IV SA/Wa 3133/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2018-05-18
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
ochrona środowiskaodpadypozwolenie zintegrowanezarządzenie pokontrolnekontrolainspekcja ochrony środowiskamechaniczno-biologiczne przetwarzanie odpadówPrawo ochrony środowiska

WSA w Warszawie oddalił skargę spółki na zarządzenie pokontrolne Inspektora Ochrony Środowiska dotyczące prowadzenia instalacji do przetwarzania odpadów bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego.

Spółka MPO zaskarżyła zarządzenie pokontrolne Inspektora Ochrony Środowiska, które nakazywało prowadzenie instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów wyłącznie na podstawie wymaganego pozwolenia zintegrowanego. Spółka argumentowała, że postępowanie o wydanie pozwolenia jest w toku i zarządzenie jest niewykonalne. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że obowiązek posiadania pozwolenia zintegrowanego wynika z przepisów prawa od 1 lipca 2015 r., a jego brak stanowi naruszenie, które organ miał prawo nakazać usunąć.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Miejskiego Przedsiębiorstwa Oczyszczania w [...] Sp. z o.o. na zarządzenie pokontrolne Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, dotyczące gospodarki odpadami. Zarządzenie nakazywało prowadzenie instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych wyłącznie na podstawie wymaganego pozwolenia zintegrowanego, wskazując, że działalność ta jest prowadzona bez takiego pozwolenia od 1 lipca 2015 r. Spółka kwestionowała zarządzenie, twierdząc, że postępowanie o wydanie pozwolenia jest w toku, a zarządzenie jest niezgodne z prawem i niemożliwe do wykonania, co mogłoby spowodować znaczną szkodę finansową i wizerunkową. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że obowiązek posiadania pozwolenia zintegrowanego dla tego typu instalacji wynika wprost z przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska i rozporządzenia wykonawczego, a jego niespełnienie jest naruszeniem prawa. Sąd wskazał, że ostateczne decyzje odmawiające wydania pozwolenia oraz wstrzymujące użytkowanie instalacji potwierdzają nielegalność jej eksploatacji. W ocenie Sądu, zarządzenie pokontrolne było uzasadnione i konieczne w celu wyeliminowania stwierdzonych naruszeń, a postępowanie kontrolne zostało przeprowadzone prawidłowo.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zarządzenie jest zgodne z prawem, ponieważ obowiązek posiadania pozwolenia zintegrowanego wynika wprost z przepisów prawa od określonego terminu, a jego brak stanowi naruszenie, które organ ma prawo nakazać usunąć.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek posiadania pozwolenia zintegrowanego dla instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych powstał z dniem 1 lipca 2015 r. na mocy przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska i rozporządzenia wykonawczego. Brak takiego pozwolenia jest naruszeniem prawa, a zarządzenie pokontrolne ma na celu jego wyeliminowanie. Sąd podkreślił, że ostateczne decyzje odmawiające wydania pozwolenia i wstrzymujące użytkowanie instalacji potwierdzają nielegalność jej eksploatacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.p.o.ś. art. 201 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Obowiązek uzyskania pozwolenia zintegrowanego dla instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych powstał z dniem 1 lipca 2015 r.

u.i.o.ś. art. 12 § ust. 1 pkt 1 i ust. 2

Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska

Podstawa prawna wydania zarządzenia pokontrolnego w przypadku stwierdzenia naruszeń prawa.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez WSA.

Pomocnicze

Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw art. 28 § ust. 3

Reguluje obowiązek uzyskania pozwolenia zintegrowanego dla instalacji eksploatowanych w dniu wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych.

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. określające katalog instalacji wymagających uzyskania pozwolenia zintegrowanego § ust. 5 pkt 3 załącznika

Wskazuje instalacje do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych jako wymagające pozwolenia zintegrowanego.

u.o. art. 194 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Podstawa do wymierzenia kary pieniężnej za przetwarzanie odpadów bez wymaganego zezwolenia.

u.o. art. 16 § pkt 2

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Nakaz prowadzenia gospodarki zmieszanymi odpadami komunalnymi.

u.o. art. 171

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Przepis określający wykroczenie związane z prowadzeniem gospodarki odpadami.

P.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

k.p.a. art. 7, 8, 12, 77 § 1, 78

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasady ogólne postępowania administracyjnego, podnoszone przez stronę skarżącą.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek posiadania pozwolenia zintegrowanego wynika z przepisów prawa. Brak pozwolenia zintegrowanego stanowi naruszenie prawa. Zarządzenie pokontrolne jest uzasadnione i konieczne w celu wyeliminowania naruszeń. Postępowanie kontrolne zostało przeprowadzone prawidłowo.

Odrzucone argumenty

Zarządzenie pokontrolne zostało wydane niezgodnie z przepisami ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska. Organ kontrolny nie przedstawił stanowiska ani nie wyjaśnił podstaw prawnych ustaleń kontrolnych. Nie zostały spełnione warunki do wydania zarządzenia pokontrolnego. Zarzędzenie pokontrolne zostało wydane z naruszeniem zasad ogólnych postępowania (art. 7, 8, 12, 77 § 1 i 78 k.p.a.). Zarzędzenie pokontrolne jest niewykonalne i może spowodować znaczną szkodę dla Spółki. Sformułowanie zarządzenia jest nieprawidłowe i uniemożliwia odczytanie przypisanego naruszenia.

Godne uwagi sformułowania

przetwarzanie odpadów w tej instalacji prowadzone było wyłącznie na podstawie wymaganego przepisami uprawnienia. jej działalność w tym zakresie prowadzona jest nadal bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego. obowiązek uzyskania pozwolenia zintegrowanego dla instalacji [...] powstał z dniem 1 lipca 2015 r. nie można uznać, że MPO nie posiada stosownego pozwolenia zintegrowanego, gdyż postępowanie dotyczące udzielenia pozwolenia nie zostało zakończone i obecnie toczy się przed sądem. zarządzenie pokontrolne, w przeciwieństwie do decyzji wymierzającej karę za naruszenie środowiska, ma formę niejako sygnalizacyjną i adresat takiego zarządzenia w zakreślonym terminie jest zobowiązany do wyjaśnienia jakie działania w związku z tym zarządzeniem podjął.

Skład orzekający

Kaja Angerman

przewodniczący

Aneta Dąbrowska

członek

Małgorzata Małaszewska-Litwiniec

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku posiadania pozwolenia zintegrowanego dla instalacji przetwarzania odpadów komunalnych oraz uprawnień organów Inspekcji Ochrony Środowiska do wydawania zarządzeń pokontrolnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku pozwolenia zintegrowanego i toczącego się postępowania administracyjnego/sądowego w tej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska – legalności prowadzenia instalacji przetwarzania odpadów. Pokazuje konflikt między wymogami prawnymi a interesami przedsiębiorcy, co jest istotne dla firm z branży i prawników.

Czy można prowadzić instalację przetwarzania odpadów bez pozwolenia? Sąd administracyjny wyjaśnia.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 3133/17 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2018-05-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-11-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Aneta Dąbrowska
Kaja Angerman /przewodniczący/
Małgorzata Małaszewska-Litwiniec /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Ochrona środowiska
Sygn. powiązane
III OSK 935/21 - Wyrok NSA z 2022-03-31
II OZ 471/18 - Postanowienie NSA z 2018-05-08
Skarżony organ
Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 519
art. 201 ust 1
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant ref. Marta Pachulska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2018 r. sprawy ze skargi Miejskiego Przedsiębiorstwa Oczyszczania w [...] Sp. z o o. z siedzibą w [...] na zarządzenie pokontrolne [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie gospodarki odpadami oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarządzenie pokontrolne [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (zwanego dalej MWIOŚ) z [...].10.2017 r. nr [...], wydane zostało na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2016 r. poz. 1688) oraz ustaleń kontroli, przeprowadzonej w okresie od [...] czerwca do [...] lipca 2017 r. w Miejskim Przedsiębiorstwie Oczyszczania w [...] Sp. z o.o., ul. [...] - na terenie Zakładu Unieszkodliwiania Odpadów "[...]" przy ul. [...] w [...], udokumentowanej protokołem kontroli Nr [...]. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zarządził w nim, aby przetwarzanie odpadów w tej instalacji prowadzone było wyłącznie na podstawie wymaganego przepisami uprawnienia. Zaznaczył, że jej działalność w tym zakresie prowadzona jest nadal bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego. Jednocześnie wyznaczył termin przesłania pisemnej informacji o zakresie podjętych działań, służących wyeliminowaniu wskazanych w zarządzeniu naruszeń, na dzień [...].10.2017 r. Stan niniejszej sprawy przedstawia się następująco. Podczas kontroli ustalono, że Spółka prowadzi mechaniczno-biologiczne przetwarzanie zmieszanych odpadów komunalnych, pomimo nieuzyskania w postępowaniu administracyjnym wymaganego pozwolenia zintegrowanego. Organ podał, że instalacje do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych, w tym także funkcjonująca na terenie zakładu przy ul. [...] w [...], zostały ujęte w ust. 5 pkt 3 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. określającego katalog instalacji wymagających uzyskania pozwolenia zintegrowanego. W powiązaniu z treścią art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r. poz. 1101 - wejście w życie z dniem 5 września 2014 roku), obowiązek uzyskania pozwolenia zintegrowanego dla instalacji, które są eksploatowane w dniu wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych, wydanych na podstawie ark 201 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1 (wskazanego rozporządzenia Ministra Środowiska) oraz nie były objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia zintegrowanego ze względu na rodzaj prowadzonej w niej działalności przed dniem wejścia w życie tych przepisów, a od dnia ich wejścia w życie będą objęte tym obowiązkiem - powstał z dniem 1 lipca 2015 r. We wniesionej skardze Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania w [...] Sp. z o. o. zażądało uchylenia zarządzenia pokontrolnego, wstrzymania jego wykonania i zarzuciło zaskarżonemu zarządzeniu pokontrolnemu: • wydanie go niezgodnie z przepisami art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2016 r. poz. 1688), • wskazanie wymogu przetwarzania odpadów w instalacji do mechaniczno- biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych (dalej MBP) eksploatowanej przez Spółkę na terenie Zakładu Unieszkodliwiania Odpadów "[...]" przy ul. [...] w [...], wyłącznie na podstawie uprawnień wymaganych przepisami prawa, tj. pozwolenia zintegrowanego wydanego na podstawie art. 201 ustawy Prawo ochrony środowiska, zwierającego w swojej treści zezwolenie na przetwarzania odpadów, • wydanie zarządzenia pokontrolnego w sytuacji, gdy Organ kontrolny nie przedstawił stanowiska ani co do faktów, ani nie wyjaśnił podstaw prawnych ustaleń kontrolnych, a tym samym do wydania zarządzenia pokontrolnego nie zostały spełnione warunki z art. 12 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, bowiem nie istnieją prawidłowe ustalenia kontrolne, na podstawie których Organ mógł wydać zarządzenie pokontrolne, • nieprzestrzeganie zasad ogólnych postępowania poprzez uchybienie przez Organ artykułom: 7, 8, 12, 77 § 1 i 78 k.p.a. w związku z niepodejmowaniem czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w dniu [...] stycznia 2015 r. Spółka wystąpiła z wnioskiem do Marszałka Województwa [...] o udzielenie pozwolenia zintegrowanego dla instalacji [...] przy ul. [...], które – jak podano - będzie w pełni harmonijne z prowadzoną działalnością i obowiązującym prawem. Decyzję otrzymano dopiero po [...] miesiącach prowadzonego postępowania. Z uwagi na to, że była to decyzja odmowna - została zaskarżona, o czym Organ był informowany. Organowi znany jest też fakt złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Środowiska, utrzymującą decyzję Marszałka Województwa [...], odmawiającą Skarżącej wydania pozwolenia zintegrowanego na eksploatację instalacji MBP. Skarżąca przyznała, że od dnia [...] lipca 2015 r. winna eksploatować instalację [...] ma podstawie pozwolenia zintegrowanego. Jednak - jej zdaniem - po tej dacie w instalacji [...] przetwarzanie prowadzone jest zgodnie z treścią uzupełnianego wniosku o wydanie tego pozwolenia, procedowanego przez Marszałka. Spółka stoi na stanowisku, iż Marszałek w sposób nierzetelny przeprowadził postępowanie i niewłaściwie odmówił MPO udzielenia pozwolenia zintegrowanego. Z tego Skarżąca wyprowadziła konkluzję, że nie można uznać, iż MPO nie posiada stosownego pozwolenia zintegrowanego, gdyż postępowanie dotyczące udzielenia pozwolenia nie zostało zakończone i obecnie toczy się przed sądem. Wobec tego zarządzenie Organu, wskazujące na konieczność przetwarzania odpadów wyłącznie na podstawie uprawnienia wymaganego przepisami prawa, sugeruje, że Spółka łamie prawo. Ustalenie takie jest jednak niezgodne ze stanem faktycznym, a przez to świadczy o nieprzestrzeganiu zasad ogólnych postępowania i uchybieniu przez Organ artykułów: 7, 8, 12, 77 § 1 i 78 k.p.a. w związku z niepodejmowaniem czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zwrócono też uwagę na pewne nieścisłości, bowiem w protokole z kontroli, w ustaleniach z kontroli (str. 4), Organ wskazał, iż sposób mechaniczno - biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych nie uległ zmianie w stosunku do ustaleń kontroli Nr [...], przeprowadzonej w okresie [...] luty - [...] marzec 2017 r. oraz kontroli Nr [...] przeprowadzonej w okresie [...] październik - [...] listopad 2016 r. Jednak, jak podniosła Skarżąca, w obydwu poprzednich kontrolach, mimo że Organ wskazał jako naruszenie brak pozwolenia zintegrowanego dla eksploatacji tej instalacji, nie umieszczał w zarządzeniach pokontrolnych obowiązków niemożliwych do zastosowania przez Spółkę. Z tego wyprowadzono wniosek, że zarządzenie to zostało wydane niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, tj. niezgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska. Nadmieniono, że zarządzenie takie wydawane jest w razie stwierdzenia w wyniku przeprowadzonej kontroli naruszeń prawa i ma na celu wyeliminowanie tych naruszeń poprzez zobowiązanie do poinformowania o działaniach, jakie kontrolowana jednostka podjęła, aby dalsza jej działalność nie naruszała prawa. Z tego Skarżąca wyprowadziła wniosek, że przysługujące Organowi kompetencje w zakresie wydawania zarządzeń pokontrolnych, nie mogą być przez niego wykorzystywane w celach instruktażowych, do bieżącego pouczania i przypominania o obowiązkach ciążących na kontrolowanej jednostce, a wynikających z przepisów prawa, gdyż służą wyłącznie przeciwdziałaniu stwierdzonym w toku kontroli naruszeniom. W kontrolowanym zarządzeniu – jak wskazano - Organ nakazał prowadzenie działalności związanej z zagospodarowaniem odpadów, tj. przetwarzanie odpadów należy prowadzić wyłącznie na podstawie wymaganego przepisami uprawnienia, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. W ocenie Skarżącej, takie sformułowanie aktu prawnego jest nieprawidłowe, bowiem z jego treści nie jest możliwe odczytanie, jakie naruszenie Organ przypisuje adresatowi zarządzenia i na czym miałoby polegać usunięcie nieprawidłowości. Skarżąca stwierdziła, że takie sformułowanie powoduje, iż zarządzenie jest niemożliwe do wykonania i z tego powodu zasadne jest jego uchylenie. Wykonanie zarządzenia, jak podkreślono, a więc zaprzestanie przetwarzania odpadów w instalacji [...] skutkowałoby niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody dla MPO oraz spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków, tj.: • zaprzestanie prowadzenia przetwarzania odpadów w instalacji [...] oraz zabezpieczenie niefunkcjonującej Instalacji wiązałoby się z koniecznością poniesienia znacznych nakładów finansowych przez Spółkę; • ponowne uruchomienie instalacji [...] także będzie pociągało za sobą istotne nakłady finansowe; • wstrzymanie prowadzenie przetwarzania na instalacji [...] może uniemożliwić Spółce wywiązanie się z umów o świadczenie usług w zakresie zagospodarowania odpadów, co oznaczało będzie utratę dochodów Spółki oraz może nadszarpnąć wizerunek Spółki na rynku. Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego, zaznaczając jednocześnie, że w żaden sposób wstrzymanie to nie przesądza o sposobie rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w zaskarżonym zarządzeniu pokontrolnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Przy czym w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd, badając legalność zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego, w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy, doszedł do przekonania, że skarga nie została oparta na uzasadnionych podstawach, a Sąd działając z urzędu nie dostrzegł innych podstaw do jej uwzględnienia. Niewątpliwie wskazany w zarządzeniu pokontrolnym obowiązek, doprecyzowany w uzasadnieniu tego zarządzenia, odpowiada stwierdzonym naruszeniom i ma na celu ich wyeliminowanie na przyszłość. Znajduje on też podstawę w podanych przez Organ przepisach prawa materialnego. Obowiązek posiadania pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do mechaniczno- biologicznego przetwarzania odpadów powstaje bowiem wprost z mocy prawa, a jego niespełnienie zagrożone jest określonymi sankcjami. Nie budzi wątpliwości, że począwszy od dnia [...] lipca 2015 r., powstał obowiązek posiadania przez Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania w [...] Sp. z o. o. pozwolenia zintegrowanego dla instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych, prowadzonej przez Zakład Unieszkodliwiania Odpadów "[...]" przy ul. [...] w [...]. Wynika on z art. 201 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r, - Prawo ochrony Środowiska (Dz. U. z 2017 r. poz. 519, ze zm.) i powstał z dniem 1 lipca 2015 r. na skutek wejścia w życie zarówno ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r. poz. 1101), jak i rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. w sprawie instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (Dz. U. z 2014r. poz. 1169). W efekcie instalacje do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych, w tym także funkcjonująca na terenie Zakładu Unieszkodliwiania Odpadów "[...]" przy ul. [...] w [...], zostały ujęte w ust. 5 pkt 3 załącznika do wskazanego rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r., określającego katalog instalacji wymagających uzyskania pozwolenia zintegrowanego. W powiązaniu z treścią art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw, obowiązek uzyskania pozwolenia zintegrowanego dla instalacji, które są eksploatowane w dniu wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 201 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1 (wskazanego rozporządzenia Ministra Środowiska) oraz nie były objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia zintegrowanego ze względu na rodzaj prowadzonej w niej działalności przed dniem wejścia w życie tych przepisów, a od dnia ich wejścia w życie będą objęte tym obowiązkiem - powstał z dniem 1 lipca 2015 roku. Nadto, pozwolenie zintegrowane jest rodzajem pozwolenia emisyjnego i co do zasady musi być uzyskane przed dniem, w którym ten obowiązek jest wymagany, na podstawie odpowiedniego przepisu (por. M. Górski, Odpowiedzialność administracyjna w ochronie środowiska, Warszawa 2008, s. 88-89). Przy czym odmowna decyzja ostateczna (jak ma to miejsce w niniejszej sprawie) oznacza brak pozwolenia zintegrowanego. Poza tym, jak stanowi teza 5 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE z 24 listopada 2010 r. w sprawie emisji przemysłowych (zintegrowane zapobieganie zanieczyszczeniom i ich kontrola - Dz. U. UE. L. 2010. 334. 17 z 2010.12.17), w celu zapewnienia zapobiegania zanieczyszczeniom i ich kontroli, każda z instalacji powinna być eksploatowana wyłącznie wtedy, gdy posiada pozwolenie lub, w przypadku pewnych instalacji i czynności, w których wykorzystuje się rozpuszczalniki organiczne, wyłącznie wtedy, gdy posiada pozwolenie lub jest zarejestrowana. W piśmiennictwie wyrażono pogląd, który Sąd w tym składzie podziela, według którego pozwolenie emisyjne ma charakter instrumentu prewencyjnego w takim sensie, że musi być uzyskane przed podjęciem eksploatacji instalacji skutkującej powstaniem emisji. Jeżeli ustawa dla określonego rodzaju instalacji wymaga uzyskania pozwolenia, nie można rozpocząć jej eksploatacji takiej zgody wcześniej nie uzyskując (por. M. Górski, [w:] Prawo ochrony środowiska. Komentarz, Warszawa 2014, s. 551). Brak posiadania przez Skarżącą tego zezwolenia, jest w niniejszej sprawie kwestią bezsporną. [...]WIOŚ w okresie od dnia od [...] czerwca do [...] lipca 2017 r. przeprowadził kontrolę w MPO - na terenie Zakładu Unieszkodliwiania Odpadów "[...]" przy ul. [...] w [...]. Kontrola została rozpoczęta bez zawiadomienia przedsiębiorcy o zamiarze jej wszczęcia i była w szczególności ukierunkowana na zagadnienia związane z przetwarzaniem odpadów w instalacji MBP oraz powstające w wyniku jej eksploatacji uciążliwości zapachowe. Fakt ten sygnalizowali mieszkańcy okolicznych terenów. Podczas tej kontroli stwierdzono w protokole następujące nieprawidłowości: 1) od dnia [...] lipca 2015 r. Skarżąca przetwarza odpady bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego, 2) brak jest pozwolenia zintegrowanego dla instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych, 3) prowadzenie gospodarkę odpadami w sposób powodujący uciążliwości zapachowe (odory). W protokole kontroli nadmieniono, że [...]WIOŚ wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wymierzenia kary pieniężnej, na podstawie art. 194 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 45 ust. 8 i ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, a także skierował do Sądu Rejonowego dla [...] wniosek o ukaranie dyrektora Zakładu Unieszkodliwiania Odpadów "[...]" za prowadzenie gospodarki zmieszanymi odpadami komunalnymi w sposób niezgodny z nakazem określonym w art. 16 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, tj. za wykroczenie z art. 171 tej ustawy. Decyzją z dnia [...].10.2016 r. [...]WIOŚ wymierzył MPO administracyjną karę pieniężną za przetwarzanie odpadów bez wymaganego zezwolenia. Decyzja ta jest nieostateczna. W dniu [...].10.2017 r. w Sądzie Rejonowym dla [...] w [...] zapadł wyrok nakazowy, w którym dyrektor Zakładu Unieszkodliwiania Odpadów "[...]" został uznany za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, stanowiącego wykroczenie z art. 171 ustawy o odpadach. Trzeba też mieć na uwadze, że Marszałek Województwa [...] ostateczną decyzją z dnia [...].11.2016 r. nr [...] odmówił udzielenia Skarżącej pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji [...]. Od tej decyzji wpłynęło odwołanie do Ministra Środowiska, który decyzją z dnia [...].04.2017 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...], odmawiającą udzielenia przedmiotowego pozwolenia zintegrowanego. WSA zaś nieprawomocnym wyrokiem z dnia 27.10.2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 1327/17 skargę na tę decyzję oddalił. Sąd ten miał na względzie, że mechaniczna część instalacji Skarżącej nie spełnia wymogów najlepszych dostępnych technik i nie zapewnia wysokiego poziomu ochrony środowiska. Wskazano, że niedopuszczalna jest rezygnacja z podjęcia jakichkolwiek działań dostosowawczych, kosztem utraty efektów środowiskowych i dalsze korzystanie z technologii nieefektywnej i niespełniającej wymagań. Wniesiona skarga kasacyjna nie została natomiast dotychczas rozpoznana. Poza tym, należy mieć na względzie, że uprzednio [...]WIOŚ decyzją z dnia [...].08.2016 r. - na podstawie art. 365 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska - wstrzymał użytkowanie instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów prowadzonej przez MPO, zlokalizowanej przy ul. [...] w [...]. Powodem był brak wymaganego pozwolenia zintegrowanego. Termin bezpiecznego dla środowiska wstrzymania użytkowania instalacji określono na [...] grudnia 2016 r. Na skutek wniesionego odwołania, Główny Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z dnia [...].10.2016 r. utrzymał w mocy tę decyzję [...]WIOŚ. Tu również WSA nieprawomocnym wyrokiem z dnia 9.05.2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 2971/16 skargę na tę decyzję oddalił. Celem jej wydania, jak zaznaczono w tym wyroku, było niedopuszczenie do zmiany na gorsze istniejącego stanu środowiska. Wniesiona skarga kasacyjna nie została natomiast dotychczas rozpoznana. Wobec tego, w realiach rozpatrywanej sprawy wydanie owego zarządzenia pokontrolnego było uprawnione i konieczne, skoro Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania w [...] Sp. z o. o., mimo braku posiadania pozwolenia zintegrowanego dla instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych, prowadzonej przez Zakład Unieszkodliwiania Odpadów "[...]" przy ul. [...] w [...] (o czym nadmieniono w uzasadnieniu tego zarządzenia pokontrolnego), nadal prowadzi tę działalność i to w sytuacji, gdy wydana została ostateczna decyzja wstrzymująca użytkowanie tej instalacji, określająca termin bezpiecznego dla środowiska wstrzymania jej użytkowania na koniec 2016 r., skontrolowana przez WSA. Funkcjonowanie tej instalacji jest zatem kontynuowane od ponad roku, w sposób nielegalny. Przedmiotowe zarządzenia pokontrolne wydane zostało zatem, wbrew zarzutom skargi, zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, poza tym do jego wydania znajdowały zastosowanie przepisy tej właśnie ustawy, a nie k.p.a. W ocenie Sądu, właściwie zostało też przeprowadzone poprzedzające jego wydanie postępowanie kontrolne, którego ustalenia znalazły odzwierciedlenie w protokole nr [...]. Sprawa została zatem w dostatecznym stopniu wyjaśniona, a więc pozwalającym na wydanie owego zarządzenia, w oparciu o wyniki przeprowadzonej kontroli, udokumentowane protokołem. Fakt zaś, że Skarżąca nadal chce eksploatować przedmiotową instalację, nie czyniąc na nią nakładów i nie zważając na nie spełnienie wymogów najlepszych dostępnych technik oraz na nie zapewnienie wysokiego poziomu ochrony środowiska, nie mógł przemawiać za trafnością argumentacji skargi, o braku możliwości wykonania tego zarządzenia pokontrolnego. Wbrew argumentacji skargi, z jego treści jest możliwe odczytanie, jakie naruszenie Organ przypisuje Adresatowi zarządzenia i na czym miałoby polegać usunięcie istniejącej nieprawidłowości. Trzeba też nadmienić, że zarządzenie pokontrolne, w przeciwieństwie do decyzji wymierzającej karę za naruszenie środowiska, ma formę niejako sygnalizacyjną i adresat takiego zarządzenia w zakreślonym terminie jest zobowiązany do wyjaśnienia jakie działania w związku z tym zarządzeniem podjął. Mogą się one jednak sprowadzać do wyrażenia przekonania o braku konieczności podejmowania przez dany podmiot konkretnych działań, z podaniem stosownej argumentacji za tym przemawiającej.
Z przytoczonych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI