IV SA/WA 324/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-05-25
NSAnieruchomościŚredniawsa
ewidencja gruntównieruchomościprawo administracyjnewłaściwość rzeczowastwierdzenie nieważnościczynność materialno-technicznazasób geodezyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów niższych instancji z powodu naruszenia przepisów o właściwości rzeczowej.

Sprawa dotyczyła wniosku o stwierdzenie nieważności czynności administracyjno-prawnej przyjęcia operatu kontroli ewidencji gruntów do zasobu geodezyjnego. Organy obu instancji umorzyły postępowanie, uznając, że czynność ta ma charakter materialno-techniczny i nie podlega trybowi stwierdzenia nieważności. Sąd administracyjny uchylił te decyzje, stwierdzając, że organy orzekały z naruszeniem właściwości rzeczowej, gdyż sprawa powinna być rozpatrzona przez organ wyższego stopnia.

Skarżąca M. S. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności czynności przyjęcia operatu kontroli ewidencji gruntów do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego. Organy niższych instancji uznały, że czynność ta ma charakter materialno-techniczny i nie podlega trybowi stwierdzenia nieważności z art. 156 k.p.a. Sąd administracyjny, po analizie akt, stwierdził, że skarżąca jest właścicielką działki, której dotyczyło postępowanie. Kluczowym błędem organów było orzekanie z naruszeniem właściwości rzeczowej. Zgodnie z przepisami, organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest organ wyższego stopnia. W tym przypadku, postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności powinno być wszczęte przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, a nie przez Starostę. Sąd uznał, że naruszenie przepisów o właściwości rzeczowej stanowi wadę uzasadniającą uchylenie decyzji obu instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, czynność ta ma charakter materialno-techniczny i nie jest decyzją administracyjną, w związku z czym nie można jej stwierdzić nieważności w trybie k.p.a.

Uzasadnienie

Organy niższych instancji prawidłowo wskazały, że tryb stwierdzenia nieważności z art. 156 k.p.a. dotyczy wyłącznie decyzji administracyjnych, a przyjęcie operatu jest czynnością materialno-techniczną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

p.g.k. art. 7d § 1

Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 22 § 1

Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 6a § 1

Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne

lit. b

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

lit. c

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Stwierdzenie nieważności dotyczy wyłącznie decyzji administracyjnych.

k.p.a. art. 157 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji z powodu niedopuszczalności.

k.p.a. art. 19

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji przestrzegają z urzędu swojej właściwości.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości stanowi przesłankę do stwierdzenia jej nieważności.

p.g.k. art. 7b § 2

Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne

pkt 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy orzekały z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej.

Godne uwagi sformułowania

przyjęcie do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego jest czynnością materialno - techniczną nie może mieć do niej zastosowania tryb wskazany w art.156 i nast. k.p.a. organy orzekające w sprawie przyjęły natomiast, iż żądanie skarżącej dotyczy stwierdzenia nieważności czynności materialno - technicznej w sprawie orzekano z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej, co stanowi wadę postępowania uzasadniającą uchylenie decyzji organów obu instancji.

Skład orzekający

Wanda Zielińska-Baran

przewodniczący

Marta Laskowska

członek

Tomasz Wykowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja właściwości rzeczowej organów w sprawach dotyczących ewidencji gruntów i stwierdzenia nieważności czynności administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ewidencją gruntów i przyjęciem operatu do zasobu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego - właściwości rzeczowej organów administracji, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Błąd w ustaleniu właściwości organu może prowadzić do uchylenia decyzji – lekcja z prawa administracyjnego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 324/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-05-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-02-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Marta Laskowska
Tomasz Wykowski /sprawozdawca/
Wanda Zielińska-Baran /przewodniczący/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie Asesor WSA Marta Laskowska, Asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2006 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności czynności administracyjno – prawnej I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] na rzecz skarżącej M. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty W. z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...], orzekającą o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności czynności administracyjno-prawnej przyjęcia do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego operatu kontroli ewidencji gruntów miasta T. za Nr [...].
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż: (-) decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności czynności administracyjno - prawnej przyjęcia do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego operatu kontroli ewidencji gruntów miasta T. za Nr [...], (-) uzasadniając wyżej wskazaną decyzję organ I instancji wskazał na bezprzedmiotowość postępowania wynikającą stąd, iż wszczynający je wniosek dotyczył stwierdzenia nieważności czynności administracyjno -prawnej, a przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, regulujące stwierdzenie nieważności, stosuje się tylko do decyzji administracyjnych, (-) odwołanie od decyzji organu I instancji wniosła K. W., reprezentowana przez M. S., (-) w odwołaniu tym podniesiono, iż powierzchnia 25 metrów kwadratowych powinna pozostać w ramach działki [...] i nie stanowić odrębnej działki nr [...].
Dalej organ odwoławczy wskazał, iż po ponownym rozpatrzeniu sprawy podziela stanowisko organu I instancji, albowiem istotnie zachodzą podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego wszczętego z wniosku K. W.
Uzasadniając powyższe organ odwoławczy wskazał na następujące okoliczności sprawy: (-) w sierpniu 2001 r. na wniosek K. W. wszczęte zostało postępowanie administracyjne dotyczące zapisów w ewidencji gruntów odnośnie działki ewidencyjnej nr [...] położonej w T., (-) w trakcie prowadzonego postępowania strona nie przedstawiła dokumentów, o których mowa w art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (jedn. tekst Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz.1086 z późn. zm.), które uzasadniałyby dokonanie zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów dotyczących działki nr [...] mimo pisemnego wezwania (pismo z dnia 16 sierpnia 2001 r., znak [...]), (-) ostatecznie wnioskodawczyni zmodyfikowała swój wniosek, żądając "stwierdzenia nieważności czynności administracyjno - prawnej przyjęcia do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego operatu kontroli ewidencji gruntów miasta T. za Nr [...]".
W ocenie organu odwoławczego przyjęcie operatu kontroli ewidencji gruntów i budynków do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego jest czynnością materialno - techniczną, w związku z czym nie może mieć do niej zastosowania tryb wskazany w art.156 i nast. k.p.a. Tryb ten można bowiem stosować wyłącznie w odniesieniu do decyzji administracyjnych. Z tego względu żądanie wnioskodawczyni jest bezprzedmiotowe, a zatem wszczęte postępowanie administracyjne należało umorzyć.
Skargę na powyższą decyzję złożyła M. S., zarzucając jej: (-) obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 2 i 7 Konstytucji R.P., art.2 pkt 1 i 8, art.3 ust.3 pkt 2, art.6a ust. 1 pkt 2 lit.b i ust.3, art.5, art. 11, art.12, art.14, art.20 ust.1 pkt 1 i ust.2 pkt 1, art. 22 ust.1 - 3, art.24 oraz art.24a Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz przepisów wykonawczych do tej ustawy, jak też dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków, (-) obrazę przepisów postępowania: art. 1, art.6-10, art.77§1, art.104, art.105 oraz art.107§3, art.156§1 pkt 2 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skargę należało uwzględnić, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności prawem materialnym i przepisami procesowymi.
W pierwszej kolejności należy wskazać, iż skarżącym w niniejszej sprawie jest M. S., która w skardze została określona została jako pełnomocnik K. W. Z dokumentów przedłożonych przez M. S. na rozprawie wynika bowiem, iż w dniu 9 maja 2005 r. (a zatem przed wydaniem decyzji przez organ I instancji), na mocy umowy darowizny, stała się ona właścicielką działki [...] położonej w T., przy ulicy W., której dotyczyło postępowanie administracyjne. Oznacza to, iż w postępowaniu tym wstąpiła ona w prawa procesowe K. W.
Zaskarżoną decyzję organu odwoławczego, jak też utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji należało wyeliminować z obrotu prawnego, albowiem wydano je z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej.
Zgodnie z art.19 k.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości miejscowej i rzeczowej. Zgodnie z art. 156§1 pkt 1 k.p.a. wydanie decyzji administracyjnej z naruszeniem przepisów o właściwości stanowi przesłankę do stwierdzenia jej nieważności.
Przedmiotem postępowania toczącego się z wniosku skarżącej jest -żądanie stwierdzenia nieważności czynności organu administracji. Jednoznacznie wynika to ze znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy pisma skarżącej z dnia [...] sierpnia 2003 r., skierowanego do Starosty Powiatu W., w którym wnosi ona o "stwierdzenie nieważności decyzji, która wydzielała (dokonała podziału działki, działek) działką obecnie oznaczoną nr [...] lub [...] w T., przylegającą do działki nr [...].(...) Zaskarżona niniejszym decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, prawdopodobnie bez podstawy prawnej i z naruszeniem prawa własności K. W., ponieważ pozbawiła ją jej własności bez uprzedniego wywłaszczenia ani w inny sposób legalny przewidziany przepisami prawa. (...) Podstawę prawną niniejszego wniosku stanowi art. 156§1 pkt 2 kp.a. ".
Organy orzekające w sprawie przyjęły natomiast, iż żądanie skarżącej dotyczy stwierdzenia nieważności czynności materialno - technicznej przyjęcia operatu kontroli ewidencji gruntów i budynków do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego, co zdaniem organów oznacza, iż w stosunku do tak określonego przedmiotu postępowania nie jest możliwe prowadzenie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności (postępowanie to nie miałoby swojego przedmiotu).
W związku z powyższym należy wskazać, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu (art. 157 § 2 k.p.a.). Stosownie do postanowień zawartych w art. 157 § 3 k.p.a. wszczęcie tego postępowania wymaga uprzedniej kontroli ze strony organu administracji, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne, warunkujące jego dopuszczalność. Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji administracyjnej na podstawie art. 157§3 k.p.a. następuje z powodu niedopuszczalności z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Jeżeli przesłanki nieważnościowe badane są merytorycznie, to organ wydaje na podstawie art. 158 k.p.a. decyzję o stwierdzeniu nieważności, odmowie stwierdzenia nieważności lub stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa.
Zgodnie z art.157§1 k.p.a. właściwy do orzekania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w trybie wskazanym w art.156 k.p.a. jest organ wyższego stopnia.
Zgodnie z art.7d pkt 1 oraz art.22 ust.1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego prowadzenie ewidencji gruntów i budynków pozostaje w kompetencji starostów, będących organami administracji geodezyjnej i kartograficznej (art.6a ust.1 pkt 2 lit.b ustawy).
Zgodnie z art.7b ust.2 pkt 2 ustawy organem wyższego stopnia w stosunku do organów administracji geodezyjnej i kartograficznej jest wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego.
Z powyższego wynika, iż organem umocowanym do rozpatrzenia w I instancji wniosku skarżącej o wszczęcie trybu z art.156 i nast. k.p.a. nie był Starosta W. a organ wyższego stopnia w stosunku do niego, tj. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...]. Rozstrzygniecie inspektora wojewódzkiego podlegałoby z kolei kontroli instancyjnej przez Głównego Geodetę Kraju (art.7a pkt 2 ustawy).
To wskazane wyżej organy winny były ocenić, czy istnieją przesłanki do merytorycznego rozpoznania żądania skarżącej, czy też z uwagi na brak przedmiotu postępowania o stwierdzenie nieważności wszczęcia tego postępowania należały odmówić na podstawie art.157§3 k.p.a.
W konsekwencji należy uznać, iż w sprawie orzekano z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej, co stanowi wadę postępowania uzasadniającą uchylenie decyzji organów obu instancji.
Z powyższych względów Sąd orzekł jak na wstępie na podstawie art. 145§1 ust.1 lit.c oraz - w zakresie zwrotu skarżącej kosztów postępowania sądowego - art.200 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI