IV SA/Wa 442/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2016-06-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
konkursdyrektor instytucji kulturybezstronnośćkomisja konkursowanaruszenie prawasąd administracyjnyakt powołaniaprawo administracyjne

WSA w Warszawie oddalił skargę na uchwałę komisji konkursowej dotyczącą wyboru dyrektora instytucji kultury, odrzucając część dotyczącą aktu powołania jako niedopuszczalną.

Skarżący T.K. zarzucił naruszenie przepisów dotyczących bezstronności członka komisji konkursowej (A.O.), która była przełożoną wybranej kandydatki A.S. Skarżący domagał się uchylenia aktu powołania i ponownego przeprowadzenia konkursu. Sąd uznał, że skarga w części dotyczącej aktu powołania jest niedopuszczalna, a w pozostałym zakresie oddalił ją, uznając, że choć wątpliwości co do bezstronności mogły istnieć, nie miały one wpływu na wynik głosowania, które było jednogłośne.

Skarżący T.K., kandydat na stanowisko dyrektora instytucji kultury, wezwał Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego do usunięcia naruszenia prawa, wskazując na naruszenie przepisów dotyczących bezstronności członka komisji konkursowej A.O., która była przełożoną wybranej kandydatki A.S. Skarżący domagał się niepowoływania A.S. i nie zawierania z nią umowy, a także uchylenia aktu powołania i ponownego przeprowadzenia konkursu. Minister odmówił, argumentując, że brak bezstronności musi być wykazany dowodami, a złożone oświadczenia członków komisji były prawidłowe. Ponadto, wniosek skarżącego był spóźniony, gdyż komisja zakończyła działalność przed jego złożeniem. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów rozporządzenia o organizacji konkursu oraz ustawy o działalności kulturalnej. Sąd uznał, że skarga w części dotyczącej zaskarżenia aktu powołania jest niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., ponieważ akt powołania nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą kontroli sądu administracyjnego. W pozostałym zakresie skargę oddalił, stwierdzając, że choć istniały uzasadnione wątpliwości co do bezstronności członka komisji A.O. ze względu na wcześniejszy stosunek służbowy z kandydatką A.S., to naruszenie to nie miało wpływu na wynik głosowania, które było jednogłośne i przeprowadzone w obecności 9 członków komisji. Sąd podkreślił, że wątpliwości muszą być poparte dowodami, a skarżący nie przedstawił dowodów na brak obiektywizmu, a jedynie na możliwość jego wystąpienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, stosunek zależności służbowej może budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności członka komisji, jednakże wątpliwości te muszą być poparte dowodami, a nie tylko subiektywnym przekonaniem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wcześniejsza podległość służbowa kandydatki A.S. wobec członka komisji A.O. mogła rodzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności, jednakże brak dowodów na faktyczne naruszenie obiektywizmu oraz jednogłośność uchwały komisji sprawiły, że naruszenie to nie miało wpływu na wynik rozstrzygnięcia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

Dz.U. 2004 nr 154 poz 1629 art. 4 § ust. 4 i 5

Rozporządzenie Ministra Kultury z dnia 30 czerwca 2004 r. w sprawie organizacji i trybu przeprowadzania konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury

Przepis ten ustanawia bezwzględny zakaz dla organizatora konkursu, aby członkiem komisji mogła być osoba przystępująca do konkursu albo pozostająca wobec niej w takim stosunku prawnym lub faktycznym, że może to budzić uzasadnione wątpliwości co do jej obiektywizmu i bezstronności.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

P.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala ją.

Dz.U. 1991 nr 107 poz 461 art. 15 § §4

Ustawa z dnia 21 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej

Dotyczy aktu powołania i zawarcia umowy z nowym dyrektorem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Akt powołania na stanowisko dyrektora instytucji kultury nie jest aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów o bezstronności członka komisji konkursowej miało wpływ na wynik postępowania. Organ powinien był z urzędu wyeliminować członka komisji budzącego wątpliwości co do bezstronności.

Godne uwagi sformułowania

wątpliwości co do bezstronności członka komisji akt powołania jest niedopuszczalny brak kognicji sądu administracyjnego naruszenie to nie miało miejsca w takim stopniu, który miałby wpływ na wynik podjętego uchwałą rozstrzygnięcia

Skład orzekający

Anita Wielopolska-Fonfara

przewodniczący sprawozdawca

Tomasz Wykowski

przewodniczący

Małgorzata Małaszewska-Litwiniec

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Granice kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących postępowań konkursowych oraz ocena bezstronności członków komisji konkursowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowań konkursowych na stanowiska dyrektorów instytucji kultury i może wymagać adaptacji do innych typów postępowań.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowań konkursowych – bezstronności komisji. Choć rozstrzygnięcie sądu jest standardowe, analiza potencjalnych konfliktów interesów jest istotna dla praktyków.

Czy stosunek służbowy z przeszłości dyskwalifikuje członka komisji konkursowej?

Sektor

kultura

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 442/16 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2016-06-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-02-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anita Wielopolska-Fonfara /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku
Oddalono skargę w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 154 poz 1629
§ 4 ust. 4 i 5
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA KULTURY z dnia 30 czerwca 2004 r. w sprawie organizacji i trybu przeprowadzania konkursu na kandydata na  stanowisko dyrektora instytucji kultury
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 3 § 2 pkt 4, art. 58 § 1 pkt 1, art. 1, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara (spr.), Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi T. K. na uchwałę K. z dnia [...] października 2015 r. w przedmiocie postępowania konkursowego na stanowisko dyrektora F. w W. 1. odrzuca skargę w przedmiocie zaskarżenia aktu powołania A. S. na Dyrektora F. w W.; 2. w pozostałem zakresie skargę oddala
Uzasadnienie
Skarżący T.K., kandydat na stanowisko dyrektora [...] w W. pismem z dnia 2 listopada 2015 r. wezwał Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego do usunięcia skutków naruszenia prawa poprzez wyznaczenie komisji konkursowej w nowym składzie. Wniósł nadto o nie powoływanie wybranej już na powyższe stanowisko kandydatki A.S. i nie zawierania z nią umowy, wskazując na regulację prawną zawartą w ustawie z dnia 21 października 1991 roku o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, gdyż w ten sposób dojdzie do dalszych konsekwencji wobec już zaistniałych naruszeń prawa, których ochrony będzie domagał się na drodze prawnej.
Uzasadniając ww. wezwanie wskazał na naruszenie przez organ przepisu §4 ust.4 i ust.5 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 30 czerwca 2004 r. w sprawie organizacji i trybu przeprowadzania konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury (Dz.U. Nr 154, poz. 1629, z 2004 r.), polegającego na powołaniu na członka Komisji Konkursowej A.O. , byłego dyrektora [...] Instytutu [...] w okresie od 2008 r. do dnia 2 października 2015 r., w sytuacji kiedy wybrana przez ww. Komisję kandydatka na dyrektora [...] A.S. była w tym okresie jej podwładną. Skarżący poinformował o swoich uzasadnionych wątpliwościach co do braku bezstronności A.O. podczas dokonywanego przez Komisję wyboru wynikającego z powyższej, wcześniejszej zależności służbowej.
Organ odmówił wykonania wezwania i poinformował skarżącego, że w przypadku zarzutu o brak "obiektywizmu i bezstronności" powinna być wskazana konkretna okoliczność (fakt lub stan prawny), a także wyjaśnienie, dlaczego i w jaki sposób okoliczność ta wpływa lub może wpływać na brak "obiektywizmu i bezstronności" członka komisji (związek przyczynowo-skutkowy). Okolicznością taką, nie może być sam fakt podnoszony przez skarżącego w wystąpieniu, że rekomendowany przez komisję konkursową kandydat na dyrektora [...] był w przeszłości podwładnym jednego z członków komisji. Brak bezstronności i bowiem winna być wykazana stosownymi dowodami. Nadto wskazany przez skarżącego członek komisji konkursowej, tak jak i pozostali członkowie, złożył pisemne oświadczenie "iż nie przystępuje do konkursu jako kandydat, jak również nie jest małżonkiem, krewnym lub powinowatym takiej osoby, albo pozostaje wobec niej w takim stosunku prawnym lub faktycznym, że może to budzić uzasadnione wątpliwości co do jej obiektywizmu i bezstronności". Organ podniósł również, iż znając zarówno skład komisji konkursowej, powołanej do wyboru dyrektora [...], podany do publicznej wiadomości na stronie BIP MKiDN w dniu 8 października 2015 r. oraz informację o kandydatach dopuszczonych do konkursu, zamieszczoną na stronie BIP MKiDN w dniu 15 października 2015 r., stosowne pismo poddające w wątpliwość zachowanie obiektywizmu przy wyborze dyrektora [...] przez wskazanego w ww. piśmie członka komisji konkursowej, mogło być złożone przed II etapem postępowania konkursowego. Złożony aktualnie wniosek o modyfikację składu komisji jak i o niedokonywanie aktu powołania nowego dyrektora jest bezprzedmiotowy albowiem zgodnie z treścią § 6 ust. 2 załącznika nr 2 do postanowienia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 3 września 2015r. o ogłoszeniu konkursu na stanowisko dyrektora [...] w W.: "komisja konkursowa rozwiązuje się, a postępowanie zostaje zamknięte z dniem podpisania protokołu z przebiegu prac komisji i przekazania go Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego". Fakt ten miał miejsce w dniu 26 października 2015 r., zaś nowy dyrektor [...] został powołany w dniu 2 listopada 2015 r.
Wobec powyższego skarżący wystąpił do tut. Sądu z przedmiotową skargą, zarzucając organowi naruszenie przepisów: §4 ust. 4 i ust. 5 cyt. rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2004 r. w sprawie organizacji i trybu przeprowadzania konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury poprzez niewykonanie bezwzględnego nakazu ustawowego wymiany członka komisji konkursowej w sytuacji ujawnienia wątpliwości co do jego bezstronności; przepisów art. 15 §4 w zw. z §1 cyt. ustawy z 21 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej poprzez dokonanie aktu powołania i zawarcia umowy z nowym dyrektorem [...] w sytuacji ujawnienia negatywnych okoliczności i pomimo skierowanego do organu wezwania.
Skarżący zatem wniósł o:
1) zobowiązanie organu do uchylenia aktu powołania dla A.S. , i rozwiązania zawartej z nią umowy, jako wydanych w wyniku naruszenia postępowania konkursowego,
1) zobowiązanie organu do uchylenia aktu zatwierdzenia wyników konkursu,
2) zobowiązanie organu do wyznaczenia w miejsce pani A.O. nowej osoby do komisji konkursowej i przeprowadzenia konkursu od nowa.
W uzasadnieniu skargi podtrzymał stanowisko i argumentacją zawartą w wezwaniu; podniósł, że Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego działaniem swoim pogłębił stan naruszenia prawa stąd złożenie niniejszej skargi stało się konieczne i jest uzasadnione. W swym wezwaniu bowiem wskazał organowi, że w związku z ogłoszeniem wyników konkursu na dyrektora [...], zgodnie z którymi A.S. została wybrana dyrektorem tej instytucji, doszło do naruszenia prawa - §4 ust. 4 i ust. 5 ww. rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2004 r. Przepis ten wyraźnie ustanawia bezwzględny zakaz dla organizatora konkursu, aby członkiem komisji mogła być "osoba przystępująca do konkursu albo (...) pozostająca wobec niej w takim stosunku prawnym lub faktycznym, że może to budzić uzasadnione wątpliwości co do jej obiektywizmu i bezstronności". W komisji konkursowej zasiadała zaś A.O. a wybrana przez komisję A.S. była podwładną A.O. w [...] w okresie od 2008 roku do początków października 2015 roku. Zdaniem skarżącego to właśnie ten stosunek służbowy rodzi uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności tego członka komisji, co ostatecznie potwierdziły wyniki konkursu. Organ winien tę przesłankę wziąć z urzędu pod uwagę, a co najmniej z chwilą skierowania przez skarżącego wezwania, i wskazane w nim okoliczności wyjaśnić. W ocenie skarżącego brak obiektywizmu A.O. w działaniach komisji przełożył się na wpływ na pozostałych członków komisji w powołaniu kandydata. Wskazywał na to w szczególności przebieg przesłuchania konkursowego z udziałem skarżącego i ujawniona wobec niego agresja oraz pomówienia skierowane pod adresem [...], jak też wzywanie do nieprzestrzegania obowiązującego prawa zamówień publicznych; to wszystko w pełni uzasadniło przekonanie skarżącego o braku obiektywizmu A.O. . Zdaniem T.K. organ, jako organizator konkursu, już z chwilą ujawnienia się wskazanego stosunku zależności był zobowiązany na podstawie § 4 ust. 5 cyt. rozporządzenia był zobowiązany tę okoliczność wziąć pod uwagę z urzędu w każdym czasie i wyznaczyć inną osobą do komisji z zachowaniem trybu powołania członka komisji aby zapewnić legalny wybór kandydata a przez to również legalny akt powołania.
Niestety czynności tej organizator nie dokonał przez co została naruszona procedura konkursowa.
W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego podtrzymał dotychczasowe stanowisko przedstawione w odpowiedzi na wezwanie i wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do podniesionych zarzutów wskazał, iż niezasadna jest powzięta przez skarżącego wątpliwość co do bezstronności członka komisji konkursowej A.O. Skarżący dopiero pismem z dnia 2 listopada 2015 r. poinformował organ o jego wątpliwościach w przedmiotowym zakresie i wezwał do usunięcia ujawnionego w jego opinii naruszenia prawa. Minister wskazał, że komisja konkursowa została powołana decyzją Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego nr [...] z dnia [...] października 2015 r. w składzie: M.D., M.K., prof. T.L., M.L., O.L., J.M., J.M., W.M. - przewodniczący komisji, A.O., M.S., K.Z. a jej skład podany do publicznej wiadomości przed rozpoczęciem prac komisji. Członkowie komisji, w tym A.O. (w dniu 12 października 2015 r. k. 174) złożyli oświadczenia, że nie biorą udziału w konkursie na stanowisko dyrektora [...] w W., jak również, że nie są małżonkami, krewnymi lub powinowatymi albo osobami pozostającymi w takim stosunku prawnym lub faktycznym, że może to budzić uzasadnione wątpliwości do obiektywizmu i bezstronności wobec osób biorących udział w konkursie.
Po przeprowadzeniu analizy zgłoszonych kandydatur, ich programów, dokumentów i dorobku zawodowego oraz po przeprowadzeniu rozmów z kandydatami zakwalifikowanymi do trzeciego etapu, tj. rozmów indywidualnych, powołana Komisja w obecności 9 członków jednogłośnie dokonała wyboru kandydata na stanowisko dyrektora [...] w W. w osobie A.S., uchwałą ww. Komisji Konkursowej z dnia [...] października 2015 roku. Uchwała została przekazana Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego dnia 26 października 2015 r. wraz z całą dokumentacją. Po dokonaniu tej czynności komisja, zgodnie z § 5 ust. 6 cyt. rozporządzenia zakończyła działalność. Natomiast Minister w trakcie prac ww. Komisji nie posiadał żadnych informacji na temat potencjalnych wątpliwości co do bezstronności członka komisji i w konsekwencji nie miał jakichkolwiek podstaw dla zastosowania wynikającej z §4 ust. 5 ww. rozporządzenia kompetencji do wyznaczenia w jej składzie innej osoby. Ostatecznie organ podniósł, że przedstawione przez skarżącego w piśmie z dnia 2 listopada 2015 r., a zatem sześć dni po zakończeniu przez tę Komisję pracy, wątpliwości co do sposobu jej procedowania uznać należy za spóźnione i nie mogące skutkować zmianami personalnymi w jej składzie. W ocenie organu sama podległość służbowa, mająca dodatkowo walor historyczny, nie stanowi przesłanki dla ustalenia, aby zaistniał pomiędzy członkiem komisji a kandydującą na stanowisko dyrektora A.S. taki stosunek, który mógłby budzić uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności. W tym zakresie organ zwrócił się także do A.O. o przedstawienie stosownych wyjaśnień i stanowiska w sprawie, w odpowiedzi na które złożyła w dniu 2 listopada 2015 r. oświadczenie, jednoznacznie kwestionując zasadność zarzutów skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Na wstępie należy podnieść, iż rozważając kwestię, czy w toku postępowania konkursowego organ administracji publicznej podejmuje w stosunku do uczestników konkursu akty lub czynności dotyczące ich uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), Sąd uznał, że w toku konkursu na funkcję dyrektora jednostki kultury (Dyrektora [...]) podejmowane są przez organ administracji publicznej, a także z ich umocowania przez powołane w tym celu komisje konkursowe, akty i czynności dotyczące uprawnień uczestników konkursu wynikających z przepisu prawa, na które może być wniesiona skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Uprawniony do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, a więc uczestnik konkursu, którego uprawnień dotyczy taki akt lub czynność. Przy czym, stosownie do art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akt lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd stwierdził, że skarżący spełnił powyższe wymogi formalne niezbędne do tego, aby merytorycznie rozpoznać skargę.
W pierwszej kolejności określenia wymaga przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie. Ustalenie przedmiotu zaskarżenia ma istotne znaczenie, gdyż jak zasadnie podkreśla się w orzecznictwie "w postępowaniu sądowoadministracyjnym wprawdzie obowiązuje zasada niezwiązania sądu granicami skargi, jednakże nie oznacza ona, że sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność, kwestionowana przez uprawniony podmiot" (uchwała NSA z dnia 3 lutego 1997 r., OPS 12/96, ONSA 1997, nr 3, poz. 104). Wobec powyższego Sąd uznał, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest uchwała Komisji Konkursowej z dnia 26 października 2015 roku, podjęta w toku postępowania konkursowego na Dyrektora [...] w W., które doprowadziło do wyłonienia kandydatki A.S. i do powołania jej przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na stanowisko Dyrektora [...].
Sąd badając tak określoną skargę doszedł do przekonania, że po pierwsze skarga wniesiona w części dotyczącej żądania zobowiązania organu do uchylenia aktu powołania A.S. i rozwiązania zawartej z nią umowy jest niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu na mocy art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Po drugie zaś, w pozostałej części jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu.
Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W zakresie kognicji sądów administracyjnych mieszczą się bowiem tylko takie akty lub czynności, które zawierają element władztwa administracyjnego tzn. o treści uprawnienia lub obowiązku rozstrzyga w nich jednostronnie organ administracji publicznej a adresat tego rozstrzygnięcia związany jest tym jednostronnym działaniem. Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1–4a.
Nadto zgodnie z §2 ww. przepisu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Z przepisów tych wynika, że powołana ustawa normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjnej). Oznacza to, że nie każda aktywność czy zaniechanie administracji może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Przedmiotem tego postępowania są bowiem jedynie określone w tych przepisach działania lub zaniechania administracji publicznej o ściśle określonej formie, tj. decyzje, postanowienia, uchwały czy akty nadzoru, a także spełniające określone warunki czynności.
Akt lub czynność, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, charakteryzują się tym, że są podejmowane w sprawie indywidualnej, są skierowane do oznaczonego podmiotu, dotyczą uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego (tak też postanowienie NSA z dnia 24 marca 1998 r., II SA 1155/97, ONSA nr 2 z 1999 r., poz. 51). Kryterium wyznaczającym zakres dopuszczalności skargi na taki akt lub czynność jest kryterium "z zakresu administracji publicznej" oraz element władztwa administracyjnego. Z powyższego wynika, iż kontrola sądów administracyjnych nie obejmuje wszystkich form działania administracji publicznej, lecz tylko te, w których organ administracji publicznej korzysta z władztwa, a zakres przedmiotowy dopuszczalności drogi sądowej przed sądami administracyjnymi należy co do zasady wyznaczać przez wskazaną w art. 1 p.p.s.a. definicję sprawy sądowoadministracyjnej.
Sąd administracyjny nie posiada umocowania do ingerowania w wewnętrzną politykę organu, w jego ustawowe kompetencje merytoryczne jak i formalne związane z zakresem podejmowanych przez organ administracyjny czynności. Sprawy te bowiem nie zostały poddane kontroli tego Sądu ani na podstawie art. 3 P.p.s.a., ani na podstawie przepisów ustaw szczególnych. Zatem należy stwierdzić brak kognicji sądu administracyjnego w sprawie będącej przedmiotem wniesionej w omawianym zakresie skargi.
Natomiast, odnosząc się do pozostałego zakresu skargi wskazać należy, iż oczywistym jest fakt pozostawania do dnia 2 października 2015 roku w stosunku zależności służbowej wybranej kandydatki A.S. wobec członka Komisji A.O. I pomimo, iż w trakcie prac Komisji Konkursowej A. O. nie pełniła już funkcji dyrektora i tym samym przełożonego wybranej kandydatki, to jednak zdaniem Sądu wbrew twierdzeniu organu, okoliczność ta mogła rodzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności uczestnika Komisji Konkursowej tym bardziej, iż uchwała została podjęta trzy tygodnie po zaprzestaniu przez A.O. pracy w charakterze dyrektora [...] (w dniu 26 października 2015 roku). Stąd też wątpliwości skarżącego co do obiektywizmu wynikające z dotychczasowych relacji zawodowych ww. osób były uzasadnione. Jednakże należy mieć też na uwadze, iż uchwała została podjęta jednogłośnie, w skład komisji wchodziło 11 członków, w głosowaniu udział brało 9 członków i w takiej samej liczbie głosowało za osobą A.S. Okoliczność, że rekomendowany przez komisję konkursową kandydat na dyrektora był w przeszłości podwładnym jednego z członków komisji, z prawnego punktu widzenia wskazuje jedynie na możliwość wystąpienia ewentualnej bezstronności jednego z członków komisji, bowiem stosunki zawodowe i służbowe mogą rzutować na powstanie zażyłości na gruncie prywatnym, to jednak nie są z nimi równoznaczne i tym samym nie mogą być przez organ domniemywanie. Organ informacji na temat tego rodzaju stosunków, choćby takich jak przychylność, w żadnym wypadku nie posiadał, a skarżący dowodów na takie fakty nie przedstawił. Natomiast skarżący mając wiedzę o składzie Komisji z datą podania takiej informacji do publicznej wiadomości na stronie BIP MKiDN w dniu 8 października 2015r. oraz o osobach kandydatów dopuszczonych do konkursu, zamieszczoną na stronie BIP MKiDN w dniu 15 października 2015 r., powinien był niezwłocznie poinformować Ministra o swoich wątpliwościach co do braku obiektywizmu i bezstronności wskazanego członka Komisji, czego jednak nie uczynił.
Konkludując w ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy bezstronność i obiektywizm członka komisji mogły być zaburzone w stopniu pozwalającym na podjęcie co do tego faktu uzasadnionych wątpliwości co do jego bezstronności to jednak, pomimo naruszenia przez organ przepisu §4 ust. 4 i ust. 5 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 30 czerwca 2004 r. w sprawie organizacji i trybu przeprowadzania konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury, należy przyjąć, że naruszenie te nie miało miejsca w takim stopniu, który miałby wpływ na wynik podjętego ww. uchwałą rozstrzygnięcia.
W tym kontekście zwrócić należy uwagę, że wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności muszą być odpowiednio uzasadnione. I w ocenie Sądu bez żadnej wątpliwości powyższe przez skarżącego zostało wykazane. Jednakże jednocześnie poza samymi uzasadnionymi nawet wątpliwościami należy na ich poparcie przedstawić stosowne dowody. Należy brać bowiem pod uwagę wyłącznie okoliczności obiektywne, realnie istniejące a nie polegające tylko na subiektywnym przekonaniu, które w ocenie każdej osoby trzeciej rozsądnie oceniającej sytuację wskazywałyby na skutek w postaci braku "obiektywizmu i bezstronności", w tym wypadku członka Komisji Konkursowej. Komisja natomiast jednogłośnie wybrała na stanowisko dyrektora [...] A.S., uznając przedstawioną przez nią wizję rozwoju tej instytucji zawartą w pisemnej koncepcji oraz mając na uwadze sposób prezentacji przedstawionej podczas II etapu konkursu, za profesjonalne i przekonywujące.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę, na ww. uchwałę Komisji Konkursowej z dnia [...] października 2015 roku w przedmiocie postępowania konkursowego na stanowisko Dyrektora [...] w W., oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI