IV SA/Wr 266/25

IV SA/Wr 266/25 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2025-09-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-05-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Gabriel Węgrzyn /sprawozdawca/
Marta Pająkiewicz-Kremis
Tomasz Świetlikowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1473
art. 69b ust. 1
Ustawa z dnia 1 października 2024 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi oraz niektórych  innych ustaw (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Sędziowie: Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis, Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn (sprawozdawca), po rozpoznaniu w dniu 25 września 2025 r. w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 10 marca 2025 r., nr SKO 4101/189/2025 w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu na rzecz strony skarżącej kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z 10 III 2025 r. (SKO 4101/189/2025) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu (dalej "SKO"), po rozpoznaniu odwołania P. S. (dalej "skarżący"), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Dzierżoniów z dnia 21 I 2025 r. (nr ŚS.4010/37/25) odmawiającą przyznania skarżącemu zasiłku celowego na remont albo odbudowę budynku gospodarczego zniszczonego w wyniku powodzi.
Jak wynika z akt administracyjnych powyższą decyzję wydano w następujących okolicznościach sprawy:
W dniu 26 IX 2024 r. sporządzono "Protokół z wizji" lokalu mieszkalnego położonego w M. przy "ul. [...]" gdzie wskazano, że według oświadczenia strony w części pomieszczeń wysokość poziomu wody wynosiła ok [...] cm, elewacja zewnętrzna (mierzona od strony tylnej) zalana na wysokości około [...] cm. W protokole zapisano także, że mury zewnętrzne są mokre i brak dokumentacji fotograficznej.
Dnia 4 X 2024 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na remont lub odbudowę budynku gospodarczego. We wniosku wskazał, że w wyniku powodzi z dnia 15 IX 2024 r. budynek gospodarczy o powierzchni ok [...] m2 został uszkodzony wraz z wyposażeniem obejmującym m.in.: traktorek ogrodniczy, tokarkę, piłę taśmową, kosiarkę, kosę spalinową, kompresor, narzędzia mechaniczne.
W dniu 20 X 2024 r. sporządzona została przez rzeczoznawcę majątkowego ocena uszkodzeń budynku gospodarczego o powierzchni [...] m2, położonego w miejscowości M. przy "ul. [...]". Wyceniono wartość koniecznych nakładów na 2 701,34 zł celem wykonania izolacji, odgrzybienia oraz robót malarskich.
Organ I instancji decyzją z 21 I 2025 r. (nr ŚS.4010/37/25) odmówił przyznania skarżącemu zasiłku na remont lub odbudowę opisanego wyżej budynku gospodarczego. Powołano się przy tym na Zasady z dnia 18 X 2024 r., ustalone przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, dotyczące "Udzielania pomocy finansowej, ze środków budżetu państwa z części 85 - Budżety wojewodów, dział 852 - Pomoc społeczna, rozdział 85278 - Usuwanie skutków klęsk żywiołowych oraz z rezerw celowych na przeciwdziałanie i usuwanie skutków klęsk żywiołowych, w formie zasiłków celowych, o których mowa w ustawie o pomocy społecznej oraz w ustawie o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi, dla rodzin lub osób samotnie gospodarujących poszkodowanych w wyniku powodzi we wrześniu 2024 roku" – dalej jako "Zasady". Wyjaśniono, że zgodnie z pkt I. 5. Zasad przez "budynek gospodarczy" rozumie się budynek gospodarczy służący zaspokajaniu niezbędnych potrzeb bytowych rodziny lub osoby samotnie gospodarującej, w szczególności budynek inwentarski tj. budynek przeznaczony, np. do hodowli niewielkiej liczby zwierząt gospodarskich, mający na celu pozyskiwanie żywności na własne potrzeby. Zasiłek na odbudowę budynku gospodarczego nie przysługuje w przypadku innego przeznaczenia tego budynku, np. w ramach działalności rolniczej na cele produkcji rolnej przeznaczonej do sprzedaży rynkowej lub związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą, w tym wykorzystywanych, jako np. lokale usługowe, magazynowe lub produkcyjne. W ocenie organu I instancji budynek gospodarczy należący do skarżącego nie spełnia powyższych warunków, nie stanowi budynku inwentarskiego i nie służy zaspokajaniu niezbędnych potrzeb bytowych. We wniosku wskazano, że zalaniu uległ budynek gospodarczy wraz z wyposażeniem obejmującym m.in.: traktorek ogrodniczy, tokarkę, piłę taśmową, kosiarkę, kosę spalinową, kompresor, narzędzia mechaniczne. Nie jest to więc – w ocenie organu I instancji - budynek służący zaspokajaniu niezbędnych potrzeb rodziny.
Od powyższej decyzji wniesiono odwołanie. W odwołaniu podniesiono, że w budynku przetrzymywane były narzędzia do uprawiania przydomowego ogródka warzywnego, nasiona cebuli i środki ochrony roślin. Poza tym budynek ten służy do przechowywania opału i narzędzi pomagających w utrzymywaniu należytego stanu technicznego budynku mieszkalnego i gospodarczego.
SKO, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z 10 III 2025 r. (SKO 4101/189/2025) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji odwoławczej powołano podstawy prawne decyzji, w tym art. 39 ust.1 i 2, art. 40 ust. 2 i 3, art. 18 ust. 1 pkt 4 i art. 110 ust. 2 ustawy z 12 III 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2024 r., poz.1283, ze zm.) dalej "UoPS" oraz Zasady. SKO powtórzyło argumentację organu I instancji podkreślając przy tym, że w świetle Zasad i przy uwzględnieniu art. 39 ust. 1 i 2 oraz art. 40 ust. 2 i 3 UoPS pomoc w postaci zasiłku remontowo – budowlanego przyznawana jest wyłącznie w przypadku konieczności zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej wnioskodawcy lub jego rodziny. W ocenie SKO przechowywanie w budynku gospodarczym narzędzi wychodzi poza definicję niezbędnej potrzeby bytowej. Tym bardziej, że jak wynika z akt sprawy budynek nie uległ zniszczeniu w takim stopniu, aby nie można byłoby przechowywać w nim kosiarek i innych narzędzi oraz opału. Dach nie uległ uszkodzeniu. Rzeczoznawca majątkowy w ocenie uszkodzeń budynku z dnia 20 X 2024 r. ocenił wartość nakładów na wykonanie izolacji, odgrzybienia oraz robót malarskich na kwotę 2701,34 zł. Jako podstawę szacowania przyjął Biuletyn cen "Kompleksowa likwidacja klęsk żywiołowych" BCU II, poziom cen: 3 IV 2024 r. Zgodnie z ugruntowanym poglądem sądów administracyjnych i literaturą przedmiotu ukształtowanymi na bazie interpretacji przepisów ustawy o pomocy społecznej, niezbędna potrzeba bytowa to potrzeba usprawiedliwiona ze względu na zachowanie życia, zdrowia i zwykłych stosunków związanych ze statusem obywatela. Pojęcie "bytowanie" jest co do zasady utożsamiane z zachowywaniem życia w sposób pozwalający na prawidłowy rozwój fizyczny i psychiczny. Niezbędna potrzeba bytowa to potrzeba uzasadniona tylko podstawowym katalogiem dóbr zasługujących na ochronę, zadość której czyni zaspokojenie jej w minimalnym standardzie (por. W. Maciejko [w:] W.Maciejko, P.Zaborniak, Ustawa o pomocy społecznej. Komentarz, Warszawa 2010, s. 178-179). Zdaniem SKO, skoro uszkodzony budynek nie kwalifikuje się jako budynek gospodarczy służący zaspokajaniu niezbędnych potrzeb bytowych rodziny, to brak jest podstaw do wypłacenia zasiłku celowego na remont lub odbudowę budynku gospodarczego.
W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego i zasądzenie kosztów postępowania. Wniesiono także o przeprowadzenie uzupełniającego postepowania dowodowego z dokumentów tj. fotografii na płycie DVD dla wykazania faktu zalania nieruchomości, w której zamieszkuje skarżący, podczas powodzi we wrześniu 2024 r., wystąpienia zniszczeń w budynku gospodarczym położonym na terenie nieruchomości przy "ul. [...]" w M., utrzymującego się zawilgocenia ścian pomieszczenia, a także zalania znajdujących się w budynku narzędzi i sprzętów. W skardze zarzucono przy tym naruszenie:
1) art. 39 ust. 1 i 2 oraz art. 40 ust. 2 i 3 UoPS w zw. pkt I ust. 5 Zasad, poprzez błędną wykładnię pojęć "budynek gospodarczy" oraz "niezbędne potrzeby bytowe", w wyniku której SKO uznało, że przechowywanie narzędzi wychodzi poza definicję niezbędnej potrzeby bytowej, podczas gdy powołany przepis Zasad nie zawiera zamkniętego katalogu sposobów wykorzystywania budynku gospodarczego w celu zaspokajania niezbędnych potrzeb rodziny albo osoby samotnie gospodarującej, zatem niewykluczonym jest wykorzystanie takiego pomieszczenia również w sposób opisywany przez skarżącego, tj. jako warsztat oraz w celu przechowywania opału, narzędzi, czy sprzętów służących utrzymaniu domu i terenu posesji;
2) art. 7 w zw. z art. 75 w zw. z art. 77 § 1 w zw. art. 78 § 1 w zw. z art. 140 w zw. z art. 136 § 1 kpa, polegające na niepodjęciu przez organ wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz okoliczności sprawy, poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z fotografii wykonanych przez skarżącego w trakcie powodzi we wrześniu 2024 r. na terenie nieruchomości położonej w M. przy "ul. [...]", co doprowadziło organ do błędnego przekonania, że na skutek zalania w budynku gospodarczym użytkowanym przez skarżącego nie powstały szkody zagrażające potrzebom bytowym jego rodziny, podczas gdy fotografie, którymi dysponuje skarżący obrazują istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczności faktyczne, tj. powstanie zniszczeń w pomieszczeniu gospodarczym na skutek zalania, w tym uszkodzenia znajdujących się tam narzędzi i sprzętów, a także zawilgocenia ścian oraz podłogi budynku;
3) art. 7 i art. 80 kpa, polegające na dowolnej i wybiórczej ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz pominięciu istotnych okoliczności, na które skarżący wskazywał pracownikom organu I instancji podczas wizyty na terenie jego nieruchomości oraz które z łatwością można było zauważyć podczas przeprowadzonych wówczas oględzin, co doprowadziło organ do błędnego przekonania, że w budynku gospodarczym położonym na terenie posesji przy "ul.[...]" w M. w wyniku powodzi we wrześniu 2024 r. nie powstały szkody zagrażające potrzebom bytowym skarżącego i jego rodziny, podczas gdy widoczne w trakcie oględzin (a także obecnie) zawilgocenie ścian, zniszczenia w pomieszczeniu nieruchomości wskazywały na powstanie po stronie skarżącego szkody na skutek zalania, co zostało potwierdzone również w sporządzonej na potrzeby postępowania administracyjnego opinii rzeczoznawcy majątkowego z dnia 20 X 2024 r.
W uzasadnieniu skargi nawiązano do sformułowanych wyżej zarzutów podkreślając, że budynek gospodarczy nie był wykorzystywany na cele działalności gospodarczej, ale służył wyłącznie potrzebom domowników, jako miejsce przechowywania narzędzi wykorzystywanych w gospodarstwie domowym.
W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało swoje stanowisko wnosząc o jej rozpoznanie w trybie uproszczonym i oddalenie.
Skarżący pismem procesowym z 30 V 2025 r. wyraził zgodę na rozpatrzenie skargi w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zasady przyznawania pomocy remontowo – budowlanej w przypadku poniesienia straty dotyczącej budynków (lokali) mieszkalnych lub gospodarczych w wyniku powodzi uregulowane są na poziomie ustawowym.
Zgodnie z art. 69b ust. 1 ustawy z 1 X 2024 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2024 r. poz. 1473, ze zm.) – dalej "Nowela", zasiłek celowy, o którym mowa w art. 40 ust. 2 UoPS, z przeznaczeniem na remont, odbudowę budynku mieszkalnego, lokalu mieszkalnego, budynku gospodarczego, a także odtworzenie budynku lub lokalu mieszkalnego w innym miejscu lub o innych wymiarach, zakup budynku lub lokalu mieszkalnego albo budynku mieszkalnego wraz z gruntem, na którym jest posadowiony albo zakup działki budowlanej albo najem budynku lub lokalu mieszkalnego, jest przyznawany osobie albo rodzinie, które poniosły stratę w wyniku powodzi we wrześniu 2024 r., niezależnie od dochodu i sytuacji majątkowej tej osoby albo rodziny.
Powołany przepis, obowiązujący od 26 XI 2024 r., przewiduje szczególny rodzaj zasiłku celowego. Jakkolwiek art. 69b ust. 1 Noweli odsyła do instytucji zasiłku celowego z art. 40 ust. 2 UoPS - który może być przyznany osobie lub rodzinie, która poniosła stratę w wyniku klęski żywiołowej lub ekologicznej – jednak zawiera także autonomiczną regulację w wielu istotnych kwestiach. W szczególności konkretyzuje on zdarzenie stanowiące źródło straty wskazując, że chodzi o powódź z września 2024 r. W przeciwieństwie do art. 40 ust. 2 UoPS, stanowiącego że zasiłek celowy "może być przyznany" w przypadku klęski żywiołowej lub ekologicznej, regulacja z art. 69b ust. 1 Noweli stanowi, że zasiłek "jest przyznawany" w przypadku wystąpienia straty w wyniku powodzi z września 2024 r. Jednocześnie ustawodawca w ramach art. 69b ust. 1 Noweli doprecyzował cel, na jaki przeznaczony jest zasiłek. Zasiłek z art. 69b ust. 1 Noweli przeznaczony jest na: remont, odbudowę budynku mieszkalnego, lokalu mieszkalnego, budynku gospodarczego, a także odtworzenie budynku lub lokalu mieszkalnego w innym miejscu lub o innych wymiarach, zakup budynku lub lokalu mieszkalnego albo budynku mieszkalnego wraz z gruntem, na którym jest posadowiony albo zakup działki budowlanej albo najem budynku lub lokalu mieszkalnego. Zaznaczyć też trzeba, że przyznanie zasiłku remontowo -budowlanego następuje niezależne od dochodu i sytuacji majątkowej osoby lub rodziny, które poniosły stratę. Przyznawany on jest "osobie albo rodzinie", co oznacza, że stanowi on w istocie wsparcie dla gospodarstwa domowego (art. 69b ust. 1 Noweli w zw. z art. 40 ust. 2 i art. 6 pkt. 9, 10 i 14 UoPS).
Instytucja zasiłku celowego remontowo – budowalnego w związku z powodzią z września 2024 r. musi być więc stosowana z uwzględnieniem powołanej wyżej regulacji ustawowej. Wykładnia art. 69b ust. 1 Noweli nie może przy tym abstrahować od kontekstu systemowego oraz funkcjonalnego, w jakim powołany przepis występuje. Stanowi on bowiem niewątpliwie instrument zabezpieczenia społecznego służący wsparciu osób fizycznych oraz rodzin, które poniosły stratę na skutek wystąpienia konkretnej klęski żywiołowej, tj. powodzi, jaka miała miejsce we wrześniu 2024 r. w południowo-zachodniej części terytorium Polski. Należy zaznaczyć, że uchwalenie przez ustawodawcę powołanej Noweli wynikało z faktu uznania tej powodzi za szczególnie dotkliwą. W uzasadnieniu do projektu Noweli wyjaśniono, że w związku z powodzią, jaka dotknęła we wrześniu 2024 r. południowe tereny kraju, która spowodowała ogromne straty w mieniu prywatnym i publicznym proponuje się przyjęcie rozwiązań prawnych ustanawiających wsparcie zarówno dla osób fizycznych, jak i przedsiębiorców, którzy ucierpieli w wyniku powodzi. Obowiązująca ustawa z dnia 16 IX 2011 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi (Dz.U. z 2024 r. poz. 654) określa różne formy pomocy dla osób, które zostały poszkodowane w wyniku działania żywiołu, jednak ogrom strat wymaga podjęcia dodatkowych działań wspierających osoby poszkodowane (zob. druk sejmowy X.672).
Jest zatem wolą prawodawcy, by w związku ze szczególnym charakterem powołanej klęski żywiołowej stosować specjalne instrumenty pomocowe, których nie przewidywała dotychczas ustawa z dnia 16 IX 2011 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi. Jednym z takich środków jest zaś zasiłek celowy remontowo-budowlany, przyznawany osobie lub rodzinie (gospodarstwo domowe), która poniosła stratę w wyniku powodzi we wrześniu 2024 r., niezależnie od dochodu i sytuacji rodzinnej. Ustawodawca na poziomie ustawowym określił więc rodzaj, charakter świadczenia, jak i przesłanki jego przyznania. W orzecznictwie sądów administracyjnych nie bez przyczyny podkreśla się, że chociaż art. 69b Noweli nawiązuje do treści art. 40 ust. 2 UoPS, to w istocie ustanawia nową formę świadczenia (wyroki WSA we Wrocławiu: z 24 VII 2025 r., IV SA/Wr 79/25; z 20 VIII 2025 r., IV SA/Wr 134/25 – publ. CBOSA). Przyznanie pomocy w tej formie jest obligatoryjne, jeśli wnioskodawca spełnia ustawowe kryteria udzielenia pomocy ze środków publicznych (zob. wyrok WSA w Opolu z 10 VII 2025 r., I SA/Op 368/25 – publ. CBOSA).
Sąd oczywiście ma świadomość, że na etapie procedowania poszczególnych wniosków o przyznanie zasiłku remontowo-budowlanego organy administracji uwzględniają Zasady udzielania pomocy finansowej, na które zresztą powołały się w niniejszej sprawie organy obu instancji. Pomoc udzielana na podstawie art. 69b Noweli w zw. z art. 40 ust. 2 UoPS stanowi niewątpliwie zadanie zlecone z zakresu administracji rządowej (art. 18 ust. 1 pkt 4 UoPS). Sposób wykonywania zadań z zakresu administracji rządowej realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego ustala wojewoda (art. 22 pkt 1 UoPS), zaś gmina, realizując takie zadania kieruje się "ustaleniami" przekazanymi przez wojewodę (art. 110 ust. 2 UoPS). Choć ustanowione w oparciu o art. 22 pkt 1 UoPS "ustalenia" wojewody nie mają charakteru aktu normatywnego obowiązującego na zewnątrz, a więc nie mogą stanowić podstawy prawnej podejmowanych decyzji administracyjnych w sprawie przyznania zasiłków celowych na podstawie art. 69b ust. 1 Noweli w zw. z art. 40 ust. 2 UoPS, to jednak mają znaczenie dla organów gminy. Na mocy bowiem art. 110 ust. 2 UoPS gmina, realizując zadania zlecone z zakresu administracji rządowej, "kieruje się ustaleniami" przekazanymi przez wojewodę.
Wyrażona w art. 110 ust. 2 UoPS powinność "kierowania się ustaleniami" wojewody przy wykonywaniu zadania publicznego nie może być jednak rozumiana i stosowana ze szkodą dla zasady legalizmu i praworządności. W żadnym wypadku kierowanie się takimi ustaleniami przez organ administracji nie może prowadzić do ograniczenia praw jednostki wynikających z przepisów powszechnie obowiązujących. Rolą ustaleń z art. 110 ust. 2 UoPS jest zapewnienie organom gminy instruktażu postępowania przy realizacji zadania z zakresu administracji rządowej, a zatem ustandaryzowanej metody postępowania, jak również wskazań co do sposobu rozstrzygania określonych kwestii, które nie zostały ustawowo zdeterminowane (tu np. ustalania wysokości świadczenia).
Z powyższego wynika więc, że funkcją Zasad udzielania pomocy finansowej (występujących tu w roli "ustaleń" z art. 110 ust. 2 UoPS) nie jest określenie materialnoprawnych przesłanek przyznania lub odmowy przyznania pomocy. To bowiem stanowi materię ustawową, która nie może doznawać modyfikacji czy ograniczeń ze strony aktów o charakterze wewnętrznym (instrukcji, wytycznych, okólników, zasad itp.).
W okolicznościach rozpatrywanej sprawy organy obu instancji nie uwzględniły opisanych wyżej zagadnień. Z lektury decyzji organu I instancji jak również decyzji odwoławczej wynika, że przy rozstrzyganiu sprawy w ogóle nie wzięto pod uwagę regulacji z art. 69b Noweli, mimo że przepis ten obowiązywał w momencie wydawania decyzji pierwszoinstancyjnej, jak i decyzji odwoławczej.
Odmowę przyznania skarżącemu zasiłku oparto w istocie wyłącznie na ustaleniach zawartych w Zasadach, które w pkt. I.5 wskazują, że dla potrzeb zasiłku na odbudowę budynku gospodarczego przez "budynek gospodarczy" rozumie się budynek gospodarczy służący zaspokajaniu niezbędnych potrzeb bytowych rodziny lub osoby samotnie gospodarującej, w szczególności budynek inwentarski tj. budynek przeznaczony, np. do hodowli niewielkiej liczby zwierząt gospodarskich, mający na celu pozyskiwanie żywności na własne potrzeby. Zasiłek na odbudowę budynku gospodarczego nie przysługuje w przypadku innego przeznaczenia tego budynku, np. w ramach działalności rolniczej na cele produkcji rolnej przeznaczonej do sprzedaży rynkowej lub związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą, w tym wykorzystywanych jako np. lokale usługowe, magazynowe lub produkcyjne.
Organy przeprowadziły przy tym restrykcyjną interpretację pkt. I.5 Zasad abstrahując od normy z art. 69b ust. 1 Noweli, którą pominięto przy rozstrzyganiu sprawy. Tymczasem w świetle art. 69b ust. 1 Noweli, prawo do zasiłku remontowo – budowlanego ma osoba lub rodzina, która poniosła stratę w wyniku powodzi we wrześniu 2024 r., niezależnie od dochodu i sytuacji majątkowej. Z pozycji art. 69b ust. 1a Noweli istotne więc jest, czy w konkretnym przypadku gospodarstwo domowe wnioskodawcy zostało dotknięte stratą na skutek powodzi w zakresie lokalu czy budynku, w którym to gospodarstwo było prowadzone. Powołane w zaskarżalnej decyzji Zasady muszą być stosowane w uwzględnieniem ustawowych przesłanek przyznania pomocy. Z tej zaś perspektywy rola ustaleń z pkt. I.5 Zasad sprowadza się przede wszystkim do wyartykułowania, że w przypadku budynku gospodarczego musi on być wykorzystywany wyłącznie dla potrzeb gospodarstwa domowego (stanowiąc funkcjonalną część gospodarstwa domowego), które zostało dotknięte powodzią. Budynek gospodarczy nie może być wykorzystywany dla innych celów, w szczególności dla celów zawodowych czy działalności gospdoarczej. Nie chodzi tu więc o jakiś "minimalny standard" – jak to błędnie sugeruje SKO – ale o ścisły związek funkcjonalny z prowadzonym gospodarstwem domowym. Podkreślić raz jeszcze należy, że zgodnie z art. 69b ust. 1 Noweli, pomoc remontowo – budowlana przysługuje "niezależnie od dochodu i sytuacji majątkowej" osoby albo rodziny.
Niezależnie od powyższego należy zwrócić uwagę, że materiał dowodowy zgromadzony w aktach administracyjnych nie daje podstaw do przeprowadzenia wiarygodnych ustaleń odnośnie do sposobu wykorzystywania budynku gospodarczego skarżącego, nawet przy założeniu, że budynek ma służyć zaspokojeniu "minimalnego standardu" życia (niezbędnej potrzeby bytowej), jak to przyjęły organy. Z faktu bowiem, że w budynku przechowywane były narzędzia w żaden sposób nie wynika, że budynek nie służył zaspokajaniu niezbędnych potrzeb rodziny skarżącego. Całość ustaleń organu opiera się w istocie na treści wniosku skarżącego, w którym wymienił on sprzęt znajdujący się w budynku w trakcie powodzi, zaznaczając przy tym, że nie jest to katalog wyczerpujący (zwrot "między innymi"). Co oczywiste, osoba poszkodowana w takich sytuacjach niezmiennie koncentruje się na stratach dotyczących tych przedmiotów, które uznaje za najbardziej wartościowe, co nie wyklucza jednak, że znajdowały się tam również takie rzeczy jak produkty rolne czy opał, co skarżący podnosił w pismach z dnia 6 XII 2024 r. i z 4 II 2025 r. Skarżący zwracał też uwagę, że od chwili powodzi budynek gospodarczy nie był oglądany przez pracowników Ośrodka Pomocy Społecznej Gminy Dzierżoniów. Twierdzenie to należy uznać za wiarygodne, bowiem w aktach administracyjnych nie ma żadnego dokumentu, który potwierdzałby przeprowadzenie przez organ I instancji oględzin budynku gospodarczego, którego dotyczy sprawa. W aktach znajduje się wyłącznie "Protokół z wizji" położonego tuż obok budynku mieszkalnego. Ustalenia dowodowe nie spełniają więc podstawowych standardów wynikających z art. 77 § 1 kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
W świetle powyższego stwierdzić należało, że zaskarżona decyzja SKO jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji wydane zostały z istotnym naruszeniem art. 69b ust. 1 Noweli oraz art. 77 § 1 kpa. Obligowało to do uchylenia decyzji organów obu instancji na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c w zw. z art. 135 ppsa.
W ponownie prowadzonym postępowaniu należy uwzględnić normę z art. 69b ust. 1 Noweli, która określa przesłanki przyznania zasiłku celowego remontowo – budowalnego. Stosowanie zaś ustaleń zawartych w Zasadach, na które powołano się w zaskarżonej decyzji, nie może prowadzić do przyjęcia wniosków sprzecznych z powołanym wyżej przepisem. Organ przeprowadzi również i utrwali dowody w zakresie niezbędnym do ustalenia sposobu wykorzystywania budynku gospodarczego w dacie powodzi.
Odnosząc się do zawartego w skardze wniosku dowodowego Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 106 § 3 ppsa, przeprowadzenie uzupełniającego dowodu jest dopuszczalne wyłącznie, jeśli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd nie miał wątpliwości co do wystąpienia wskazanego wyżej naruszenia prawa, którym obciążona była zaskarżona decyzja, co z kolei skutkowało koniecznością jej uchylenia. Z tych powodów wniosek dowodowy nie został uwzględniony. Podkreślić należy, że przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego na okoliczność przyznania skarżącemu zasiłku remontowo – budowlanego następuje na etapie postępowania administracyjnego, stosownie do art. 77 § 1 kpa. Co istotne, inicjatywa dowodowa należy – zgodnie z art. 7 kpa – zarówno do organu administracji jak i do strony postępowania.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ppsa, uwzględniając poniesione przez stronę skarżącą celowe koszty w kwocie 480 zł, (wynagrodzenie należne profesjonalnemu pełnomocnikowi).
Sąd rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 ppsa.