat podmiotom, które nie zostały wymienione w art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2a ustawy. Przywileje dla określonych grup społecznych muszą mieć wyraźne podstawy ustawowe.

Czy uchwała rady gminy całkowicie zwalniająca z opłat za pobyt w domu pomocy społecznej Honorowych Obywateli Miasta Legnicy oraz ich bliskich jest zgodna z celami pomocy społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie zwolnienie nie mieści się w celach pomocy społecznej, które polegają na umożliwieniu przezwyciężenia trudnych sytuacji życiowych.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że zwolnienie z opłat przyznane przez radę miejską nie służy realizacji celów pomocy społecznej, jakimi jest wsparcie osób i rodzin w trudnych sytuacjach życiowych, a stanowi przyznanie przywileju bez podstawy prawnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność uchwały Rady Miejskiej w Legnicy z dnia 28 sierpnia 2025 r. nr XX/249/25 w całości.

Przepisy (11)

Główne

u.p.s. art. 66

Ustawa o pomocy społecznej

u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 15

Ustawa o samorządzie gminnym

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.s. art. 61 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 61 § ust. 2a

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 64

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 2 § ust. 1

Ustawa o pomocy społecznej

u.s.g. art. 91 § ust. 1 zd. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 94

Ustawa o samorządzie gminnym

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 5 i 6

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Rady Miejskiej w Legnicy została podjęta z istotnym naruszeniem art. 66 w zw. z art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, polegającym na określeniu korzystniejszych warunków zwolnienia z opłat wykraczających poza cele pomocy społecznej. • Rada Gminy nie posiada kompetencji do rozszerzania katalogu podmiotów uprawnionych do zwolnienia z opłat za pobyt w domu pomocy społecznej poza te wskazane w ustawie.

Godne uwagi sformułowania

wszelkie przywileje przyznawane określonym grupom, których nie posiada ogół społeczeństwa, muszą być przyznawane na podstawie wyraźnych upoważnień ustawowych • nie mieści się w tych celach [pomocy społecznej]

Skład orzekający

Ewa Kamieniecka

przewodniczący

Aneta Brzezińska

sprawozdawca

Andrzej Nikiforów

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu upoważnienia rady gminy do zwalniania z opłat za pobyt w domach pomocy społecznej oraz zasady kontroli legalności aktów prawa miejscowego przez sądy administracyjne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przyznania zwolnienia z opłat na podstawie tytułu Honorowego Obywatela Miasta, ale stanowi ogólną zasadę interpretacji przepisów dotyczących kompetencji organów samorządu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia społecznego – zasad odpłatności za pobyt w domach pomocy społecznej i możliwości ich modyfikacji przez samorządy. Pokazuje, jak sądy pilnują przestrzegania prawa przez organy lokalne.

Czy Honorowi Obywatele mogą być zwolnieni z opłat za dom pomocy społecznej? Sąd administracyjny odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst