IV SA/Wr 54/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił w części decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która odmówiła przyznania świadczenia wychowawczego obywatelce Białorusi na okres od 1 września 2023 r. do 31 marca 2024 r. Sprawa rozpoczęła się od przyznania świadczenia, ale ZUS wezwał do uzupełnienia dokumentów po utracie ważności wizy. Wobec braku uzupełnienia, ZUS uchylił świadczenie, uznając je za nienależnie pobrane. Strona skarżąca podniosła, że złożyła wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy ze względów humanitarnych jeszcze przed wygaśnięciem wizy, a następnie uzyskała takie zezwolenie. Sąd uznał, że stanowisko Prezesa ZUS było przedwczesne. Przypomniano, że skarżąca przybyła na podstawie wizy humanitarnej, a wniosek o pobyt czasowy złożyła przed jej wygaśnięciem. Zgodnie z przepisami, złożenie wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy i brak braków formalnych skutkuje legalnością pobytu od dnia złożenia wniosku do dnia wydania ostatecznej decyzji. Sąd wskazał, że skarżąca mogła być zwolniona z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę w okresie oczekiwania na decyzję pobytową. W związku z tym, uchylono zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy przyznania świadczenia i nakazano ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem stanowiska sądu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących legalności pobytu cudzoziemców w Polsce w kontekście świadczeń rodzinnych, zwłaszcza w okresach przejściowych między różnymi formami legalizacji pobytu.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej obywatelki Białorusi i przepisów obowiązujących w danym okresie. Wymaga analizy indywidualnych okoliczności sprawy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy cudzoziemiec, który złożył wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy przed wygaśnięciem wizy, a następnie uzyskał takie zezwolenie, spełnia warunki do otrzymania świadczenia wychowawczego w okresie oczekiwania na decyzję pobytową, mimo braku dokumentów potwierdzających dostęp do rynku pracy w tym okresie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd uznał, że odmowa przyznania świadczenia wychowawczego była przedwczesna i wymaga uzupełnienia postępowania dowodowego, wskazując na możliwość legalnego pobytu i pracy w okresie oczekiwania na decyzję pobytową.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że złożenie wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy przed wygaśnięciem wizy i brak braków formalnych skutkuje legalnością pobytu od dnia złożenia wniosku. Wskazał również na przepisy zwalniające z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę w przypadku posiadania zezwolenia na pobyt czasowy lub ubiegania się o nie w określonych trybach.
Czy utrata ważności wizy i brak dokumentów potwierdzających dostęp do rynku pracy automatycznie pozbawia cudzoziemca prawa do świadczenia wychowawczego, jeśli złożył on wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy przed wygaśnięciem wizy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd uznał, że sama utrata ważności wizy i brak dokumentów nie jest wystarczającą podstawą do odmowy świadczenia, jeśli wniosek o pobyt został złożony prawidłowo i prowadzi do legalizacji pobytu.
Uzasadnienie
Sąd zwrócił uwagę na przepis art. 108 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, który stanowi, że pobyt cudzoziemca na terytorium RP uważa się za legalny od dnia złożenia wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy do dnia, w którym decyzja w sprawie udzielenia zezwolenia stanie się ostateczna, pod warunkiem zachowania terminu i braku braków formalnych.
Przepisy (13)
Główne
u.p.p.w.d. art. 1 § ust. 2 lit. d
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje cudzoziemcom posiadającym kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy", chyba że uzyskali zezwolenie na pracę na okres nieprzekraczający sześciu miesięcy, lub mają prawo do pracy na podstawie wizy.
u.p.p.w.d.
Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Podstawa prawna przyznawania i wypłacania świadczenia wychowawczego.
u.o.c.
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Podstawa prawna regulująca kwestie pobytu cudzoziemców w Polsce.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny.
Pomocnicze
u.p.p.w.d. art. 1 § ust. 3
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Prawo do świadczenia przysługuje, jeżeli cudzoziemiec zamieszkuje na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres, w jakim ma otrzymywać świadczenie.
u.o.c. art. 60 § ust. 1 pkt 23
Ustawa o cudzoziemcach
Wiza Schengen lub krajowa może być wydana w celu przyjazdu ze względów humanitarnych, z uwagi na interes państwa lub zobowiązania międzynarodowe.
u.o.c. art. 186 § ust. 1 pkt 9
Ustawa o cudzoziemcach
Udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy ze względu na inne okoliczności cudzoziemcowi, który przebywał na terytorium RP na podstawie wizy krajowej wydanej w celu, o którym mowa w art. 60 ust. 1 pkt 23.
u.o.c. art. 186 § ust. 5
Ustawa o cudzoziemcach
Minister właściwy do spraw wewnętrznych może określić, w drodze rozporządzenia, obywatelstwa, których posiadanie uprawnia do ubiegania się o zezwolenie na pobyt czasowy.
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 czerwca 2022 r. art. 1
Obywatelstwo Republiki Białorusi uprawnia do ubiegania się o zezwolenie na pobyt czasowy ze względu na inne okoliczności.
u.p.z.i.r.p. art. 87 § ust. 1 pkt 4a
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Cudzoziemiec przebywający na podstawie wizy humanitarnej był uprawniony do wykonywania pracy.
u.p.z.i.r.p. art. 87 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Cudzoziemiec posiadający zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznościami, o których mowa m.in. w art. 186 ust. 1 pkt 9 ustawy o cudzoziemcach, jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę.
u.o.c. art. 108 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o cudzoziemcach
Pobyt cudzoziemca na terytorium RP uważa się za legalny od dnia złożenia wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy do dnia, w którym decyzja w sprawie udzielenia zezwolenia stanie się ostateczna, jeżeli termin na złożenie wniosku został zachowany i nie zawierał braków formalnych lub zostały one uzupełnione.
u.o.c. art. 244 § ust. 1 pkt 11
Ustawa o cudzoziemcach
W karcie pobytu umieszcza się adnotację "dostęp do rynku pracy" w przypadku zezwolenia udzielonego cudzoziemcowi, który jest uprawniony do wykonywania pracy lub jest zwolniony z wymogu posiadania zezwolenia na pracę.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Strona skarżąca złożyła wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy przed wygaśnięciem wizy. • Uzyskanie zezwolenia na pobyt czasowy potwierdza legalność pobytu i możliwość pracy. • Przepisy ustawy o cudzoziemcach zapewniają legalność pobytu od momentu złożenia wniosku o zezwolenie.
Odrzucone argumenty
ZUS i Prezes ZUS argumentowali, że brak ważnej wizy i dokumentów potwierdzających dostęp do rynku pracy uniemożliwia przyznanie świadczenia wychowawczego.
Godne uwagi sformułowania
stanowisko Prezesa ZUS jest na ten moment przedwczesne i wymaga przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego • pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się za legalny od dnia złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy do dnia, w którym decyzja w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy stanie się ostateczna
Skład orzekający
Marta Pająkiewicz-Kremis
przewodniczący sprawozdawca
Aneta Brzezińska
członek
Andrzej Nikiforów
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących legalności pobytu cudzoziemców w Polsce w kontekście świadczeń rodzinnych, zwłaszcza w okresach przejściowych między różnymi formami legalizacji pobytu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej obywatelki Białorusi i przepisów obowiązujących w danym okresie. Wymaga analizy indywidualnych okoliczności sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje złożoność przepisów dotyczących cudzoziemców i świadczeń socjalnych, a także długi czas oczekiwania na decyzje administracyjne, co ma znaczenie praktyczne dla wielu osób.
“Cudzoziemiec czekał 9 miesięcy na decyzję o pobycie, tracąc świadczenie. Sąd stanął po jego stronie.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.