IV SA/Wr 453/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2006-10-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
służba wojskowazdolność fizycznazdolność psychicznakomisja lekarskaorzeczeniepostępowanie administracyjneuzasadnienie decyzjiprawo proceduralnekontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje wojskowych komisji lekarskich z powodu braku uzasadnienia i naruszenia przepisów proceduralnych.

Sprawa dotyczyła zdolności do czynnej służby wojskowej młodszego chorążego rezerwy P. P. Po rozpoznaniu schorzeń, komisje lekarskie uznały go za zdolnego do zawodowej służby wojskowej. Skarżący odwoływał się, kwestionując klasyfikację schorzeń i stopień zdolności do służby. Sąd administracyjny uchylił decyzje obu instancji, wskazując na istotne naruszenia przepisów proceduralnych, w szczególności brak uzasadnienia orzeczenia pierwszej instancji, co uniemożliwiło prawidłową kontrolę sądową.

Młodszy chorąży rezerwy P. P. został skierowany na badania lekarskie przez Wojskową Komisję Lekarską w celu określenia jego zdolności do czynnej służby wojskowej. Po rozpoznaniu kilku schorzeń, w tym obustronnego osłabienia słuchu, przebytego urazu stawu skokowo-goleniowego, wygojonego złamania kości śródstopia, obniżenia ostrości wzroku oraz zaburzeń adaptacyjnych, komisja uznała go za zdolnego do zawodowej służby wojskowej w kategorii "Z". Orzeczenie pierwszej instancji nie zawierało uzasadnienia. Skarżący wniósł odwołanie, domagając się zmiany klasyfikacji schorzeń i uznania ich za pozostające w związku ze służbą wojskową, a także zaliczenia do III grupy inwalidzkiej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska utrzymała w mocy orzeczenie pierwszej instancji, jednak jej uzasadnienie również nie rozwiało wątpliwości skarżącego. Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego została uwzględniona. Sąd uznał, że wydane orzeczenia zostały podjęte z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej, w szczególności art. 107 § 1 k.p.a. dotyczącego obowiązku uzasadnienia decyzji. Brak uzasadnienia orzeczenia pierwszej instancji uniemożliwił sądowi przeprowadzenie prawidłowej kontroli zgodności z prawem. Sąd uchylił orzeczenia obu instancji, wskazując na konieczność ponownego, merytorycznego rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem wymogów proceduralnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej, jako decyzja administracyjna, musi zawierać uzasadnienie zgodne z art. 107 § 1 i 3 k.p.a., aby umożliwić kontrolę sądową.

Uzasadnienie

Brak uzasadnienia w orzeczeniu pierwszej instancji stanowi istotne naruszenie przepisów proceduralnych, które uniemożliwia sądowi administracyjnemu przeprowadzenie prawidłowej kontroli zgodności z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (31)

Główne

u.s.w.ż.z. art. 5 § 1

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych

k.p.a. art. 107 § 1 i 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Dz.U. Nr 133, poz. 1422 art. 2 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.05.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. Nr 133, poz. 1422 art. 26 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.05.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. Nr 151, poz. 1595 art. 17 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Pomocnicze

p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.w.ż.z. art. 5 § 8 i 9

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych

u.p.o.o.rp. art. 26 § 1

Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej

u.p.o.o.rp. art. 29 § 1 pkt 1

Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.a. art. 1 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 140

Kodeks postępowania administracyjnego

Dz.U. Nr 133, poz. 1422 art. 31 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.05.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. Nr 151, poz. 1595 art. 22 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. Nr 131, poz. 665 art. 11 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 02.12.1994r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, emerytów i rencistów wojskowych

Dz.U. Nr 131, poz. 665 art. 13

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 02.12.1994r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, emerytów i rencistów wojskowych

Dz.U. Nr 151, poz. 1594 art. 5 § pkt 7

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości

Dz.U. Nr 151, poz. 1594 art. 9 § pkt 3

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości

Dz.U. Nr 133, poz. 1422 § Załącznik nr 2, § 21 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.05.2004r.

Dz.U. Nr 133, poz. 1422 § Załącznik nr 2, § 21 pkt 3-5

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.05.2004r.

Dz.U. Nr 133, poz. 1422 § Załącznik nr 2, § 13 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.05.2004r.

Dz.U. Nr 133, poz. 1422 § Załącznik nr 2, § 67 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.05.2004r.

Dz.U. Nr 133, poz. 1422 § Załącznik nr 2, § 21 pkt 5

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.05.2004r.

Dz.U. Nr 151, poz. 1595 § Załącznik nr 2, § 77 pkt 5

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004r.

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 31.03.2003r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie organu I instancji nie zawierało uzasadnienia, co stanowi istotne naruszenie przepisów proceduralnych. Brak uzasadnienia uniemożliwił sądowi administracyjnemu przeprowadzenie kontroli zgodności z prawem. Naruszenie przepisów proceduralnych mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Godne uwagi sformułowania

Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej jest decyzją administracyjną. Uzasadnienie stanowi integralną część decyzji administracyjnej. Brak uzasadnienia należy ocenić jako istotne naruszenie przepisu art. 107 § 1 k.p.a. Sąd administracyjny nie może oprzeć kontroli o kryterium słuszności, czy sprawiedliwości społecznej.

Skład orzekający

Jolanta Sikorska

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Masternak-Kubiak

członek

Tadeusz Kuczyński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne orzeczeń wojskowych komisji lekarskich, w szczególności obowiązek ich uzasadniania oraz kontrola sądowa decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi, ale zasady dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnych są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe są formalne wymogi proceduralne, takie jak uzasadnienie decyzji, nawet w sprawach dotyczących służby wojskowej. Podkreśla rolę sądu administracyjnego w zapewnieniu zgodności z prawem.

Brak uzasadnienia decyzji wojskowej komisji lekarskiej doprowadził do uchylenia orzeczeń przez sąd administracyjny.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wr 453/06 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2006-10-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-05-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Jolanta Sikorska /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Masternak-Kubiak
Tadeusz Kuczyński
Symbol z opisem
6249 Inne o symbolu podstawowym 624
Hasła tematyczne
Powszechny obowiązek obrony
Skarżony organ
Wojskowa Komisja Lekarska
Treść wyniku
*Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 241 poz 2416
art. 5 ust. 1, ust. 8 i 9
Ustawa z dnia 21 listopada 1967 r.  o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity
Dz.U. 2004 nr 151 poz 1595
par. 17 ust. 1
Rozporządzenie wydane na podstawie art. 30a ust. 4 i 5 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o  powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2002 r. Nr 21, poz. 205, z  późn. zm.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak Protokolant Aleksandra Rygielska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 20 października 2006r. przy udziale sprawy ze skargi P. P. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zdolności do czynnej służby wojskowej uchyla orzeczenie I i II instancji.
Uzasadnienie
Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. wydała w dniu [...] r. orzeczenie nr [...] w sprawie zdolności mł. chor. szt. rez. P. P. do czynnej służby wojskowej. Podała, że w dniu [...] r. na zarządzenie Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. przeprowadziła badanie lekarskie mł. chor. szt. rez. P. P. , u którego rozpoznała: 1) obustronne osłabienie słuchu, bez zaburzeń równowagi ciała (§ 21 pkt 2), 2) przebyty uraz skrętny stawu skokowo-goleniowego lewego, bez trwałych następstw (§ 77 pkt 5), 3)wygojone złamanie V-ej kości śródstopia lewego, bez trwałych następstw, 4) obniżenie ostrości wzroku oka lewego. V op 0,9 i V ol 0,6 (§ 13 pkt 1), 5) zaburzenia adaptacyjne przedłużone (§ 67 pkt 2) i powołując się na rozporządzenie MON z dnia 10.05.2004r. (Dz.U. Nr 133, poz. 1422, Załącznik nr 2) oraz rozporządzenie MON z dnia 25.06.2004r. (Dz.U. Nr 151, poz. 1595, Załącznik nr 2), uznała go za zdolnego do zawodowej służby wojskowej w Gr. II - kategoria "Z". Orzekła również, że schorzenia ad. 1), 2) i 3) rozpoznań pozostają w związku z zawodową służbą wojskową w następstwie wypadków - schorzenie ad. 1) rozp. orzeczenie TWKL w Ż. Nr[...] z dnia [...] r., schorzenie ad. 2) rozp. orzeczenie RWKL we W. nr [...] z dnia [...] r., schorzenie ad. 3) rozp. orzeczenie RWKL we W. nr [...] z dnia [...] r., zaś schorzenia ad. 4) i 5) rozpoznań nie pozostają w związku z zawodową służbą wojskową.
Orzeczenie to nie zawiera uzasadnienia.
P. P. złożył odwołanie od powyższego orzeczenia, w którym podał, że wnosi o jego zmianę w części dotyczącej klasyfikacji rozpoznania w punkcie 8 podpunkt 1 (§ 21 pkt 2) na obustronne przytępienie słuchu bez zaburzeń równowagi ciała, gdyż jak twierdzi badania audiometryczne, które wykonywano mu wielokrotnie oceniając jakościową i ilościową utratę słuchu wykazywały niedosłuch średniego stopnia. Opisał również sposób przeprowadzania tych badań, możliwości leczenia tego schorzenia oraz objawy z nim związane, które u niego występują. Stwierdził także, iż w jego przypadku znajduje zastosowanie § 21 pkt 3-5 rozporządzenia MON z dnia 10.05.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Wniósł także o zmianę wyżej wskazanego orzeczenia w części dotyczącej stopnia zdolności do służby wojskowej w punkcie 9 i zaliczenie go do III grupy inwalidzkiej. Domagał się również uznania, że rozpoznane u niego zaburzenia adaptacyjne przedłużone pozostają w związku z zawodową służbą wojskową.
Dodał także, iż jego dolegliwości osłabły po zwolnieniu ze służby, jednakże obecnie w związku z dysfunkcją słuchu i trudnościami jakie przeżywa zaczynają się odnawiać.
Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. wydała w dniu [...] r. orzeczenie nr [...] , którym z powołaniem się na przepis art. 127 § 1 i art. 138 kpa w związku z § 4 pkt 1, § 27 ust. 4, § 31 i § 32 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej, właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. Nr 133, poz. 1422 z późn. zm.), § 11 ust. 1 i § 13 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 02.12.1994r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, emerytów i rencistów wojskowych (Dz.U. Nr 131, poz. 665 z późn. zm.) oraz § 5 pkt 7 i § 9 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004r.w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. nr 151, poz. 1594), utrzymała w mocy orzeczenie organu I instancji. W części wstępnej swojej decyzji podała, że orzeczenie wydaje po rozpatrzeniu odwołania mł. chor. rez. P. P. od orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie zdolności do czynnej służby wojskowej w Gr II - zdolny do zawodowej służby wojskowej - Kat. "Z".
W uzasadnieniu wskazała, że skarżący wniósł o zmianę rozpoznania dotyczącego narządu słuchu, zaliczenie go do III grupy inwalidztwa oraz uznanie schorzenia wymienionego w pkt 8 ppkt 5) zakwalifikowanego wg § 67 pkt 2 z załącznika Nr 2 do rozporządzenia MON z dnia [...] r. za pozostające w związku ze służbą wojskową.
Podała, że po rozpatrzeniu odwołania, analizie dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej oraz wykonaniu w trybie odwoławczym dodatkowych badań specjalistycznych nie stwierdziła nieprawidłowości mogących stanowić podstawę uchylenia zaskarżonego orzeczenia w związku z czym utrzymała je w mocy.
Wskazała, że rodzaj i stopień nasilenia zaburzeń ze strony narządu słuchu został ustalony w oparciu o wynik przeprowadzonego dla potrzeb orzeczniczych badania lekarskiego specjalistycznego otolaryngologicznego, audiometrycznego oraz badania audiometrycznego komputerowego metodą Bera, w świetle których schorzenie to mieści się w zakresie pojęciowym § 21 pkt 2 z załącznika Nr 2 do rozporządzenia MON z dnia 10.05.2004r., a skarżący nie przedstawił innej dokumentacji medycznej mogącej poddać w wątpliwość zarówno ocenę lekarską specjalistyczną, jak i wyniki wyżej wskazanych badań specjalistycznych.
Ze zgromadzonych dokumentów jak i oceny lekarskiej specjalistycznej ortopedycznej, kardiologicznej, psychiatrycznej i okulistycznej nie wynika, by stopień nasilenia pozostałych schorzeń ze strony narządu ruchu, wzroku, a także stanu psychicznego upośledzały sprawność ustroju w stopniu uzasadniającym uznanie orzekanego za inwalidę.
W kwestii zaburzeń ze strony stanu psychicznego Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska wyjaśniła, iż ich etiologia i patogeneza nie dają podstaw do uznania w myśl przepisów rozporządzenia MON z dnia 31.03.2003r. w sprawie ustalenia wykazu chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej oraz chorób i schorzeń, które istniały przed powołaniem do służby wojskowej lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby wojskowej wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach za schorzenie pozostające w związku ze służbą wojskową.
Mając powyższe na uwadze organ ten orzekł jak w zaskarżonym orzeczeniu.
W skardze na powyższe orzeczenie P. P. wniósł o uchylenie orzeczenia w części dotyczącej określenia stopnia zdolności do służby wojskowej w Gr II, jako niezgodnego z prawem. W uzasadnieniu skargi podtrzymał też zarzuty zawarte w odwołaniu. Podniósł, że wydane przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską orzeczenie nie znajduje uzasadnienia w przepisie § 21 pkt 2 z załącznika Nr 2 do rozporządzenia MON z dnia 10.05.2004r., gdyż schorzenie to kwalifikuje się wg § 21 pkt 5 z załącznika Nr 2 do tego rozporządzenia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w wydanych orzeczeniach. Nadto podał, że P. P. nie wykazał, w jaki sposób zostało naruszone prawo oraz nie przedstawił innej dokumentacji medycznej mogącej powodować uzasadnione wątpliwości co do oceny aktualnego rodzaju i stopnia nasilenia zaburzeń słuchu, sporządzonej przez badających dla potrzeb orzeczniczych lekarzy specjalistów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z obowiązującymi w dacie ich wydania przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Sąd administracyjny nie może oprzeć tej kontroli o kryterium słuszności, czy sprawiedliwości społecznej.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), określającym zakres kognicji sądu administracyjnego, przedmiotem zaskarżenia do sądu mogą być m. in. decyzje administracyjne.
Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Takie wady i uchybienia wystąpiły w niniejszej sprawie w związku z czym skargę należało uwzględnić.
Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że wydane w sprawie orzeczenia podjęte zostały z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wady podjętych w sprawie orzeczeń uniemożliwiały Sądowi administracyjnemu przeprowadzenie prawidłowej kontroli pod względem zgodności z prawem, do czego Sąd ten zgodnie z wyżej powołanymi przepisami wskazanych ustaw jest powołany.
Z akt sprawy wynika, że postępowanie dotyczy mł. chor. szt. rez. P. P. , który został skierowany na badania do terenowej wojskowej komisji lekarskiej zarządzeniem Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. .
Organ I instancji podał w wydanym orzeczeniu, że orzeka w sprawie zdolności do czynnej służby wojskowej, podczas gdy w powołanych przepisach prawa wskazuje rozporządzenie MON z dnia 10.05.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. Nr 133, poz. 1422, Załącznik nr 2) oraz rozporządzenie MON z dnia 25.06.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. Nr 151, poz. 1595, Załącznik nr 2), zaś w pkt 9 orzeczenia, że skarżący jest zdolny do zawodowej służby wojskowej - Kat. "Z". Organ II instancji z kolei, rozpatrując odwołanie od orzeczenia organu I instancji w sprawie zdolności do czynnej służby wojskowej utrzymał je w mocy, powołując się na rozporządzenie MON z dnia 10.05.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, rozporządzenie MON z dnia 02.12.1994r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, emerytów i rencistów wojskowych (Dz.U. Nr 131, poz. 665) oraz rozporządzenie MON z dnia 25.06.2004r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. Nr 151, poz. 1594). Orzeczenie wydane przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską we W. w ogóle nie zawiera uzasadnienia, zaś orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. wprawdzie zawiera uzasadnienie lecz nie wyjaśnia wyżej wskazanej sprzeczności.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.): "Zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska, która wydaje w tej sprawie orzeczenie. Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej jest decyzją."
Wydane w oparciu o delegację ustawową zawartą w art. 5 ust. 8 i 9 w/w ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.05.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422) w § 2 ust. 1 stanowi, że do orzekania o zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej są właściwe, utworzone na podstawie odrębnych przepisów: m. in. terenowe wojskowe komisje lekarskie oraz rejonowe wojskowe komisje lekarskie.
Podobnie terenowe i rejonowe wojskowe komisje lekarskie, powołane na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 26 ust. 1 z ustawy z dnia 21 listopada 1992 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r., Nr 241, poz. 2416 z późn. zm.) są właściwe do określania zdolności poborowych do służby wojskowej.
Wojskowe komisje lekarskie są w rozumieniu powyższych przepisów oraz przepisów kodeksu postępowania administracyjnego organami administracji publicznej, a orzeczenia tych komisji są decyzjami administracyjnymi w rozumieniu art. 1 § 1 pkt 1 k.p.a.
Nie może więc budzić wątpliwości, że w zakresie nieunormowanym przepisami szczególnymi do postępowania w sprawach tego rodzaju mają zastosowanie określone w Kodeksie postępowania administracyjnego ogólne zasady postępowania administracyjnego (m.in. art. 6, 7, 80, 104 i 107).
Zgodnie z § 26 ust. 1 wyżej powołanego rozporządzenia MON z dnia 10.05.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej powinno w szczególności zawierać rozpoznanie, ustalenie kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej, a w razie stwierdzenia chorób i ułomności - określenie ich związku lub braku związku z zawodową służbą wojskową.
Podobnie brzmi przepis § 17 ust. 1 rozporządzenia MON z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. Nr 151, poz. 1595).
Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich jako mające charakter decyzji administracyjnej winny też zawierać szczegółowe uzasadnienie i pouczenie o prawie wniesienia odwołania. Elementy formalne decyzji administracyjnej określa art. 107 § 1 k.p.a.
Zgodnie z § 22 w/w rozporządzenia MON z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach: "Od orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej wydanego w pierwszej instancji służy stronie odwołanie na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) (ust. 1). Odwołanie wnosi się do właściwej wojskowej komisji lekarskiej wyższego stopnia określonej w § 29, za pośrednictwem komisji, która wydała orzeczenie, w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia (ust. 2)."
Podobne unormowanie zawiera w § 31 ust. 1 rozporządzenia MON z dnia 10.05.2004r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach.
Z powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że bez względu na to, czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dotyczy zdolności do czynnej, czy do zawodowej służby wojskowej, winno zawierać uzasadnienie i odpowiadać wymogom procesowym decyzji administracyjnej.
Z uwagi na zasadę wyrażoną w art. 140 k.p.a. powyższe wymogi formalne, w tym obowiązek szczegółowego uzasadnienia orzeczenia, mają również zastosowanie do orzeczeń wydanych przez wojskowe komisje lekarskie rozpatrujące odwołania w trybie wyżej wskazanych przepisów wykonawczych. Ponieważ powołana wyżej ustawa o powszechnym obowiązku obrony, jak i ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz wydane na ich podstawie rozporządzenia wykonawcze nie precyzują, jakie elementy winno zawierać uzasadnienie orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej, należy w tym zakresie stosować przepis art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Przepis ten stanowi, że: "Decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi" (§1); "Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa" (§ 3).
Podkreślić przy tym należy, iż z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.) wynika obowiązek organów administracji publicznej do dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie. Oznacza to, że zarówno organ l jak i II instancji ma obowiązek dokonać merytorycznej i prawnej oceny sprawy, a organ II instancji ma obowiązek dokonać oceny zasadności kwestionowanej przez stronę decyzji organu l instancji i rozpatrzyć wszystkie żądania strony, w tym podnoszone w odwołaniu, oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji.
Z akt niniejszej sprawy wynika, że orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. w ogóle nie zawiera uzasadnienia. Wskazać należy, że uzasadnienie stanowi integralną część decyzji administracyjnej, zaś jego brak należy ocenić jako istotne naruszenie przepisu art. 107 § 1 k.p.a., które to naruszenie winno skutkować uchylenie owego orzeczenia przez organ II instancji rozpatrujący sprawę ponownie w trybie odwoławczym. Brak ten stanowiący istotne uchybienie procesowe nie mógł być, w związku z dwuinstancyjnością postępowania administracyjnego, o którym mowa w art. 15 k.p.a. usunięty przez organ odwoławczy nawet przez zawarcie w wydanym przez ten organ orzeczeniu najbardziej obszernego i szczegółowego uzasadnienia.
Dodać także należy, iż uzasadnienie winno spełniać cel informacyjny, gdyż skarżący ma prawo polemizować z zapadłym rozstrzygnięciem w odwołaniu, skardze. Brak uzasadnienia orzeczenia wydanego przez organ I instancji powoduje, że wymyka się ono także spod kontroli Sądu i czyni ę kontrolę niemożliwą.
Wobec naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie art. 6, art. 7, art. 15, art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w związku z wyżej powołanymi przepisami wykonawczymi Ministra Obrony Narodowej, które to naruszenie w ocenie Sądu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało uchylić zarówno zaskarżone orzeczenie, jak i orzeczenie wydane przez organ l instancji, co orzeczono w wyroku.
Na marginesie już tylko dodać należy, że w wyroku z dnia 22.11.2001r. sygn. akt II SA 924/01 (LEX nr 81816) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "Rozstrzygnięcie i uzasadnienie to dwa istotne elementy składowe decyzji. Treść rozstrzygnięcia jest równoznaczna z udzielonym stronie uprawnieniem albo nałożonym na nią obowiązkiem. Osnowa (rozstrzygnięcie decyzji) jest jej kwintesencją, wyraża bowiem rezultat stosowania normy prawa materialnego do konkretnego wypadku, w kontekście konkretnych okoliczności faktycznych i materiału dowodowego. Brak rozstrzygnięcia, treści "decyzji" pozbawia dane pismo charakteru decyzji. Bez osnowy nie ma decyzji. Uzasadnienie natomiast służy wyjaśnieniu rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji. Samo w sobie, bez rozstrzygnięcia (osnowy), nie jest decyzją."
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy decyzyjne po przeprowadzeniu wyczerpującego postępowania dowodowego w tej sprawie, jak wymagają tego przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, winny wydać właściwe orzeczenia, mając na względzie to, co powiedziano wyżej i wydane przez siebie orzeczenia uzasadnić zgodnie z wymogiem art. 107 § 3 k.p.a.
Sąd nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonego orzeczenia z uwagi na fakt, że orzeczenie to nie posiada cech wykonalności.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI