IV SA/Wa 2616/20

IV SA/Wa 2616/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-06-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-12-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grzegorz Rząsa /przewodniczący sprawozdawca/
Jarosław Łuczaj
Katarzyna Golat
Symbol z opisem
6132 Kary pieniężne za naruszenie wymagań ochrony środowiska
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III OSK 7000/21 - Wyrok NSA z 2023-02-21
Skarżony organ
Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 7, art. 77, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Rząsa (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Katarzyna Golat sędzia WSA Jarosław Łuczaj po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.W. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...]września 2020 r., [...] w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej oddala skargę.
Uzasadnienie
I. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: "GIOŚ" lub "organ II instancji") z [...] września 2020 r., [...] utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: "WIOŚ" lub "organ I instancji") z [...] października 2019 r., [...], nakładającą karę pieniężną w wysokości 50.000 zł na S. W. (dalej: "skarżący") prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] będącego odbiorcą odpadu o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przywiezionego nielegalnie z terenu USA na terytorium Polski, tj. bez dokonania zgłoszenia.
II. Zaskarżona decyzja została oparta na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych.
II.1.1. W dniu 2 kwietnia 2013 r. w wyniku zgłoszenia celnego pojazdu marki: [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], sprowadzonego z terenu USA na terytorium Polski przez skarżącego, funkcjonariusze Urzędu Celnego w [...], Oddziału Celnego Baza Kontenerowa, ujawnili nielegalne przemieszczanie odpadu w postaci ww. pojazdu, z pominięciem wymaganej procedury zgłoszeniowej. W związku z powyższym pismem z 18 kwietnia 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...], Oddziału Celnego "Baza Kontenerowa" zawiadomił GIOŚ o nielegalnym międzynarodowym przemieszczeniu odpadu oraz przekazał całą zebraną w tej sprawie dokumentację.
II.1.2. GIOŚ po przeanalizowaniu nadesłanej dokumentacji w dniu 9 maja 2013 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne, znak: [...] w sprawie określenia sposobu gospodarowania odpadem o kodzie: 16 01 04* w postaci uszkodzonego na skutek zalania pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przez skarżącego, będącego odbiorcą odpadu, odpowiedzialnym za jego nielegalne międzynarodowe przemieszczenie z terytorium USA na terytorium Polski. W toku ww. postępowania GIOŚ postanowieniem z [...] października 2013 r., [...], wezwał skarżącego do zagospodarowania przedmiotowego odpadu w postaci uszkodzonego na skutek zalania pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów, posiadającego decyzję właściwego organu w zakresie gospodarki odpadami, wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów, określając termin realizacji powyższych działań na 30 dni od daty doręczenia postanowienia. Skarżący skorzystał z przysługującego mu uprawnienia i wniósł zażalenie na ww. postanowienie. GIOŚ podtrzymał swoje stanowisko w kwestii uznania ww. pojazdu za odpad i postanowieniem z [...] kwietnia 2014 r., [...], utrzymał w mocy postanowienie z [...] października 2013 r., [...] w części dotyczącej wezwania do zagospodarowania odpadu o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego na skutek zalania pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów lub przedsiębiorcę prowadzącego punkt zbierania pojazdów, zaś uchylił ww. postanowienie w części dotyczącej terminu jego wykonania i określił termin wykonania postanowienia z [...] kwietnia 2014 r., [...] jako nie dłuższy niż 30 dni od dnia otrzymania postanowienia. Skarżący zaskarżył postanowienie z [...] kwietnia 2014 r., [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 10 grudnia 2014 r., IV SA/Wa 1730/14 oddalił skargę na ww. postanowienie. W uzasadnieniu ww. wyroku, Sąd wskazał, iż w ocenie Sądu organ, wydając zaskarżone postanowienie, w sposób właściwy dokonał oceny zgromadzonego materiału dowodowego w kwestii uznania spornego pojazdu za odpad, a w konsekwencji zobowiązał skarżącego do zagospodarowania odpadu o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego na skutek zalania pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów, posiadającego decyzję właściwego organu w zakresie gospodarki odpadami, wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów. W ocenie ww. Sądu, GIOŚ prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy i w sposób wyczerpujący uzasadnił, dlaczego ww. pojazd został uznany za odpad. Pismem z 2 marca 2015 r. skarżący złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 10 grudnia 2014 r., IV SA/Wa 1730/14, zaś NSA wyrokiem z 27 stycznia 2017 r., II OSK 1161/15 oddalił rzeczoną skargę kasacyjną.
