IV SA/Wa 636/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2012-10-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
ewidencja ludnościdane osobowePESELinteres prawnyprawo administracyjnepostępowanie administracyjnedostęp do informacjispadki

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych odmawiającą udostępnienia danych adresowych, uznając brak wykazania przez skarżącą interesu prawnego.

Skarżąca Z. K. domagała się udostępnienia poprzednich adresów zameldowania K. D., twierdząc, że jest to niezbędne do podważenia postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, w którym K. D. została uwzględniona jako spadkobierca. Minister Spraw Wewnętrznych odmówił udostępnienia danych, wskazując na brak wykazania przez skarżącą interesu prawnego zgodnie z ustawą o ewidencji ludności. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organu, uznając, że skarżąca nie udowodniła istnienia toczącego się postępowania mającego na celu wzruszenie postanowienia spadkowego, co jest warunkiem koniecznym do udostępnienia danych.

Sprawa dotyczyła skargi Z. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą udostępnienia poprzednich adresów zameldowania K. D. Skarżąca argumentowała, że dostęp do tych danych jest niezbędny do podważenia postanowienia Sądu Rejonowego w B. o stwierdzeniu nabycia spadku, w którym K. D. została uznana za spadkobiercę na podstawie rzekomo sfałszowanego zaświadczenia o zameldowaniu. Minister Spraw Wewnętrznych odmówił udostępnienia danych, powołując się na art. 44h ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który wymaga wykazania interesu prawnego. Organ podkreślił, że nie leży w jego kompetencji ocena, czy doszło do popełnienia przestępstwa poświadczenia nieprawdy, ani wpływ sfałszowanego dokumentu na rozstrzygnięcie sądowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu. Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała interesu prawnego, ponieważ nie przedstawiła dowodów na toczące się postępowanie sądowe mające na celu wzruszenie postanowienia spadkowego. Sąd podkreślił, że interes prawny musi być oparty na konkretnej normie prawa materialnego i udowodniony przez wnioskodawcę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli nie wykaże interesu prawnego opartego na konkretnej normie prawa materialnego i nie udowodni, że toczy się postępowanie mające na celu wzruszenie postanowienia spadkowego.

Uzasadnienie

Ustawa o ewidencji ludności wymaga wykazania interesu prawnego do udostępnienia danych ze zbioru PESEL. Interes prawny musi być oparty na przepisach prawa materialnego i udowodniony przez wnioskodawcę. Brak dowodów na toczące się postępowanie sądowe uniemożliwia udostępnienie danych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o ewidencji ludności art. 44h § ust. 2 pkt 1 i 3

Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Udostępnienie danych ze zbioru PESEL wymaga wykazania interesu prawnego (pkt 1) lub uwiarygodnienia interesu faktycznego i uzyskania zgody osoby, której dane dotyczą (pkt 3).

Pomocnicze

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu § § 2 ust. 3, § 18 ust. 1 pkt 1 lit c

u.p.t.u. art. 146a § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca nie wykazała interesu prawnego do uzyskania danych adresowych K. D. Brak dowodów na toczące się postępowanie sądowe mające na celu wzruszenie postanowienia spadkowego. Organ administracji nie jest właściwy do oceny kwestii przestępstwa poświadczenia nieprawdy lub użycia sfałszowanego dokumentu w postępowaniu cywilnym.

Godne uwagi sformułowania

interes ten powinien być udowodniony, a nie tylko uprawdopodobniony przez stronę O istnieniu interesu prawnego decydują przepisy prawa materialnego przyznające stronie konkretne, indywidualne i aktualne korzyści. nie należy do jego kompetencji ocena, czy K. D. popełniła przestępstwo poświadczenia nieprawdy

Skład orzekający

Jakub Linkowski

przewodniczący sprawozdawca

Agnieszka Łąpieś-Rosińska

członek

Agnieszka Wójcik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia interesu prawnego w kontekście dostępu do danych osobowych z rejestrów publicznych, zwłaszcza w sprawach spadkowych i dotyczących podważania dokumentów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wykazania interesu prawnego w konkretnym postępowaniu. Interpretacja interesu prawnego może być szersza w innych kontekstach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, jak ważne jest precyzyjne wykazanie interesu prawnego przy dostępie do danych osobowych, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej. Pokazuje też granice kompetencji organów administracji.

Czy brak interesu prawnego zamyka drogę do prawdy w sprawie spadkowej?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 636/12 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2012-10-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-04-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Agnieszka Wójcik
Jakub Linkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6059 Inne o symbolu podstawowym 605
Hasła tematyczne
Ewidencja ludności
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
art 44h ust 2 pkt 1 i 3
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.
Dz.U. 2002 nr 163 poz 1348
par. 2 ust 3, par 18 ust 1 pkt1 lit c
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2012 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia danych adresowych I. oddala skargę; II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. C. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Minister Spraw Wewnętrznych utrzymał w mocy decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2011 r. odmawiającą udostępnienia Z. K. poprzednich adresów zameldowania K. D. w miejscowościach K. i K.
W uzasadnieniu decyzji Minister Spraw Wewnętrznych wskazał, że art. 44 h ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 993 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", uzależnia udostępnienie danych ze zbioru PESEL od wykazania interesu prawnego, co oznacza, iż interes ten powinien być udowodniony, a nie tylko uprawdopodobniony przez stronę. O istnieniu interesu prawnego decydują, w myśl ugruntowanych poglądów orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, przepisy prawa materialnego przyznające stronie konkretne, indywidualne i aktualne korzyści.
W ocenie organu wnioskodawczyni - Z. K. - nie wykazała, iż ma interes prawny w uzyskaniu poprzednich adresów zameldowania K. D. w miejscowościach K. i K., ponieważ nie udowodniła, że toczy się postępowanie mające na celu wzruszenie postanowienia Sądu Rejonowego w B. o stwierdzeniu nabycia spadku po ojcu wnioskodawczyni. Brak sporu sądowego stanowi negatywną przesłankę udostępnienia danych.
Ponadto Minister wskazał, że nie należy do jego kompetencji ocena, czy K. D. popełniła przestępstwo poświadczenia nieprawdy co do zameldowania w podanych przez nią miejscowościach i w podanych okresach, jak również czy pozaprawnie weszła w posiadanie zaświadczenia o zameldowaniu. Kwestie te powinien rozstrzygać właściwy organ ścigania. Do Ministra nie należy również ocena wpływu posłużenia się w procesie spadkowym sfałszowanym dokumentem na wydane rozstrzygnięcie sądowe.
W skardze na decyzję Ministra z dnia [...] grudnia 2011 r. Z. K. podniosła, że odmowa udostępnienia żądanych przez nią informacji uniemożliwia podważenie orzeczenia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] kwietnia 2008 r. wydanego w sprawie o sygn. akt [...]. Zdaniem skarżącej K. D. została uwzględniona w powyższym orzeczeniu jako spadkobierca w wyniku uwzględnienia przez sąd cywilny zaświadczenia z dnia [...] lipca 2001 r. o zameldowaniu K. D. w miejscowościach K. i K., które zostało wystawione niezgodnie z prawem przez sekretarza gminy R.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna, stąd podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 44 h ust. 2 pkt 1 ustawy dane ze zbiorów meldunkowych są udostępniane osobom i jednostkom organizacyjnym - jeżeli wykażą w tym interes prawny. Stosownie do art. 44 h ust. 2 pkt 3 ustawy dane ze zbiorów meldunkowych są udostępniane innym osobom i podmiotom - jeżeli uwiarygodnią one interes faktyczny w otrzymaniu danych i za zgodą osób, których dane dotyczą.
W aktach administracyjnych nie ma zgody osoby, której dane dotyczą (K. D.), więc zgodnie z art. 44 h ust. 2 pkt 1 ustawy wnioskodawczyni powinna wykazać interes prawny w udostępnieniu jej wnioskowanych przez nią danych dotyczących zameldowania K. D. w miejscowościach K. i K.
O tym, czy strona ma interes prawny do uzyskania danych osobowych decydują przepisy prawa materialnego. Oznacza to, że z wnioskiem o wskazanie danych osób może wystąpić podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Istotą interesu prawnego jest zatem oparcie go na konkretnej normie prawa materialnego. Podkreślić także należy, że na organie ewidencyjnym - administratorze danych osobowych - nie spoczywa obowiązek poszukiwania dowodów na wykazanie interesu prawnego wnioskodawcy, lecz to osoba ubiegająca się o uzyskanie dostępu do tych danych winna wykazać, że ma interes prawny w uzyskaniu danych, podać podstawę prawną i okoliczności uzasadniające żądanie.
W ocenie Sądu organ prawidłowo uznał, że wnioskodawczyni nie ma interesu prawnego w sprawie.
Jako przyczynę wystąpienia z wnioskiem o udostępnienie danych osobowych wnioskodawczyni wskazała chęć zainicjowania postępowania sądowego mającego na celu wzruszenie postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] kwietnia 2008 r. wydanego w sprawie o sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po jej ojcu J. Z., a w którym to postanowieniu K. D. została uwzględniona jako spadkobierca dziedziczący gospodarstwo rolne.
Odmowa udostępnienia danych jest uzasadniona, ponieważ wnioskodawczyni nie przedstawiła żadnego dokumentu, z którego wynikałoby, że postępowanie sądowe mające na celu wzruszenie postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] kwietnia 2008 r. rzeczywiście się toczy.
Ponadto, zasadnie zdaniem Sądu Minister wskazał, że nie należy do jego kompetencji ocena, czy K. D. popełniła przestępstwo poświadczenia nieprawdy co do zameldowania w podanych przez nią miejscowościach i w podanych okresach, jak również czy pozaprawnie weszła w posiadanie zaświadczenia o zameldowaniu. Kwestie te powinien rozstrzygać właściwy organ ścigania i sąd karny. Do Ministra nie należy również ocena wpływu posłużenia się w procesie spadkowym sfałszowanym dokumentem na wydane rozstrzygnięcie sądowe.
W związku z powyższym Sąd w pkt I. sentencji wyroku oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a.".
W pkt II. sentencji wyroku orzeczono o kosztach postępowania na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 3 i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.) oraz art. 146a ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI