Orzeczenie · 2023-07-10

IV SA/Wa 771/23

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2023-07-10
NSAochrona środowiskaWysokawsa
ochrona powietrzauchwała antysmogowakominkibiomasaemisjePM10PM2.5benzo(a)pirenprawo miejscoweWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę M. C. na uchwałę Sejmiku Województwa Mazowieckiego dotyczącą programu ochrony powietrza. Uchwała ta wprowadzała zakaz korzystania z instalacji do spalania biomasy drzewnej (kominków) w dni smogowe, chyba że stanowiły one jedyne źródło ciepła lub wystąpiła awaria prądu. Skarżący zarzucił naruszenie Konstytucji RP (prawa własności, zasady proporcjonalności i równości) oraz przepisów prawa ochrony środowiska. Sejmik argumentował, że zakaz jest konieczny do poprawy jakości powietrza i zgodny z prawem unijnym. Sąd, analizując sprawę, uznał, że uchwała narusza zasady proporcjonalności i równości wobec prawa. Stwierdził, że zakaz dotyczył tylko kominków na biomasę, podczas gdy spalanie węgla, które jest porównywalnie szkodliwe, nie było objęte takimi samymi restrykcjami. Brak było przekonującego uzasadnienia dla takiego zróżnicowania. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność uchwały w części dotyczącej zakazu korzystania z kominków w dni smogowe oraz w części zobowiązującej do podejmowania tych działań. Rozstrzygnięcie to miało na celu zapewnienie spójności prawnej dla wszystkich mieszkańców województwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie dla kwestionowania nieproporcjonalnych i dyskryminujących przepisów prawa miejscowego dotyczących ochrony środowiska, zwłaszcza w kontekście jakości powietrza i ogrzewania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zakazu korzystania z kominków na biomasę w kontekście programów ochrony powietrza. Może być trudniejsze do zastosowania w sprawach dotyczących innych rodzajów ograniczeń lub innych sektorów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zakaz korzystania z instalacji do spalania biomasy drzewnej (kominków) w dni smogowe, wprowadzony uchwałą Sejmiku Województwa, narusza prawo własności i zasadę proporcjonalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zakaz ten narusza zasady proporcjonalności i równości wobec prawa, ponieważ nie był uzasadniony merytorycznie w porównaniu do innych źródeł emisji, takich jak spalanie węgla, które nie były objęte takimi samymi restrykcjami.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zakaz dotyczył tylko kominków na biomasę, podczas gdy spalanie węgla, które jest porównywalnie szkodliwe, nie było objęte takimi samymi restrykcjami. Brak było przekonującego uzasadnienia dla takiego zróżnicowania, co naruszało zasady proporcjonalności i równości.

Czy uchwała Sejmiku Województwa wprowadzająca zakaz korzystania z kominków w dni smogowe została podjęta z naruszeniem przepisów prawa ochrony środowiska i Konstytucji RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała została podjęta z naruszeniem przepisów prawa ochrony środowiska oraz art. 31 ust. 3, art. 32 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że uchwała narusza zasady proporcjonalności, równości wobec prawa i ochrony własności, ponieważ wprowadza nieuzasadnione zróżnicowanie sytuacji prawnej właścicieli nieruchomości w zależności od rodzaju stosowanego ogrzewania, nie wykazując przy tym merytorycznego uzasadnienia dla takiego rozróżnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność uchwały Sejmiku Województwa Mazowieckiego w części stanowiącej załącznik nr 7 (zakaz korzystania z instalacji do spalania biomasy drzewnej w dni smogowe, z wyjątkiem sytuacji, gdy jest to jedyne źródło ciepła lub wystąpiła awaria prądu) oraz w § 18 uchwały w zakresie zobowiązującym do podejmowania tych działań.

Przepisy (20)

Główne

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 64 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

dyrektywa CAFE

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/50/WE

Pomocnicze

u.s.w. art. 18 § pkt 1 i 20

Ustawa o samorządzie województwa

p.o.ś. art. 84 § ust. 1

Ustawa Prawo ochrony środowiska

p.o.ś. art. 91 § ust. 3

Ustawa Prawo ochrony środowiska

p.o.ś. art. 91 § ust. 7a

Ustawa Prawo ochrony środowiska

p.o.ś. art. 92 § ust. 2 pkt 1 i 3

Ustawa Prawo ochrony środowiska

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 6

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Dyrektywa 2018/2001 art. 15 § ust. 6

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/2001

Dyrektywa 2018/2001 art. 18 § ust. 6

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/2001

u.o.z.e. art. 133

Ustawa o odnawialnych źródłach energii

Rozporządzenie Komisji (UE) 2015/1185

r.p.o.p.

Rozporządzenie Ministra Środowiska z 14 czerwca 2019 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zakaz korzystania z kominków na biomasę w dni smogowe jest dyskryminujący i nieproporcjonalny, ponieważ nie obejmuje innych, porównywalnie szkodliwych źródeł emisji, takich jak spalanie węgla. • Uchwała narusza prawo własności i zasadę równości wobec prawa. • Brak jest merytorycznego uzasadnienia dla zróżnicowania sytuacji prawnej właścicieli nieruchomości w zależności od rodzaju stosowanego ogrzewania.

Odrzucone argumenty

Zakaz jest konieczny do poprawy jakości powietrza i zgodny z prawem unijnym. • Zakaz został wprowadzony zgodnie z prawem w drodze aktu prawa miejscowego w granicach delegacji ustawowej. • Zakaz został uchwalony z zachowaniem zasady proporcjonalności, gdyż zdrowie i życie mieszkańców ma prymat nad prawem do rekreacyjnego rozpalania kominka.

Godne uwagi sformułowania

zdrowie i życie jest jednak wartością, której należy dać prymat • Nie należy również dać się ponieść narracji, że urządzenia "ekoprojektowe" nie są w żadnej mierze szkodliwe dla środowiska • uchwała pozostawia zatem części właścicieli budynków wyposażonych w więcej niż jedną instalację grzewczą, w tym instalację grzewczą na paliwo stałe, wybór co do tego którą z tych instalacji mogą oni eksploatować w dni smogowe, natomiast innej części właścicieli takich budynków wyboru tego odmawia, nie wykazując przekonującego merytorycznego uzasadnienia takiego zróżnicowania.

Skład orzekający

Tomasz Wykowski

przewodniczący sprawozdawca

Agnieszka Wójcik

przewodniczący

Jarosław Łuczaj

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dla kwestionowania nieproporcjonalnych i dyskryminujących przepisów prawa miejscowego dotyczących ochrony środowiska, zwłaszcza w kontekście jakości powietrza i ogrzewania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zakazu korzystania z kominków na biomasę w kontekście programów ochrony powietrza. Może być trudniejsze do zastosowania w sprawach dotyczących innych rodzajów ograniczeń lub innych sektorów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu jakości powietrza i ograniczeń w ogrzewaniu domów, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie społeczne. Wyrok pokazuje, jak sądy oceniają proporcjonalność i równość w przepisach prawa miejscowego.

Zakaz palenia w kominkach w "dni smogowe" – czy przepisy są sprawiedliwe?

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst