IV SA/Wa 461/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA oddalił skargę na postanowienie zobowiązujące do zagospodarowania odpadu w postaci uszkodzonego pojazdu, uznając go za odpad w rozumieniu przepisów.
Skarżąca kwestionowała postanowienie zobowiązujące ją do zagospodarowania odpadu w postaci uszkodzonego pojazdu, który sprzedała po naprawie. Twierdziła, że nie jest już właścicielem pojazdu i nie powinna być uznana za stronę postępowania. Sąd uznał jednak, że pojazd, sprzedany "w celu destrukcji" i sprowadzony do Polski w stanie uszkodzonym, stanowi odpad. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność za nielegalne przemieszczanie odpadu spoczywa na skarżącej jako jego posiadaczu w momencie sprowadzenia.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej była skarga H. D. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ), które utrzymało w mocy wcześniejsze postanowienie zobowiązujące skarżącą do zagospodarowania odpadu w postaci uszkodzonego pojazdu. Pojazd ten został nielegalnie międzynarodowo przemieszczony z terytorium Polski na terytorium [...]. Skarżąca twierdziła, że pojazd zakupiła, naprawiła i sprzedała I. M., w związku z czym nie jest już jego posiadaczem ani stroną postępowania. GIOŚ uznał, że pojazd, sprzedany "w celu destrukcji" i sprowadzony do Polski w stanie uszkodzonym, stanowi odpad w rozumieniu ustawy o odpadach. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, podkreślając, że ocena statusu odpadu następuje na dzień sprowadzenia pojazdu do Polski. Sąd uznał, że skarżąca, jako posiadacz odpadu w momencie jego sprowadzenia, ponosi odpowiedzialność za nielegalne międzynarodowe przemieszczenie, nawet po sprzedaży pojazdu osobie prywatnej, która nie posiadała stosownych zezwoleń. Sąd oddalił skargę, uznając, że organ prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego i procesowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, pojazd taki może być uznany za odpad, jeśli jego posiadacz pozbywa się go, zamierza się pozbyć lub jest do tego obowiązany, a jego stan techniczny lub przeznaczenie wskazują na utratę pierwotnej funkcji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe jest przeznaczenie pojazdu w momencie jego sprowadzenia do Polski oraz dokumentacja z kraju wywozu wskazująca na sprzedaż "w celu destrukcji". Nawet naprawa nie zmienia faktu, że pojazd został sprowadzony jako odpad.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (19)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.o. art. 3 § ust. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Definicja odpadu jako każdej substancji lub przedmiotu, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany.
u.o. art. 27 § ust. 3
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Przejście odpowiedzialności za gospodarowanie odpadami na następnego posiadacza, jeśli posiada on odpowiednie decyzje lub wpis do rejestru.
u.m.p.o. art. 25 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów
Obowiązek GIOŚ wszczęcia postępowania w przypadku stwierdzenia nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadów i wezwania zgłaszającego lub podmiotu zobowiązanego do dokonania zgłoszenia do zastosowania procedur.
rozp. 1013/2006 art. 24 § ust. 2 lit. b
Rozporządzenie (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów
W przypadku odpowiedzialności zgłaszającego, właściwy organ wysyłki zapewnia odebranie odpadów przez podmiot zobowiązany do zgłoszenia.
rozp. 1013/2006 art. 2 § pkt 15 lit. a
Rozporządzenie (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów
Definicja "zgłaszającego" jako osoby fizycznej lub prawnej podlegającej jurysdykcji Państwa Członkowskiego, która zamierza dokonać przemieszczenia odpadów lub zlecić takie przemieszczenie i na której ciąży obowiązek zgłoszenia.
rozp. 1013/2006 art. 36 § ust. 1 lit. a
Rozporządzenie (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
k.c. art. 155 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 535
Kodeks cywilny
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
p.r.d. art. 72
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pojazd sprowadzony z zagranicy, sprzedany "w celu destrukcji", stanowi odpad w rozumieniu ustawy. Odpowiedzialność za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadu ponosi posiadacz w momencie sprowadzenia. Skarżąca, jako posiadacz pojazdu w momencie sprowadzenia, jest stroną postępowania i "zgłaszającym" w rozumieniu przepisów UE.
Odrzucone argumenty
Pojazd po naprawie nie jest odpadem. Po sprzedaży pojazdu skarżąca nie jest już jego właścicielem ani stroną postępowania. Organ nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego i nie odniósł się do wszystkich zarzutów skarżącej.
Godne uwagi sformułowania
pojazd "sprzedano dnia 2 stycznia 2017 r. w celu destrukcji" pojazd ten nie mógł poruszać się po drogach pojazd ten stanowi odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach ocena, czy sprowadzony pojazd jest odpadem dokonywana jest na dzień sprowadzenia pojazdu do Polski
Skład orzekający
Grzegorz Rząsa
przewodniczący
Anna Sękowska
członek
Agnieszka Wąsikowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie statusu odpadu dla pojazdów sprowadzanych z zagranicy, odpowiedzialność posiadacza za nielegalne przemieszczanie odpadów, interpretacja przepisów o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pojazdu sprzedanego "w celu destrukcji" i sprowadzonego do Polski w stanie uszkodzonym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy niejasności prawnych związanych z międzynarodowym obrotem używanymi pojazdami, które mogą być uznane za odpady, co ma znaczenie dla handlu i ochrony środowiska.
“Czy stary samochód kupiony na części to odpad? Sąd wyjaśnia zasady międzynarodowego transportu.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Wa 461/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-05-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-02-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wąsikowska /sprawozdawca/
Anna Sękowska
Grzegorz Rząsa /przewodniczący/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Odpady
Sygn. powiązane
II OSK 3265/19 - Postanowienie NSA z 2019-11-05
III OSK 1924/21 - Postanowienie NSA z 2023-03-07
Skarżony organ
Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 134 par. 1, art. 119 pkt 3, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2018 poz 992
art. 3 ust. 1 pkt 6, art. 27 ust. 3
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - tekst jedn.
Dz.U. 2007 nr 124 poz 859
art. 25 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów.
Sentencja
Warszawa, 23 maja 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Rząsa Sędzia WSA Anna Sękowska asesor WSA Agnieszka Wąsikowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym 23 maja 2019 r. sprawy ze skargi H. D. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zagospodarowania odpadu oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej na skutek skargi H. D. (dalej również "skarżąca") było postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej również "organ" lub "GIOŚ") z [...] listopada 2018 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zagospodarowania odpadu.
Z treści zaskarżonego postanowienia wynika, że organ w związku z zawiadomieniem Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...], wszczął postępowanie w sprawie określenia sposobu zagospodarowania odpadem o kodzie 16 01 04* w postaci pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], będącego przedmiotem nielegalnego międzynarodowego przemieszczenia z terytorium Polski na terytorium [...].
Za strony postępowania organ uznał: H. D. i I. M..
H. D. w toku postępowania wyjaśniła, że ww. pojazd zakupiła na terytorium [...], co potwierdza faktura z [...] marca 2017 r. nr [...] Po sprowadzeniu pojazdu na terytorium Polski skarżąca poddała go naprawie, a następnie 21 września 2017 r. sprzedała I. M.. Dodała, że w dniu sprzedaży pojazd został niezwłocznie przekazany nowemu właścicielowi i nie dysponuje już tym pojazdem. Organ postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. wezwał skarżącą do zastosowania procedur określonych w art. 24 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz.Urz.UE L 190/1) przez zagospodarowanie odpadu w postaci uszkodzonego ww. pojazdu, przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów posiadającego decyzję właściwego organu w zakresie gospodarki odpadami wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od daty doręczenia postanowienia.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano na okoliczności, które dowodzą, że ww. pojazd stanowi odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2018 r. poz. 992). Wyjaśniono również, że międzynarodowe przemieszczania ww. odpadu jest przemieszczaniem nielegalnym, zgodnie z art. 2 pkt 35a ww. rozporządzenia (WE).
Skarżąca w zażaleniu na powyższe postanowienie z [...] czerwca 2018 r. zarzuciła organowym naruszenie przepisów prawa, tj.: ( art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. u. 2018 r. poz. 296 ze zm.), poprzez jego błędne zastosowanie i wezwanie skarżącej do zagospodarowania odpadu, ( art. 7 i art. 77 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., dalej "k.p.a.") poprzez "błędne niezastosowanie" i uznanie, że skarżąca stała się zgłaszającym i wysyłającym odpady przemieszczane z terytorium Polski, podczas gdy jedynym zobowiązanym pozostaje obecny właściciel pojazdu I. M., ( art. 28 k.p.a. poprzez uznanie, że skarżącą jest stroną postępowania.
Główny Inspektor Ochrony Środowiska zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] czerwca 2018 r. GIOŚ wskazał, że na dokumencie stanowiącym dowód rejestracyjny ww. pojazdu wydanym przez właściwy organ [...], tj. "[...]" znajduje się odręczna adnotacja, że pojazd "sprzedano 2 stycznia 2017 r. w celu destrukcji". W ocenie organu oznacza to, że ww. pojazd został sprzedany jako nienadający się do ponownego użycia zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem. Wniosek taki - zdaniem organu – wzmacnia cena za jaką ww. pojazd został sprzedany. Organ uznał, że sprzedaż pojazdu za 1300 euro, tj. ok. 5564 złotych (zgodnie ze średnim kursem euro NBP 24 marca 2017 r.) było sprzedażą "znacznie poniżej swojej wartości". Jednocześnie organ stwierdził, że w przypadku ww. pojazdu doszło do zmiany jego przeznaczenia. Na terytorium [...] pojazd ten został sprzedany jako pojazd wycofany z eksploatacji, a więc nie podlegający ponownej rejestracji. Możliwe było wykorzystanie tego pojazdu wyłączenie do demontażu w celu pozyskania części zamiennych.
W świetle powyższych okoliczności organ stanął na stanowisku, że ww. pojazd stanowi odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach. Na poparcie swojego stanowiska organ przytoczył orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Odnosząc się do faktu naprawy pojazdu przez skarżącą organ uznał, że okoliczność ta nie ma wpływu na to, w jakim stanie pojazd przekroczył granicę Polski, jak również pozostaje to bez wpływu na jego status odpadu, nabyty w przemieszczenia z [...] do [...]. Organ podkreślił, że nabycie statusu odpadu wynikał z dokumentu jaki został wystawiony dla pojazdu, a nie z jego stanu technicznego. Status ten nie uległ zmianie na skutek naprawy pojazdu. Dlatego skarżąca sprzedając ww. pojazd po naprawie ponownie przyczyniła się do jego nielegalnego międzynarodowego przemieszczenia, tym razem z terytorium Polski na [...]. Skarżąca jako posiadacz odpadu winna była go przekazać wyłącznie do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, nie zaś osobie prywatnej – I. M..
Dalej organ wyjaśnił, że odpowiedzialność za gospodarowanie odpadami, z chwilą ich przekazania przechodzi na następnego posiadacza odpadów (art. 27 ust. 3 ustawy o odpadach). Jednocześnie wywiódł, że I. M. jest obywatelem i mieszkańcem [...] oraz nie posiada stosownych decyzji, czy wpisu do właściwego rejestru. Dlatego odpowiedzialność za gospodarowanie odpadu, mimo umowy sprzedaży z 21 września 2017 r. obciąża skarżącą. Zdaniem GIOŚ skarżąca posiada również status strony w prowadzonym postępowaniu i jest "zgłaszającym" w myśl art. 2 pkt 15 lit. a ww. rozporządzenia (WE). Ponadto organ wskazał, że pojazd w dacie przemieszczenia wyposażony był w jednostkę napędową zawierającą płyny eksploatacyjne oraz inne niebezpieczne elementy, nadające mu właściwości niebezpieczne. Odpad należało zatem sklasyfikować pod kodem 16 01 04*. Odpad o tym kodzie w załączniku V do ww. rozporządzenia (WE) został wyszczególniony jako odpad niebezpieczny. Jego wywóz z Unii Europejskiej w celu odzysku w państwach, w których nie obowiązuje decyzja OECD - w niniejszej sprawie na [...] - jest zakazany (art. 36 ust. 1 lit. a ww. rozporządzenia).
H. D. w skardze na postanowienie GIOŚ z [...] listopada 2018 r. zarzuciła naruszenie:
1. prawa materialnego, mający wpływ na wynik sprawy, tj.
a) art. 155 § 1 k.c. w zw. z art. 535 k.c. w zw. z art. 140 k.c. w zw. z art. 2 pkt 15 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów w zw. z art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, przez błędne uznanie, że skarżąca pozostaje zgłaszającą i wysyłającą na gruncie ww. rozporządzenia, podczas gdy z chwilą zawarcia umowy sprzedaży z 21 września 2017 r. na uczestnika postępowania I. M., jako kupującego przeszły wszelkie uprawnienia i obowiązki wynikające z nabycia pojazdu, w związku z czym uczestnik stał się zgłaszającym oraz wysyłającym zgodnie z rozporządzeniem,
b) art. 3 ust. 1 pkt 6 o odpadach w zw. z art. 72 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym poprzez uznanie sprowadzonego pojazdu za odpad podlegający konieczności jego zagospodarowania, podczas gdy pojazd został przez skarżącą naprawiony i przygotowany do przeprowadzenia pierwszego przeglądu w kraju i dokonania jego rejestracji, a w związku z czym nie może być dalej uznawany jako odpad,
2. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 8 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez ich "błędne niezastosowanie" i niewyjaśnienie dokładnego stanu faktycznego sprawy, uchybienie obowiązkowi zebrania całego koniecznego materiału dowodowego oraz nieuwzględnienie i nieodniesienie się do wszystkich zarzutów wskazywanych przez skarżącą, w szczególności całkowite pominięcie okoliczności związanych z zawartą pomiędzy stronami umową sprzedaży pojazdu, zgodnie z którą obecnym właścicielem pojazdu oraz stroną prowadzonego postępowania pozostaje wyłączenie I. M., jak również okoliczności związanych z nieposiadaniem powyższego pojazdu przez skarżącą, a co za tym idzie niemożliwością wykonania przez nią nałożonego obowiązku zagospodarowania odpadu.
Wobec powyższego skarżąca wniosła o:
( uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia z [...] czerwca 2018 r.,
( zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi wywiedziono, że skarżąca nie ponosi odpowiedzialności za sposób korzystania i dysponowania pojazdem, który sprzedała 21 września 2017 r. na rzecz I. M.. Podniosła, że nabywca rzeczy, zgodnie z art. 140 k.c. w zw. z art. 155 § 1 k.c. nie uzyskuje więcej prawa czy obowiązków od swojego poprzednika i nie korzysta ze zwolnienia z obowiązku zastosowania się do regulacji wskazywanych przez organ administracji. Zdaniem skarżącej niezasadnie została więc uznana za stronę postępowania, gdyż nie posiada żadnego interesu prawnego w dokonaniu zagospodarowania tego odpadu. W chwili obecnej nie ma również żadnych uprawnień i możliwości ingerowania w sferę cudzego prawa własności, a co za tym idzie, nie ma możliwości wykonania nałożonego na nią obowiązku zagospodarowania odpadu. Skarżąca dodała, że przed Sądem Rejonowym w [...] toczy się, z jej powództwa, postępowanie o ustalenie istnienia stosunku prawnego – umowy sprzedaży z 21 września 2017 r. (sygn. akt [...]). W ocenie skarżącej organ nieprawidłowo zakwalifikował ww. pojazd jako odpad. Jednocześnie podniosła, że stan techniczny pojazdu został przywrócony "przed zakwalifikowaniem go za granicą jako przeznaczonego do destrukcji". Pojazd uzyskał pozytywny wynik badania technicznego i mógł został zarejestrowany i dopuszczony do ruchu.
GIOŚ w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2018 r. poz. 1032 ze zm.).
Na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.
Oceniając zaskarżone postanowienie w oparciu o powyższe kryteria Sąd orzekający w niniejszej sprawie doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] listopada 2018 r. i utrzymane nim w mocy postanowienie własne z [...] czerwca 2018 r., wzywające Skarżącą do zastosowania procedur określonych w art. 24 ust. 2 lit. b rozporządzenia Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów, poprzez zagospodarowanie odpadów o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego samochodu, przemieszczonego z terytorium Polski na terytorium [...] przez przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie właściwego organu na prowadzenie działalności w zakresie gospodarki odpadami wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów - odpowiada prawu.
Jednym kluczowych kwestii w niniejszej sprawie jest ustawowa definicja "odpady". Z godnie z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach przez odpady rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany.
Z materiału dowodowego, jaki został zgromadzony w sprawie wynika, że dla przedmiotowego pojazdu odpowiednie władze [...] wydały dokument "[...]"". Z tłumaczenia tego dokumentu, wykonanego przez tłumacza przysięgłego wynika, iż pojazd "sprzedano dnia 2 stycznia 2017 r. w celu destrukcji" . W ocenie Sądu, należy zgodzić się organem, że powyższe adnotacje świadczą o statusie formalnoprawnym przedmiotowego pojazdu nadanym w państwie wywozu i oznaczają, że pojazd ten nie mógł poruszać się po drogach. Dopiero zatem po jego zrekonstruowaniu na terytorium państwa wywozu mógłby on być wykorzystywany zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem. Z treści powołanego wyżej dokumentu wynika zatem, że w państwie wywozu sporny pojazd nie mógł być wykorzystywany zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem (bez niezbędnej naprawy), a więc nie mógł być wykorzystywany zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem także na terytorium Polski.
W zaskarżonym postanowieniu organ prawidłowo zastosował definicję ustawową pojęcia odpady, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach. Dokonał też właściwej interpretacji określenia "pozbycie się", stanowiącego konieczną przesłankę do uznania za odpad, które w istocie oznacza zmianę sposobu użytkowania wskazanego przedmiotu, czyli użytkowanie w inny sposób, aniżeli nakazuje to przeznaczenie danego przedmiotu, a nowy sposób użytkowania mógłby wywoływać niekorzystne oddziaływanie na środowisko. Okoliczność związana z możliwością użytkowania pojazdu w sposób zgodny z jego pierwotnym przeznaczeniem ma bowiem wpływ na zakwalifikowanie pojazdu za odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy bądź też uznanie, że pojazd takim odpadem nie jest. Także w piśmiennictwie wyrażono pogląd, iż kluczowym elementem definicji odpadów jest pojęcie "pozbycie się", gdyż przedmiot staje się odpadem właśnie z chwilą "pozbycia się" go przez dotychczasowego posiadacza (M. Górski, Gospodarowanie odpadami w świetle prawa wspólnotowego i polskiego prawa wewnętrznego, Poznań 2005, s. 41). Ponadto z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wynika, że przesłanką przesądzającą o tym, iż przedmiot staje się odpadem, jest zachowanie się posiadacza (K. Karpus, Gospodarowanie odpadami w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej na gruncie dyrektyw ramowych w sprawie odpadów, Włocławek 2011, s. 12 i n.). Z ustawowej definicji "opadów", wynika dwoista natura tego pojęcia. Odpadem jest bowiem substancja lub przedmiot. Ta szczególna cecha jest związana z określonymi zrachowaniami posiadacza odpadów. Polegają one na: pozbywaniu się odpadów, zamiarze pozbycia się odpadów lub obowiązku pozbycia się odpadów. Czynność polegającą na pozbyciu się odpadu, która jest elementem definicji ustawowej tego pojęcia, należy odnosić do subiektywnej lub obiektywnej wartości substancji lub przedmiotu, którą ona przedstawia dla jego posiadacza. Miernik wartościowy substancji lub przedmiotu wymaga stosowania kryteriów, które zawiera definicja ustawowa pojęcia "odpady". Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej podnosi, że zakres pojęcia "odpad" zależy od interpretacji pojęcia "pozbywać się" (zob. wyrok ETS z 18 grudnia 1997 r. w sprawie C-129/96 oraz wyrok ETS z 8 września 2005 r. w sprawie C-121/03.).
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że GIOŚ dokonał prawidłowej analizy materiału dowodowego i słusznie uznał, że sporny pojazd w momencie przemieszczenia był uszkodzony, w taki sposób, że tym samym nie mógł poruszać się po drogach publicznych. Ponadto wystawiony dla przedmiotowego uszkodzonego pojazdu dokument i poczynione w nim wzmianki, w szczególności, iż pojazd pochodzi w celu destrukcji jednoznacznie wskazują, iż pojazd utracił swoje dotychczasowe przeznaczenie jeszcze na terytorium [...] i dopiero po uzyskaniu tytułu własności zrekonstruowanego pojazdu będzie mógł zostać ponownie dopuszczony do ruchu. Poprzedni właściciel mając świadomość, iż przedmiotowy pojazd był przeznaczony do naprawy, a zatem, że nie będzie on mógł go użytkować w sposób, w jaki nakazuje jego przeznaczenie do czasu uzyskania tytułu własności zrekonstruowanego pojazdu, pozbył się go. Pojazd ten stracił swoje dotychczasowe przeznaczenie już na terenie [...] i w takim stanie technicznym został przemieszczony na terytorium Polski. Można zasadnie przypuszczać, że pozbycie się przedmiotowego pojazdu było umotywowane utratą jego dotychczasowego przeznaczenia, co oznacza, iż właściciel pojazdu nie dokonał niezbędnych napraw pojazdu w celu uzyskania takiego dokumentu dla pojazdu, który pozwalałby na jego dalsze wykorzystanie zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem.
W takim stanie pojazd został sprzedany skarżącej, a więc jako pojazd nienadający się do użytku ("do destrukcji") zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem.
Wobec powyższego Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej, że sprowadzony przez nią pojazd nie jest odpadem. Z powyższych względów Sąd także nie uwzględnił zarzutu pkt 1 b) skargi.
Należy także wziąć pod uwagę, co jest istotne w niniejszej sprawie, że ocena, czy sprowadzony pojazd jest odpadem dokonywana jest na dzień sprowadzenia pojazdu do Polski. W okolicznościach niniejszej sprawy oznacza to, że przedmiotowy samochód został wywieziony z [...], jako pojazd stale wycofany z ruchu i w takim stanie przywieziony na terytorium Polski.
Sąd podziela stanowisko organu, że skarżąca jest odpowiedzialna za nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadu w postaci przedmiotowego pojazdu marki [...]. Przez odbiorcę odpadów sprowadzonych nielegalnie rozumie się każdą osobę fizyczną, prawną lub jednostkę organizacyjną, do której zostały przemieszczone nielegalnie odpady (art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów).
H. D., będąc posiadaczem odpadu w postaci ww. pojazdu, po jego sprowadzeniu z [...] powinna, bowiem była go przekazać wyłącznie do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, nie zaś osobie prywatnej, tj. I. M.. Już w tych okolicznościach odpowiedzialność za gospodarowanie pojazdem jako odpadu powstała po stronie H. D., pomimo późniejszej umowy kupna-sprzedaży zawartej z I. M. w dniu 21 września 2017 r. Z tych względów Sąd nie podzielił zarzutu skargi określonego w pkt 1 a).
Zgodnie z art. 27 ust. 3 ustawy o odpadach, jeżeli wytwórca odpadów lub inny posiadacz odpadów przekazuje odpady następnemu posiadaczowi, który posiada decyzję wymienioną w ust. 2 pkt. 1 lub 2 albo posiada wpis do rejestru w zakresie, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt. 5 lit. a, odpowiedzialność za gospodarowanie odpadami, z chwilą ich przekazania, przechodzi na tego następnego posiadacza odpadów. Z ustaleń bezspornych wynika, że I. M. jest obywatelem i mieszkańcem [...], a więc nie posiada żadnych z ww. decyzji, jak również nie posiada wpisu do rejestru podmiotów wprowadzających produkty, produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami. Jak już wyżej stwierdzono, przedmiotowy pojazd był odpadem w momencie przemieszczania go z terytorium [...] do [...], a następnie z Polski na [...].
Ponadto w myśl art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, w przypadku stwierdzenia nielegalnego międzynarodowego przemieszczenia odpadów albo na podstawie powiadomienia o nielegalnym międzynarodowym przemieszczaniu odpadów w trybie art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1013/2006, GIOŚ wszczyna z urzędu postępowanie administracyjne i wzywa zgłaszającego lub jeżeli nie dokonano zgłoszenia, podmiot zobowiązany do dokonania zgłoszenia - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi wysyłający odpady - w drodze postanowienia, do zastosowania procedur określonych w art. 24 ww. rozporządzenia, określając termin realizacji działań wynikających z tych procedur, nie dłuższy niż 30 dni. Według art. 24 ust. 2 lit. b rozporządzenia nr 1013/2006, jeżeli odpowiedzialność za nielegalne przemieszczanie ponosi zgłaszający, właściwy organ wysyłki zapewnia, że ww. odpady zostaną odebrane przez podmiot zobowiązany do dokonania zgłoszenia. W myśl natomiast art. 2 pkt. 15 lit. a ww. rozporządzenia "zgłaszający" oznacza w przypadku przemieszczeń pochodzących z Państwa Członkowskiego - każdą osobę fizyczną lub prawną podlegającą jurysdykcji tego Państwa Członkowskiego, która zamierza dokonać przemieszczenia odpadów lub zlecić takie przemieszczenie i na której ciąży obowiązek zgłoszenia.
Wobec powyższego – w ocenie Sądu – zasadnie organy uznały, że H. D. stała się zatem zgłaszającym, a zarazem wysyłającym odpady przemieszczane z terytorium Polski z naruszeniem art. 36 rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006. To także wskazuje, że jest Stroną odpowiedzialną za nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadu w postaci pojazdu wycofanego z eksploatacji, wobec czego organy prawidłowo prowadziły postępowanie wobec Skarżącej i oparły zaskarżone postanowienie na art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów.
W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi określonym w pkt 2, organ prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy, szczegółowo odniósł się do wszelkich twierdzeń i wniosków podnoszonych przez skarżącego, w sposób wyczerpujący uzasadnił dlaczego sprowadzony pojazd uznał za odpad i w sposób prawidłowy zastosował normy prawa materialnego.
Wobec powyższego Sąd nie znalazł podstaw do uznania zasadności zarzutów skargi.
Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznając, że w sprawie organ nie naruszył przepisów postępowania oraz prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI