IV SA/Wa 2592/14

IV SA/Wa 2592/14 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2015-05-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-12-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Krystyna Napiórkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Marta Laskowska-Pietrzak
Piotr Korzeniowski
Symbol z opisem
6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Sygn. powiązane
II OSK 2206/15 - Postanowienie NSA z 2017-03-31
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 115 poz 1229
art 9 ust 1 pkt 19
Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski, sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2015 r. sprawy ze skargi Towarzystwa K. w P. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku likwidacji nielegalnie wykonanego urządzenia wodnego oddala skargę
Uzasadnienie
IV SA/Wa 2592/14
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z [...] grudnia 2013 r. orzekającą o nałożeniu na Towarzystwa K. w P. obowiązku likwidacji wykonanego bez pozwolenia wodnoprawnego urządzenia wodnego w postaci pomostu pływającego na wysokości działki ew. nr [...] w obrębie P., za wyjątkiem części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku, ustalając go do 30 kwietnia 2015 r.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano następujące uwarunkowania faktyczne i prawne sprawy.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 19 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r., poz. 145 ze zm.), zwanej dalej "P.w.", urządzeniami wodnymi są urządzenia służące kształtowaniu oraz korzystaniu z zasobów wodnych. Przepis ten wymienia przykładowe urządzenia wodne, więc nie jest to katalog zamknięty, o czym świadczy zwrot "w szczególności".
Analiza dokumentacji wskazuje, że pomost pływający składa się z pięciu części o wymiarach:
pierwsza część - 36,0 m x 2,7 m (część pomostu pływająca zakotwiona w dnie za pomocą martwych kotwic o pokładzie siatkowo-betonowym);
druga część - dł. z jednej strony 0,5 m, z drugiej strony 3,0 m, szerokość 2,7 m (część pomostu pływająca o drewnianym pokładzie);
trzecia część - 11,9 m x 2,7 m (część pomostu pływająca zakotwiona w dnie za pomocą martwych kotwic o pokładzie siatkowo-betonowym);
czwarta część - trap drewniany o wymiarach 5,5 m x 1,2 m;
piąta część - podkład drewniany na umocnionym brzegu w kształcie litery "L", część równoległa do brzegu o wymiarach 1,6 m x 5,8 m, część prostopadła do brzegu o wymiarach 2,1 m x 2,1 m.
Powyższy pomost został wykonany 30 sierpnia 2013 r. przez skarżące Towarzystwo K. w P. bez wymaganego pozwolenia wodnoprawego, o czym przesądza oświadczenie M.G. - prezesa skarżącego złożone 11 października 2013 r. do protokołu oględzin przeprowadzonych przez organ I instancji oraz treść pisma skarżącego z dnia 12 września 2013 r. skierowanego do Burmistrza Gminy R. , w którym wyjaśnia, że postawiło na jeziorze B. pomost pływający.
Organ wskazał, że konieczność uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie przedmiotowego pomostu wynika z faktu, że jest on urządzeniem służącym do korzystania z wód. Jak wynika z wniosku skarżącego z dnia 14 czerwca 2013 r. o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowego pomostu, ma on pełnić funkcję usługową - będzie częścią systemu odbioru ścieków z jachtów pływających po jeziorze B.. Pomost pływający ma być częścią przedportu, którego jednym z elementów ma być cumowisko dla jachtów.
Pomost nie jest co prawda trwale połączony z dnem jeziora za pomocą pali, jak jego typowa odmiana, jednakże posiada elementy trwałego połączenia z dnem za pomocą martwych kotwic. Jest to zatem obiekt stacjonarny, a konstrukcja pływająca umożliwia jedynie jego unoszenie na powierzchni wody, bez stosowania podpór.
Powyższe sprawia, że przedmiotowy pomost jest urządzeniem wodnym w myśl przepisów P.w.
Przepis art. 131 ust. 2 pkt 2 P.w. wymaga dołączenia decyzji o warunkach zabudowy do wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia wodnego, ale w przypadku, gdy jest ona wymagana przez odrębne przepisy - tzn. ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Brak konieczności uzyskiwania decyzji o warunkach zabudowy może stwierdzić właściwy organ, np. postanowieniem o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Jak wynika z akt sprawy decyzja o warunkach zabudowy dla pomostu pływającego została wydana przez Burmistrza Gminy R. [....]listopada 2011 r., aczkolwiek dotyczyła pomostu o innych wymiarach. Nadmieniono także, iż w art. 2 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1309 ze zm.) zawarto informację, że przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów P.w. w odniesieniu do urządzeń wodnych.
Zgodnie z art. 64a ust. 5 ustawy P.w., jeżeli właściciel urządzenia wodnego nie wystąpił z wnioskiem o legalizację wykonanego bez pozwolenia wodnoprawnego urządzenia wodnego lub nie uzyskał decyzji o legalizacji urządzenia wodnego, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego nakłada na właściciela tego urządzenia, w drodze decyzji, obowiązek likwidacji urządzenia, ustalając warunki i termin wykonania tego obowiązku. Organ I instancji zwrócił się do skarżącego z zapytaniem, czy zamierza przystąpić do legalizacji przedmiotowego pomostu, jednak nie uzyskał odpowiedzi twierdzącej, co spowodowało dalsze procedowanie w sprawie likwidacji pomostu i w konsekwencji wydanie decyzji nakazującej jego likwidację.
Towarzystwo K. w P. w skardze na powyższą decyzję zarzuciło:
1. naruszenie art. 9 ust. 1 pkt 19 w zw. z art. 122 ust. 1 pkt 3 P.w. poprzez przyjęcie, że przedmiotowy obiekt jest urządzeniem wodnym, do wybudowania którego konieczne jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego, albowiem służy kształtowaniu i korzystaniu z zasobów wodnych, podczas gdy art. 9 ust. 1 pkt 19 P.w. nie wymienia pomostów pływających, co oznacza konieczność podejścia do zagadnienia z bardzo dużą dozą szczegółowości, przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności sprawy, a mianowicie:
a) przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie uwzględniono faktu, że przedmiotowy obiekt nie posiada trwałego połączenia z dnem jeziora; Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej błędnie przyjął, że jest on trwale połączony z dnem jeziora za pomocą tzw. martwych kotwic, które w każdej chwili mogą być wyciągnięte z jeziora, a wówczas rzekomy pomost nie będzie miał żadnego punktu stacjonarnego (żadnego punktu odniesienia),
b) stwierdzenie, że dany obiekt stanowi urządzenie służące do korzystania z wód nie jest wystarczającą przesłanką, aby uznać go za urządzenie wodne, które wymaga pozwolenia wodnoprawnego; koniecznym jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, czy obiektywnie rzecz ujmując istnieje możliwość wydania w danych przypadku pozwolenia wodnoprawnego - w rozpoznawanej sprawie takiej możliwości brak,
c) organ wydający zaskarżoną decyzję błędnie stwierdził, że dla uznania przedmiotowego obiektu za urządzenie wodne istotne znaczenie ma oświadczenie prezesa zarządu skarżącego złożone 11 października 2013 r. do protokołu oględzin oraz treść pisma skarżącego z 12 września 2013 r. skierowanego do Burmistrza Gminy R. , w którym skarżący wskazał, że powstał na jeziorze [...] pomost pływający; okoliczność na nie ma żadnego związku z przedmiotem sprawy - określenie obiektu przez samego skarżącego nie wiąże organy wydające decyzję w sprawie;
2. naruszenie art. 128 ust. 1 pkt 6 P.w. poprzez przyjęcie, że dla przedmiotowego obiektu możliwe jest wydanie pozwolenia wodnoprawnego, podczas gdy nie jest możliwe, aby w pozwoleniu wodnoprawnym znalazł się jego obligatoryjny element - określenie położenia urządzenia wodnego za pomocą współrzędnych geograficznych;
3. naruszenie art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. wyrażającym się nieustosunkowaniu się przez organ rozpoznający odwołanie do wszystkich okoliczności podniesionych przez skarżącego, a mianowicie:
a) uzasadnienie faktyczne decyzji zarówno organu I, jak i II instancji nie jest wyczerpujące - w szczególności nie zawiera wyjaśnienia z jakich powodów organ uznał, że możliwe jest wydanie w niniejszej sprawie pozwolenia wodnoprawnego; organ administracji w uzasadnieniu decyzji odnosi się wyłącznie do kwestii uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, podczas gdy z sentencji decyzji organu I instancji wynika jedynie konieczność uzyskania pozwolenia wodnoprawnego,
b) organ wydający zaskarżoną decyzję w ogóle nie odniósł się do zarzutu odwołania dotyczącego tego, że w decyzji stwierdzono, iż rzekome urządzenie wodne składa się z pięciu części, podczas gdy w rzeczywistości składa się z czterech części, a część opisana jako część piąta obiektu stanowi część portu, na który skarżący posiada wszelkie dokumenty legalności.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Na rozprawie (k. 60) pełnomocnik skarżącego złożył do akt oświadczenie Prezesa Zarządu skarżącego z dnia 4 maja 2015 r. na okoliczność zmiany położenia przedmiotowego urządzenia, w którym wskazano, że 6 maja 2014 r. tratwy zostały dwukrotnie przecumowane oraz podniósł, że istnieje wątpliwość, w jakim położeniu znajdują się tratwy i czy w ogóle znajdują się na wysokości przedmiotowej działki. Nie można zatem zgodzić się z organem, że jest to pomost stacjonarny.
Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., postanowił dopuścić powyższe oświadczenie jako dowód w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Nadto, na podstawie art. 134 § 1 cytowanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego orzeczenia administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Przeprowadzona pod względem zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do oceny, że zaskarżona decyzja nie narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. w przedmiocie nałożenia na Towarzystwo K. w P. obowiązku likwidacji wykonanego bez pozwolenia wodnoprawnego urządzenia wodnego w postaci pomostu pływającego na wysokości działki ew. nr [...] w obrębie P. jest art. 64a ust. 5 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, zgodnie z którym, jeżeli właściciel urządzenia wodnego nie wystąpił z wnioskiem o legalizację wykonanego bez pozwolenia wodnoprawnego urządzenia wodnego lub nie uzyskał decyzji o legalizacji urządzenia wodnego, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego nakłada na właściciela tego urządzenia, w drodze decyzji, obowiązek likwidacji urządzenia, ustalając warunki i termin wykonania tego obowiązku.
Analiza akt administracyjnych przedstawionych Sądowi wskazuje, że organ I instancji zwrócił się do Towarzystwa K. w P. z zapytaniem, czy zamierza przystąpić do legalizacji przedmiotowego pomostu. Wobec braku odpowiedzi twierdzącej, prawidłowo organ podjął dalsze procedowanie w sprawie likwidacji pomostu i w konsekwencji wydał decyzję nakazującą jego likwidację.
Strona w skardze kwestionuje stanowisko organu uznające przedmiotowy pomost za urządzenie wodne w rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 19 Prawa wodnego. Trafnie zaznaczył organ, że przepis ten wymienia przykłady urządzeń wodnych, co oznacza, że nie jest to katalog zamknięty, o czym świadczy użycie zwrotu "w szczególności". Niemniej wskazać należy, że zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 19 lit. h) ustawy pomost kwalifikowany jest jako urządzenie wodne, na budowę którego, zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 3, wymagane jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego. Z kolei w myśl art. 19 ust. 1 pkt 19 przez urządzenie wodne należy rozumieć urządzenie służące kształtowaniu zasobów wodnych oraz korzystaniu z nich. Z pewnością pomost jest urządzeniem służącym do korzystania z zasobów wodnych. Przedmiotowy pomost nie jest co prawda trwale połączony z dnem jeziora za pomocą np. pali - co podnosi skarżące Towarzystwo – to jednak posiada elementy trwałego połączenia z dnem za pośrednictwem martwych kotwic. Słusznie zatem organy uznały, że jest to obiekt stacjonarny, zaś konstrukcja pływająca umożliwia jedynie jego unoszenie na powierzchni lustra wody, bez stosowania podpór. Jak zauważył organ odwoławczy istotnym elementem przedmiotowego pomostu jest ograniczenie jego pływalności ze względu na długość łańcuchów (linek) martwych kotwic, którymi są przytwierdzone do dna jeziora [...] (część pierwsza i trzecia pomostu). Sąd w pełni podziela stanowisko organu, że powyższe właściwości tego pomostu uzasadniają uznanie go za urządzenie wodne w myśl uregulowań ustawy - Prawo wodne. Natomiast brak wymienienia pomostów pływających jako urządzeń wodnych w art. 9 ust. 1 pkt 19 ustawy, nie przesądza o klasyfikacji danego pomostu pływającego jako urządzenie wodne. Ważna bowiem jest funkcja jaką pełni, a jest ona taka jak pomostu, zaś technologia powstania pomostu nie może powodować, że nie jest to urządzenie wodne.
Nieuprawniony jest zarzut skargi naruszenia art. 128 ust.1 pkt 6 ustawy-Prawo wodne ze względu na niemożliwość określenia w pozwoleniu wodnoprawnym obligatoryjnego elementu jakim jest określenie położenia urządzenia wodnego za pomocą współrzędnych geograficznych. Otóż położenie pomostu pływającego może być oznaczone za pomocą współrzędnych geograficznych przez określenie położenia każdej z martwych kotw, Jak wyjaśnił organ w piśmie procesowym z dnia 4 maja 2015 r., do kotw pomost przytwierdzony jest za pomocą łańcuch lub linki i tak przytwierdzony do dna jeziora [...] pomost pływający może wykonywać ruch praktycznie tylko w płaszczyźnie pionowej w celu utrzymania się na powierzchni wody.
Jak wynika z akt sprawy TK [...] określiło cel istnienia pomostu, podając, że będzie on częścią systemu odbioru ścieków z jachtów pływających po jeziorze [...]. Okoliczność ta dodatkowo potwierdza zasadność stanowiska organu o konieczności uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie przedmiotowego pomostu pływającego przed jego wykonaniem.
Wobec powyższego uznać należało, że analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego i ocena podniesionych przez skarżącego zarzutów prowadzą do przekonania, że brak jest podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji i wskazują na bezzasadność skargi. Organy orzekające w sprawie wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi kierowały się przy rozstrzyganiu tej sprawy oraz uzasadniły swoje orzeczenie (art. 107 § 1 i 3 k.p.a.). Organ II instancji odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.