IV SA/Wr 375/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę spółki V. sp. z o.o. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie przeznaczenia samochodu osobowego do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony.
Spółka V. sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Wojewody Dolnośląskiego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Wrocławia o przeznaczeniu należącego do niej samochodu osobowego do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów KPA, w tym braku uzasadnienia, nieprawidłowego określenia stron postępowania oraz obejścia zasady lis pendens. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie, a zarzuty skarżącej nie znalazły uzasadnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę V. sp. z o.o. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Wrocławia o przeznaczeniu samochodu osobowego do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony. Skarżąca zarzucała organom naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym brak uzasadnienia faktycznego i prawnego, nieprawidłowe określenie stron postępowania (pominięcie właściciela pojazdu) oraz prowadzenie dwóch tożsamych postępowań jednocześnie (naruszenie zasady lis pendens). Wojewoda Dolnośląski wyjaśnił, że wniosek o przeznaczenie pojazdu złożył Szef Wojskowego Centrum Rekrutacji, a organ I instancji prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek do wydania decyzji. Podkreślono, że organ nie jest uprawniony do weryfikacji celowości wniosku, a jedynie do sprawdzenia przesłanek formalnych i faktycznych. Wojewoda wskazał również, że stroną postępowania jest posiadacz rzeczy, a nie jej właściciel, co wyklucza udział właściciela w postępowaniu. Sąd administracyjny, oddalając skargę, uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Potwierdził, że podstawą materialnoprawną była ustawa o obronie Ojczyzny, a wnioskodawca był uprawniony do złożenia wniosku. Sąd stwierdził, że organy miały podstawy do wydania decyzji, a zarzuty skarżącej dotyczące braku przydatności pojazdu, nieprawidłowego określenia stron oraz naruszenia zasady lis pendens nie znalazły uzasadnienia. Wskazano, że choć mogło dojść do uchybienia procesowego w związku z prowadzeniem dwóch postępowań, nie miało ono istotnego wpływu na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że organy nie mają uprawnienia do kwestionowania celowości wniosku co do zasady, a jedynie do stwierdzenia nieprzydatności rzeczy z powodu np. złego stanu technicznego, czego w tej sprawie nie stwierdzono.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie jest uprawniony do weryfikacji wniosku pod kątem celowości i zasadności, a jedynie do sprawdzenia przesłanek formalnych i faktycznych.
Uzasadnienie
Wnioskodawca, jako podmiot obciążony koniecznością zabezpieczenia obrony Państwa, jest najlepiej zorientowany co do potrzeb. Organ jedynie realizuje wniosek, chyba że stwierdzi nieprzydatność rzeczy z powodu np. złego stanu technicznego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (25)
Główne
u.o.o. art. 630 § 1
Ustawa o obronie Ojczyzny
Pomocnicze
u.o.o. art. 620 § 1
Ustawa o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 630 § 3
Ustawa o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 630 § 4
Ustawa o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 630 § 5
Ustawa o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 645 § 1
Ustawa o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 821 § 1
Ustawa o obronie Ojczyzny
Rozp.Św.Rzecz. § 11
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju
Rozp.Św.Rzecz. § 8
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju
Rozp.Św.Rzecz. § 9
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.c. art. 61 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nie jest uprawniony do weryfikacji celowości wniosku o świadczenia rzeczowe. Stroną postępowania jest posiadacz rzeczy, a nie jej właściciel. Naruszenie zasady lis pendens nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Brak uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji. Niewłaściwe określenie stron postępowania (pominięcie właściciela pojazdu). Obejście zasady lis pendens poprzez prowadzenie dwóch tożsamych postępowań. Pojazd nie spełnia wymogów dla potrzeb obronności (brak 4x4, itp.).
Godne uwagi sformułowania
organ nie jest uprawniony do jego weryfikacji pod kątem celowości i zasadności konstrukcja świadczeń rzeczowych na rzecz obronności zasadza się bowiem na stanie faktycznego posiadania rzeczy ustawodawca zawęził krąg stron postępowania [...] do wnioskodawcy oraz posiadacza rzeczy
Skład orzekający
Katarzyna Radom
przewodniczący
Marta Pająkiewicz-Kremis
członek
Gabriel Węgrzyn
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń rzeczowych na rzecz obrony, w szczególności w zakresie kręgu stron postępowania i zakresu kognicji organów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej materii świadczeń rzeczowych na rzecz obrony, choć zasady dotyczące stron postępowania mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy obowiązku obywatelskiego w zakresie obronności państwa i wykorzystania prywatnych zasobów, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i obronnym.
“Czy Twój samochód może zostać przeznaczony na cele obronności? WSA we Wrocławiu wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Wr 375/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2024-02-07 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2023-06-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Gabriel Węgrzyn /sprawozdawca/ Katarzyna Radom /przewodniczący/ Marta Pająkiewicz-Kremis Symbol z opisem 6249 Inne o symbolu podstawowym 624 Hasła tematyczne Powszechny obowiązek obrony Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku *Oddalono skargę w całości Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2305 art. 620 ust. 1, art. 630 ust. 1, 3, 4 i 5, art. 645 ust. 1 Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (t. j.) Dz.U. 2004 nr 181 poz 1872 par. 8 ust. 1, par. 9 ust. 1 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 sierpnia 2004 r. w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Radom, Sędziowie Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis, Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn (sprawozdawca), Protokolant referent Ksawery Sobczak, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 7 lutego 2024 r. sprawy ze skargi V. sp. z o.o. z siedzibą we W. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 25 kwietnia 2023 r. nr BZ-SO.654.54.2022.MJ w przedmiocie przeznaczenia do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony oddala skargę w całości. Uzasadnienie Decyzją z 25 IV 2023 r. (BZ-SO.654.54.2022.MJ) Wojewoda Dolnośląski, po rozpatrzeniu odwołania V. Sp. z o.o. z siedzibą we W., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Wrocławia z dnia 17 XI 2022 r. (nr 345/R/22) w sprawie przeznaczenia do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony. W uzasadnieniu decyzji odwoławczej wojewoda wyjaśnił, że podziela stanowisko organu I instancji stwierdzające istnienie przesłanek do zastosowania art. 630 ust. 1 ustawy z 11 III 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2022 r. poz. 2305 ze zm.) dalej jako "UOO", według którego wójt (burmistrz, prezydent miasta), na wniosek organów i kierowników jednostek organizacyjnych, o których mowa w art. 620 ust. 1, wydaje decyzję administracyjną o przeznaczeniu nieruchomości lub rzeczy ruchomej na cele świadczeń rzeczowych, w tym planowanych do wykonania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Wojewoda podkreślił, że Szef Wojskowego Centrum Rekrutacji we W. wystąpił do organu I instancji z wnioskiem z dnia 16 IX 2022 r. (nr 2891/22) o przeznaczenie samochodu 5-cio osobowego [...], nr rej. [...], będącego w posiadaniu V. Sp. z o.o. z siedzibą we W. (dalej jako "skarżąca") na rzecz [...] pułku dowodzenia we W., w ramach świadczeń rzeczowych na uzupełnienie etatowych potrzeb, planowanych do wykonania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. W ocenie wojewody, przeprowadzone czynności wyjaśniające dały podstawy do orzeczenia o przeznaczeniu samochodu 5-cio osobowego [...], nr rej. [...], będącego w posiadaniu skarżącej, do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony. Wojewoda powołał właściwe przepisy UOO zaznaczając, że wniosek złożył uprawniony podmiot tj. Szef Wojskowego Centrum Rekrutacji we W. Wniosek złożono w oparciu o dane wynikające z ewidencji osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej podlegających obowiązkowi świadczeń na rzecz obrony oraz rzeczy ruchomych i nieruchomości będących lub mogących być przedmiotem świadczeń rzeczowych. W sprawie nie zachodzą przy tym żadne przedmiotowe wyłączenia, jak również na istnienie takowych nie powołuje się skarżąca. Wojewoda wyjaśnił, że decyzja organu I instancji wskazuje konkretny pojazd będący przedmiotem świadczeń rzeczowych. Pojazd ten znajduje się w posiadaniu skarżącej, brak jest informacji o jego uszkodzeniu czy wyrejestrowaniu. Nawiązując do zarzutów odwołania, wojewoda zwrócił uwagę, że organ, do którego wpływa wniosek właściwej jednostki o przeznaczenie określonej rzeczy na cele obronności nie jest uprawniony do jego weryfikacji pod kątem celowości i zasadności. Wnioskodawca, jako podmiot obciążony koniecznością odpowiedniego zabezpieczenia i przygotowania na cele obrony Państwa, jest najlepiej zorientowany, co jest istotne i w jakim zakresie do realizacji swoich obowiązków. Nadto w świetle § 11 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 VIII 2004 r. w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju (Dz. U. Nr 181, poz. 1872 ze zm.) - który zachował moc obowiązującą na podstawie art. 821 ust. 1 UOO - wnioski wojskowych komendantów uzupełnień o przeznaczenie nieruchomości lub rzeczy ruchomych na cele świadczeń wykonywanych na rzecz Sił Zbrojnych realizuje się w pierwszej kolejności, zarówno pod względem ilościowym, jak i jakościowym, z uwzględnieniem propozycji zawartych w tych wnioskach. Wojewoda nie zgodził się również z zarzutem odwołania podnoszącym niezapewnienie możliwości udziału w postępowaniu właścicielowi pojazdu objętego decyzją. Konstrukcja świadczeń rzeczowych na rzecz obronności zasadza się bowiem na stanie faktycznego posiadania rzeczy przeznaczonej na potrzeby świadczeń rzeczowych, a nie jej własności. Wobec powyższego fakt, że skarżąca nie jest właścicielem pojazdu, przeznaczanego do świadczeń rzeczowych, a tylko korzystającą z niego w ramach umowy leasingu nie daje podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji. Przekazanie przez korzystającego pojazdu, do używania pracownikowi nie powoduje, że korzystający przestaje być posiadaczem pojazdu. Skarżąca jako posiadacz jest więc stroną postępowania i nie ma podstaw do poszerzania zakresu podmiotowego postępowania. W skardze na powyższą decyzję skarżąca wniosła o: uchylenie decyzji organów obu instancji, zasądzenie kosztów postępowania sądowego, przeprowadzenie rozprawy i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ppsa. Nadto wniesiono o przeprowadzenie dowodów z następujących dokumentów: 1) decyzji Nr 64/R/23 Prezydenta Wrocławia z dnia 26 IV 2023 r. umarzającej w całości postępowanie w sprawie udostępnienia - oddania do używania przedmiotów świadczeń na rzecz obrony będących w posiadaniu skarżącej - na okoliczność umorzenia postępowań wymienionych w niniejszym piśmie oraz faktu toczenia się postępowania o tożsamym zakresie przedmiotowym oraz podmiotowym w odniesieniu do pojazdu mechanicznego [...] nr rej. [...]; 2) decyzji Nr 80/R/22 Prezydenta Wrocławia z dnia 22 IV 2022 r. w sprawie przeznaczenia do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony - na okoliczność wydania decyzji przedmiotowo i podmiotowo tożsamej z decyzją Prezydenta Wrocławia o nr 345/R/22 z dnia 17 XI 2022 r., którą zaskarżono do Wojewody Dolnośląskiego i która została uchylona do ponownego rozpoznania decyzją BZ-SO.654.16.2022.MJ w związku z tym procedowania dwóch spraw tożsamych przedmiotowo i podmiotowo; 3) zawiadomienia o wszczęciu postępowania Nr 25/R/22 z dnia 14 III 2022 r. - na okoliczność tożsamości postępowań umorzonych decyzją wskazaną w pkt 2 z postępowaniem skarżonym do Wojewody Dolnośląskiego o przeznaczeniu samochodu 5-cio osobowego [...], nr rej. [...], będącego w posiadaniu skarżącej, na rzecz [...] pułku dowodzenia we W., w ramach świadczeń rzeczowych na uzupełnienie etatowych potrzeb, planowanych do wykonania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. W skardze zarzucono zaskarżonej decyzji naruszenie: 1) art. 6, art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 kpa, poprzez wydanie kwestionowanej decyzji bez jakiegokolwiek uzasadnienia faktycznego, w szczególności przez zaniechanie wyjaśnienia przesłanek jakimi kierował się wojewoda, uznając, że przedmiotowy pojazd posiada pożądane właściwości oraz niewskazanie potrzeb obronności, uzasadniających wydanie tej decyzji, a w konsekwencji wydanie zaskarżonej decyzji w odniesieniu do pojazdu, który nie posiada pożądanych właściwości, w szczególności nie może służyć potrzebom obronności kraju; 2) art. 7 oraz 15 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 kpa, poprzez wydanie kwestionowanej decyzji przez wojewodę, pomimo braku merytorycznego rozpatrzenia całości sprawy na etapie postępowania przed organem I instancji, pomijając tym samym obowiązek zebrania i analizy w zupełności całego materiału dowodowego; 3) art. 138 §2 kpa, poprzez zaakceptowanie przez wojewodę naruszeń przepisów, które stały się podstawą uchylenia decyzji w toczącym się równolegle postępowaniu oraz utrzymanie w mocy decyzji uchybiającej wytycznym zawartym w decyzji odwoławczej; 4) art. 11 kpa - tj. naruszenie zasady przekonywania - poprzez działanie polegające na braku odniesienia się do kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i braku wyjaśnienia przesłanek wydanego rozstrzygnięcia - tj. wykazania, dlaczego akurat ten konkretny pojazd mechaniczny ma zostać przeznaczony na cele świadczeń rzeczowych na rzecz obrony; 5) art. 8 kpa - tj. naruszenie pogłębiania zaufania obywateli - poprzez wydanie rozstrzygnięcia bez jego właściwego uzasadnienia i wykazania w sposób należyty motywów towarzyszących jego wydaniu; 6) art. 9 i art. 10 § 1 kpa, poprzez uznanie w sprawie, że właściciel pojazdu nie jest stroną a co za tym idzie pozbawienie właściciela możliwości zaznajomienia się ze sprawą dotyczącą przedmiotu jego własności oraz wypowiedzenia się w toczącym postępowaniu; 7) art. 61a § 1 kpa, poprzez obejście zasady lis pendens w wyniku prowadzenia postępowania w sprawie procedowanej w tym samym czasie w odrębnym postępowaniu o tym samym przedmiocie. W uzasadnieniu skargi umotywowano poszczególne zarzuty podkreślając, że samochód [...], nr rej. [...], był już przedmiotem postępowania administracyjnego, w którym ostatecznie zapadła decyzja Nr 64/R/23 Prezydenta Wrocławia z dnia 26 IV 2023 r. umarzająca w całości postępowanie. Oznacza to, że zaskarżona decyzja wojewody została wydana w warunkach, gdy w tej samej sprawie było już prowadzone inne postępowanie (stan sprawy w toku), w którym decyzja organu I instancji uwzgledniająca wniosek została przez wojewodę uchylona z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia z uwagi na brak uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej. W skardze podkreślono, że w sprawie nie zweryfikowano, czy pojazd wskazany w zaskarżonej decyzji spełnia wymogi stawiane samochodom przeznaczanym na potrzeby obronności, skoro nie posiada on napędu 4x4 oraz jakichkolwiek innych szczególnych cech. Zdaniem skarżącej jest to obchodzenie obowiązku pełnego uzasadnienia decyzji przy rozpatrzeniu oraz uwzględnieniu całości dowodów oraz zdarzeń faktycznych w konkretnej sprawie. Podkreślono też, że w rzeczonym stanie faktycznym podmiot posiadacza pojazdu mechanicznego nie pokrywa się z jego właścicielem, dlatego też organ zarówno I jak II instancji w myśl art. 9 oraz art. 10 § 1 kpa, powinien dodatkowo zawiadomić o postępowaniu wiadomego (bo wskazanego przez skarżącą) właściciela pojazdu, którego interesu prawnego w oczywisty sposób dotyka obciążenie przedmiotu własności powinnościami na rzecz Państwa. W odpowiedzi na skargę wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił dodatkowo, że skarga została złożona na decyzję wojewody wydaną w toku postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem Szefa Wojskowego Centrum Rekrutacji we W. nr 2891/22 z dnia 16 IX 2022 r. złożonego na podstawie art. 628, 630 i 821 ust. 1 UOO. Należy zauważyć, iż w toku postępowania przed organem I instancji skarżąca była informowana zarówno o wszczęciu postępowania na wniosek Szefa Wojskowego Centrum Rekrutacji we W. jak i jego zakończeniu. W zawiadomieniach tych wskazywana była podstawa prawna (tj. przepisy UOO) do prowadzenia postępowania. Co więcej, w toku postępowania przed organem I instancji strona skorzystała z możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy. Podnoszone w uzasadnieniu skargi zarzuty jakoby w tym samym momencie prowadzone były dwie jednakowe sprawy wprowadzając skarżącą w błąd co do tego, względem jakiej decyzji powinna się ona odnieść, bądź też którą z nich zaskarżyć, są co najmniej gołosłowne i nie znajdują pokrycia w dokumentacji sprawy. Zarzuty te podnoszone są po raz pierwszy w skardze, tymczasem jak wskazuje dokumentacja sprawy zarówno w toku postępowania pierwszoinstancyjnego, jak i odwoławczego skarżąca nie miała podobnych dylematów. Na każdym etapie strona była wyczerpująco informowana o przysługujących jej uprawnieniach i w pełni z tego korzystała nie podnosząc zarzutu, iż nie wie które z postępowań jest prowadzone. Jak wskazuje dokumentacja sprawy, co do przeznaczenia pojazdu na potrzeby świadczeń rzeczowych na rzecz obronności, skutecznie prowadzone było postępowanie zainicjowane wnioskiem Szefa Wojskowego Centrum Rekrutacji we W. nr 2891/22 z dnia 16 IX 2022 r. Nie znajduje oparcia w materiale sprawy zarzut, iż skarżąca nie wiedziała, do której decyzji się odnieść, albowiem decyzją o przeznaczeniu pojazdu na cele świadczeń rzeczowych na rzecz obrony jest tylko decyzja organu I instancji utrzymana w mocy decyzją wojewody, a której dotyczy skarga. Prawomocnym postanowieniem z dnia 13 VII 2023 r. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Zasadniczą podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 630 ust. 1 UOO, według którego wójt (burmistrz, prezydent miasta), na wniosek organów i kierowników jednostek organizacyjnych, o których mowa w art. 620 ust. 1, wydaje decyzję administracyjną o przeznaczeniu nieruchomości lub rzeczy ruchomej na cele świadczeń rzeczowych, w tym planowanych do wykonania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Podmioty, o których stanowi art. 620 ust. 1 UOO, to: szef wojskowego centrum rekrutacji, kierownik jednostki przewidzianej do militaryzacji oraz kierownik jednostki organizacyjnej wykonującej zadania na potrzeby obrony państwa. Decyzja z art. 630 ust. 1 UOO stanowi konkretyzację generalnego obowiązku świadczeń rzeczowych na cele bezpieczeństwa Ojczyzny. Jak wynika z art. 628 ust. 1 UOO, na urzędy i instytucje państwowe, przedsiębiorców i inne jednostki organizacyjne, a także osoby fizyczne może być nałożony obowiązek świadczeń rzeczowych, polegających na oddaniu do używania posiadanych nieruchomości i rzeczy ruchomych na cele przygotowania obrony państwa albo zwalczania klęsk żywiołowych, likwidacji ich skutków oraz zarządzania kryzysowego. Zaznaczyć przy tym należy, że art. 628 ust. 5 UOO zawiera katalog przedmiotowych wyłączeń z zakresu świadczeń rzeczowych. Wnioskodawca typuje przedmiot świadczenia opierając się na danych z ewidencji osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej podlegających obowiązkowi świadczeń na rzecz obrony oraz rzeczy ruchomych i nieruchomości będących lub mogących być przedmiotem świadczeń rzeczowych, na potrzeby Sił Zbrojnych, prowadzonej na podstawie art. 645 ust. 1 UOO. Po otrzymaniu wniosku, właściwy wójt (burmistrz, prezydent miasta) prowadzi postępowanie i w toku tak prowadzonego postępowania sprawdza spełnienie przesłanek ustawowych. Należy przy tym mieć na względzie, że wnioski wojskowych komendantów uzupełnień o przeznaczenie nieruchomości lub rzeczy ruchomych na cele świadczeń wykonywanych na rzecz Sił Zbrojnych realizuje się w pierwszej kolejności, zarówno pod względem ilościowym, jak i jakościowym, z uwzględnieniem propozycji zawartych w tych wnioskach. Wynika to jednoznacznie z § 11 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 3 VIII 2004 r. w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju (Dz.U. z 2004 r. Nr 181, poz.1872, ze zm.) – dalej jako "Rozp.Św.Rzecz.", który zachował moc na zasadzie art. 821 ust. 1 UOO. W okolicznościach konkretnej sprawy wniosek z 16 IX 2022 r. został złożony przez uprawniony podmiot, tj. przez Szefa Wojskowego Centrum Rekrutacji we W. Wniosek spełniał też obowiązujące wymagania określone w Rozp.Św.Rzecz. W szczególności określał nazwę jednostki organizacyjnej, miejsce dostarczenia rzeczy, nazwę i rodzaj rzeczy oraz dane posiadacza. Rzecz objęta wnioskiem nie należała przy tym do wskazanego w art. 630 ust. 5 UOO katalogu rzeczy wyłączonych z zakresu świadczeń rzeczowych. Dodać należy, że w toku postępowania zwrócono się do skarżącej o udzielenie informacji dotyczących pojazdu, w tym jego stanu technicznego (pismo wojewody z 9 I 2023 r.). Z odpowiedzi udzielonej przez skarżącą nie wynikało, by posiadany przez nią pojazd był niesprawny i nie nadawał się do użytku (pismo skarżącej z 26 I 2023 r.). W ramach postępowania wyjaśnienia składał również wnioskodawca wskazując m.in., że objęty wnioskiem pojazd [...] uznano za przydatny jako przedmiot świadczeń rzeczowych, bowiem posiada cechy zgodne z oczekiwaniami wskazanej jednostki wojskowej w złożonym zapotrzebowaniu. W świetle powyższych okoliczności organy miały wszelkie prawne i faktyczne podstawy do wydania decyzji z art. 630 ust. 1 UOO. Wojewoda przy tym w sposób kompleksowy i wyczerpujący wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności sprawy, nawiązując przy tym do wyników dodatkowych ustaleń, które jako organ meriti mógł przeprowadzić na zasadzie art. 136 kpa. Powyższej oceny nie podważają argumenty sformułowane w skardze. Przede wszystkim zgodzić się należy ze stanowiskiem wojewody, że organy w toku postępowania z art. 630 ust. 1 UOO nie mają uprawnienia do kwestionowania przydatności objętego wnioskiem pojazdu dla potrzeb wskazanej we wniosku jednostki organizacyjnej. Nie ulega wątpliwości, że organ w toku postępowania może dokonywać oględzin rzeczy ruchomych które, stosownie do zgłoszonych wniosków i własnych potrzeb, mogą być przedmiotem świadczeń (§ 8 ust. 1 Rozp.Św.Rzecz.). W przypadku stwierdzenia w toku oględzin nieprzydatności rzeczy ruchomych na potrzeby świadczeń, wójt (burmistrz, prezydent miasta) odstępuje od nałożenia obowiązku świadczenia i zawiadamia o tym organ wnioskujący o nałożenie świadczeń (§ 9 ust. 1 Rozp.Św.Rzecz.). Kompetencji tej nie można jednak rozumieć jako uprawnienie organu do kwestionowania wniosku co do zasady, a więc podważania jego celowości ze względu na rodzaj czy typ rzeczy wskazanej we wniosku. Nie mogły więc stanowić podstawy do negatywnego rozpatrzenia wniosku podnoszone przez skarżącą okoliczności wskazujące, że samochód objęty wnioskiem nie jest wystarczająco duży, nie ma napędu 4x4 i nie może służyć potrzebom obronności kraju. Odstąpienie od nałożenia obowiązku świadczenia może natomiast wynikać z ustalonej w toku oględzin nieprzydatności konkretnej rzeczy, która wiąże się z reguły z jej złym stanem technicznym i ograniczoną wartością użytkową lub całkowitym brakiem takiej wartości. W konkretnej sprawie wojewoda wystąpił do skarżącej z pytaniem w tej kwestii, skarżąca zaś nie sygnalizowała złego stanu technicznego pojazdu. Nie było więc w takich okolicznościach podstaw do kontynuowania postępowania dowodowego, ani tym bardziej do odstąpienia od nałożenia obowiązku świadczenia. Nie można też podzielić zarzutu skargi podnoszącego, że organy nie uwzględniły pełnego zakresu podmiotowego postępowania. Jest bezsporne, że skarżąca ma status posiadaczki pojazdu objętego wnioskiem, jako korzystająca na podstawie umowy leasingu. Nie jest więc jego właścicielką. Organy prawidłowo jednak przeprowadziły postępowanie przy udziale wyłącznie skarżącej (jako posiadaczki pojazdu) oraz Szefa Wojskowego Centrum Rekrutacji we W. (jako wnioskodawcy). Zgodnie bowiem z art. 630 ust. 3 i 4 zdanie pierwsze UOO, decyzję doręcza się posiadaczowi nieruchomości lub rzeczy ruchomej oraz wnioskodawcy na piśmie wraz z uzasadnieniem. Od decyzji przysługuje posiadaczowi nieruchomości lub rzeczy ruchomej oraz wnioskodawcy odwołanie do wojewody, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Z powołanej regulacji jednoznacznie wynika, że ustawodawca zawęził krąg stron postępowania w sprawie z art. 630 ust. 1 UOO do wnioskodawcy oraz posiadacza rzeczy. Niezapewnienie możliwości udziału w postępowaniu administracyjnym właścicielowi pojazdu nie stanowi w takim przypadku naruszenia prawa. Co do zarzucanego w skardze obejścia zasady lis pendens, to należy wyjaśnić, że podstawą skutecznego zakwestionowania decyzji na pewno byłaby sytuacja rozstrzygnięcia sprawy wcześniej już ostatecznie rozstrzygniętej (res iudicata). Wynika to z art. 145 § 1 pkt 2 ppsa w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 kpa. W przypadku zaś naruszenia zasady lis pendens, należy taki stan rzeczy ocenić jako niekwalifikowane uchybienie procesowe, mogące stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji, o ile mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ppsa). W okolicznościach sprawy takiego wpływu nie wykazano. Rację ma skarżąca, że pojazd [...], nr rej. [...] był przedmiotem wcześniejszego wniosku właściwej jednostki z dnia 1 III 2022 r., złożonego jeszcze na podstawie poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 21 XI 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2021 r. poz. 372 ze zm.). Co więcej, organ I instancji wydał w dniu 22 IV 2022 r. decyzję nr 80/R/22 uwzględniającą wniosek, która następnie, z uwagi na brak uzasadnienia, została przez wojewodę uchylona z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia decyzją z 1 VIII 2022 r. Istotne jest jednak, że ostatecznie wniosek ten został cofnięty, w związku z czym organ I instancji umorzył postępowanie decyzją z 26 IV 2023 r. (nr 64/R/23). Zaskarżona decyzja z 25 IV 2023 r. stanowi zaś konsekwencję wniosku z dnia 16 IX 2022 r. złożonego na podstawie aktualnie obowiązującej UOO. Wprawdzie wojewoda powinien wstrzymać się z jej wydaniem do czasu umorzenia postępowania uruchomionego wcześniejszym wnioskiem z dnia 1 III 2022 r., jednak uchybienie to nie miało żadnego wpływu na wynik kontrolowanej sprawy. Mając powyższe na względzie, Sąd orzekł na zasadzie art. 151 ppsa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI