IV SA/Wr 196/09

IV SA/Wr 196/09 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2009-08-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-05-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Henryk Ożóg
Jolanta Sikorska /przewodniczący/
Mirosława Rozbicka-Ostrowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne
Bezrobocie
Sygn. powiązane
I OSK 1487/09 - Wyrok NSA z 2010-02-26
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2008 nr 69 poz 415
art. 71 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędziowie Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska (spr.) Protokolant Anna Rudzińska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi Z. Z. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 27 marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez Z. Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. jest decyzja Wojewody D. z dnia 27 marca 2009 r. Nr [..]wydana na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 71 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz. U. z 2008 r. Nr 69 , poz. 415 ze zm.)(zwanej dalej ustawą o promocji zatrudnienia) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymująca w mocy decyzję Starosty Powiatu D. z dnia 26 lutego 2009 r. Nr [...] w przedmiocie uznania Z. Z. z dniem 12 lutego 2009 r. za osobę bezrobotną i odmowy przyznania mu prawa do zasiłku.
W uzasadnieniu decyzji pierwszo-instancyjnej organ administracji wskazał, że strona w dniu rejestracji tj. 12 lutego 2009 r. spełniała warunki niezbędne do uznania jej za osobę bezrobotną, natomiast suma okresów , o których mowa w art. 71 ust. 1 i 2 ustawy promocji zatrudnienia przypadających w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, jest krótsza niż 365 dni, zatem nie przysługuje jej prawo da zasiłku.
W odwołaniu od decyzji pierwszo-instacyjnej Z. Z. podniósł, że zgodnie z art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia prawo do zasiłku nabył w październiku 2007 r., jednakże nie mógł z tego prawa skorzystać, z uwagi na dwukrotną odmowę wydania zaświadczeń - z wniosków złożonych przez niego w dniu 11 września 2007 r. i 18 lipca 2008 r. - przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Odwołujący wywodził , że przedmiotowe zaświadczenie otrzymał dopiero w dniu 20 lutego 2009 r. i niezwłocznie przekazał je do Rejonowego Urzędu Pracy w D.. Wskazał , że od 2007 roku nie pracował, leczył się i 2008 roku przeszedł operacje kręgosłupa. Wyjaśnił też, że nie zarejestrował się wcześniej z powodu informacji o niezbędności do rejestracji zaświadczenie o przebiegu ubezpieczenia.
W uzasadnieniu decyzji ostatecznej organ odwoławczy przywołał brzmienie przepisu art. 71 ust. 1 i ust. 2 lit. d ustawy o promocji zatrudnienia wskazując, że prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień po pływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy jeżeli (...) w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania opłacał składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności lub współpracy (...).Organ II instancji wskazał, że Z. Z. podlegał ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 23 października 2007 r., natomiast okres 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania strony, to okres od 12 czerwca 2007 do 11 lutego 2009 r. W ocenie organu do okresu uprawniającego do zasiłku wchodzą następujące okresy opłacania składek z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej: 23 czerwiec 2007 r. i 4 do 9 lipca 2007 r. oraz okres pobierania zasiłku chorobowego 25 czerwca do 3 lipca 2007 r., co łącznie daje 16 dni i jest okresem niewystarczającym do przyznania prawa do zasiłku. W konkluzji organ odwoławczy stwierdził , że fakt spełniania przez stronę w 2007 roku warunków nabycia prawa do zasiłku nie ma znaczenia dla sprawy, bowiem dokonała ona faktycznej rejestracji w dniu 12 lutego 2009 r.
Skarga na decyzję ostateczną oparta została na zarzucie naruszenia przepisu art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia oraz przepisów art. 7, art. 8, art. 9, art. 35, art. 75, art. 76, art. 80, art. 156 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W jej motywach skarżący wskazał, że w okresie od 1 stycznia 1999r. do 23 października 2007 r. prowadził działalność gospodarczą , która podlegała ubezpieczeniu społecznemu. Po wyrejestrowaniu działalności gospodarczej otrzymał z Powiatowego Urzędu Pracy informację, z której wynika, że rejestracja bezrobotnego następuje w dniu przedłożenia kompletu wymaganych dokumentów, po wypełnieniu karty rejestracyjnej oraz po poświadczeniu własnoręcznym podpisem w obecności pracownika urzędu pracy prawdziwości danych i oświadczeń zamieszczonych w karcie rejestracyjnej. Skarżący podniósł, że zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wydanie zaświadczenia o opłacaniu składek, które otrzymał dopiero w dniu 12 lutego 2009 r., Według skarżącego wobec braku wskazanego zaświadczenia i informacji uzyskanej z Powiatowego Urzędu Pracy , rejestracja jego jako osoby bezrobotnej była niemożliwa i bezprzedmiotowa , co wynika z przepisu pkt 4 ust. 1 § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 listopada 2004 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy – zgodnie z którym rejestracji nie dokonuje się w przypadku nieprzedłożenia dokumentów, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3 i ust. 2(...) – Jego zdaniem rejestracji mógł dokonać dopiero z dniem 12 lutego 2009 r., po otrzymaniu z ZUS zaświadczenia. Natomiast zaistniały w sprawie stan faktyczny spowodowany został wprowadzeniem jego w błąd przez organy administracji, poprzez żądanie dostarczenia zaświadczenia. Dodatkowo skarżący zwrócił uwagę na niejednolite stanowisko organów w zakresie określenia momentu od którego liczy się okres 18 miesięcy poprzedzających moment rejestracji, o którym mowa w art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia, albowiem organ I instancji w piśmie z dnia 26 marca 2009 r. wskazał, że przedmiotowy okres rozpoczął się12 sierpnia 2007 r., natomiast z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że rozpoczął się on 12 czerwca 2007 r.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, przyznając jednocześnie , że zarzut skarżącego dotyczący oznaczenia przedziału czasowego okresu 18 miesięcy poprzedzających rejestrację jest zasadny. Strona przeciwna zgodziła się ze skarżącym , że w zaskarżonej decyzji błędnie wskazano początkową datę tego okresu , bowiem zamiast 12.06.2007 powinno być 12.08.2007. Wskazana nieprawidłowość nie ma jednak istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia. W pozostałym zakresie organ podtrzymał argumentację i stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji podkreślając , że z akt sprawy jednoznacznie wynika, że skarżący w sformalizowany sposób wyraził wolę dokonania w dniu 12.02.2009r rejestracji w PUP w D. , natomiast dokument o okresach opłacania składek na ubezpieczenie społeczne z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej dostarczył w dniu 25 lutego 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W punkcie wyjścia rozważań nad zasadnością skargi wskazać należy , że ustawa z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j. Dz. U. z 2008r. Nr 69, poz. 415 ze zm.), której przepisy stanowiły podstawę materialno-prawną wydanych w sprawie decyzji , nie zezwala organom administracji na przyznawanie w sposób dowolny ani statusu osoby bezrobotnej, ani też uprawnień do zasiłków. Według przepisu art. 71 ust. 1 pkt 2 tej ustawy prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli:
1) nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz
2) w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni (lit. b art. 71 ust. 1 pkt 2). Z treść art. 71 ust. 1 pkt 1 wskazanej ustawy wynika , że zasiłek dla osoby bezrobotnej przyznawany jest dopiero wtedy, gdy nie ma dla niej propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych. Nadto uprawnienie to nie przysługuje każdemu bezrobotnemu. Ustawodawca pozbawił bowiem prawa do zasiłku takich bezrobotnych, którzy nie wylegitymowali się wykonywaniem pracy zarobkowej przynajmniej przez 365 dni, a dni te przypadać mają na okres 18 miesięcy poprzedzających datę rejestracji w urzędzie pracy. Katalog rodzajów pracy, które upoważniają do nabycia zasiłku zamieszczony został w treści art. 71 ust 1 pkt 2 lit. a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Z materiału aktowego badanej sprawy wynika, że skarżący podlegał ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w okresie od 1 stycznia 1999r. do 23 października 2007 r., natomiast z wnioskiem o rejestrację w urzędzie pracy wystąpił w sposób sformalizowany w dniu 12 lutego 2009 r. Natomiast w okresie od 12 sierpnia 2007 r. do 12 lutego 2009 r. skarżący nie legitymował się 365 dniowym okresem opłacania przedmiotowych składek, co wynika z zaświadczenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 20 lutego 2009 r. Ustaleń faktycznych poczynionych w tym zakresie skarżący skutecznie nie podważył. Wprawdzie ma rację skarżący , kiedy wywodzi , że organ odwoławczy błędnie określił w zaskarżonej decyzji datę początkową okresu 18 miesięcy, w którym należy weryfikować 365 dni opłacania składek na ubezpieczenie społeczne , czemu nie zaprzeczała strona przeciwna w odpowiedzi na skargę , przyznając, że zamiast błędnej daty 12.06.2007r. , powinna być 12.08.2007r. Jednakże zgodzić się również należy z organem , że wskazane niewątpliwe uchybienie nie ma wpływu na wynik sprawy.
