IV SA/WR 3/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2024-02-15
NSAAdministracyjneŚredniawsa
informacja publicznaodmowa udostępnieniaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiwyczerpanie środków zaskarżenianiedopuszczalność skargidecyzja administracyjnaodwołanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę na decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.

Skarżący wniósł skargę do WSA na decyzję Dyrektora MOPS odmawiającą udostępnienia informacji publicznej, mimo że przysługiwało mu odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Sąd, powołując się na art. 52 i 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odrzucił skargę jako niedopuszczalną, podkreślając zasadę wyczerpania środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę N. C. na decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we Wrocławiu z dnia 26 października 2023 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Skarżący wniósł skargę do sądu, podczas gdy decyzja organu pierwszej instancji zawierała pouczenie o możliwości wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Organ skarżony wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia. Sąd podzielił stanowisko organu, wskazując, że zgodnie z art. 52 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku decyzji organu pierwszej instancji, od której przysługuje odwołanie, skarga do sądu administracyjnego może dotyczyć jedynie decyzji organu odwoławczego. Sąd podkreślił, że zasada ta gwarantuje dwuinstancyjność postępowania administracyjnego. Ponieważ skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa do odwołania, a wniósł skargę na decyzję nieostateczną, sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. jako niedopuszczalną. Na mocy art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd zwrócił również skarżącemu uiszczony wpis sądowy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia, co oznacza, że przedmiotem skargi może być co do zasady decyzja ostateczna lub decyzja organu odwoławczego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zasada wyczerpania środków zaskarżenia (art. 52 p.p.s.a.) jest fundamentalna dla zachowania dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i zapobiegania zastępowaniu przez sąd organu odwoławczego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne.

p.p.s.a. art. 52 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 52 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie.

u.d.i.p. art. 16 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji.

u.d.i.p. art. 16 § 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni.

k.p.a. art. 127 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organem właściwym do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy.

p.p.s.a. art. 232 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrócenie stronie z urzędu całego uiszczonego wpisu od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga została wniesiona na decyzję nieostateczną, od której przysługiwało odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia przewidzianych w postępowaniu administracyjnym.

Godne uwagi sformułowania

zasada pierwszeństwa trybu administracyjnej kontroli postępowania organu administracyjnego w stosunku do kontroli sądowej Sąd administracyjny nie może bowiem zastępować organu odwoławczego naruszać zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego

Skład orzekający

Anetta Makowska-Hrycyk

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady wyczerpania środków zaskarżenia jako warunku dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy od decyzji organu pierwszej instancji przysługuje odwołanie, a skarżący wnosi skargę pomijając ten etap.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady proceduralnej w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, ale jej stan faktyczny jest rutynowy.

Błąd proceduralny kosztuje: dlaczego skarga na decyzję może zostać odrzucona?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wr 3/24 - Postanowienie WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2024-02-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anetta Makowska-Hrycyk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej
Treść wyniku
*Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 58 par. 1 pkt 6 w zw. z  art. 52 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi N. C. na decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we Wrocławiu z dnia 26 października 2023 r. nr DPON.145.16.2023.DS/3 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 200,00 (słownie: dwieście) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 13 grudnia 2023 r. N. C. (dalej: skarżący, strona) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na opisaną w sentencji decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we Wrocławiu (dalej: Dyrektor MOPS) w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
W decyzji zawarte zostało pouczenie o przysługującym skarżącemu prawie do wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu, za pośrednictwem Dyrektora MOPS, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej wskazując, że skarżący wniósł skargę na decyzję nieostateczną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Stosownie natomiast do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Powyższe oznacza, że w sprawach, w których od decyzji organu pierwszej instancji przysługuje odwołanie, przedmiotem skargi skierowanej do sądu administracyjnego może być tylko decyzja organu odwoławczego - orzekającego wskutek wniesienia odwołania. Powołany art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. statuuje zasadę pierwszeństwa trybu administracyjnej kontroli postępowania organu administracyjnego w stosunku do kontroli sądowej. Sąd administracyjny nie może bowiem zastępować organu odwoławczego, a jego działanie nie może naruszać zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, która gwarantuje stronie prawo domagania się dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy przez dwa różne organy administrujące. Przyjęcie przedstawionej zasady powoduje, że niedopuszczalne jest wniesienie skargi na decyzję wydaną przez organ pierwszej instancji.
Mając na uwadze, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja odmawiająca udostępnienia skarżącemu informacji publicznej, wskazać należy, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., dalej: u.d.i.p.) odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Stosownie do art. 16 ust. 2 pkt 1) u.d.i.p. do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni. W myśl natomiast art. 127 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy.
W rozpoznawanej sprawie administracyjny tok postępowania i przez to tryb, o którym mowa w art. 52 § 1 i 2 u.p.p.s.a., nie został wyczerpany, ponieważ skarga do sądu administracyjnego przysługuje na decyzję ostateczną. Tymczasem w sprawie od decyzji będącej przedmiotem skargi stronie przysługiwał środek zaskarżenia w postaci odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu, o czym skarżący został prawidłowo pouczony w uzasadnieniu decyzji. Pomimo stosownego pouczenia skarżący zamiast odwołania wniósł, za pośrednictwem Dyrektora MOPS, skargę do tutejszego Sądu na nieostateczną decyzję z dnia 26 października 2023 r.
W tym stanie rzeczy, skarga na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w związku z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna, o czym orzeczono jak w pkt I sentencji.
Z kolei mając na uwadze treść art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., stanowiącego o obowiązku zwrócenia stronie z urzędu całego uiszczonego wpisu od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy, Sąd orzekł jak w punkcie II sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI