IV SA/Wr 260/12

IV SA/Wr 260/12 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2012-10-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-04-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Alojzy Wyszkowski
Henryk Ożóg
Jolanta Sikorska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne
Dodatki mieszkaniowe
Sygn. powiązane
I OSK 270/13 - Wyrok NSA z 2014-01-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 71 poz 734
art. 2, art. 3, art. 5 ust. 1, art. 4, art. 6 ust. 1
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant Sylwia Zdyb po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 31 października 2012 r. sprawy ze skargi I. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na rzecz adwokata P. M. kwotę 295,20 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 23 % podatku VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu w postępowaniu sądowym.
Uzasadnienie
Zaskrżoną decyzją z dnia [...] 2012 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 4, art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 1, 3 i 6 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania I. O., dalej skarżąca, od wydanej z upoważnienia Prezydenta W. decyzji Zastępcy Kierownika Działu Świadczeń Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] 2012 r. nr [...] odmawiającej przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu podało, że opisaną wyżej decyzją administracyjną organ pierwszej instancji odmówił skarżącej przyznania dodatku mieszkaniowego na wniosek złożony w dniu [...].11.2011 r., na uzupełnianie od dnia 01.12.2011 r. wydatków mieszkaniowych za lokal mieszkalny położony przy ul. N. [...] we W. o pow. użytkowej 40,77 m². Organ ten ustalił, że we wniosku skarżąca w pkt "10. liczba osób w gospodarstwie domowym" wpisała "3 mieszkają, 2 zameldowane". W deklaracji z dnia [...].11.2011 r. o wysokości dochodów z okresu sierpnia, września i października 2011 r. podała, że gospodarstwo domowe składa się z trzech osób, tj. jej i małoletnich córek K. i W. J. Dochody z okresu w/w trzech miesięcy zadeklarowała w wysokości 2 369,43 zł, średnio 789,81 zł miesięcznie, jako pochodzące z opłacanych przez MOPS składek na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie 161,43 zł i zasiłków rodzinnych na córki w kwocie 408 zł oraz z przekazanych przez ZUS Oddział we W.: renty C. J. i alimentów na córki K. 1 000 zł oraz W. 800 zł. Do wniosku dołączyła kopię pisma z dnia [...].11.2011 r. skierowanego do Kierownika Biura Obsługi Klienta Nr [...] Zarządu Zasobu Komunalnego oraz dwa oświadczenia z dnia 28.11.2011 r., z których wynikało, że nie mieszka w lokalu, którego postępowanie dotyczy lecz przebywa z dziećmi w lokalu położonym we W. przy ul. B. [...]. Oświadczyła, że nie przedstawi faktury za energię elektryczną, ponieważ z powodu remontu lokalu, którego postępowanie dotyczy, od dłuższego czasu nie korzysta z energii elektrycznej. Podała, że córka W. urodz. [...] 2011 r. zameldowana jest pod adresem ul. B. [...]. W złożonych oświadczeniach wyjaśniała, że utrzymuje się wyłącznie z alimentów na dzieci i zasiłków rodzinnych. We wrześniu 2011 r. nie otrzymała 500 zł alimentów na córkę K. i 400 zł na córkę W. z powodu wstrzymania wypłaty renty C. J.
Organ pierwszej instancji wyjaśniał w postępowaniu dowodowym wątpliwości dotyczące stałego miejsca zamieszkania skarżącej, liczby osób prowadzących z nią gospodarstwo domowe i dochodów. Na podstawie zeznania skarżącej z dnia 03.06.2011 r. oraz pisma zarządcy budynku z dnia 16.06.2011 r. organ ten ustalił, że z powodu zalania z dachu lokalu, którego postępowanie dotyczy oraz jego złego stanu technicznego konieczne było wykwaterowanie mieszkających w nim osób na czas remontu. Skarżąca nie zgodziła się na proponowany jej na czas remontu lokal zamienny. Zamieszkiwała już z córkami u C. J. w lokalu mieszkalnym położonym przy ul. B.[...]. Podała, że remont lokalu, którego postępowanie dotyczy, nie został wykonany zgodnie z protokołem typowania prac remontowych i domagała się wskazania innego lokalu bez wad, nadającego się do zamieszkania. Z pisma zarządcy budynku z dnia 19.12.2011 r. wynika, że roboty remontowe przedmiotowego lokalu zostały wykonane zgodnie z protokołem typowania robót, zostały zakończone, odebrane od wykonawcy i zdatny do zamieszkania lokal przekazano najemcy w dniu 09.11.2011 r. Z pisma zarządcy lokalu z dnia 21.12.2011 r. wynika, że wizja techniczna przeprowadzona w dniu 19.12.2011 r. nie potwierdziła zarzutów najemcy, lokal nie jest należycie utrzymywany, jest niezamieszkiwany i nieogrzewany.
Rozpatrując wniosek organ pierwszej instancji wskazał, że nie jest możliwe uznaniowe przyznanie dodatku mieszkaniowego. Zasady i tryb przyznawania dodatków mieszkaniowych reguluje powołana na wstępie ustawa o dodatkach mieszkaniowych. Dodatki mieszkaniowe mają uzupełniać ponoszone przez najemcę wydatki mieszkaniowe ubogich gospodarstw domowych, jeśliby w przypadku wieloosobowego (w tej sprawie trzyosobowego) gospodarstwa domowego dochody z okresu trzech miesięcy przed złożeniem wniosku nie przekraczały 125 % najniższej emerytury. W myśl art. 4 tej ustawy, przez gospodarstwo domowe rozumie się gospodarstwo prowadzone z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi. Stałe zamieszkiwanie w lokalu oznacza koncentrację w danym lokalu wszystkich interesów życiowych.
Zdaniem organu pierwszej instancji, zebrane w sprawie dowody świadczą jednoznacznie, że skarżąca wraz z dziećmi nie mieszka w lokalu, którego postępowanie dotyczy i nie prowadzi w nim gospodarstwa domowego. Co najmniej od marca 2011 r. mieszka z córkami z C. J. i prowadzi z nim wspólne gospodarstwo domowe w lokalu mieszkalnym położonym we W. przy ul. B. [...]. Powyższe fakty potwierdzają materiały zgromadzone w sprawach administracyjnych toczących się na wniosek C. J. w sprawach dotyczących przyznania mu świadczeń z pomocy społecznej. Okoliczności te potwierdzają też oświadczenia skarżącej i C. J. złożone w dniach 17.05.2011 r. i 12.01.2012 r. do akt spraw dotyczących przyznania prawa do zasiłków z pomocy społecznej oraz przeprowadzone w nich wywiady środowiskowe. W tej sytuacji wyżej powołaną decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. organ pierwszej instancji odmówił przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wniosła o przyznanie dodatku mieszkaniowego na wydatki za lokal przy ul. N.[...]. Podniosła, że lokal nie nadaje się do zamieszkania, nie usunięto skutków zalania, nie przeprowadzono próby szczelności instalacji gazowej, nie było odbioru robót przez mistrza kominiarstwa. Podała, że zamieszkuje w lokalu przy ul. B.[...] do czasu usunięcia wszystkich usterek i rozpatrzenia przez sąd sprawy przeprowadzonego remontu. Wyjaśniła, że C. J. odmówiono przyznania dodatku mieszkaniowego uzasadniając, że obie córki powinny być razem z matką. Obecnie odmowę przyznania dodatku mieszkaniowego Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej uzasadnia prowadzeniem wspólnego gospodarstwa domowego, co polega na ugotowaniu garnka zupy. Dochód C. J. to renta w kwocie 364,09 zł.
Rozpatrując złożone odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, że nie znalazło podstaw do uchylenia lub zmiany decyzji organu pierwszej instancji odmawiającej przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego na uzupełnianie wydatków za mieszkanie przy ul. N.[...], w związku z czym mogło tylko utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję.
Wyjaśniło, że aby można było przyznać dodatek mieszkaniowy najemca lokalu mieszkalnego i osoby bliskie muszą przede wszystkim spełniać warunek przewidziany w przepisach art. 2, art. 4, art. 5, art. 6 i art. 7 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, a to warunek faktycznego zamieszkiwania lub, jak wskazano w tych przepisach zamiennie: zajmowania danego lokalu, na który wydatki mieszkaniowe miałyby być dofinansowane dodatkiem mieszkaniowym.
W ocenie organu odwoławczego zebrane w sprawie dowody świadczą, że skarżąca jest nadal najemcą lokalu mieszkalnego położonego we W. przy ul. N.[...]. Ze względu na niski poziom zadeklarowanych dochodów mogłaby mieć prawo do otrzymania dodatku mieszkaniowego na część wydatków ponoszonych za ten lokal mieszkalny. Bez względu jednak na prawdziwość lub nieprawdziwość przedstawianych w odwołaniu przyczyn niezamieszkania skarżącej z córkami w przedmiotowym lokalu, dotyczących przeprowadzonego remontu, dodatku tego nie można było jednak przyznać.
Organ odwoławczy wskazał, że dowody zebrane przez organ pierwszej instancji świadczą jednoznacznie, że skarżąca będąca najemcą lokalu położonego ul. N.[...], co najmniej od marca 2011 r. faktycznie lokalu tego nie zajmuje i nie prowadzi w nim gospodarstwa domowego z dziećmi, lecz faktycznie mieszka wspólnie z dziećmi i ich ojcem w jego lokalu mieszkalnym położonym we W. przy ul. B.[...]i tam prowadzi z ojcem dzieci wspólne gospodarstwo domowe. Prowadzenie gospodarstwa domowego w tym lokalu nie ogranicza się do czasowego przebywania i gotowania potraw, jak to przedstawia skarżąca, skoro od 11 miesięcy w lokalu tym zaspokaja wszystkie potrzeby życiowe swoje oraz dzieci. W tym zatem lokalu skarżąca oraz jej córki i ich ojciec koncentrują swoje interesy życiowe. Gospodarstwo domowe w rozumieniu przepisu art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych oznacza osoby bliskie, najczęściej powiązane prawnymi więzami rodzinnymi przez małżeństwo, pokrewieństwo, powinowactwo, stosunkiem prawnym opieki, kurateli, mające bezpośredni lub pochodny od posiadacza mieszkania tytuł prawny do jego zajmowania, stale razem mieszkające i wspólnie gospodarujące w danym lokalu, skupiające w tym lokalu życiowe centrum.
Zdaniem organu odwoławczego, bez znaczenia dla przyznania dodatku mieszkaniowego jest fakt zameldowania skarżącej i jej córki K. w lokalu, którego postępowanie dotyczy. Mimo przyjęcia przez skarżącą tego lokalu w dniu 09.11.2011 r. po wykonanym remoncie kapitalnym, lokal ten nie został faktycznie zamieszkany.
Organ odwoławczy dodał, że gdyby hipotetycznie skarżąca faktycznie zamieszkiwała w listopadzie 2011 r. w lokalu przy ul. N.[...] i prowadziła z córkami w tym lokalu gospodarstwo domowe i dodatek mógłby być przyznany na wniosek złożony w dniu 28.11.2011 r., musiałaby od dnia 01.12.2011 r. ponosić część wydatków mieszkaniowych za ten lokal obliczoną przez organ, a zależną od wysokości tych wydatków i poziomu miesięcznych dochodów gospodarstwa domowego oraz dochodów przypadających na osobę. Wydatków tych nie ponosi.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, że nie ma podstaw, ani prawnych możliwości ustosunkowania się do podniesionego w odwołaniu zarzutu dotyczącego odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego C. J. na dofinansowanie ponoszonych przez niego wydatków mieszkaniowych za lokal mieszkalny położony we W. przy ul. B.[...] Jest to bowiem odrębna sprawa do rozstrzygnięcia decyzją organu pierwszej instancji, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze mogłoby rozpatrywać tę sprawę tylko w przypadku wniesienia odwołania przez C. J. od decyzji wydanej w postępowaniu pierwszoinstancyjnym.
Mając powyższe na uwadze, organ odwoławczy orzekł jak w zaskarżonej decyzji.
W skardze wniesionej na powyższą decyzję skarżąca podała, że w lokalu, którego postępowanie dotyczy, po jego zalaniu, została podłączona nowa instalacja gazowa lecz nie wykonano próby szczelności instalacji związku z czym Zakład Gazownictwa odmawia podłączenia licznika gazowego. Ponadto do chwili obecnej nie ma opinii kominiarskiej. Podała, że bez tych opinii nie będzie narażać zdrowia, a nawet życia swojego i swoich dzieci. Ponadto zarzuciła, że błędnie przyjęto, że otrzymuje na córki kwotę 1800 zł. Powołując się na powyższe wniosła o uwzględnienie skargi.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W toku postępowania sądowego pełnomocnik ustanowiony dla skarżącej z urzędu wniósł o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu w postaci ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego lokalu mieszkalnego, którego postępowanie dotyczy oraz jego zdatności do zamieszkiwania, sporządzonej na przełomie czerwca i lipca 2012 r. przez firmę R.[...] na rzecz spółki "W[...]" sp. z o.o. i znajdującej się w posiadaniu tejże spółki na okoliczność stanu technicznego przedmiotowego lokalu i braku obiektywnej możliwości zamieszkania w nim. Wniósł jednocześnie o zobowiązanie spółki "W[...]" do przekazania jednego egzemplarza w/w ekspertyzy do dyspozycji Sądu.
W toku postępowania pełnomocnik złożył też pismo procesowe z dnia 18.10.2012 r. uzupełniające skargę, w którym podał, że w całości podtrzymuje twierdzenia i zarzuty zawarte w skardze, a ponadto podnosi zarzut:
I. naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
1) art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. przez błędne przyjęcie, że w sprawie zostało przeprowadzone wyczerpujące postępowanie dowodowe, podczas gdy ani w postępowaniu administracyjnym pierwszej instancji, ani też w postępowaniu odwoławczym nie ustalono, czy mieszkanie, do którego skarżącej przysługuje tytuł prawny, nadaje się do zamieszkania, co ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż w przypadku obiektywnej niemożności zamieszkania w tym lokalu nie można przyjąć, że skarżąca zlikwidowała gospodarstwo domowe w w/w lokalu;
2) art. 136 k.p.a. poprzez brak dokonania własnych ustaleń, czy mieszkanie, do którego skarżącej przysługuje tytuł prawny, nadaje się do zamieszkania, co ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż w przypadku obiektywnej niemożności zamieszkania w tym lokalu nie można przyjąć, że skarżąca zlikwidowała gospodarstwo domowe w w/w lokalu;
3) art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak stworzenia skarżącej w postępowaniu odwoławczym możliwości ustosunkowania się do materiałów zebranych w aktach sprawy, co uniemożliwiło skarżącej złożenie wniosków dowodowych mających na celu ustalenie, czy mieszkanie, do którego skarżącej przysługuje tytuł prawny, nadaje się do zamieszkania, co ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż w przypadku obiektywnej niemożności zamieszkania w tym lokalu nie można przyjąć, że skarżąca zlikwidowała gospodarstwo domowe w w/w lokalu;
II. naruszenie prawa materialnego a to:
1) art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21.06.2001 r. o dodatkach mieszkaniowych przez przyjęcie, że najemca mieszkania, aby przysługiwało mu prawo do dodatku mieszkaniowego musi zamieszkiwać w mieszkaniu, podczas gdy z treści tego przepisu wynika jednoznacznie, iż jedynym kryterium - oprócz kryteriów dochodowych - do przyznania dodatku mieszkaniowego jest istnienia stosunku najmu w odniesieniu do danego lokalu,
2) art. 2 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 4, art. 6 ust. 1, ust. 3 i ust. 10 ustawy z dnia 21.06.2001 r. o dodatkach mieszkaniowych przez przyjęcie, że prowadzenie gospodarstwa domowego w lokalu, którego dotyczy wniosek o dodatek mieszkaniowy, związane jest z zamieszkiwaniem w tym lokalu bez uwzględnienia przyczyn, z jakich lokal nie jest wykorzystywany do zamieszkiwania w nim, podczas gdy przy właściwej wykładni przedmiotowych przepisów należy przyjąć, iż w danym mieszkaniu nadal prowadzone jest gospodarstwo domowe, jeżeli brak zamieszkiwania w lokalu nie wynika ze swobodnej decyzji najemcy, lecz jest przejściowo wymuszony przez zły stan techniczny lokalu, który tymczasowo uniemożliwia zamieszkiwanie w nim.
Powołując się na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów nieopłaconej nawet w części pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi poprzez uchylenie zaskarżonego aktu następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jednolity tekst Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a.
Przeprowadzając ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał, że w niczym nie naruszają one prawa.
Instytucja dodatku mieszkaniowego uregulowana jest w przepisach ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71 poz. 734 ze zm.). Dodatek mieszkaniowy jest szczególnym świadczeniem pieniężnym wypłacanym przez gminę na rzecz wskazanych w ustawie osób o niskich dochodach, znajdujących się w trudnej sytuacji, którym przysługuje tytuł prawny do lokalu, w celu umożliwienia im zapłaty czynszu oraz pokrycia innych obciążających je wydatków na zajmowany lokal (por.: uchwała składu pięciu sędziów NSA z dnia 20 maja 1996 r. sygn. akt OPK 12/96, ONSA 1997, z. 1, poz. 10; wyrok NSA z dnia 21 czerwca 1996 r. sygn. akt SA/Wr 3118/95, niepubl.) Głównym celem dodatku mieszkaniowego jest zrekompensowanie osobom uzyskującym niskie dochody, które nie są w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania mieszkania, skutków większego obciążenia ich budżetów domowych wynikających ze zwiększonych wydatków na mieszkanie i podwyżki czynszów.
Z przepisu art. 2 w/w ustawy wynika, że dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom posiadającym tytuł prawny do lokalu mieszkalnego wskazany w pkt 1) do 4) omawianego przepisu prawa. Dodatek mieszkaniowy przysługuje także osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny, co wynika z pkt 5) art. 2 ustawy. Jednym z tytułów prawnych legitymujących osobę ubiegającą się o przyznanie dodatku mieszkaniowego jest najem, co wynika z pkt 1) art. 2 ustawy. Brak tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego wyklucza, z zastrzeżeniem art. 2 pkt 5) ustawy o dodatkach mieszkaniowych, przyznanie mieszkańcowi gminy dodatku mieszkaniowego. Z niekwestionowanych okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że skarżąca posiada tytuł prawny do lokalu, którego postępowanie dotyczy. Jest bowiem najemcą tego lokalu.
Dalszą przesłanką, od której spełnienia ustawa uzależnia przyznanie dodatku mieszkaniowego, jest poziom dochodu przypadającego na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, liczonego według zasad przyjętych w art. 3 ustawy. Kolejną przesłankę stanowi kryterium normatywnej powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego, o czym stanowi art. 5 ustawy. Lokal mieszkalny będący przedmiotem umowy najmu łączącej skarżącą z gminą ma 40,77 m² powierzchni użytkowej. W ocenie organu odwoławczego rozpoznającego sprawę, zebrane w sprawie dowody świadczą, że skarżąca ze względu na niski poziom zadeklarowanych dochodów mogłaby otrzymać dodatek mieszkaniowy.
Istota niniejszej sprawy sprowadza się jednak do oceny, czy osobie będącej najemcą lokalu mieszkalnego, spełniającej określone w ustawie o dodatkach mieszkaniowych kryterium dochodowe, posiadającej tytuł prawny do lokalu mieszkalnego, którego powierzchnia odpowiada ustalonej w art. 5 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych normatywnej powierzchni użytkowej, przysługuje dodatek mieszkaniowy, jeżeli osoba ta w lokalu tym nie przebywa (nie mieszka).
Problem ten był przedmiotem rozważań i oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 6 marca 2006 r., sygn. akt I OSK 606/06, w którym Sąd ten wyraził pogląd, zgodnie z którym: "Dodatek mieszkaniowy nie może służyć do pokrywania kosztów utrzymania pustostanu. Jeżeli zatem osoba uprawniona do zajmowania lokalu w lokalu tym faktycznie nie zamieszkuje, to nawet gdyby spełniała ustawowe kryterium dotyczące dochodu oraz przysługującej powierzchni normatywnej, to dodatek mieszkaniowy nie będzie jej na ten lokal przysługiwał." (lex nr 320113). W uzasadnieniu owego wyroku Sąd ten zwrócił uwagę, że jedną z przesłanek normatywnych warunkujących przyznanie dodatku mieszkaniowego jest zamieszczona w art. 4 ustawy przesłanka zajmowania lokalu – w brzmieniu art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych - i zamieszkiwania w nim. Dodać należy, że zawarta w art. 4 ustawy definicja gospodarstwa domowego odwołuje się do zajmowania lokalu. Także m.in. przepis art. 6 ust. 1 ustawy, dotyczący sposobu ustalania wysokości dodatku mieszkaniowego, także odnosi się w swej treści do zajmowania lokalu mieszkalnego, podobnie jak ust. 3 tego przepisu prawa, który stanowi, że wydatkami poniesionymi przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy są świadczenia okresowe ponoszone przez gospodarstwo domowe w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego.
Z przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych wynika, że prawo do dodatku mieszkaniowego przysługuje osobie legitymującej się jednym z tytułów wymienionych w art. 2 ust. 1 ustawy, spełniającej kryterium dochodowe określone w art. 3, zajmującej lokal mieszkalny odpowiadający powierzchni określonej w art. 5 ustawy.
Z prawidłowych i niekwestionowanych okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że skarżąca nie zajmuje lokalu mieszkalnego, którego postępowanie dotyczy, do którego służy jej tytuł prawny w postaci najmu. Wraz z córkami mieszka w mieszkaniu ich ojca, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. W świetle przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych, ustanawiających przesłanki przyznania dodatku mieszkaniowego, bez znaczenia w sprawie pozostaje okoliczność, z jakich przyczyn – leżących po stronie wynajmującego, czy najemcy, to jest skarżącej – nie zajmuje ona lokalu mieszkalnego, którego postępowanie dotyczy. Kwestia ta, jako pozostająca w związku z prawidłowym wykonaniem umowy najmu, to jest zagadnieniem o charakterze cywilnoprawnym, nie może być rozstrzygana przez organy administracji publicznej w postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, dotyczącym przyznania prawa do dodatku mieszkaniowego. W tej sytuacji Sąd nie uwzględnił wniosku dowodowego skarżącej o przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego lokalu mieszkalnego będącego przedmiotem umowy najmu oraz – jak podano we wniosku dowodowym - jego zdatności do zamieszkiwania, która to ekspertyza znajduje się w posiadaniu spółki "W.[...]", to jest wniosku zgłoszonego na okoliczność stanu technicznego lokalu i braku obiektywnej możliwości zamieszkania w nim. Na marginesie już tylko zauważyć należy, że jak wynika z owego wniosku dowodowego, wnioskowany dowód znajduje się w posiadaniu podmiotu, który nie jest stroną niniejszego postępowania, a który to podmiot miałby być zobowiązany przez Sąd do przekazania jednego egzemplarza w/w ekspertyzy do dyspozycji Sądu. Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a., Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W niniejszej sprawie przesłanka ta nie została spełniona, co wynika z wyżej przedstawionych rozważań prawnych. Okoliczności faktyczne, których wyjaśnienia miałby dotyczyć zgłoszony wniosek dowodowy nie mają bowiem znaczenia w sprawie.
W świetle tego co powiedziano wyżej, bez wpływu także na wynik sprawy pozostają zarzuty i twierdzenia podnoszone w uzupełniającym skargę piśmie procesowym skarżącej z dnia [...].10.2012 r.
Powołane w powyższym piśmie procesowym orzeczenia sądów administracyjnych mające świadczyć o nietrafności rozstrzygnięć podjętych w sprawie przez organy administracji, nie mogą odnieść zamierzonego skutku z tego względu, że zostały podjęte w innym stanie faktycznym. Dotyczą bowiem prawa do dodatku mieszkaniowego osób pozbawionych wolności.
Przyczyną niezamieszkiwania przez skarżącą w lokalu, do którego służy jej tytuł prawny, jest istniejący między skarżącą - najemcą i gminą - wynajmującym spór o charakterze cywilnoprawnym dotyczący stanu, w jakim znajduje się przedmiot najmu, który to spór nie może być przedmiotem oceny i rozstrzygania przez organy administracji w postępowaniu administracyjnym dotyczącym prawa do dodatku mieszkaniowego.
Skoro zatem wydane w sprawie decyzje w niczym nie naruszają prawa, skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.
O kosztach pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu orzeczono na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2002 r., Nr 163, poz. 1348 ze zm.).