II.1.3. Decyzją z [...] stycznia 2018 r., [...] GIOŚ nałożył na skarżącego, obowiązek zagospodarowania odpadu o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], sprowadzonego z terenu USA na terytorium Polski, przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów lub przedsiębiorcę prowadzącego punkt zbierania pojazdów. Strona skorzystała z przysługującego jej uprawnienia i złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją. GIOŚ decyzją z [...] czerwca 2018 r., [...], utrzymał w mocy decyzję [...] stycznia 2018 r. [...]. Obowiązek nałożony ww. decyzją został wykonany, a na dowód powyższego Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego przekazał zaświadczenie o demontażu pojazdu numer [...] z dnia 19 lutego 2019 r. wystawione przez podmiot [...], dla pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...].
II.2. WIOŚ decyzją z [...] października 2019 r., [...] nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 50.000 zł, będącego odbiorcą odpadu o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przywiezionego nielegalnie z terenu USA na terytorium Polski, tj. bez dokonania zgłoszenia. WIOŚ wskazał, że wskazany wyżej pojazd nabyty przez skarżącego uległ zniszczeniu na skutek huraganu i powodzi jaka miała miejsce na terenie Stanów Zjednoczonych Ameryki. Jak wskazują wydruki aukcji internetowych ofert sprzedaży przedmiotowego pojazdu na terenie USA, był on przeznaczony wyłącznie na części, jako odpad - pojazd wycofany z eksploatacji posiadający szkody główne określane jako woda/powódź. Organ I instancji dodał również, że z przeprowadzonej w dniu 2 kwietnia 2013 r., przez funkcjonariuszy Oddziału Celnego w [...] "Baza Kontenerowa" rewizji zgłoszonego pojazdu, wynika, iż posiadał on ślady po zalaniu błotem lub wodą - tapicerka oraz podłoga nosiła ślady zalania, widoczne były ślady pleśni na tapicerce, w schowkach woda, rdza na podwoziu, wewnątrz unosił się zapach stęchlizny. Stwierdzono także, uszkodzenia zderzaka, tylnego prawego nadkola oraz tylnego zderzaka (uszkodzenia były potwierdzone dokumentacją fotograficzna). WIOŚ powołał się również na ocenę techniczną nr [...] wykonaną przez K. R., wskazującą, że pojazd posiadał uszkodzenia na skutek działania huraganu, tj. poszycie zewnętrzne zderzaka przedniego - zarysowane, poszycie zewnętrzne zderzaka tylnego zarysowane, skorodowana powierzchnia rur wydechowych, zawilgocone wnętrze świateł zespolonych, wnętrze zanieczyszczone i zawilgocone, opony bez powietrza, tapicerka foteli zarówno przednich jak i tylnych zawilgocona - nalot pleśni, wykładzina podłogowa wilgotna z rdzawymi naciekami, część elementów metalowych skorodowana, nadmierny nalot korozyjny na aluminiowych osprzętach silnika, skorodowane tarcze kół hamulcowych, w bagażniku zanieczyszczenia po opadach. Ze względu na możliwość obecności wody w instalacji wlotu powietrza do silnika nie podejmowano prób jego uruchomienia. Dla przedmiotowego pojazdu skarżący przedstawił dokument Salvage Certificate, który według uwierzytelnionego tłumaczenia jest Świadectwem Własności Pojazdu z Odzysku. Jak wynika z treści dokumentu, nie został on wypełniony w kluczowych sekcjach, dotyczących rodzaju uszkodzenia pojazdu oraz jego przeznaczenia. W tym kontekście, WIOŚ zauważył, że dokument Salvage Certificate, wydawany jest tylko dla pojazdów uszkodzonych lub uznanych za zagubione albo utracone. Szczególnie ważne jest, aby taki dokument wskazywał rodzaj uszkodzeń pojazdu, dla którego został wydany, a także przeznaczenie tego pojazdu, warunkujące dalsze wymagania co do możliwości jego użytkowania. W przypadku załączonego dokumentu ww. pola nie zostały wypełnione. Powyższe w zestawieniu z rzeczywistymi uszkodzeniami pojazdu, a także z informacjami z internetowej oferty sprzedaży tego pojazdu, wskazuje na niezgodność informacji zawartych w Świadectwie Własności Pojazdu z Odzysku, z jego stanem faktycznym oraz rzeczywistym przeznaczeniem przedmiotowego pojazdu na terenie USA. W treści dokumentu Salvage Certificate znajduje się ponadto adnotacja: "Wprowadzanie zmian lub skreśleń w dokumencie powoduje utratę jego ważności". Zatem w ocenie WIOŚ, brak wypełnienia dokumentu w polach szczególnie wymaganych czyni ten dokument niewiarygodnym, a ewentualne usunięcie wpisów zgodnych z informacjami przedstawionymi w ofercie sprzedaży PARTS ONLY (tylko na części), wskazuje, że dokument ten jest nieważny. Pojazd objęty kontrolowanym postępowaniem, w chwili nabycia go przez skarżącego, nie był zarejestrowany ani homologowany. W oparciu o powyższe rozważania, WIOŚ uznał wskazany dokument za niewiarygodny i nieważny, a zatem niestanowiący odpowiednika dowodu rejestracyjnego pojazdu. Powyższe skutkuje brakiem możliwości rejestracji pojazdu na terytorium RP, a tym samym brakiem możliwości użytkowania pojazdu w sposób zgodny z jego dotychczasowym przeznaczeniem. W związku z tym okoliczność związana z brakiem możliwości użytkowania pojazdu w sposób zgodny z jego pierwotnym przeznaczeniem, zdaniem WIOŚ wpływ na uznanie pojazdu za odpad. Dokumentacja fotograficzna, jak również ocena techniczna wskazuje, że przedmiotowy pojazd posiada takie elementy jak silnik, zbiornik paliwa, skrzynię biegów, amortyzatory, w których znajdują się płyny eksploatacyjne, wykazujące właściwości niebezpieczne (substancje ropopochodne). Z tego względu, ww. pojazd został zakwalifikowany przez WIOŚ pod kodem 16 01 04*, tj. jako odpad niebezpieczny. Konstatując, organ I instancji uznał, że skarżący wszedł w posiadanie odpadu poza granicami kraju a następnie przemieścił go na jego terytorium bez zgody właściwego organu, tj. GIOŚ, czym dopuścił się nielegalnego przemieszczania odpadów. Nielegalne sprowadzenie odpadów bez dokonania zgłoszenia skutkuje sankcjami w postaci kar pieniężnych, określonymi w ustawie z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. z 2020 r., poz. 1792; dalej: "u.m.p.o."), zgodnie z którym Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska nakłada na odbiorcę odpadów przywiezionych nielegalnie bez dokonania zgłoszenia, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości od 50.000 do 500.000 zł. Wobec wyżej opisanych szczegółowo okoliczności, wskazujących na wystąpienie wszystkich przesłanek zawartych w u.m.p.o., po przeanalizowaniu przedmiotowej sprawy na gruncie aktualnego stanu prawnego i faktycznego, WIOŚ postanowił nałożyć na skarżącego, jako odbiorcę odpadów przywiezionych nielegalnie z zagranicy bez dokonania zgłoszenia, karę pieniężną w wysokości 50.000 zł.
II.3. Na skutek wniesionego odwołania GIOŚ decyzją z [...] września 2020 r., [...] utrzymał w mocy decyzję WIOŚ z [...] października 2019 r, [...]. Na wstępie swych rozważań, GIOŚ stwierdził, iż z kwestia uznania za odpad pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], nielegalnie przywiezionego z zagranicy do Polski, którego odbiorcą był skarżący, została prawidłowo rozstrzygnięta przez organ I instancji. Zdaniem organu II instancji, kluczowa w przedmiotowej sprawie jest okoliczność, że zagadnienie uznania skarżącego, za odbiorcę odpadu sprowadzonego nielegalnie jak i kwestia wypełniania definicji odpadu przez pojazd marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], była poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jak również Naczelnego Sądu Administracyjnego. GIOŚ wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, prawomocnym wyrokiem z 10 grudnia 2014 r., IV SA/Wa 1730/14 oddalił skargę na postanowienie GIOŚ z [...] października 2013 r., [...]. GIOŚ podkreślił, że w ocenie Sądu, organ wydając zaskarżone postanowienie, w sposób właściwy dokonał oceny zgromadzonego materiału dowodowego w kwestii uznania spornego pojazdu za odpad ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2021 r., poz. 779; dalej: "u.o.o."), a w konsekwencji zobowiązał skarżącego do zagospodarowania odpadu o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego na skutek zalania pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów, posiadającego decyzję właściwego organu w zakresie gospodarki odpadami, wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów. W ocenie ww. Sądu, GIOŚ prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy i w sposób wyczerpujący uzasadnił, dlaczego ww. pojazd został uznany za odpad. W ocenie organu II instancji, zostało przesądzone, że pojazd marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...] stanowi odpad, a skarżący jest jego odbiorcą, na którym spoczywa odpowiedzialność za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów w postaci ww. pojazdu. GIOŚ podkreślił przy tym, że NSA wyrokiem z 27 stycznia 2017 r., II OSK 1161/15 oddalił skargę kasacyjną, a postanowienie z [...] października 2013 r., [...] podlegało wykonaniu przez skarżącego. Jednocześnie organ II instancji wskazał, że Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego przekazał zaświadczenie o demontażu pojazdu z 19 lutego 2019 r., numer [...] wystawione przez [...] dla uszkodzonego pojazdu marki [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]. GIOŚ oświadczył także, że w związku z faktem, iż uszkodzony pojazd marki [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], został zakwalifikowany przez Naczelny Sąd Administracyjny jako odpad w nielegalnym międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, WIOŚ był zobligowany do wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego oraz nałożenia kary pieniężnej. W ocenie GIOŚ, zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że skarżący, jest odbiorcą odpadu postaci ww. pojazdu, co zostało stwierdzone na podstawie m.in umowy kupna-sprzedaży z 28 lutego 2013 r. zawartej przez skarżącego jako podmiotu prowadzącego ww. działalność z podmiotem amerykańskim. Mając powyższe na uwadze, GIOŚ uznał, iż materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie jednoznacznie wskazuje, że WIOŚ słusznie uznał skarżącego za odbiorcę odpadu w postaci spornego pojazdu i nałożył na skarżącego karę pieniężną. Organ II instancji stanął na stanowisku, że WIOŚ prawidłowo wyjaśnił stan faktyczny w sprawie, dokonał oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego i wyczerpująco wyjaśnił, z jakich przyczyn sporny pojazd stanowił nielegalnie przemieszczony odpad, którego skarżący był odbiorcą. Przechodząc do wymiaru kary, GIOŚ podniósł, że organ I instancji przy obliczaniu wysokości kary wziął pod uwagę ilość odpadów (jeden pojazd), rodzaj i charakter odpadu przywiezionego z zagranicy (odpad niebezpieczny o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego pojazdu, zawierający elementy i substancje niebezpieczne). Ponadto organ I instancji wyjaśnił, że nakładając karę wziął pod uwagę brak dowodów powstania zagrożenia dla ludzi i środowiska przez nielegalnie przemieszczony odpad oraz niestwierdzenie wcześniejszych naruszeń przepisów w zakresie międzynarodowego przemieszczania odpadów. Uwzględniając powyższe, zdaniem GIOŚ organ I instancji prawidłowo nałożył na skarżącego karę pieniężną w najmniejszej możliwej ustawowo wysokości, tj. w kwocie 50.000 zł. Zdaniem organu II instancji, przesłanki, który kierował się organ I instancji ustalając wysokość kary pieniężnej, a także ocena materiału dowodowego w odniesieniu do tych przesłanek, dokonana przez organ I instancji są prawidłowe, a przyjęta wysokość kary w kwocie 50.000 zł jest adekwatna w stosunku do stwierdzonego naruszenia.
III.1. Pismem z 22 października 2020 r. skarżący reprezentowany przez adwokata wniósł skargę na decyzję GIOŚ z [...] września 2020 r., [...] utrzymującą w mocy decyzję WIOŚ z [...] października 2019 r., [...], zarzucając jej naruszenie:
1. przepisów postępowania, mogących mieć wpływ na treść wydanego orzeczenia, a mianowicie:
a. art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez niedopełnienie obowiązku zbadania wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, wybiórczą i jednostronną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, co spowodowało dokonaniem przez organ błędnych ustaleń polegających na uznaniu sprowadzonego pojazdu za odpad, a w konsekwencji:
- uznanie, że skarżący miał możliwość weryfikacji prawdziwości zapewnień dostawcy odpadów co do miejsca ich pochodzenia, w sytuacji braku podstaw prawnych żądania od takiego podmiotu dowodów potwierdzających tę okoliczność, natomiast wola skarżącego była wynikiem chęci korzystania z przedmiotowego pojazdu, nie zaś natychmiastowego jego demontażu,
- zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność prowadzonej przez firmę [...]. działalności gospodarczej, zebranie dokumentów potwierdzających zakres i rodzaj prowadzonej przez wskazany podmiot działalności gospodarczej, nie ustalenie rodzaju wykonywanych w ramach prowadzonej działalności czynności, nie zwrócenie się z bezpośrednim zapytaniem do wskazanego podmiotu o podanie zakresu prowadzonej działalności gospodarczej, nie ustalenia rzeczywistego podmiotu przywożącego odpady i zobowiązanego do dokonania stosownego zgłoszenia właściwemu organowi jakim wyłącznie była firma [...];
2. z ostrożności procesowej naruszenie przepisów prawa materialnego, mogących mieć wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia, a mianowicie:
a. art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o.o., poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i uznanie, że sprowadzony samochód stanowi odpad w rozumieniu tego przepisu;
b. art. 32 ust. 1 i art. 34 u.m.p.o., poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, iż zasadnym jest nałożenie na skarżącego kary pieniężnej, podczas gdy zgłoszenia celnego dokonała firma [...]. jeszcze przed wysłaniem pojazdu, co winno skutkować brakiem obciążenia skarżącego karą pieniężną, natomiast z opinii ekspertów techniczno-motoryzacyjnych "[...]" S.A. z 5 kwietnia 2013 r. wynika, iż pojazd [...] nie jest odpadem, nie stanowi zagrożenia dla środowiska i kwalifikuje się do naprawy, a dalej może być dopuszczony do ruchu drogowego, przez co kara pieniężna została nałożona bezpodstawnie i z naruszeniem przepisów prawa;
c. art. 32 ust. 1 i art. 34 u.m.p.o., poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na skarżącego kary pieniężnej, podczas gdy nie był on zobowiązany dokonać zgłoszenia, gdyż przewóz odpadów był obowiązkiem wyłącznie firmy [...] i ona ponosi ciężary i obowiązki z tym związane. Zdaniem skarżącego organ bezzasadnie uznał, że dla przypisania odpowiedzialności skarżącemu i nałożenia na niego kary pieniężnej było ustalenie czy nastąpiła dostawa odpadów bez zgłoszenia oraz czy skarżący jest odbiorcą odpadu;
d. art. 32 ust. 1 i art. 34 u.m.p.o., poprzez błędną wykładnię i nałożenie na skarżącego kary pieniężnej, podczas gdy skarżący 19 lutego 2019 r. przekazał zaświadczenie o demontażu pojazdu wystawione przez [...] dla uszkodzonego pojazdu, przez co nałożenie kary pieniężnej, podczas gdy obowiązek demontażu został wykonany jest bezzasadne.
W oparciu o powyższe, skarżący wniósł o:
1. uwzględnienie skargi i stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji GIOŚ z [...] września 2020 r., [...] i poprzedzającej ją decyzji WIOŚ z [...] października 2019 r., [...], ewentualnie;
2. uchylenie zaskarżonej decyzji GIOŚ z [...] września 2020 r., [...] i poprzedzającej ją decyzji WIOŚ z [...] października 2019 r., [...] i umorzenie postępowania w całości, ewentualnie;
3. uchylenie zaskarżonej decyzji GIOŚ z [...] września 2020 r., [...] i poprzedzającej ją decyzji WIOŚ z [...] października 2019 r., [...] i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania;
4. zasądzenie od GIOŚ na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.
III.2. W odpowiedzi na skargę, GIOŚ wniósł o jej oddalenie.
IV. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
IV.1. Skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu (art. 151 p.p.s.a.).
IV.2. Przede wszystkim wymaga podkreślenia, że kwestia zakwalifikowania uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...] jako odpadu, jak również skarżącego jako osoby odpowiedzialnej za nielegalne międzynarodowe jego przemieszczenie (tj. odbiorcy odpadu), została już ostatecznie i prawomocnie rozstrzygnięta w poprzednich postępowaniach. Ponowne badania tych zagadnień stanowiłoby naruszenie przepisów dotyczących m. in. prawomocności materialnej oraz związania ocenami prawnymi (art. 170 oraz art. 153 p.p.s.a.) oraz związania ostatecznymi decyzjami i postanowieniami (art. 16 § 1 k.p.a.). W rozpoznawanej sprawie postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. GIOŚ rozstrzygnął już o tym, że doszło do nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadu, a tym samym o kwalifikacji przedmiotowego pojazdu jako odpadu i wiążącym się z jego przemieszczeniem obowiązkiem uprzedniego pisemnego zgłoszenia i uzyskania zezwolenia właściwych władz. To samo dotyczy kwalifikacji skarżącego jako odbiorcy przedmiotowego odpadu. Wskutek wniesienia od wskazanego postanowienia zażalenia, GIOŚ postanowieniem z [...] kwietnia 2014 r. utrzymał postanowienie w mocy. Skarżący zaskarżył postanowienie z [...] kwietnia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 10 grudnia 2014 r. oddalił skargę na ww. postanowienie. Następnie skarżący złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zaś Naczelny Sąd Administracyjny skargę tę oddalił wyrokiem z 27 stycznia 2017 r. (II OSK 1161/15). W uzasadnieniu tego wyroku NSA wskazał w szczególności: "Odnosząc się do tego zarzutu wskazać trzeba na wstępie, że przedmiotowy pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...] słusznie został zakwalifikowany jako odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach. Wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej, ani Sąd I instancji, ani organ nie stwierdzał, że skarżący nabył pojazd przeznaczony na części, gdyż ta okoliczność nie miała znaczenia dla uznania go za odpad. Jak słusznie Sąd wskazał, powołując się na orzeczenia ETS przedmiot poddawany procesom odzysku jest odpadem, pojęcie odpadu nie wyłącza substancji i przedmiotów, które nadają się do dalszego gospodarczego wykorzystania. Odpadami według ETS są także materiały podlegające ponownemu gospodarczemu wykorzystaniu, będące przedmiotem transakcji lub wymienione na listach handlowych nawet, gdy zostaną poddane procesom dezaktywacyjnym mającym na celu unieszkodliwianie potencjalnych zagrożeń. Jako odpady traktowane są nie tylko przedmioty, które posiadacz uważa za zbędne i których chciałby się wyzbyć, ale także takie, które podlegają dalszym procesom odzysku w celu ich gospodarczego wykorzystania. Należy podzielić stanowisko Sądu I instancji i organu orzekającego, że przedmiotowy pojazd, którego stan techniczny został ustalony podczas oględzin w dniu 2 kwietnia 2013r., nie nadawał się do użytku zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem, z uwagi właśnie na znaczne zniszczenie, co potwierdza także dokumentacja fotograficzna oraz opinia techniczna oraz fakt pozbycia się". Podobnie nie budziło wątpliwości NSA, że skarżący jest odbiorcą przedmiotowego odpadu: "Odbiorca tego odpadu (skarżący kasacyjnie) powinien był dokonać zgłoszenia przemieszczenia odpadu wszystkim zainteresowanym właściwym organom (art. 2 pkt 35 lit. a rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006), czego nie uczynił, dokonując jedynie zgłoszenia celnego. Jako odbiorca odpadu sprowadzonego nielegalnie jest odpowiedzialny za nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadu w postaci przedmiotowego pojazdu". Powyższe prowadzi do konstatacji, że w ramach niniejszego postępowania niedopuszczalne jest dalsze kwestionowanie treści postanowienia z dnia [...] października 2013 r. Dopóki bowiem wymienione postanowienie oraz wyroki sądów pozostają w obrocie prawnym, są one wiążące zarówno dla organu, jak i dla Sądu. W szczególności, bez wyeliminowania, i to tylko w jednym z trybów nadzwyczajnych, z obrotu prawnego ostatecznego postanowienia z 16 października 2013 r. nie jest możliwa odmienna w tej sprawie kwalifikacja przedmiotowego pojazdu jako odpadu, zaś skarżącego jako osoby odpowiedzialnej za jego nielegalne międzynarodowe przemieszczenie, ponieważ takie postanowienie byłoby dotknięte wadą nieważności, stosownie do treści art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. (por. wyroki NSA z: 1 marca 2010 r., II OSK 1925/09; 12 października 2010 r., II OSK 1566/09; 27 maja 2015 r., II OSK 2619/13; 10 października 2017 r., II OSK 2950/17; 17 października 2019 r., II OSK 2950/17; 19 kwietnia 2021 r., III OSK 322/21 - CBOSA). Co więcej, jak wskazano, zgodność z prawem przedmiotowego postanowienia została potwierdzona przez sądy administracyjne obu instancji. Stosownie zaś do brzmienia art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie (art. 153 p.p.s.a. znajduje zastosowanie również do wyroków oddalających skargę - por. np. wyrok NSA z 16 marca 2017 r., I FSK 1772/15, CBOSA oraz uzasadnienie uchwały składu 7 sędziów NSA z 7 grudnia 2009 r., I OPS 6/09, ONSAiWSA z 2010 r. nr 2, poz.18). W tym kontekście należy także zwrócić uwagę na treść art. 170 p.p.s.a., zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Przywołane przepisy gwarantują zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (zob. wyrok NSA z 19 maja 1999 r., IV SA 2543/98, CBOSA). W ich świetle dokonanie przez Sąd na gruncie niniejszego postępowania odmiennej oceny prawnej okoliczności ustalonych w toku zakończonych postępowań, której domagał się skarżący, jawi się jako niedopuszczalne. Dodatkowo, w sprawie zapadła ostateczna decyzja nakładająca na skarżącego obowiązek zagospodarowania odpadu o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], sprowadzonego z terenu USA na terytorium Polski, przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów lub przedsiębiorcę prowadzącego punkt zbierania pojazdów (zob. powołaną wyżej decyzję GIOŚ z [...] czerwca 2018 r., [...]). Decyzja ta ma charakter wiążący do czasu ewentualnego jej wyeliminowania z obrotu prawnego w drodze nadzwyczajnych środków prawnych (art. 16 § 1 k.p.a.; por. np. wyrok NSA z 10 października 2017 r., II OSK 2950/17, CBOSA). Reasumując, za bezzasadne uznać należy powołane w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 77 i 80 k.p.a.), jak i zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o.o. poprzez błędne zakwalifikowanie przedmiotowego pojazdu jako odpadu na gruncie niniejszego postępowania. Podobnie, nie doszło także do naruszenia art. 32 ust. 1 u.m.p.o. w zw. z art. 34 tej ustawy. Zastosowanie normy wynikającej z treści art. 32 ust. 1 u.m.p.o. jest dopuszczalne w przypadku łącznego wystąpienia następujących przesłanek: po pierwsze - przedmiotem postępowania są odpady, po drugie - miało miejsce nielegalne przemieszczenie odpadów oraz - po trzecie - podmiot, na który nakłada się karę pieniężną jest odbiorcą opadów (por. wyrok NSA z dnia 15 lutego 2017 r., II OSK 1396/15). Jak wskazano powyżej, wystąpienie wszystkich trzech przesłanek odpowiedzialności zostało już prawomocnie i ostatecznie rozstrzygnięte w poprzednich postępowaniach prowadzonych z udziałem skarżącego. Wskazać należy na związany charakter decyzji wymierzającej karę pieniężną na podstawie art. 32 u.m.p.o. Zatem w realiach niniejszej sprawy organy były zobowiązane do nałożenia kary pieniężnej (zob. wyroki NSA z dnia 10 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2950/17 i z dnia 10 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2950/17). Wysokość wymierzonej skarżącemu kary pieniężnej została określona w najniższej możliwej wysokości (tj. 50.000 zł), a zatem nie można mówić o naruszeniu art. 34 u.m.p.o.
IV.3. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji.
-----------------------
11