IV SA/Wa 437/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-11-26
NSAnieruchomościŚredniawsa
planowanie przestrzennenieruchomościzabudowa mieszkaniowaobszar chronionego krajobrazuochrona środowiskazarzut do planuuchwała rady gminywada prawnauzasadnienie uchwały

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy odrzucającej zarzut dotyczący przeznaczenia działki na cele budowlane, uznając uzasadnienie organu za wadliwe.

Skarżący W. W. wniósł zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując przeznaczenie jego działki pod tereny zieleni naturalnej zamiast budowlanej. Rada Gminy N. odrzuciła zarzut, powołując się na ochronę przyrodniczą i niekorzystne warunki gruntowo-wodne. Sąd administracyjny stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy, uznając jej uzasadnienie za wadliwe, ponieważ nie wykazało ono w sposób wyczerpujący, dlaczego cała działka nie może być przeznaczona pod zabudowę, zwłaszcza w kontekście sąsiednich działek przeznaczonych pod budownictwo.

Sprawa dotyczyła skargi W. W. na uchwałę Rady Gminy N. odrzucającą jego zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi S. Skarżący kwestionował przeznaczenie swojej działki nr [...] jako terenu zieleni naturalnej, argumentując, że część działki nadaje się pod zabudowę mieszkaniową. Rada Gminy odrzuciła zarzut, wskazując na położenie działki w obszarze chronionego krajobrazu, dolinie rzeki M. o szczególnych walorach przyrodniczych i niekorzystnych warunkach gruntowo-wodnych dla zabudowy. Rada powołała się również na studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, które preferuje ochronę terenów leśnych i łąkowych przed zainwestowaniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy. Sąd uznał, że uzasadnienie uchwały odrzucającej zarzut było wadliwe. W szczególności, organ nie wykazał w sposób wyczerpujący, dlaczego cała działka skarżącego, o znacznej powierzchni, nie może być przeznaczona pod zabudowę mieszkaniową. Sąd zwrócił uwagę, że projekt planu dopuszczał zabudowę mieszkaniową na sąsiednich działkach położonych w tej samej dolinie rzeki, co podważało argument organu o zakazie zabudowy na całym terenie doliny. Sąd wskazał również na brak jasnych dowodów co do poziomu wód gruntowych i możliwości zabudowy bez zmiany ukształtowania terenu, a także na wątpliwości co do zakazu podwyższenia terenu w obszarze chronionego krajobrazu. Wobec naruszenia przepisów dotyczących uzasadniania uchwał odrzucających zarzuty, sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie uchwały było wadliwe, ponieważ nie wykazało w sposób wyczerpujący, dlaczego cała działka nie może być przeznaczona pod zabudowę, zwłaszcza w kontekście sąsiednich działek.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ nie przedstawił jasnych i czytelnych argumentów uzasadniających nieuwzględnienie zarzutu skarżącego, w szczególności w kontekście dopuszczenia zabudowy na sąsiednich działkach w tej samej dolinie rzeki oraz braku jednoznacznych dowodów na niemożność zabudowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 147 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.z.p. art. 24 § 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.z.p. art. 85 § 2

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uzasadnienie uchwały Rady Gminy odrzucającej zarzut było wadliwe i nie wykazało w sposób wyczerpujący, dlaczego cała działka skarżącego nie może być przeznaczona pod zabudowę mieszkaniową. Projekt planu dopuszczał zabudowę mieszkaniową na sąsiednich działkach położonych w tej samej dolinie rzeki, co podważało argument organu o zakazie zabudowy na całym terenie doliny. Brak jednoznacznych dowodów na niemożność zabudowy działki bez zmiany ukształtowania terenu oraz wątpliwości co do zakazu podwyższenia terenu w obszarze chronionego krajobrazu.

Godne uwagi sformułowania

Ustalenie to narusza jego interes prawny, wynikający z uprawnień właścicielskich do działki Nieprawidłowe uzasadnienie uchwały odrzucającej zarzut jest istotną wadą prowadzącą do stwierdzenia nieważności. Organ winien dążyć do wykazania, że inne rozstrzygnięcie nie było możliwe, wskazując na przyczyny niekorzystnego rozstrzygnięcia dla strony. Podważa to argument, którym posługuje się organ, że cała dolina rzeki M. jest terenem zalewowym, na którym obowiązuje zakaz zabudowy. Ustalanie w planie różnych funkcji działek położonych w dolinie rzeki bez należytego uzasadnienia ich przeznaczenia, może wskazywać, że organ naruszył zasadę równości podmiotów wobec prawa.

Skład orzekający

Zofia Flasińska

przewodniczący

Otylia Wierzbicka

sprawozdawca

Tadeusz Cysek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi dotyczące uzasadniania uchwał odrzucających zarzuty do projektu planu miejscowego, zasada równości wobec prawa w planowaniu przestrzennym, kontrola legalności uchwał przez sądy administracyjne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji planistycznej i faktycznej, związanej z ochroną terenów przyrodniczych i warunkami gruntowymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe uzasadnienie decyzji administracyjnych, nawet w kontekście ochrony środowiska, oraz jak sądy kontrolują przestrzeganie zasad planowania przestrzennego i prawa własności.

Wada uzasadnienia uchwały o przeznaczeniu działki – sąd unieważnia decyzję Rady Gminy.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 437/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-11-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-06-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Otylia Wierzbicka /sprawozdawca/
Tadeusz Cysek
Zofia Flasińska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność aktu organu jednostki samorządu terytorialnego, niebędącego aktem prawa miejscowego
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 147 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Flasińska Sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.) Sędzia NSA Tadeusz Cysek Protokolant Danuta Gorzelak – Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2004 r. sprawy ze skargi W. W. na uchwałę Rady Gminy N. z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi S. w Gminie N. 1. Stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; 2. Zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. Zasadza od Rady Gminy N. na rzecz skarżącego W. W. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
W. W. wniósł zarzut do wyłożonego projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi S. w gminie N. kwestionując zapisy tego planu w zakresie przeznaczenia w nim działki [...], jako terenu zieleni naturalnej oznaczonej na rysunku planu symbolem [...].
Zdaniem wnoszącego zarzut część działki jest terenem niezalewowym i może być przeznaczona pod zabudowę mieszkaniową. Zmeliorowanie rzeki M. poprawiło stosunki wodne na działce.
Rozpoznając ten zarzut - Rada Gminy N. uchwałą nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. powołując się na art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zarzut ten odrzuciła.
W uzasadnieniu uchwały wskazano, że teren wsi S. leży w Granicach [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu i objęty jest ochroną prawną na podstawie przepisów rozporządzenia Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r. w sprawie utworzenia obszaru chronionego krajobrazu na terenie województwa [...] wraz z późniejszymi zmianami. Rozporządzenie wyodrębnia w granicach obszaru strefę ochrony urbanistycznej obejmującej obszary o wzmożonym naporze urbanistycznym, posiadające szczególne wartości przyrodnicze i przedmiotowa działka znajduje się w tej strefie. Opracowane studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy N. z dnia [...] października 2000 r. za główne kierunki działań w zakresie ochrony środowiska przyrodniczego uznaje ochronę kompleksów leśnych i łąkowych przed zainwestowaniem. Wskazane w studium funkcje dla poszczególnych terenów należy traktować jako preferowane, a ustalenia miejscowego planu muszą być zgodne ze studium.
Analizując możliwość dopuszczenia zabudowy na działce nr [...] przyjęto, że grunt ten pozostawia się w dotychczasowym użytkowaniu. Działka skarżącego położona jest w dolinie rzeki M. o szczególnych walorach przyrodniczych. Dolina stanowi ciąg pomiędzy dwoma kompleksami leśnymi. Ochrona wartości przyrodniczych tego obszaru jest zgodna z jednym z podstawowych celów wskazanych w studium. Obszar doliny M. w tym rejonie charakteryzuje się niekorzystnymi warunkami gruntowo-wodnymi i klimatycznymi dla zabudowy. Bez zmiany ukształtowania powierzchni działki (nasypania) nie ma możliwości wprowadzenia zabudowy, a w obszarze chronionego krajobrazu takie działania są zabronione. Układ wydmowy i głęboko występujące torfy dodatkowo uzasadniają zachowanie doliny M. jako obszaru przyrodniczo czynnego. Dolinę rzeki M. i znajdującą się tam działkę nr [...] gmina pozostawiła bez zabudowy jako teren szczególnie cenny przyrodniczo.
Skargę na powyższą uchwałę odrzucającą zarzut wniósł W. W. W skardze podnosi, że działka nr [...] o powierzchni 4.600 m² nadaje się pod zabudowę mieszkaniową. Niewielkie opady około 600 mm rocznie oraz okoliczne lasy powodują, że nigdy tu nie było i nie będzie "wielkiej wody". Wody burzowe oraz wiosenne roztopy powodują wylew tylko na lewą stronę rzeki i dalej spływ do "zimnej wody". W ocenie skarżącego organ nadużywa w odniesieniu do tego terenu takich określeń jak "dolina M., teren przyrodniczo aktywny, ciąg między dwoma kompleksami leśnymi". Zastrzeżenia gminy co do konieczności podwyższenia terenu działki są bezzasadne. Podwyższenie terenu działki [...] oznacza nasypanie około 30 cm ziemi, to jest tyle "co pod grządkę na kwiaty".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie dodatkowo wyjaśniając, że działka [...] znajduje się na terenie zalewowym. Sąsiedztwo z terenami budowlanymi N. nie oznacza, że zabudowa działki jest możliwa. Są to różne tereny choć sąsiadujące ze sobą. W N. teren podniesiono, aby umożliwić zabudowę i wykluczyć zalewanie budynków. W S. nie jest to możliwe ponieważ w obszarze chronionego krajobrazu zakazuje się dokonywania zmian stosunków wodnych mogących pogorszyć warunki siedliskowe lasów. Zakazuje się też lokalizacji obiektów budowlanych na obszarach potencjalnych tarasów zalewowych. Cały teren doliny M. przeznaczony jest w projekcie planu pod zieleń naturalną, gdyż jest terenem zalewowym. Działka [...] leży w centrum doliny M. w obszarze o szczególnych wartościach przyrodniczych i stanowi ciąg pomiędzy dwoma kompleksami leśnymi. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego jako jeden z podstawowych celów rozwoju gminy przyjęło ochronę przyrody i wykorzystania jej walorów przyrodniczych. Kompleks łąkowy, w skład którego wchodzi działka [...] stanowi ważny element systemu powiązań w gminie, pomiędzy lasami P. i lasami R. Obszar doliny M. charakteryzuje się niekorzystnymi dla zabudowy warunkami gruntowo-wodnymi i klimatycznymi. Rada Gminy odrzucając zarzut działała zgodnie z prawem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 02.153.1264) przedmiotem kontroli o postępowaniu sądowo-administracyjnym jest zgodność zaskarżonego aktu z prawem.
Działając na podstawie tego przepisu Sąd w rozpoznawanej sprawie ocenia wyłącznie legalność uchwały, kontrolując czy prawidłowo rozstrzygnięto o odrzuceniu zarzutu.
Pismo skarżącego z dnia 10.10.2003 r. kwestionujące ustalenia projektu planu wyłożonego do publicznego wglądu w zakresie przeznaczenia w planie działki [...] jako terenu zieleni naturalnej ([...]) organ prawidłowo zakwalifikował jako zarzut. Ustalenie to narusza jego interes prawny, wynikający z uprawnień właścicielskich do działki, a kwestionowany zapis w przypadku zatwierdzenia projektu planu wpłynie na sposób wykonywania przez niego prawa własności. O uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu rozstrzyga rada gminy w drodze uchwały zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 24 ust. 3 cyt. ustawy). Nieprawidłowe uzasadnienie uchwały odrzucającej zarzut jest istotną wadą prowadzącą do stwierdzenia nieważności. Uchwała odrzucająca zarzut jest rozstrzygnięciem w indywidualnej sprawie, zatem w uzasadnieniu organ winien dążyć do wykazania, że inne rozstrzygnięcie nie było możliwe, wskazując na przyczyny niekorzystnego rozstrzygnięcia dla strony.
Uzasadnienie faktyczne zaskarżonej uchwały nie spełnia powyższego wymogu. Działka skarżącego o powierzchni ponad 5.000 m² położona jest w dolinie rzeki M. i rozciąga się po obu jej brzegach. Z uzasadnienia uchwały wynika, że Rada nie uwzględniła zarzutu o zmianę przeznaczenia działki na cele budowlane z uwagi na niekorzystne dla budownictwa warunki gruntowo-wodne i klimatyczne. W odpowiedzi na skargę organ stwierdził, że działka [...] położona jest na terenie zalewowym, na którym to terenie obowiązuje zakaz lokalizacji obiektów budowlanych. Uchwała nie określa, czy cała działka stanowi teren zalewowy, czy tylko jej część i ewentualnie jaka, co nie jest bez znaczenia z uwagi na znaczną powierzchnię działki. Projekt planu nie ustala strefy zalewowej w dolinie rzeki, a organ nie odniósł się do twierdzeń skarżącego, zawartych w zarzucie i powtórzonych w skardze, że tylko "lewa strona działki" jest terenem zalewowym, pozostała część jego zdaniem nadaje się pod zabudowę. Rysunek graficzny projektu planu wskazuje, że działki [...] i [...] położone także w dolinie rzeki plan przeznacza pod budownictwo mieszkaniowe. Podważa to argument, którym posługuje się organ, że cała dolina rzeki M. jest terenem zalewowym, na którym obowiązuje zakaz zabudowy. Ustalanie w planie różnych funkcji działek położonych w dolinie rzeki bez należytego uzasadnienia ich przeznaczenia, może wskazywać, że organ naruszył zasadę równości podmiotów wobec prawa. Nie zostało też niczym wykazane, że poziom wód gruntowych na działce jest wysoki i, że zabudowa bez zmiany ukształtowania terenu nie jest możliwa. Wobec braku opinii wyspecjalizowanego organu budzi wątpliwość stanowisko zawarte w uchwale, że jakiekolwiek podwyższenie terenu działki jest niedopuszczalne z uwagi na istniejący w tym obszarze zakaz zmiany stosunków wodnych, mogących pogorszyć warunki siedliskowe lasów. Ani studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy N., ani przepisy rozporządzenia Wojewody nie zakazują zabudowy mieszkaniowej na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, choć preferują ochronę kompleksów leśnych i łąkowych przed zainwestowaniem. Stąd też ustalenia projektu planu zakazujące zabudowy winny być wyczerpująco uzasadnione. Skoro działka [...] według twierdzeń organu położona jest na terenie zalewowym i w obszarze przyrodniczo cennym organ zobligowany był do przedstawienia jasnych, czytelnych argumentów, które zaważyły na nieuwzględnieniu zarzutu kwestionującego ustalenie projektu planu, które to ustalenie nie uwzględniło wniosku skarżącego o zmianę dotychczasowego przeznaczenia działki na działkę budowlaną.
Z powyższych względów wobec naruszenia art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym należało na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02.153.1270) stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały.
O wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu orzeczono na podstawie art. 152 cyt. ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI