IV SA/Wa 920/07

IV SA/Wa 920/07 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-07-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-05-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wójcik
Małgorzata Miron /przewodniczący sprawozdawca/
Marian Wolanin
Symbol z opisem
6291 Nacjonalizacja przemysłu
Skarżony organ
Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędziowie asesor WSA Marian Wolanin, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2007 r. sprawy ze skargi A. P., A. P., D. W. i M. W. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...]; 2. zasądza od Ministra Gospodarki na rzecz A. P., A. P., D. W. i M. W. - solidarnie - kwotę 440, - (czterysta czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] Minister Gospodarki utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2007 r. znak [...], którą odmówiono uchylenia decyzji Ministra Gospodarki z dnia [...] grudnia 2000 r. znak [...] wydanej w przedmiocie przyznania odszkodowania za utracone składniki majątkowe przedsiębiorstwa pn. Fabryka [...] w P., ul. [...] w związku z decyzję Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] grudnia 1995 r. znak [...].
Powyższa decyzja została wydana w następujących okolicznościach sprawy: Minister Przemysłu i Handlu decyzją z dnia [...] grudnia 1995 r. znak [...] stwierdził nieważność:
- zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] listopada 1950 r. w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad przedsiębiorstwem pn. Fabryka [...] w P., ul. [...],
- orzeczenia Ministra Handlu Wewnętrznego i Usług z dnia [...] sierpnia 1972 r. w
sprawie stwierdzenia przejścia na własność Państwa przedsiębiorstwa Fabryka
[...] w P., ul. [...].
Powyższa decyzja otworzyła przed uprawnionymi podmiotami możliwość dochodzenia w trybie art. 160 kpa odszkodowania od Skarbu Państwa za szkodę powstałą na skutek nieprawnego upaństwowienia przedmiotowego przedsiębiorstwa. Z roszczeniem takim, w dniu 14 grudnia 1998 r. wystąpił pełnomocnik A. P., A. P. i L. W.
W wyniku odszkodowawczego postępowania administracyjnego Minister Gospodarki decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. przyznał na rzecz wnioskodawców stosowne odszkodowanie z tytułu szkody rzeczywistej powstałej na skutek wadliwych decyzji nacjonalizacyjnych, których nieważność została stwierdzona decyzją Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] grudnia 1995 r.
W następstwie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 września 2003 r. sygn. akt K 20/02 pełnomocnik A. P., A. P. i L. W., wnioskiem dnia 28 października 2003 r., zwrócił się do Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] grudnia 2000r. i przyznanie w następstwie tego wznowienia, odszkodowania z tytułu utraconych korzyści.
Trybunał Konstytucyjny w powyższym wyroku orzekł w pkt 1, iż art. 160 § 1 kpa w części ograniczającej odszkodowanie do rzeczywistej szkody jest niezgodny z art. 77 ust 1 Konstytucji RP, w drugim zaś punkcie stwierdził, że pkt 1 znajduje zastosowanie do szkód powstałych od dnia 17 października 1997 r., to jest od daty wejścia w życie Konstytucji RP.
Decyzją z dnia [...] marca 2005 r. Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] grudnia 2000 r., uznając, że nie zaistniały okoliczności faktyczne i prawne uzasadniające zmianę istniejącej decyzji.
W następstwie złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Gospodarki i Pracy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] czerwca 2005 r.
Na powyższą decyzje skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł pełnomocnik A. P., A. P. i L. W.
Sąd wyrokiem z dnia [...] listopada 2005 r. sygn. akt IV SA/Wa 1500/05 uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] marca 2005 r. uznając, że stanowisko organu w nich przedstawione, - iż jedynie w sytuacji gdyby stwierdzenie nieważności decyzji nacjonalizacyjnych nastąpiło po 17 października 1997 r. skarżący mogliby skutecznie żądać odszkodowania w trybie art. 160 § 1 kpa z zakresie lucrum cessans - nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach. Sąd wskazał, że organ ponownie rozpatrując sprawę winien dokonać szczegółowych ustaleń odnoszących się do roszczeń w kontekście skutków aktów nacjonalizacyjnych i decyzji uwłaszczeniowych Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1991 r. znak [...], oraz z dnia [...] listopada 1993 r. znak [...]. W ocenie Sądu istotne znaczenie będzie miało ustalenie w jakim zakresie niemożność korzystania ze znacjonalizowanych budynków była wynikiem wadliwej nacjonalizacji, a w jakim skutkiem wadliwego uwłaszczenia.
Rozpatrując ponownie sprawę organ ustalił, iż na mocy decyzji nieważnościowej Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] grudnia 1995 r. spadkobiercy właścicieli przedmiotowego przedsiębiorstwa odzyskali pierwotny stan posiadania zarówno do tego przedsiębiorstwa jak i jego mienia.
Zakres przedmiotowy decyzji nieważnościowej przesądzał w swej treści o zakresie przysługującego spadkobiercom odszkodowania, stosownie do art. 160 § 1 kpa. Skoro decyzja ta przywróciła spadkobiercom właścicieli stan własności (ex tunc), to automatycznie wyznaczyła też zakres odszkodowania zgodnie z obowiązującym wówczas stanem prawnym. Organ podkreślił, iż skutkiem prawnym nacjonalizacji było przede wszystkim odjęcie prawa własności dotychczasowym właścicielom i przejęcie własności przedmiotowego przedsiębiorstwa i jego mienia na rzecz Państwa. Zatem postępowanie o stwierdzenie nieważności zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] listopada 1950 r. i orzeczenia Ministra Handlu Wewnętrznego i Usług z dnia [...] sierpnia 1972 r. sprowadzało się do oceny tego właśnie skutku. Jednocześnie organ podniósł, iż decyzja z dnia [...] grudnia 1995 r. w swej treści nie rozstrzygała o zdarzeniach prawnych wynikających z dwóch decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1991 r. oraz z dnia [...] listopada 1993 r., na mocy których działki nr [...] i [...] położone w P. przy ul. [...], wraz z naniesieniami, stały się własnością Przedsiębiorstwa Produkcji [...] "[...]" w P. (później pod nazwą Fabryka [...] w P.), gdyż zagadnienie to wykraczało poza zakres przedmiotowy decyzji nieważnościowej, a nadto należało do kompetencji innego organu.
Badanie legalności decyzji uwłaszczeniowych Wojewody [...], miało miejsce w Urzędzie Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w roku 1998. Decyzją z dnia [...] grudnia 1998 r. znak [...] Prezes stwierdził nieważność powyższych decyzji uwłaszczeniowych. Zarówno decyzja nieważnościowa Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] grudnia 1995 r. jak i decyzja nieważnościowa Prezesa wywołują odrębne skutki odszkodowawcze określone w art. 160 § 1 kpa.
Treść decyzji nieważnościowej Ministra Przemysłu i Handlu rodzi podstawę prawną do odszkodowania w zakresie szkody rzeczywistej. Uprawnienia te skonsumowała decyzja odszkodowawcza Ministra Gospodarki z dnia [...] grudnia 2000r. Decyzja nieważnościowa Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stworzyła natomiast odrębną podstawę do odszkodowania od tego organu z tytułu szkody, w tym także z tytułu utraconych pożytków (lucrum cessans). Odpowiedzialność w/w organu wynika jednoznacznie z treści art. 160 § 3 kpa.
Organ stwierdził zatem, iż powyższy stan faktyczny i prawny jednoznacznie wskazuje, że wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. nie ma związku przyczynowego z tą decyzją, gdyż roszczenie z tytułu utraconych pożytków mogło znaleźć swe odniesienie w następstwie wydania decyzji nieważnościowej przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast. Zgodnie z obowiązującymi przepisami uprawnione osoby mogły żądać od w/w organu lub jego prawnego następcy stosownego odszkodowania w tym również z tytułu utraconych korzyści.
W ocenie organu, z powyższego wynika, że Minister Gospodarki nie może ponosić odpowiedzialności odszkodowawczej z tytułu utraconych korzyści gdyż podstawa prawna tego rodzaju odszkodowania nie wywodzi się z decyzji nieważnościowej Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] grudnia 1995 r. Związek przyczynowy lucrum cessans dotyczy natomiast decyzji nieważnościowej Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] grudnia 1993 r. i tylko ten organ może ponosić odpowiedzialność odszkodowawczą w omawianym zakresie.
W tym stanie rzeczy organ uznał, iż brak jest podstaw do uchylenia decyzji Ministra Gospodarki z dnia [...] grudnia 2000 r.
W dniu 8 marca 2007 r. pełnomocnik A. P., A. P. i L. W. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzucając Ministrowi szereg nieprawidłowości, wskazując, że organ ten nie przeprowadził postępowania dowodowego, zmierzającego do ustalenia przyczyn niemożności dysponowania mieniem przedmiotowego przedsiębiorstwa, po dniu wejścia w życie Konstytucji RP, a także, że stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji pozostaje w kolizji z zapadłym w przedmiotowej sprawie wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2005 r.
Decyzją z dnia [...] marca 2007 r. Minister Gospodarki utrzymał w mocy własną decyzję z dnia[...] lutego 2007 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, iż sformułowane w odwołaniu zarzuty są bezpodstawne. Rozpatrując niniejszą sprawę organ orzekający dokonał szczegółowej analizy całości zgromadzonego materiału dowodowego, uznając, iż jest on wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia. Wydając decyzję z dnia[...] lutego 2007 r. Minister kierował się - wbrew twierdzeniom odwołujących się - wytycznymi wyroku Sądu z dnia 28 listopada 2005 r. czemu dał wyraz w uzasadnieniu.
Dalej organ odwoławczy powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 2007 r. wydanej w I instancji.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli: A. P., A. P. i L. W. reprezentowani przez pełnomocnika wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji z dnia [...] lutego 2007 r, względnie o ich uchylenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w sprawie. Decyzji zarzucili:
* rażące naruszenie przepisu art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o
postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.,
zwana dalej: P.p.s.a.),
* rażące naruszenie przepisów art.7, 11, 75 § 1, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 kpa,
* rażące naruszenie przepisu art. 160 § 1 kpa w związku z pkt 1 i 2 wyroku Trybunału
Konstytucyjnego z dnia 23 września 2003 r. oraz w związku z art. 5 ustawy z dnia 17
czerwca 2004 r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw,
* rażące naruszenie przepisu art. 361 Kodeksu cywilnego w związku z art. 160 § 2
kpa i w związku z art. 5 ustawy o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz niektórych
innych ustaw.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż zaskarżona decyzja Ministra jest oczywiście wadliwa, narusza wskazane wyżej przepisy prawa oraz uchybia wiążącym zaleceniom określonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2005 r. Zdaniem skarżących pogląd Ministra jest rażąco sprzeczny z poglądami wyrażonymi przez Sąd, który zajął jasne i jednoznaczne stanowisko, że w niniejszej sprawie istnieje możliwość przyznania odszkodowania z tytułu utraconych korzyści za okres od dnia wejścia w życie Konstytucji RP, trzeba tylko ustalić, czy bezsporny fakt niemożności korzystania przez skarżących z odzyskanego mienia i poniesiona w skutek tego szkoda, były skutkiem wadliwej nacjonalizacji, czy też pozostawały w wyłącznym związku przyczynowym z innym, współwystępującym tu, zdarzeniem, polegającym na wadliwym uwłaszczeniu tym majątkiem przedsiębiorstwa państwowego, i z tego płynącymi dalszymi skutkami. Minister nie przeprowadził jednak postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia powyższego co było konsekwencją zajętego -błędnego - stanowiska.
Dalej skarżący wskazali na okoliczności faktyczne i prawne uzasadniające twierdzenie, iż nie mogli oni w pełni wykonywać swoich praw właścicielskich, a w szczególności byli pozbawieni prawa rozporządzania przedmiotem swojej własności, czego przyczyną były wadliwe akty nacjonalizacyjne oraz następujące po nich i będące ich konsekwencją inne przyczyny bezpośrednie.
W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej także P.p.s.a.) wskazuje, że sąd rozstrzyga w graniach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Mając na względzie powyższe unormowanie Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] lutego 2007r. choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są słuszne.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 153 ustawy P.p.s.a ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 28.11 2005r. uchylił zaskarżoną wówczas decyzję jak też decyzję ją poprzedzającą. W uzasadnieniu wskazał, że istotne znaczenie będzie miało ustalenie, w jakim zakresie niemożność korzystania ze znacjonalizowanych budynków była wynikiem wadliwej nacjonalizacji a w jakim skutkiem wadliwego uwłaszczenia. Rozpatrując ponownie sprawę organ miał zbadać, jakie szkody powstały po dacie wejścia w życie Konstytucji RP, ale będące zwykłym następstwem wydania decyzji nieważnościowej dotyczącej niezgodnej z prawem nacjonalizacji skoro nie można przyjąć, że sama decyzja stwierdzająca nieważność orzeczenia nacjonalizacyjnego przywracała możność dysponowania odzyskanym majątkiem a zatem również możność czerpania
z niego korzyści.
W konsekwencji organ miał ustalić, czy szkoda polegająca na niemożności
korzystania z odzyskanych budynków po dacie wejścia w życie Konstytucji była
skutkiem wadliwej nacjonalizacji czy też jej źródłem było uwłaszczenie co
oznaczałoby brak możliwości dochodzenia odszkodowania w związku ze
stwierdzeniem nieważności decyzji nacjonalizacyjnej.
Wobec treści oceny prawnej przedstawionej przez Sąd w w/w wyroku spór w
niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy szkoda w dochodzonym przez
skarżących zakresie (lucrum cessans) pozostaje w związku skutkowo-przyczynowym
z wadliwą decyzją nacjonalizacyjną czy też uwłaszczeniową.
W zaskarżonej decyzji organ przyjął, że zdarzeniem, które wywołało szkodę w
zakresie lucrum cesans było wydanie decyzji uwłaszczeniowych, których nieważność
została stwierdzona przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z
dnia [...] grudnia 1998r., co skutkowało niemożnością przyznania dszkodowania
wobec stwierdzenia nieważności decyzji nacjonalizacyjnej.
Sąd, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, nie podzielił w/w stanowiska.
Kwestia związku przyczynowego w rozumieniu art. 361 §1 kc pomiędzy szkodą a wydaniem wadliwej decyzji nacjonalizacyjnej była wielokrotnie przedmiotem rozważań Sądu. Ostatecznie w orzecznictwie sądowym jak i doktrynie utrwalił się pogląd, że - co do zasady - istnieje taki związek nawet w przypadku, gdy po wydaniu dotkniętej wadą nieważności decyzji doszło do uwłaszczenia nieruchomości. I tak: w uchwale z dnia 21 marca 2003r. ( IIICZP 6/03, OSNC 2004/1/4) Sąd Najwyższy wskazał, że o tym w jakim zakresie szkoda jest normalnym następstwem niezaspokojenia uprawnienia rozstrzyga ocena całokształtu okoliczności sprawy, mających znaczenie w świetle uregulowania zawartego w art. 361 §1 kc. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, że punktem wyjścia przy badaniu istnienia normalnego związku przyczynowego musi być ustalenie, czy fakt wskazany jako przyczyna szkody stanowi conditio sine qua non jej wystąpienia. Powstaje w związku z tym pytanie, czy szkoda nastąpiłaby także wtedy, gdyby zapadła decyzja zgodna z prawem. Odpowiedź pozytywną, wykluczającą powiązanie typu conditio sine qua non i tym samym potrzebę dalszych badań co do istnienia związku przyczynowego wymaganego przez art. 361 § 1 k.c, uzasadniałoby np. ustalenie, że przeznaczenie gruntu pod określoną inwestycję, której zrealizowanie stało się przyczyną stwierdzenia wywołania nieodwracalnych skutków prawnych przez decyzję odmawiającą uwzględnienia wniosku złożonego na podstawie art. 7 dekretu, nastąpiłoby bez względu na status prawny gruntu. W takim wypadku rozpoczynałby się nowy łańcuch zdarzeń powiązanych przyczynowo-skutkowo.
W razie stwierdzenia istnienia powiązania typu conditio sine qua non, o tym, czy przebieg badanego łańcucha zdarzeń jest normalny, według dominującego stanowiska piśmiennictwa i orzecznictwa, decyduje wiedza dostępna o tych zdarzeniach w chwili orzekania przez sąd i zobiektywizowane kryteria wynikające z doświadczenia życiowego oraz zdobyczy nauki. Za normalne następstwo danego zdarzenia uważa się taki skutek, który zazwyczaj, w zwykłym porządku rzeczy jest konsekwencją tego zdarzenia.
Uchwała ta została wprawdzie wydana na tle przepisów dekretu z dnia 26.10.1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. nr 50, poz. 279) jednakże w ocenie Sądu ma ona zastosowanie również w okolicznościach niniejszej sprawy. Z ustalonych, niespornych okoliczności sprawy, w której wyłoniło się przedstawione Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne wynika, że wadliwą decyzją odmówiono właścicielom nieruchomości przyznania własności czasowej gruntu i stwierdzono, że wszystkie budynki przeszły na własność Skarbu Państwa, następnie nieruchomość ta została przekazana pod budowę osiedla mieszkaniowego a położone na niej budynki rozebrane. Przed datą wydawania decyzji w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji odmawiającej przyznania własności czasowej nieruchomość gruntowa została przekazana w użytkowanie wieczyste osobie trzeciej. Sytuacja faktyczna jest zatem zbliżona do okoliczności występujących w niniejszej sprawie.
W innym orzeczeniu (wyroku z dnia 27 listopada 2002r, ICKN 1215/00, lex 78330) Sąd Najwyższy wskazał, że normalny związek przyczynowy - w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. - między określonym zdarzeniem a szkodą zachodzi wówczas, gdy w danym układzie stosunków i warunków oraz w zwyczajnym biegu rzeczy, bez zaistnienia szczególnych okoliczności, szkoda jest normalnym następstwem tego rodzaju zdarzeń. Sąd wskazał przy tym na potrzebę obiektywizacji pojęcia "normalny związek przyczynowy". Polega on na tym, że jego istnienie oceniane jest wg kryteriów wynikających z zasad doświadczenia społecznego, wspartego wiedzą naukową, które pozwala przyjąć, że określone zdarzenie późniejsze (skutek) jest następstwem zdarzenia wcześniejszego (przyczyny). Nie jest przy tym istotne aby skutek ten pojawiał się zawsze, nie musi więc być konieczny, wystarczy, że jest następstwem
typowym.
Innymi słowy - w orzecznictwie sądowym reprezentowany jest pogląd co do tego, że
określony skutek nie musi być bezpośrednio związany z wadliwą decyzją. Skutek ten
może być wynikiem dalszych zdarzeń o ile ta wadliwa decyzja stanowiła podstawę do
dalszych zdarzeń, które bezpośrednio szkodę wywołały.
Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że skutkiem wydania wadliwej decyzji nacjonalizacyjnej było przejście przedsiębiorstwa pn. Fabryka [...] w P., ul. [...] na rzecz Skarbu Państwa. Powyższe umożliwiło rozporządzenie przez Skarb Państwa nieruchomością czego następstwem było uwłaszczenie Fabryki [...] w P. na tym gruncie. Faktycznie zatem to wadliwa decyzja nacjonalizacyjna spowodowała niemożność korzystania przez skarżących z nieruchomości. Gdyby bowiem decyzja ta nie została wydana nie mogłaby również zostać wydana decyzja uwłaszczeniowa. W konsekwencji powyższego - w ocenie Sądu należy przyjąć, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy decyzją nacjonalizacyjną a wskazaną szkodą.
Jedynie na marginesie wskazać należy, że wprawdzie przywołane orzeczenia sądowe odnoszą się do szkody w zakresie damnum emergens jednakże w dacie orzekania przez Sąd Najwyższy brzmienie art. 160§1 kpa pozwalało na przyznanie odszkodowania tylko w takim zakresie. Brak jest natomiast podstaw prawnych do ustaleń, że za szkodę z zakresie damnum emergens i lucrum cessans odpowiedzialne są inne podmioty (organy). Art. 362 §2 kc wskazuje wszak, że naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu nie wyrządzono szkody. Określa zatem zakres szkody, za którą ponosi odpowiedzialność zobowiązany do odszkodowania.
Powyższe rozważania prowadzą do konstatacji, że nieprawidłowa jest ocena organu przedstawiona w zaskarżonej decyzji, a która w konsekwencji prowadzi do wniosku, że brak jest podstaw do uchylenia - na podstawie art. 145a decyzji z dnia [...] grudnia 2000r. w przedmiocie odszkodowania z tytułu szkody rzeczywistej poniesionej w wyniku nacjonalizacji przedsiębiorstwa.
Skutkiem powyższego jest uznanie przez Sąd, że zaskarżona decyzja jak też decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego - art. 160 kpa oraz 361 §1 i 2 kc, które miało wpływ na wynik sprawy a zatem należało je wyeliminować z obrotu prawnego.
Rozpoznając ponownie sprawę organ weźmie pod uwagę przedstawioną wyżej ocenę prawną jak też ocenę wyrażoną w wyroku z dnia 28.11.2005r. Obowiązkiem organu będzie także ustalenie - zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 7, 77§1 i 80 kpa - wysokości należnej szkody a ustalenia te winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów zawartych w skardze wskazać należy, że Sąd nie stwierdził naruszenia art. 153 P.p.s.a.Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 28.11.2005r. wskazał na konieczność ustalenia czy szkoda, której naprawienia żądają skarżący była skutkiem wadliwie przeprowadzonej nacjonalizacji czy uwłaszczenia. Organ dokonał takiej oceny a naruszenie prawa polega na wadliwej wykładni art. 160 kpa w zw. z art. 361 kc - jak wskazano wyżej - nie zaś art. 153 P.p.s.a.
Z tych wszystkich względów - na podstawie art. 145§1 pkt. 1 lit. a i c oraz art. 135 P.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji.
Rozstrzygnięcie kosztach zostało oparte o treść art. 200 i 202§2 tej ustawy.