IV SA/Wa 802/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę przewoźnika na nałożenie kary administracyjnej za przewóz cudzoziemki bez ważnej wizy, potwierdzając obowiązek starannej weryfikacji dokumentów przez przewoźnika.
Sprawa dotyczyła skargi przewoźnika na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej o nałożeniu kary administracyjnej w wysokości 3000 EUR za przewóz obywatelki [...] N. S., która nie posiadała ważnej wizy wjazdowej do Polski w dniu kontroli. Przewoźnik argumentował, że dołożył należytej staranności, a wiza mogła nosić znamiona przerobienia. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że przewoźnik ponosi odpowiedzialność za skuteczną weryfikację ważności dokumentów podróżnych swoich pasażerów, zgodnie z przepisami ustawy o cudzoziemcach i dorobkiem Schengen.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę przewoźnika P. G. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu kary administracyjnej w wysokości 3000 EUR. Kara została nałożona za przewóz cudzoziemki, obywatelki [...], N. S., która w dniu 21 czerwca 2014 r. nie posiadała ważnej wizy ani innego dokumentu uprawniającego do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Przewoźnik zarzucał organom naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 459 i 462 ustawy o cudzoziemcach, twierdząc, że dołożył należytej staranności, a wiza mogła nosić znamiona przerobienia, co nie zostało uwzględnione. Sąd uznał jednak, że przepisy ustawy o cudzoziemcach, w tym art. 459 i 462, a także dorobek Schengen, nakładają na przewoźnika obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych środków w celu upewnienia się, że przewożeni cudzoziemcy posiadają ważne dokumenty uprawniające do przekroczenia granicy. Sąd podkreślił, że sama kontrola dokumentów, jeśli jest nieskuteczna, nie zwalnia przewoźnika od odpowiedzialności. W analizowanym przypadku wiza posiadana przez cudzoziemkę była ważna dopiero od dnia 24 czerwca 2014 r., podczas gdy próba wjazdu nastąpiła 21 czerwca 2014 r. Sąd podzielił stanowisko organów, że przewoźnik nie dopełnił obowiązku należytej staranności, a nałożona kara była prawidłowo wymierzona. W konsekwencji, skarga została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, przewoźnik ponosi odpowiedzialność, ponieważ jego obowiązkiem jest skuteczna weryfikacja ważności dokumentów uprawniających do wjazdu w momencie przekraczania granicy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy ustawy o cudzoziemcach i dorobek Schengen nakładają na przewoźnika obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych środków w celu upewnienia się, że cudzoziemcy posiadają ważne dokumenty uprawniające do wjazdu. Nieskuteczna kontrola dokumentów nie zwalnia przewoźnika od odpowiedzialności, a ciężar dowodu zgodności postępowania spoczywa na nim.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.c. art. 459 § ust. 1-2
Ustawa o cudzoziemcach
Przewoźnik jest obowiązany do podjęcia działań dla upewnienia się, że cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium RP posiada ważny dokument podróży, wymaganą wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu i pobytu.
u.c. art. 462 § ust. 1-2 i 4-5
Ustawa o cudzoziemcach
Przepisy dotyczące nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
Kodeks graniczny Schengen art. 5 § ust. 1 lit. a-e, ust. 4 lit. a
Warunki wjazdu obywateli państw trzecich oraz zezwolenie na tranzyt.
Konwencja wykonawcza do Układu z Schengen art. 26 § ust. 1 lit. b, ust. 2, ust. 3
Zobowiązania Umawiających się Stron do wprowadzenia zasady odpowiedzialności przewoźnika za przewóz cudzoziemców bez niezbędnych dokumentów.
