IV SA/Wr 141/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi J.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji ustalającą odpłatność skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. Skarżący podnosił, że jego ojciec był alkoholikiem, nie interesował się nim, stosował przemoc i nie łożył na jego utrzymanie, co jego zdaniem powinno skutkować zwolnieniem z opłat. Organy administracji ustaliły odpłatność na kwotę 625,73 zł miesięcznie, uznając, że dochód skarżącego przekracza kryterium dochodowe. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów postępowania poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego i dowolną ocenę dowodów, w szczególności brak ustalenia sytuacji materialnej wszystkich zobowiązanych zstępnych oraz brak uwzględnienia jego indywidualnej sytuacji życiowej i finansowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że organy administracji nie uzasadniły należycie przyjętej kwoty odpłatności, nie uwzględniając wystarczająco „możliwości” skarżącego, o których mowa w art. 103 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, a także nie odniosły się do jego szczegółowych wydatków i sytuacji rodzinnej. Sąd podkreślił, że analiza tych kwestii jest niezbędna przy ustalaniu odpłatności. Sąd nie uznał za zasadny zarzutu nierozważenia przez organy podstaw zwolnienia z opłaty na mocy art. 64 ustawy, wskazując, że kwestia zwolnienia wymaga odrębnego postępowania inicjowanego wnioskiem strony. W związku z powyższym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, nakazując organom ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wskazań sądu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie decyzji w sprawach ustalania odpłatności za pobyt w DPS, konieczność uwzględnienia sytuacji materialnej i życiowej zobowiązanego, znaczenie analizy „możliwości” finansowych, odrębność postępowań w sprawie ustalenia odpłatności i zwolnienia z niej.
Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania odpłatności za pobyt w DPS i nie stanowi ogólnej wykładni przepisów dotyczących alimentacji czy pomocy społecznej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organy administracji prawidłowo ustaliły odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej, uwzględniając sytuację materialną i życiową zobowiązanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy nie uzasadniły należycie przyjętej kwoty odpłatności, nie uwzględniając wystarczająco „możliwości” skarżącego oraz jego szczegółowych wydatków i sytuacji rodzinnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy administracji nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania dowodowego i nie uzasadniły należycie swojej decyzji, pomijając analizę możliwości finansowych i życiowych skarżącego, co stanowi naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o pomocy społecznej.
Czy w postępowaniu o ustalenie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej można rozpatrywać kwestię zwolnienia z tej opłaty na podstawie art. 64 ustawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kwestia zwolnienia z opłaty wymaga odrębnego postępowania inicjowanego wnioskiem strony.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę NSA, zgodnie z którą zwolnienie z opłaty może nastąpić dopiero po ostatecznym ustaleniu osoby zobowiązanej i określeniu wysokości opłaty, a wymaga to odrębnego postępowania inicjowanego wnioskiem strony.
Czy postępowanie w sprawie ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej powinno być prowadzone wobec wszystkich zobowiązanych zstępnych jednocześnie?
Odpowiedź sądu
Choć ustawa nie nakazuje prowadzenia jednego postępowania wobec wszystkich zobowiązanych, organ powinien odnieść się do tej kwestii w uzasadnieniu decyzji, zwłaszcza w kontekście ustalania wysokości odpłatności.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organy nie odniosły się do kwestii obciążenia opłatą innych zstępnych i nie wyjaśniły, czy prowadzono wobec nich postępowanie, co jest istotne dla prawidłowego ustalenia kwoty odpłatności.
Przepisy (16)
Główne
u.p.s. art. 61 § 1
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 61 § 2
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 61 § 2d
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 61 § 2e
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 103 § 2
Ustawa o pomocy społecznej
Pomocnicze
u.p.s. art. 64
Ustawa o pomocy społecznej
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nie uzasadniły należycie przyjętej kwoty odpłatności, nie uwzględniając wystarczająco możliwości finansowych i życiowych skarżącego. • Organy nie odniosły się do sytuacji materialnej innych zobowiązanych zstępnych. • Organy nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania dowodowego w zakresie możliwości finansowych skarżącego.
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżącego dotycząca zwolnienia z opłaty na podstawie art. 64 ustawy została odrzucona jako wymagająca odrębnego postępowania.
Godne uwagi sformułowania
organy nie uzasadniły należycie dlaczego przyjęły taką kwotę odpłatności jako prawidłową • niezbędne pozostaje bowiem, zgodnie z treścią art. 61 ust. 2d u.p.s., uwzględnienie ograniczeń wynikających zarówno z art. 61 ust. 2 pkt 2 ustawy jak i ujętych dyspozycją art. 103 ust. 2 ustawy, to znaczy poza wysokością dochodów należy rozważyć także "możliwości" • zwolnienie z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej może zostać wydane dopiero po ostatecznym ustaleniu osoby zobowiązanej i określeniu wysokości opłaty miesięcznej za pobyt.
Skład orzekający
Bogumiła Kalinowska
przewodniczący sprawozdawca
Marta Pająkiewicz-Kremis
asesor
Tomasz Judecki
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie decyzji w sprawach ustalania odpłatności za pobyt w DPS, konieczność uwzględnienia sytuacji materialnej i życiowej zobowiązanego, znaczenie analizy „możliwości” finansowych, odrębność postępowań w sprawie ustalenia odpłatności i zwolnienia z niej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania odpłatności za pobyt w DPS i nie stanowi ogólnej wykładni przepisów dotyczących alimentacji czy pomocy społecznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa porusza ważny społecznie temat odpłatności za pobyt rodziców w domach pomocy społecznej i konflikt między obowiązkiem alimentacyjnym a trudną sytuacją życiową i finansową zobowiązanego syna, który doświadczył przemocy ze strony ojca.
“Czy syn musi płacić za pobyt ojca w DPS, jeśli ten go krzywdził?”
Sektor
opieka społeczna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.