Z kolei pozbawiona jest doniosłości prawnej argumentacja skarżącego, według której sama likwidacja firmy i występujące łącznie z tą okolicznością faktyczne podstawy nabycia statusu osoby bezrobotnej powodują nabycie prawa do zasiłku dla osób bezrobotnych. Przede wszystkim należy odróżnić dwie , odrębne instytucje regulowane ustawą o promocji zatrudnienia, a mianowicie rejestrację osoby bezrobotnej i nabycie przez osobę zarejestrowaną statusu osoby bezrobotnej oraz nabycie prawa do zasiłku przez osobę, która taki status nabyła. Cytowany wyżej przepis art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia przesądza o tym, że prawo do zasiłku przysługuje – po spełnieniu warunków omówionych powyżej – bezrobotnemu, a zatem osobie, zdefiniowanej w art. 2 ust. 1.pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia, która między innymi jest zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy. Natomiast prawo do zasiłku nie jest prawem o charakterze podmiotowym i bezwzględnym – jak sugeruje to skarżący w skardze, a uzyskanie tego prawa obwarowane jest spełnieniem szeregu przesłanek o naturze formalnej i faktycznej. Niespełnienie ich wyklucza możliwość nabycia prawa przez osobę bezrobotną. Wypada w tym miejscu podkreślić , że przepisy ustawy o promocji zatrudnienia regulujące kwestie związane z nabyciem prawa do zasiłku mają charakter przepisów bezwzględnie obowiązujących i obligują organy administracji do wydawania decyzji o charakterze związanym, pozbawionych jakichkolwiek cech uznaniowości. Z tego też względu podniesiony przez skarżącego zarzut o niemożności wcześniejszego zarejestrowania się w urzędzie pracy z powodu braku zaświadczenia z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie może odnieść zamierzonego skutku prawnego . Z akt sprawy nie wynika , aby skarżący wystąpił z wnioskiem o rejestrację w urzędzie pracy niezwłocznie po zakończeniu działalności gospodarczej. W polskim systemie prawnym pośrednictwo pracy nie ma charakteru obowiązkowego, przeciwnie jest dobrowolne. Natomiast wbrew zarzutom skargi Powiatowy Urząd Pracy w D. dokonał w dniu 12 lutego 2009 r. rejestracji skarżącego, bez wszystkich wymaganych do rejestracji dokumentów, w tym zaświadczenia o okresach opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, które skarżący zobowiązał się dostarczyć w terminie 7 dni od daty rejestracji . Wspomniane zaświadczenie strona dostarczyła w dniu 25 lutego 2009 r. Tymczasem z decyzji pierwszo instancyjnej wynika, że skarżący został uznany za osobę bezrobotną z dniem 12 lutego 2009 r., a więc z dniem rejestracji w urzędzie pracy. Wskazane okoliczności obalają zatem twierdzenie skarżącego, jakoby organ warunkował dokonanie rejestracji od dostarczenia przez niego zaświadczenia z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych . Tym bardziej ,że przepis § 3 pkt 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy dnia 26 listopada 2004r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy ( Dz. U. Nr 262 , poz. 2607) przewiduje ,że w szczególnie uzasadnionych przypadkach starosta może wyrazić zgodę na rejestrację osoby nie posiadającej kompletu dokumentów . Z takiej ścieżki postępowania w niniejszej sprawie nie skorzystano .
Natomiast oceniając w aspekcie proceduralnym postępowanie organów w rozpatrywanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia zasad i przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy . Organy ustaliły wszystkie istotne do załatwienia sprawy okoliczności faktyczne , a zgromadzony w sprawie materiał dowodowy ma walor kompletności ,zaś jego ocena nie nosi znamion dowolności. Organ wyprowadził bowiem logicznie uprawnione i merytorycznie trafne wnioski, które uzasadniają stwierdzenie o braku spełnienia przez skarżącego warunków do nabycia zasiłku , o których mowa w treści art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zważywszy że strona nie udokumentowała innych okresów zaliczanych do 365 dni , wymienionych w art.71 tej ustawy. Stwierdzenie powyższego oznacza ,że zarzuty skargi przedstawiają się jako bezzasadne, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do oddalenia skargi.