Dyrektywa Rady 2001/51/WE
Uzupełnienie postanowień art. 26 Konwencji wykonawczej, dotyczące odpowiedzialności przewoźnika i sankcji finansowych.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określenie uprawnień wojewódzkich sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Obrazę art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że nie dochował należytej staranności w trakcie weryfikowania posiadania przez pasażerów wymaganej wizy, podczas gdy pomimo dołożenia należytej staranności obiektywnie w warunkach przeprowadzania weryfikacji nie było możliwe stwierdzenie, że cudzoziemiec nie posiada ważnego dokumentu podróży uprawniającego do przekroczenia granicy w sytuacji gdy wiza nosiła znamiona przerobienia. Naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. błędną wykładnię art. 459 ustawy o cudzoziemcach poprzez przyjęcie, że w przedmiotowym stanie faktycznym Przewoźnik nie dopełnił obowiązku podjęcia działań w celu upewnienia się czy przewożeni pasażerowie posiadają ważne dokumenty podróży uprawniające ich do przekroczenia granicy, wymagane wizy lub innego rodzaju ważne dokumenty uprawniające do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane. Naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię przepisów art. 459 i art. 462 ustawy o cudzoziemcach polegającą na uznaniu, że przesłaną zastosowania kary administracyjnej z art. 462 ustawy o cudzoziemcach jest brak skutecznej weryfikacji przez przewoźnika posiadanych przez cudzoziemców dokumentów podróży, w tym wiz, a nie uchybienie obowiązkowi podjęcia w granicach prawem zakreślonych działań mających na celu upewnienie się czy podróżni posiadają dokumenty podróży uprawniające ich do przekroczenia granicy, wymagane wizy lub innego rodzaju ważne dokumenty uprawniające do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane - tak jak to wynika wprost z art. 459 ustawy. Naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 462 ustawy o cudzoziemcach w oderwaniu od treści art. 459 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez uznanie, iż skarżący nie wywiązał się z ciążących na nim obowiązków i nie dochował należytej staranności przy weryfikacji wizy, podczas gdy ustalone w sprawie okoliczności faktyczne wskazują, że przewoźnik wypełnił wszystkie ciążące na nim obowiązki ustawowe i standardy należytej staranności, a jego zachowanie nie wykazywało znamion umyślności. Naruszenie wyrażonej wart. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasady legalizm poprzez wydanie decyzji o nałożeniu na przewoźnika kary administracyjnej za niezastosowanie przepisów polskiej ustawy na terenie państwa obcego.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązkiem przewoźnika, jak wskazano powyżej była skuteczna weryfikacja posiadanych przez podróżnych dokumentów podróży. Samo sprawdzanie dokumentów - jak się okazało- nieskuteczne i wadliwe - nie zwalnia od odpowiedzialności za przewóz osoby, nie posiadającej ważnej wizy. Ciężar przedstawienia dowodu, potwierdzającego zgodność postępowania przewoźnika z powołanymi przepisami, spoczywa na przewoźniku.
Skład orzekający
Iwona Owsińska-Gwiazda
przewodniczący
Leszek Kobylski
sprawozdawca
Jakub Linkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie ścisłej odpowiedzialności przewoźników za weryfikację ważności wiz i dokumentów podróżnych pasażerów, nawet w przypadku wydanej wizy, której termin ważności jeszcze nie rozpoczął biegu."
Ograniczenia: Dotyczy głównie przewoźników wykonujących regularne przewozy osób w międzynarodowym transporcie drogowym, z wyłączeniem ruchu przygranicznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje praktyczne konsekwencje przepisów dotyczących kontroli granicznej i odpowiedzialności przewoźników, co jest istotne dla branży transportowej i prawników zajmujących się prawem imigracyjnym.
“Przewoźniku, uważaj na daty wiz! Nawet wydana wiza nie gwarantuje wjazdu, jeśli termin jej ważności jeszcze nie nadszedł.”
Dane finansowe
WPS: 3000 EUR
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Wa 802/15 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2015-09-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2015-03-09 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Iwona Owsińska-Gwiazda /przewodniczący/ Jakub Linkowski Leszek Kobylski /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6279 Inne o symbolu podstawowym 627 Hasła tematyczne Cudzoziemcy Sygn. powiązane II OSK 80/16 - Wyrok NSA z 2017-02-17 Skarżony organ Komendant Straży Granicznej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2013 poz 1650 art 459 ust 1-2 Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski (spr.), sędzia WSA Jakub Linkowski, Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2015 r. sprawy ze skargi P. G. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika - oddala skargę - Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2014r. znak [...] Komendant Główny Straży Granicznej (dalej także jako: "KGSG" lub "organ odwoławczy"), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez P. G. od decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2014 r. Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] o nałożeniu kary administracyjnej na przewoźnika [...] z siedzibą w [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej określany jako: "kpa") oraz art. 462 ust. 6 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2014 r. poz. 1650 ze zm., dalej określana jako: "ustawa o cudzoziemcach") – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Do wydania ww. decyzji doszło po przeprowadzeniu postępowania w którym ustalono następujący stan faktyczny i prawny sprawy: W dniu 21 czerwca 2014 r. w trakcie kontroli granicznej autobusu marki [...] nr rej. [...] relacji [...] ([...]) – [...] ([...]) należącego do przewoźnika [...], wykonującego regularny przewóz osób w międzynarodowym transporcie drogowym ustalono, że podróżująca tym autokarem obywatelka [...] N. S. nie posiadała ważnej wizy lub innych dokumentów uprawniających do wjazdu na terytorium RP i do pobytu na tym terytorium. Z uwagi na fakt, że ww. obywatelka [...] nie posiadała ważnego zezwolenia uprawniającego do wjazdu na terytorium Polski, na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach Komendant placówki Straży Granicznej w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. odmówił cudzoziemce wjazdu na granicy. Wobec faktu przywiezienia przez przewoźnika [...] do granicy cudzoziemki nie posiadającej zezwolenia na wjazd i pobyt na terytorium RP organ Straży Granicznej wszczął postępowanie w sprawie nałożenia na przewoźnika kary administracyjnej o której mowa w art. 462 ust. 1-2 i 4-5 ustawy o cudzoziemcach, a następnie ww. decyzją z dnia [...] września 2014 r. nałożył karę administracyjną w wysokości 3.000 EUR. Przewoźnik odwołał się od przedmiotowej decyzji do KGSG wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania administracyjnego, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Komendantowi Placówki Straży Granicznej w [...]. Organ odwoławczy KGSG, po rozpoznaniu złożonego odwołania, ww. decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. utrzymał w całości w mocy decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji KGSG wskazał, że ustalenia faktyczne w sprawie są jednoznaczne i wynika z nich, że w dniu [...] czerwca 2014 r. do polskiej granicy państwowej na przejście graniczne w [...] została przywieziona przez Przewoźnika obywatelka [...], Pani N. S., która nie posiadała w tym dniu wymaganej, ważnej wizy, ani innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym dające prawo tranzytu. Dlatego też została wydana wobec niej decyzja o odmowie wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z ustaleń wynika, co prawda, że w jej paszporcie [...] znajdowała się polska wiza krajowa, wydana w dniu 17 czerwca 2014 r. przez Konsula Rzeczypospolitej we [...], jednakże ważna dopiero od dnia 24 czerwca 2014 r. (do dnia 23 sierpnia 2014 r.), a zatem wiza, która w dniu 21 czerwca 2014 r. nie była jeszcze ważna. Następnie KGSG przedstawił szeroki wywód odnośnie obowiązków kontrolnych przewoźników, wynikających z art. 462 ust. 1-3 ustawy o cudzoziemcach. W ocenie organu z tego przepisu należy wywieść, że czynności kontrolne przewoźnika ograniczają się do sprawdzenia treści dokumentów pasażerów, nie obejmują zaś sprawdzenia (weryfikacji) całokształtu okoliczności związanych z podstawą wjazdu, przykładowo czy dokument został podrobiony. Organ wyraził pogląd, że czynności, które przewoźnik powinien podjąć w odniesieniu do wizy to sprawdzenie, czy próba wjazdu następuje w okresie ważności wizy, czy uprawnia ona do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz czy jest to wiza wielokrotna czy jednokrotna. KGSG podkreślił także, że działania przewoźnika muszą mieć charakter celowy, tj. winny one być nastawione na weryfikację, czy w czasie planowanego kursu pasażer-cudzoziemiec będzie mógł na podstawie posiadanych dokumentów przekroczyć granicę. W przeciwnym wypadku obowiązki kontrolne przewoźników sprowadzono by tylko do formalnej kontroli, która nie spełniałaby w żaden sposób celów, dla których w ogóle jest wymagana. Przekładając powyższe na ustalone w sprawie okoliczności, KGSG stwierdził, że Przewoźnik (działający w tym przypadku przez pracownika M. G.) nie działał z należytą starannością przy wykonywaniu swoich obowiązków kontrolnych. Mimo okazania mu paszportu z wizą nie zauważył on, że wiza nie jest jeszcze ważna. W szczególności, organ podniósł, że obowiązek kontrolny z art. 459 ust. 1-2 ustawy o cudzoziemcach odnosi się także do sprawdzenia ważności wizy, bowiem w pojęciu "wymagane wizy" mieści się również to, czy w danym momencie uprawnia ona do wjazdu. Ponadto, KGSG uznał, że niestaranność Przewoźnika nie może stanowić usprawiedliwienia jego zaniechania, jak też nie może on przerzucać odpowiedzialności w zakresie wykonania swoich obowiązków na Straż Graniczną. Organ SG podkreślił również, że decyzja o nałożeniu kary administracyjnej ma charakter decyzji związanej, tj. takiej, której rozstrzygnięcie wynika wprost z przepisów prawa materialnego. Pismem z dnia 6 lutego 2015 r. P. G. (dalej także jako: "skarżący") złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję, w której domaga się jej uchylenia, zarzucając jej: 1) obrazę art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że nie dochował należytej staranności w trakcie weryfikowania posiadania przez pasażerów wymaganej wizy, podczas gdy pomimo dołożenia należytej staranności obiektywnie w warunkach przeprowadzania weryfikacji nie było możliwe stwierdzenie, że cudzoziemiec nie posiada ważnego dokumentu podróży uprawniającego do przekroczenia granicy w sytuacji gdy wiza nosiła znamiona przerobienia, czego dowodem jest fakt, iż prowadzący kontrole paszportową funkcjonariusz SG udzielił zgody na wjazd cudzoziemki potwierdzając to stosowną pieczęcią w paszporcie, a dopiero kontrola paszportowa w placówce SG wykazała przerobienie daty ważności wizy, przy czym okoliczność ta została całkowicie pominięta przez organ I instancji, a nadto została zaakceptowana przez organ II instancji; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. błędną wykładnię art. 459 ustawy o cudzoziemcach poprzez przyjęcie, że w przedmiotowym stanie faktycznym Przewoźnik nie dopełnił obowiązku podjęcia działań w celu upewnienia się czy przewożeni pasażerowie posiadają ważne dokumenty podróży uprawniające ich do przekroczenia granicy, wymagane wizy lub innego rodzaju ważne dokumenty uprawniające do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane; 3) naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię przepisów art. 459 i art. 462 ustawy o cudzoziemcach polegającą na uznaniu, że przesłaną zastosowania kary administracyjnej z art. 462 ustawy o cudzoziemcach jest brak skutecznej weryfikacji przez przewoźnika posiadanych przez cudzoziemców dokumentów podróży, w tym wiz, a nie uchybienie obowiązkowi podjęcia w granicach prawem zakreślonych działań mających na celu upewnienie się czy podróżni posiadają dokumenty podróży uprawniające ich do przekroczenia granicy, wymagane wizy lub innego rodzaju ważne dokumenty uprawniające do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane - tak jak to wynika wprost z art. 459 ustawy; 4) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 462 ustawy o cudzoziemcach w oderwaniu od treści art. 459 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez uznanie, iż skarżący nie wywiązał się z ciążących na nim obowiązków i nie dochował należytej staranności przy weryfikacji wizy, podczas gdy ustalone w sprawie okoliczności faktyczne wskazują, że przewoźnik wypełnił wszystkie ciążące na nim obowiązki ustawowe i standardy należytej staranności, a jego zachowanie nie wykazywało znamion umyślności; 5) naruszenie wyrażonej wart. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasady legalizm poprzez wydanie decyzji o nałożeniu na przewoźnika kary administracyjnej za niezastosowanie przepisów polskiej ustawy na terenie państwa obcego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, odnosząc się do podniesionych w niej zarzutów, potrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 zwanej w dalszej części p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, iż organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miałby wpływ na wynik sprawy, nie naruszyły również przepisów postępowania w stopniu, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zatem skarga podlega oddaleniu. Podstawą materialnoprawną kontrolowanych w niniejszej sprawie rozstrzygnięć są przepisy art. 459 i art. 462 ustawy o cudzoziemcach. Zgodnie z art. 459 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach przewoźnik, który drogą powietrzną lub morską przywiózł cudzoziemca do granicy, jest obowiązany do podjęcia działania dla upewnienia się, że cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada ważny dokument podróży uprawniający do przekroczenia granicy, wymaganą wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu i pobytu na tym terytorium, zezwolenie na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane. Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, dotyczy także przewoźników wykonujących regularne przewozy osób w międzynarodowym transporcie drogowym, z wyjątkiem ruchu przygranicznego. (art. 459 ust. 2 ustawy). Ponadto zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach cudzoziemiec może przekroczyć granicę i przebywać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli posiada: 1) ważny dokument podróży; 2) ważną wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu i pobytu na tym terytorium, jeżeli są wymagane; 3) zezwolenie na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane w przypadku przejazdu tranzytem. Art. 5 ust. 1 Kodeksu granicznego Schengen (Warunki wjazdu obywateli państw trzecich) stanowi, zaś że w przypadku pobytu nieprzekraczającego trzech miesięcy w okresie sześciomiesięcznym warunki wjazdu obywateli państw trzecich są następujące: a) posiadają oni ważny dokument podróży lub dokumenty uprawniające do przekroczenia granicy; b) posiadają oni ważną wizę, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr [...] z dnia [...] marca 2001 r. wymieniającym państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu, chyba że posiadają ważny dokument pobytowy lub ważną wizę długoterminową c) uzasadnią cel i warunki planowanego pobytu oraz posiadają wystarczające środki utrzymania, zarówno na czas trwania planowanego pobytu, jak i na powrót do ich państwa pochodzenia lub na tranzyt do państwa trzeciego, co do którego istnieje pewność, że uzyskają zezwolenie na wjazd na jego terytorium, lub jeżeli mają możliwość uzyskania takich środków zgodnie z prawem; d) nie są osobami, wobec których dokonano wpisu do celów odmowy wjazdu w SIS; e) nie są uważani za stanowiących zagrożenie dla porządku publicznego, bezpieczeństwa wewnętrznego, zdrowia publicznego lub stosunków międzynarodowych żadnego z Państw Członkowskich, a w szczególności nie dokonano wobec nich, na tej samej podstawie, wpisu do celów odmowy wjazdu w krajowych bazach danych Państw Członkowskich. Zgodnie zaś z art. 5 ust. 4 lit. a kodeksu granicznego Schengen na zasadzie odstępstwa od ust. 1 obywatelom państw trzecich, którzy nie spełniają wszystkich warunków ustanowionych w ust. 1, jednakże posiadają dokument pobytowy, wizę długoterminową lub wizę uprawniającą do ponownego wjazdu wydane przez jedno z Państw Członkowskich lub, jeśli jest to wymagane, dokument pobytowy lub wizę długoterminową i wizę uprawniającą do ponownego wjazdu, zezwala się na wjazd na terytorium innych Państw Członkowskich w celu tranzytu, tak, aby mogli dotrzeć na terytorium tego Państwa Członkowskiego, które wydało dokument pobytowy, wizę długoterminową lub wizę uprawniającą do ponownego wjazdu, chyba że ich nazwiska znajdują się w krajowym wykazie wpisów Państwa Członkowskiego, którego granice zewnętrzne usiłują przekroczyć, a wpisowi towarzyszy instrukcja odmowy wjazdu lub tranzytu. Mając na uwadze powyższe unormowania należy wskazać, iż wbrew zarzutom skargi art. 459 ustawy zawiera normę, z której wynika uprawnienie przewoźnika do żądania okazania przez pasażera przed podróżą dokumentu uprawniającego do przekroczenia granicy oraz wizy lub innego dokumentu wskazanego w tym przepisie uprawniający do wjazdu i pobytu na tym terytorium. Przewoźnik ponosi bowiem odpowiedzialność za brak kontroli dokumentowej w momencie zawierania umowy przewozu. Należy również wyjaśnić, iż przewoźnik ponosi wyłączną odpowiedzialność za przewiezienie za wynagrodzeniem osób, zatem niezasadna jest argumentacja skarżącego wskazująca na błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieuwzględnieniu okoliczności posiadania wizy przez pasażerkę, braku możliwości jej skontrolowania. Sąd pragnie podkreślić w tym miejscu, że w całości podziela stanowisko, które zostało zajęte w wyroku Sądu z dnia 14 czerwca 2011 r. sygn. akt V SA/Wa 2920/10, wyrażające się w stwierdzeniu, że przepisy dotyczące odpowiedzialności przewoźnika zostały wprowadzone do ustawy o cudzoziemcach z konieczności harmonizacji prawa wewnętrznego z dorobkiem Schengen. Zgodnie bowiem z art. 8 Protokołu włączającego dorobek Schengen w ramy Unii Europejskiej dołączonego do Traktatu z Amsterdamu zmieniającego Traktat o Unii Europejskiej, traktaty ustanawiające Wspólnoty Europejskie i niektóre związane z nimi akty - podpisanego 2 października 1997 r. (Dz. U. WE C 340 z dnia 10 listopada 1997 r., s. 1) w negocjacjach dotyczących przystąpienia nowych Państw Członkowskich do Unii Europejskiej dorobek Schengen i inne środki podjęte przez instytucje w zakresie jego zastosowania są uznawane za dorobek, który powinien być w pełni przyjęty przez wszystkie państwa kandydujące do przystąpienia. Należy w powyższym kontekście wskazać, iż na mocy art. 26 ust. 1 lit. b Konwencji wykonawczej do Układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985 r., podpisanej w Schengen w dniu 19 czerwca 1990 r. (Dz. U. L 239 z dnia 22 września 2000 r., s. 1) Umawiające się Strony zobowiązały się do wprowadzenia do przepisów krajowych zasady, iż przewoźnik jest zobowiązany do podjęcia wszelkich niezbędnych środków dla zapewnienia, aby cudzoziemiec przewożony drogą lądową posiadał dokumenty podróży, wymagane przy wjeździe na terytoria Umawiających się Stron. Umawiające się Strony zobowiązały się, stosownie do art. 26 ust. 2 Konwencji wykonawczej do nałożenia kar na przewoźników przewożących drogą lotniczą lub morską z państwa trzeciego na ich terytoria cudzoziemców, którzy nie posiadają niezbędnych dokumentów podróży. Zgodnie z art. 26 ust. 3 Konwencji wykonawczej ustęp 1 litera b) i ustęp 2 stosuje się również do przewoźników międzynarodowych przewożących grupy pasażerów drogą lądową autokarami, z wyjątkiem ruchu granicznego. Wskazane postanowienia Konwencji wykonawczej znalazły rozwinięcie w dyrektywie Rady 2001/51/WE z dnia 28 czerwca 2001 r. uzupełniającej postanowienia art. 26 Konwencji wykonawczej do Układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985 r. (Dz. U. L 187 z dnia 10 lipca 2001 r., s. 45). W świetle postanowień dyrektywy odpowiedzialność przewoźnika ma zatem dwa aspekty. Po pierwsze, przewoźnik jest zobowiązany do odwiezienia – na własny koszt – cudzoziemca, któremu odmówiono wjazdu na terytorium danego państwa. Po drugie, w przypadku, gdy przyczyną odmowy wjazdu jest fakt, iż cudzoziemiec nie ma stosownych dokumentów, na przewoźnika nakładana jest sankcja finansowa. Należy przy tym zauważyć, iż przyjęcie regulacji dotyczących kar finansowych miało na celu zapewnienie większej skuteczności wywiązywania się przez przewoźników ze swych zobowiązań kontrolnych. Jak wynika z akt sprawy skarżący, prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...], jest przewoźnikiem wykonującym regularne przewozy osób w międzynarodowym transporcie drogowym (przewóz dwustronny) na trasie [...] ([...]) - [...] ([...]). Wynika to z treści zezwolenia wydanego w dniu 19 lutego 2014 r. przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego, załączonego w uwierzytelnionej kopii do wniosku o nałożenie kary administracyjnej. Bezsprzecznie z materiału dowodowego wynika także, że w dniu 21 czerwca 2014 r. , została do polskiej granicy państwowej przejście w miejscowości [...] przywieziona autobusem, do którego tytuł prawny posiada Przewoźnik i który służy mu do wykonywania działalności przewozowej, obywatelka [...], N. S. Dokonujący kontroli jej dokumentu podróży funkcjonariusze Placówki Straży Granicznej w [...] stwierdzili, że nie posiada ona ważnej w dniu próby wjazdu wizy- uprawniającej ją do przekroczenia wówczas granicy, jak też nie stwierdzono u niej jakiegokolwiek innego dokumentu, z którego mogłaby wówczas wywodzić swoje uprawnienia wjazdowe. W [...] dokumencie podróży znajdowała się co prawda polska wiza krajowa, wydana w 17 czerwca 2014 r. przez Konsula RP we [...], ważna jednak dopiero od dnia 24 czerwca 2014r (do dnia 23 sierpnia 2014 r.). Nie ma zatem żadnych wątpliwości, że w dacie próby wjazdu w dniu 21 czerwca 2014 r. pasażerka nie posiadała ważnej wizy. Ustalenia dokonane przez organy obejmują również okoliczność, że w czasie podróży, tj. kiedy autokar znajdował się już w [...], Przewoźnik - działający w tym przypadku przez kierowcę pracownika M. G. - zażądał od niej, podobnie jak pozostałych pasażerów, okazania dokumentu podróży z wizą, ów dokument został okazany, następnie dopuścił on Cudzoziemkę do dalszej podróży. Mając na względzie przytoczone regulacje prawne, poczynione rozważania i przedstawiony stan sprawy, nie można uznać za trafny zarzutu skargi, iż organy naruszyły ww przepisy prawa materialnego przez błędną ich wykładnię, polegającą na błędnym wymierzeniu kary administracyjnej z art. 462 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Obowiązkiem przewoźnika, jak wskazano powyżej była skuteczna weryfikacja posiadanych przez podróżnych dokumentów podróży. Samo sprawdzanie dokumentów - jak się okazało- nieskuteczne i wadliwe - nie zwalnia od odpowiedzialności za przewóz osoby, nie posiadającej ważnej wizy. Podkreślić przy tym należy, że czynności kontrolne, jakie winien przeprowadzić przewoźnik, aby nie być obciążonym karą, o której mowa w art. 462 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, ograniczają się do rzetelnego sprawdzenia, czy cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada ważny dokument podróży uprawniający do przekroczenia granicy, wymaganą wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu i pobytu na tym terytorium, zezwolenie na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane. Przewoźnik winien zatem posiadać stosowną wiedzę o katalogu dokumentów, uprawniających podróżnego do przemieszczenia się na terytorium RP i podjąć działania dla upewnienia się, że cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium RP rzeczywiście dysponuje wyżej wymienionymi dokumentami, ważnymi w dacie przekraczania granicy RP. Ciężar przedstawienia dowodu, potwierdzającego zgodność postępowania przewoźnika z powołanymi przepisami, spoczywa na przewoźniku. Nałożona zatem na niego kara administracyjna musiała zostać uznana przez Sąd za trafnie i prawidłowo wymierzoną. Za taką wykładnią art. 459 w zw. z art. 462 ust.1-3 ustawy przemawia również dotychczasowy dorobek orzecznictwa Sądów Administracyjnych. Z wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wynika, że Sądy dotychczas aprobowały nakładanie na przewoźnika kar administracyjnych, gdy przewoźnik przywiózł do granicy cudzoziemca, którego tytuł pobytowy utracił ważność wiele dni przed dowiezieniem cudzoziemca do granicy (wyrok z: 29.01.2013 r., IV SA/Wa 1906/12, Lex 1298754; 26.03.2014 r., IV SA/Wa 2411/13; cbosa) bądź cudzoziemiec dysponował wizą, której termin ważności w dacie przekraczania granicy RP jeszcze nie nadszedł (wyrok z: 18.01.2013 r., IV SA/Wa 1907/12, Lex 1326613; 11.12.2013 r., IV SA/Wa 2354/13; 3.10.2013 r., IV SA/Wa 1414/13; 23.11.2012 r., V SA/Wa 1456/12, cbosa) albo cudzoziemiec dysponował wizą uprawniając do wielokrotnego wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a odbywał kurs autokarem "przy drzwiach zamkniętych" do Republiki [...], nie posiadając dokumentu uprawniającego go do wjazdu na terytorium Republiki [...] (wyrok z: 14.06.2011 r., V SA/Wa 2920/10, cbosa). Wobec stwierdzenia zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców Sąd, na mocy art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI