III SA/Gl 530/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2024-11-25
NSAinneŚredniawsa
choroba zawodowaukład ruchunadkłyciec kości ramiennejmedycyna pracyinspekcja sanitarnaKodeks pracyKodeks postępowania administracyjnegoorzeczenie lekarskienarażenie zawodowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę pracownika na decyzję odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej, uznając, że organy sanitarne prawidłowo oparły się na orzeczeniach lekarskich stwierdzających brak podstaw do rozpoznania schorzenia.

Skarżący domagał się stwierdzenia choroby zawodowej w postaci przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej, jednak dwa niezależne orzeczenia lekarskie, w tym jedno z Instytutu Medycyny Pracy, nie potwierdziły związku schorzenia z wykonywaną pracą. Organy sanitarne, związane treścią tych orzeczeń, odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, kontrolując legalność decyzji, uznał, że postępowanie było prawidłowe, a organy nie miały podstaw do podważenia merytorycznej oceny lekarzy orzeczników, co skutkowało oddaleniem skargi.

Sprawa dotyczyła skargi P. K. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (ŚPWIS) utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (PPIS) odmawiającą stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej – przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej. Skarżący pracował na stanowiskach elektromechanika i operatora maszyn, gdzie wykonywał czynności obciążające kończyny górne. Pomimo zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej w 2018 r., dwa orzeczenia lekarskie, wydane przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy oraz Instytut Medycyny Pracy, stwierdziły brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Lekarze wskazali m.in. na brak jednoznacznych zmian patologicznych w badaniach obrazowych oraz brak dowodów na wykonywanie ruchów monotypowych przez połowę zmiany roboczej. Organy sanitarne, związane treścią tych orzeczeń lekarskich, które stanowią opinię biegłego, odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, rozpoznając skargę, podkreślił, że sądy administracyjne oraz organy inspekcji sanitarnej nie posiadają wiadomości specjalnych i nie mogą wkraczać w merytoryczną zasadność orzeczeń lekarskich, a jedynie oceniać je pod względem formalnym. Ponieważ orzeczenia lekarskie były spójne, logiczne i wyczerpująco uzasadnione, a postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami, Sąd uznał, że organy prawidłowo rozstrzygnęły sprawę i oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy inspekcji sanitarnej oraz sądy administracyjne nie posiadają wiadomości specjalnych i nie mogą wkraczać w merytoryczną zasadność orzeczenia lekarskiego, mogą je oceniać jedynie pod względem formalnym.

Uzasadnienie

Orzeczenie lekarskie w sprawie choroby zawodowej stanowi opinię biegłego, a organy administracji i sądy są związane jego treścią w zakresie ustaleń medycznych. Mogą jedynie kwestionować orzeczenie z przyczyn formalnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

k.p. art. 235 § 1

Kodeks pracy

k.p. art. 235 § 2

Kodeks pracy

Pomocnicze

k.p.a. art. 84 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy sanitarne są związane treścią orzeczeń lekarskich i nie mogą samodzielnie oceniać ich merytorycznej zasadności. Postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa, a zebrany materiał dowodowy był wystarczający. Dwa niezależne orzeczenia lekarskie zgodnie stwierdziły brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.

Godne uwagi sformułowania

sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem pojęcie "choroby zawodowej" jest pojęciem prawnym, posiadającym ustawową definicję orzeczenie lekarskie stanowi jedyny dopuszczalny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej sąd nie posiada wiadomości specjalnych przynależnych lekarzom orzekającym w uprawnionych jednostkach orzeczniczych

Skład orzekający

Małgorzata Herman

przewodniczący

Barbara Brandys-Kmiecik

członek

Adam Pawlyta

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie związania organów administracji i sądów orzeczeniami lekarskimi w sprawach o stwierdzenie choroby zawodowej oraz braku możliwości samodzielnej oceny merytorycznej tych orzeczeń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania w sprawie chorób zawodowych, gdzie kluczową rolę odgrywają opinie lekarskie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą dowodu z opinii biegłego (orzeczenia lekarskiego) w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla prawników procesualistów.

Czy lekarz orzecznik decyduje o chorobie zawodowej, a sąd może to podważyć?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gl 530/24 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-11-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-06-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Pawlyta /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Inspekcja pracy
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 84 par. 1 k.p.a.; art. 80 k.p.a.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), Protokolant Referent Stażysta Katarzyna Pisula, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2024 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia 18 kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 18 kwietnia 2024 r. nr NS-HP.2332.2.9.2024 Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej: ŚPWIS) utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. (dalej: PPIS) z 18 stycznia 2024 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia u P.K. (dalej: Skarżący) choroby zawodowej: przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy – przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej, wymienionej w poz. 19.5 wykazu chorób zawodowych.
Podstawą prawną wydanej decyzji był art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej: k.p.a.), art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeksu pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1465; dalej: k.p.) oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 1836; dalej: rozporządzenie).
Rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 16 października 2018 r. zostało wniesione do PPIS zgłoszenie podejrzenia u Skarżącego choroby zawodowej.
W trakcie postępowania wyjaśniającego PPIS ustalił, że Skarżący był zatrudniony m.in.:
- od 15 czerwca 1992 r. do 15 października 1992 r. w Przedsiębiorstwie P w R. - Sekcja [...] w R. - obecnie: P S.A. [...] w T. Sekcja [...] w R. (ul. [...], [...]) na stanowisku elektromechanik urządzeń sterowania ruchem kolejowym, gdzie wykonywał czynności związane z utrzymaniem, konserwacją i naprawami urządzeń sterowania ruchem kolejowym;
- od 16 czerwca 2003 r. do 9 stycznia 2019 r. w T Sp. z o.o. w G., na stanowisku operator maszyn, operator maszyn - spawacz. Skarżący pracował na linii montażu początkowego (lata 2003 - 2011) oraz na linii RODA (lata 2011 - 2017) obsługując rotacyjnie stanowisko cięcia prętów, stanowisko harfowania indukcyjnego prętów, stanowisko szlifowania, stanowisko toczenia prętów. Wykonywał też dodatkową pracę na linii chromowania. Ostatnim przepracowanym dniem pracy był 9 lipca 2017 r.
Skarżący był badany w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w K.-Poradnia Chorób Zawodowych w S. Zostało wydane orzeczenie lekarskie nr [...]z 21 czerwca 2019 r., w którym lekarze orzecznicy orzekli o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy – przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej. W jego uzasadnieniu wskazali, że Skarżący od 10 lipca 2017 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim, a następnie na świadczeniach rehabilitacyjnych. Z informacji zawartych w kartach oceny narażenia zawodowego wypełnionych przez PPIS w W., PPIS w G., PPIS w R. oraz PPIS w R. wynika, że badany w czasie pracy wykonywał czynności obciążające kończyny górne, powtarzalne, jednak bez cech monotypowości. Podczas wywiadu lekarskiego skarżył się na bóle kręgosłupa, bóle stawów kończyn górnych oraz stawu kolanowego prawego.
Skarżący w dniu 9 listopada 2017 r. miał wykonywane badanie MR obu stawów łokciowych, które nie potwierdziło przewlekłego zapalenia nadkłykci kości ramiennej.
Lekarze orzecznicy WOMP-PCHZ w S., biorąc pod uwagę dane z wywiadu lekarskiego i dokumentacji, wyniki przeprowadzonych badań i konsultacji, a zwłaszcza brak jednoznacznych cech przewlekłego zapalenia nadkłykci kości ramiennych nie stwierdzono podstaw do rozpoznania u badanego przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy – przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej.
Od tego orzeczenia Skarżący złożył wniosek o przeprowadzenie ponownego badania.
Po ponownym badaniu Skarżącego w Instytucie Medycyny Pracy im. [...] w L. w dniu 24 listopada 2023 r. zostało wydane orzeczenie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - przewlekłego zapalenia nadkłykci kości ramiennej. W ocenie lekarzy orzeczników wykonane w okresie niespełna roku od ustania narażenia zawodowego MR obu stawów łokciowych (wynik z 9 listopada 2017 r.) nie ujawniło zmian patologicznych w obrębie przyczepów ścięgien zginaczy i prostowników do nadkłykci kości ramiennych. Natomiast badanie TK stawów łokciowych (z sierpnia 2018 r.) wykazało obecność zmian zwyrodnieniowych wyrostka łokciowego obu kości łokciowych. Ponadto analiza narażenia zawodowego nie ujawniła, aby na zajmowanych stanowiskach czynności zawodowe badanego wymagały wykonywania przez niego ruchów monotypowych, obciążających ścięgna mięśni przyczepiających się na nadkłykciu bocznym lub przyśrodkowym, przynajmniej przez połowę 8-godzinnej zmiany roboczej. Tym samym stwierdzono brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
Decyzją z 18 stycznia 2024 r. PPIS odmówił stwierdzenia u Skarżącego choroby zawodowej: przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy – przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej, wymienionej w poz. 19.5 wykazu chorób zawodowych.
Od tej decyzji Skarżący złożył odwołanie.
Po ponownej analizie zebranego w sprawie materiału dowodowego ŚPWIS nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania Skarżącego. Nie został bowiem spełniony warunek rozpoznania u Skarżącego choroby zamieszczonej w wykazie chorób zawodowych, a zatem nie uzyskano orzeczenia lekarskiego rozpoznającego chorobę zawodową. W ocenie ŚPWIS orzeczenie lekarskie jest spójne, logiczne, prawidłowo uzasadnione oraz oparte na materiale dowodowym. Uniemożliwia to wydanie decyzji administracyjnej stwierdzającej istnienie powyższej choroby.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (dalej: WSA w Gliwicach) Skarżący, nie zgadzając się z wydaną przez ŚPWIS decyzją zwrócił się o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę ŚPWIS podtrzymując swoje stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi.
Na rozprawie w dniu 19 listopada 2024 r. Skarżący zaznaczył, że jego problemy ze zdrowiem zaczęły się od 2014 r. w związku z pracą w T. Wskazał, że pracował w warunkach szkodliwych, normy były zaniżane, a w pracy były szykany i mobbing (karta nr 46 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Przedmiotem skargi jest decyzja ŚPWIS z 18 kwietnia 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję PPIS z 18 stycznia 2024 r. o braku podstaw do stwierdzenia u Skarżącego choroby zawodowej: przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy – przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej, wymienionej w poz. 19.5 wykazu chorób zawodowych.
Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji były przepisy art. 2351 oraz art. 2352 k.p. Jak wynika z art. 2351 k.p. za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowane zostało stanowisko, według którego pojęcie "choroby zawodowej" jest pojęciem prawnym, posiadającym ustawową definicję. Zatem dla uznania choroby za chorobę zawodową konieczne jest, aby rozpoznane schorzenie figurowało w wykazie chorób zawodowych oraz aby istniał związek przyczyno-skutkowy pomiędzy powstałymi objawami chorobowymi a warunkami, w jakich pracownik świadczył pracę ustalony bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem (por. wyrok NSA z 11 maja 2023 r. sygn. akt II OSK 1335/20; wyrok WSA w Poznaniu z 7 maja 2024 r., sygn. akt III SA/Po 59/24). Sąd orzekający w sprawę podziela pogląd wyrażony przez tutejszy Sąd w wyrokach z 26 marca 2024 r., sygn. akt III SA/Gl 825/23 oraz z 2 lutego 2024 r. sygn. akt III SA/Gl 946/23 co do tego, że na gruncie art. 2351 k.p. nie jest wymagane bezsporne wykazanie związku przyczynowego między pracą w warunkach narażenia ("narażeniem zawodowym") a stwierdzonym schorzeniem. Uznanie danej choroby za chorobę zawodową zależy zatem od ustalenia wykonywania zatrudnienia w warunkach narażających na jej powstanie. Wystąpienie szkodliwych czynników nie musi być zawinione przez pracodawcę i nie musi wynikać z przekroczenia dopuszczalnych norm, wystarczy wystąpienie w środowisku pracy czynnika, który jest szkodliwy choćby dla jednego pracownika ze względu na jego osobniczą wrażliwość (por. wyrok NSA z 5 lutego 2020 r., sygn. akt II OSK 1111/19; wyrok NSA z 21 stycznia 2021 r., sygn. akt II OSK 1408/18; wyrok NSA z 22 lutego 2022 r. sygn. akt II OSK 567/19).
Natomiast stosownie do art. 2352 k.p. rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych. Jak stwierdził NSA w wyroku z 20 stycznia 2022, sygn. akt II OSK 654/19 z treści przepisów prawnych nie wynika, aby rozpoznanie choroby zawodowej było możliwe tylko wówczas, gdy w dacie wydawania decyzji choroba ta nadal istnieje. Jedynymi przesłankami wydania pozytywnej dla pracownika decyzji na podstawie art. 235¹ oraz 2352 k.p. jest stwierdzenie wystąpienia u niego w trakcie zatrudnienia lub po zakończeniu zatrudnienia w terminie określonym w załączniku do rozporządzenia dla konkretnej choroby wymienionej w załączniku do rozporządzenia, co do której można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
Badając niniejszą sprawę Sąd musi uwzględnić także i to, że postępowanie w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej jest specyficznym postępowaniem administracyjnym, zaś regulacje procesowe zawarte w rozporządzeniu stanowią lex specialis wobec przepisów k.p.a. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia właściwy państwowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej wszczyna postępowanie, a w szczególności kieruje pracownika lub byłego pracownika, którego dotyczy podejrzenie, na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania. Jednostkami organizacyjnymi właściwymi do rozpoznawania chorób zawodowych są jednostki wymienione w § 5 ust. 2 i 3 ww. rozporządzenia. Zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1 wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, zwane dalej orzeczeniem lekarskim, na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Następnie lekarz tej jednostki na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania (§ 6 ust. 1). Jeżeli zakres informacji zawartych w wymienionej dokumentacji jest niewystarczający do wydania orzeczenia lekarskiego, lekarz występuje o ich uzupełnienie do pracodawcy, lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikiem, lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub innego lekarza prowadzącego leczenie pracownika lub byłego pracownika, właściwego państwowego inspektora sanitarnego lub pracownika (§ 6 ust. 5). Jak podkreślił NSA rolą orzeczenia lekarskiego jest rozpoznanie choroby zawodowej, jego podstawą są wyniki przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacja medyczna pracownika lub byłego pracownika, dokumentacja przebiegu zatrudnienia oraz ocena narażenia zawodowego (por. wyrok NSA z 23 czerwca 2020 r. II OSK 3615/19).
Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. W razie uznania, że materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, inspektor sanitarny decyduje o wyborze sposobu uzupełnienia materiału dowodowego przez podjęcie wymienionych w nim czynności (§ 8 ust. 2).
Z przytoczonych regulacji prawnych wynika związanie organów inspekcji sanitarnej treścią wskazanych powyżej orzeczeń - w zakresie poczynionych w nim ustaleń, dotyczących stwierdzonego schorzenia i jego przyczyn oraz i braku uprawnienia do dokonania samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej. Potwierdzenie tego wniosku znajduje się w orzecznictwie (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2020 r. sygn. akt II OSK 395/18; wyrok NSA z 10 grudnia 2019 r. sygn. akt II OSK 221/18; wyrok NSA z 10 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 398/18; uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 20 maja 2002 r., OPS 3/02, ONSA 2003, Nr 1, poz. 4). Każde orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej jest opinią kwalifikowaną, bez której organ sanitarny nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy mieści się ona w wykazie chorób zawodowych. O wartości merytorycznej orzeczenia lekarskiego przy tym nie decyduje obszerność wywodów uzasadnienia, lecz jego zawartość merytoryczna odnosząca się do istoty sprawy (por. wyrok NSA z 8 lutego 2011 r., II OSK 2056/10; wyrok NSA z 24 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 1809/11). Dokonane ustalenia wskazują na charakter orzeczenia lekarskiego w procedurze rozpoznania choroby zawodowej. Jest to opinia biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. Bez tej opinii, bądź sprzecznie z tą opinią organ administracji nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. II OSK 1056/15). Dalej idący wniosek stawia WSA w Gdańsku. Wynika z niego, że organ nie ma prawa samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Związanie to wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny dopuszczalny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej (wyrok WSA w Gdańsku z 8 kwietnia 2021 r., III SA/Gd 1212/20, LEX nr 3176309). Ani sąd ani organy orzekające nie posiadają wiadomości specjalnych, którymi dysponuje biegły. Nie mogą w związku z tym wkraczać w merytoryczną zasadność orzeczenia lekarskiego. Mogą oceniać orzeczenie lekarskie jedynie pod względem formalnym. Z faktu, że orzeczenia lekarskie mają w sprawie choroby zawodowej charakter funkcjonalny opinii biegłego, wynika, że powinny one odpowiadać wymaganiom stawianym przepisem art. 84 § 1 k.p.a. Tym samym prawidłowe orzeczenie lekarskie musi zawierać szczegółowe uzasadnienie zawartego w nim rozstrzygnięcia, które pozwoli organowi administracji publicznej na ocenę jego rzetelności (por. wyrok NSA z 10 kwietnia 2014 r., II OSK 2734/12).
Natomiast sąd administracyjny, kontrolując pod względem zgodności z prawem decyzję państwowego inspektora sanitarnego, może zakwestionować dokonane przez niego ustalenia faktyczne, co prowadzi do zakwestionowania pod względem formalnym również orzeczenia lekarskiego, np. z powodu wydania w niewłaściwej formie, bez uzasadnienia lub przez nieuprawnionego lekarza, bądź uprawnionego lekarza, lecz niezatrudnionego we wskazanej w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych jednostce organizacyjnej, jednak nie może to dotyczyć merytorycznej treści orzeczenia lekarskiego. Zakwestionowanie orzeczeń lekarskich jest także możliwe w przypadku, jeżeli w materiale dowodowym znajdują się orzeczenia lekarzy zatrudnionych w uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostkach organizacyjnych, które zawierają różne ustalenia (rozpoznania chorobowe). Jednak nawet w takiej sytuacji organ ani sąd administracyjny, nie są uprawnieni do weryfikacji treści merytorycznej orzeczeń lekarskich, co najwyżej organ może żądać wydania kolejnych orzeczeń przez inne uprawnione jednostki organizacyjne w celu ujednolicenia stanowisk. Skoro organ inspekcji sanitarnej orzekający w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej nie jest upoważniony do analizy dokumentacji medycznej pod względem merytorycznym, to oczywiste jest, że nie gromadzi w aktach sprawy tejże dokumentacji, poza dokumentacją dołączaną przez strony jako dowód w sprawie. To uprawniona jednostka diagnostyczno-orzecznicza ocenia, czy dysponuje pełnym materiałem pozwalającym na wydanie orzeczenia w przedmiocie rozpoznania choroby zawodowej.
Nie będąc zatem uprawnionym do poddawania analizie materiału dowodowego z medycznego punktu widzenia (por. wyrok WSA w Warszawie z 19 marca 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 2429/06 i wyrok WSA w Warszawie z 5 listopada 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 256/08) Sąd uznał, że organy sanitarne, opierając się na stanowisku zajętym przez uprawnionych lekarzy, zgodnie z prawem rozstrzygnęły sprawę.
W badanej sprawie postępowanie prowadzone było w sposób zgodny z przepisami rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Właściwy PPIS, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczął postępowanie wyjaśniające zbierając wystarczający w sprawie materiał dowodowy, a mianowicie:
- świadectwa pracy – karta 1-4 akt administracyjnych
- kartę oceny narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej sporządzoną przez T sp. z o.o. (karta 10 akt administracyjnych);
- karty oceny narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej sporządzone: 20 grudnia 2018 (karta 19 akt administracyjnych); 17 stycznia 2019 r. (karta 25 akt administracyjnych); 7 grudnia 2018r. (karta 29 akt administracyjnych); 5 marca 2019 r. (karta 32 akt administracyjnych);
- orzeczenie lekarskie z 4 lipca 2019 r. nr [...] wydane przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K.-Poradnię Chorób Zawodowych w S. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej (karta 35 akt administracyjnych);
- orzeczenie lekarskie z 24 listopada 2023r. nr [...] wydane przez Instytut Medycyny Pracy im. prof. dra med. [...] w L. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej (karta 54 akt administracyjnych).
W rozpoznawanej sprawie obydwie jednostki orzecznicze - Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K.-Poradnia Chorób Zawodowych w S. oraz Instytut Medycyny Pracy im. prof. dra med. [...] w L. zgodnie stwierdziły brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u Skarżącego.
W ocenie Sądu wydane w sprawie orzeczenia lekarskie nie budzą wątpliwości co do treści, są właściwie i wyczerpująco uzasadnione, nie zawierają sprzeczności. Są logiczne, spójne, jednoznaczne i obiektywne. W sposób zrozumiały wyjaśniają poczynione rozpoznanie i przedstawiają wystarczająco metodologię tego rozpoznania oraz metodologię przeprowadzonych badań. Wydane zostały na podstawie oceny narażenia zawodowego. Organy administracji nie miały podstaw do poddania ich w wątpliwość. Podobnie Sąd nie posiada wiadomości specjalnych przynależnych lekarzom orzekającym w uprawnionych, z mocy § 5 rozporządzenia, jednostkach orzeczniczych. Nie jest zatem władny ingerować w proces diagnostyczny konkretnego badania. Wybór ten leży w gestii lekarza i jednostki orzeczniczej, która dysponuje specjalistyczną wiedzą w tym zakresie. Prawidłowe było zatem stanowisko ŚWPIS, który decyzją z 18 kwietnia 2024 r. utrzymał w mocy decyzję PPIS z 18 stycznia 2024 r.
W ocenie Sądu ŚPWIS prawidłowo ustalił istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne, zaś wnioski wyprowadzone z zebranego w sprawie materiału dowodowego zostały dokonane zgodnie z zasadami oceny dowodów określonymi w art. 80 k.p.a. Ponadto odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu, przedstawiając w tym zakresie stosowną argumentację. Dokonał powtórnej, wnikliwej oceny i analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego i w sposób odpowiadający wymogom wynikającym z art. 107 § 3 k.p.a. przedstawił okoliczności oraz fakty, które spowodowały uznanie, że decyzja PPIS odpowiada prawu. Również postępowanie dowodowe w celu wyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych z punktu widzenia przesłanek zaistnienia choroby zawodowej zostało przeprowadzone przez organy administracji zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 k.p.a., która wymaga ażeby organ administracji publicznej dokonał ustaleń zgodnych z rzeczywistym stanem rzeczy.
W świetle przedstawionych rozważań Sąd doszedł do przekonania, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, które miały lub mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający i został oceniony należycie, tj. zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, pozwalając organowi drugiej instancji na utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI