IV SA/Wa 2437/14

IV SA/Wa 2437/14 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2015-01-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-12-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wójcik
Katarzyna Golat /przewodniczący/
Marta Laskowska-Pietrzak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OSK 1194/15 - Wyrok NSA z 2017-01-31
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Golat, Sędziowie sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.), sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji - oddala skargę -
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] września 2013 r. po rozpatrzeniu odwołania M. P. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzją Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2014 r. wydanej na podstawie art. 151 pkt 1 kpa o odmowie uchylenia decyzji z dnia [...] listopada 2013 r. stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na posadowieniu siłowni wiatrowej o mocy 600 kW na działce nr ew. [...] w miejscowości W.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne:
Wójt Gminy S., po rozpatrzeniu wniosku J. P. z dnia wydał w dniu [...] listopada 2013 r. decyzję, mocą której nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na posadowieniu siłowni wiatrowej o mocy 600 kW na działce nr ew. [...] w miejscowości W. Decyzja stała się ostateczną w dniu [...] grudnia 2013 r.
W dniu [...] grudnia 2013 r. M. P. złożył wniosek o wznowienie postępowania, zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. We wniosku wyjaśnił, iż o decyzji dowiedział się w dniu [...] listopada 2013 r. Pomimo, iż jest bezpośrednim sąsiadem inwestora J. P., nie został uznany za stronę w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z dnia [...] listopada 2013 r. Będące własnością M. P. działki nr [...] sąsiadują z nieruchomością, na której ma być zlokalizowana inwestycja, a inwestor, będąc właścicielem działki nr [...], celowo dokonał jej podziału w taki sposób, iż nowa działka nr [...] graniczy z działkami [...], natomiast działka [...] zawiera się wewnątrz granic działki nr [...].
W ocenie wnioskodawcy Karta informacyjna przedsięwzięcia nie zawiera dostatecznej ilości informacji pozwalających ocenić oddziaływanie i nie stanowi podstawy do zajęcia stanowiska o odstąpieniu od przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Praca turbiny może spowodować realne zagrożenie życia i zdrowia osób i zwierząt przebywających na jego posesji. Karta informacyjna nie rozstrzyga w jaki sposób będzie oddziaływał wiatrak na obszar jego nieruchomości i na hodowane zwierzęta gospodarskie.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. Wójt Gminy S. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. na wniosek M. P.
W toku wznowionego postępowania, w dniu [...] maja 2014 r., pełnomocnik M. P. wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentów podziałowych działki nr ew. [...] na działki o nr [...] oraz o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu ochrony środowiska na okoliczność zbadania rzetelności i prawidłowości przedłożonej przez inwestora Karty informacyjnej przedsięwzięcia oraz dokonania ustalenia czy przedmiotowa inwestycja będzie wywoływać negatywne oddziaływania na nieruchomości należące do M. P.
Wójt Gminy S. dopuścił jako dowód w sprawie dokumenty z podziału geodezyjnego działki nr [...], natomiast postanowieniem z dnia [...].05.2014 r. nr oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu ochrony środowiska.
Po zakończeniu postępowania, decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa, Wójt Gminy S. orzekł o odmowie uchylenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] listopada 2013 r. stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na posadowieniu siłowni wiatrowej o mocy 600 kW na działce nr ew. [...] w miejscowości W.
W uzasadnieniu decyzji wykazał, iż w wyniku postępowania co do przyczyny wznowienia postępowania ustalił, że wskazana przez M. P. przesłanka nie występuje. Ewentualne ponadnormatywne oddziaływanie przedsięwzięcia zamykać się będzie w granicach terenu działki stanowiącej własność inwestora. Nie powstaną oddziaływania ingerujące w prawa rzeczowe M. P., a zatem wnioskujący o wznowienie postępowania nie jest stroną w sprawie zakończonej ostateczną decyzją.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. rozpatrując odwołanie złożone przez M. P. wskazało, że wznowienie postępowania jest uregulowane w przepisach art. 145 - 152 kpa. Postępowanie wznowieniowe jest poświęcone zbadaniu i ocenie, czy w danej sprawie występują ustawowe przesłanki do wznowienia, określone w art. 145 kpa oraz jaki miały wpływ na podjęte w decyzji ostatecznej rozstrzygnięcie.
Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Stosownie do art. 149 § 1 kpa wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Wydanie przez organ postanowienia o wznowieniu postępowania rozpoczyna nowe postępowanie w stosunku do postępowania prowadzonego w trybie zwykłym.
W wyniku wznowienia postępowania następuje badanie dwóch połączonych ze sobą spraw, tj. jednej dotyczącej przyczyn wznowienia oraz drugiej co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Postępowanie kończy albo decyzja o odmowie uchylenia dotychczasowej decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym, albo gdy podstawy te są - uchyla się dotychczasową decyzję i wydaje nową, która rozstrzyga o istocie sprawy.
Organ odwoławczy wskazał, że wniosek o wznowienie postępowania dotyczył ostatecznej decyzji z dnia [...] listopada 2013 r. stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na posadowieniu siłowni wiatrowej o mocy 600 kW na działce nr ew. [...] w miejscowości W.
W przypadku, gdy wznowienie ma nastąpić z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, organ rozpatrując dopuszczalność wznowienia nie bada, czy podmiot wnoszący podanie istotnie ma przymiot strony w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją, gdyż kwestia ta staje się przedmiotem oceny i ustaleń w postępowaniu prowadzonym dopiero po wydaniu postanowienia, o jakim mowa w art. 149 § 2 kpa.
Wójt Gminy S. postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. wydanym na podstawie art. 149 § 1 kpa wznowił na wniosek M. P. postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją wskazaną we wniosku.
W kolejnej fazie postępowania, następującej po wznowieniu postępowania, organ ustala, czy z wnioskiem wystąpił podmiot będący w rzeczywistości stroną lub czy zaistniały przesłanki wznowienia i w zależności od poczynionych ustaleń wydaje decyzję na podstawie art. 151 kpa:
- odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej gdy ustali, że brak jest podstaw do jej uchylenia na mocy art. 145 § 1 lub art. 145a,
- uchylającą decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi wystąpienie podstaw do jej uchylenia na mocy art. 145 § 1 lub art. 145a i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy,
- trzecim rodzajem decyzji kończącej postępowanie w sprawie wznowienia postępowania jest decyzja stwierdzająca wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa, która organ wydaje, gdy występują przesłanki negatywne, określone w art. 146 § 1 i 2 kpa wyłączające dopuszczalność uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania.
Zadaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. konieczne jest ustalenie czy planowane na działce nr [...] przedsięwzięcie może w jakikolwiek sposób oddziaływać na działki nr [...] należące do M. P., a w konsekwencji - czy posiadał on status strony w postępowaniu w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia planowanego na działce nr [...], lecz nie brał w nim - bez własnej winy - udziału.
Tylko bowiem stwierdzenie zaistnienia w rozpatrywanej sprawie przesłanki wskazanej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa pozwalałoby przejść do kolejnego etapu postępowania wznowieniowego, a więc rozpatrywania sprawy od nowa.
Działki M. P. o nr ew. [...] graniczą z działką inwestora o nr ew. [...], jednakże nie graniczą z działką nr ew. [...], na której jest planowana inwestycja. Niezbędna jest zatem ocena, czy nieruchomości wnioskodawcy mieszczą się w zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia.
Zdaniem organu odwoławczego zgodnie z art. 28 kpa stroną postepowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Oprócz posiadaczy nieruchomości położonych w bezpośrednim sąsiedztwie, stronami w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych będą również inni, których nieruchomości mieszczą się w zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia.
Organ drugiej wskazał, że w orzecznictwie zasadnie przyjmuje się, iż pojęcie "działka sąsiednia" w postępowaniach inwestycyjnych musi być rozumiane szeroko, jako działka położona w pobliskim, okolicznym sąsiedztwie działki, na której ma być realizowane zamierzenie inwestycyjne i może obejmować ono zarówno działki bezpośrednio przylegające do działki podlegającej zainwestowaniu (na której planowane jest przedsięwzięcie), jak i działki ościenne, np. oddzielone od danej działki drogą. O interesie prawnym właścicieli nie decyduje bowiem fakt, iż dwie działki ze sobą bezpośrednio graniczą lecz to, że jedna z nich znajduje się w strefie oddziaływania inwestycji lokalizowanej na drugiej działce.
Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, kiedy to jednostka jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę jej roszczenia i w konsekwencji uprawniał ją do żądania stosownych czynności organu administracji,
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wskazało, że w ocenie wnioskodawcy Karta informacyjna przedsięwzięcia nie zawiera dostatecznej ilości informacji pozwalających ocenić oddziaływanie i nie stanowi podstawy do zajęcia stanowiska o odstąpieniu od przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Praca turbiny może spowodować realne zagrożenie życia i zdrowia osób i zwierząt przebywających na jego posesji. Karta informacyjna nie rozstrzyga w jaki sposób będzie oddziaływał wiatrak na obszar jego nieruchomości i na hodowane zwierzęta gospodarskie.
Decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na posadowieniu siłowni wiatrowej o mocy 600 kW na działce nr ew. [...] w miejscowości W., Wójt Gminy S. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Warunki realizacji przedsięwzięcia zostały określone w sposób następujący: pojedyncza siłownia wiatrowa [...] 600 kW wraz z urządzeniami do przesyłu energii elektrycznej, usytuowania w centralnej części działki nr [...] w miejscowości W. gm. S. W ramach zamierzenia inwestycyjnego przewiduje się posadowienie fundamentów żelbetonowych pod maszt stalowy rurowy o wysokości 63 m, zamontowany w podbudowie żelbetonowej w wysokości ok. 6,5 m, łączna wysokość do zawieszenia piasty wirnika 71 m +/- 0,5 m, zamontowanie turbiny trój łopatowej, średnica łopat wirnika 44 m, maksymalna wysokość siłowni około 93,50 m, moc generatora 600 kW, budowa, posadowienie i zainstalowanie infrastruktury towarzyszącej (budowa linii kablowej, stacji trafo, wyznaczenie i budowa drogi wewnętrznej i zatoki postojowej dla samochodu). W ten sam sposób zostało scharakteryzowane przedsięwzięcie w załączniku do decyzji.
Do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dołączona została Karta informacyjna przedsięwzięcia. Opracowanie to wykazało, że emisja do środowiska substancji lub energii, powstających na skutek eksploatacji przedsięwzięcia, nie będzie powodować pogorszenia standardów jakości środowiska oraz wartości odniesienia w zakresie wszystkich jego komponentów.
Planowana inwestycja nie będzie w trakcie funkcjonowania wykorzystywać wody, surowców, paliw energii (z zewnątrz). W niewielkich ilościach będą wykorzystywane oleje smarowe i płyny hydrauliczne w ilości ok. 0,20 Mg/rok.
Podczas pracy elektrowni wiatrowej wytwarzany jest hałas, którego głównym źródłem jest układ przeniesienia mocy (łopaty wirnika - generator), a przyczyną hałasu są zjawiska natury mechanicznej (tarcie, drgania). W planowanej elektrowni wiatrowej zastosowana zostanie bezprzekładniowa siłownia, która powoduje znacznie mniejszy hałas niż siłownia przekładniowa.
Zgodnie z treścią art. 144 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.) eksploatacja instalacji nie może powodować przekroczenia standardów jakości ochrony środowiska poza terenem, do którego Inwestor dysponuje tytułem prawnym.
Organ odwoławczy podkreślił, że przeprowadzona analiza akustyczna, wykonana zgodnie z normą PN-ISO-9613-2 za pomocą programu komputerowego SON2, wskazuje, że poziom hałasu na obszarach objętych standardem jakości środowiska w tym zakresie, wyrażony równoważnym poziomem dźwięku, określonym w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasów w środowisku (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 112), zostanie dotrzymany.
Rozporządzenie dopuszcza poziom hałasu dla terenów zabudowy zagrodowej:
- powodowanego przez drogi w porze dziennej 65 dB, w porze nocnej 56 dB,
- powodowanego przez pozostałe obiekty i działalność będącą źródłem hałasu w porze dziennej 55 dB, w porze nocnej 45 dB.
Najbliższa zabudowa zagrodowa (zrujnowany budynek mieszkalny - niezamieszkały) od miejsca posadowienia elektrowni wiatrowej znajduje się w odległości ok. 240 m, natomiast zamieszkały budynek mieszkalny, na działce nr [...], jest oddalony od planowanej inwestycji o ok. 310 m.
Poziom hałasu, dokonany przy najbliższych budynkach mieszkalnych wskazuje poziom dźwięku w tych miejscach odpowiednio dla pory dnia i nocy: 33,5 dB, 34,4 dB, 34,6 dB, 38,5 dB. Te poziomy dźwięku są znacznie niższe niż poziom dla terenów zabudowanych w porze nocnej, spowodowany przez pozostałe obiekty, określony w w/w rozporządzeniu.
Dla porównania, elektrownia wiatrowa o mocy 2 MW (planowana elektrownia ma moc 600 kW) emituje hałas o natężeniu 44,8 dB w odległości 300 m od turbiny; jest to hałas który nie przekracza poziomu hałasu, wynoszącego 45 dB (zgodnie z powołanym rozporządzeniem) dla terenów zabudowanych w porze nocnej, spowodowany przez pozostałe obiekty. Zachowując odległość siłowni wiatrowej od istniejącej zabudowy zagrodowej (nie mniejszą niż 150 m), nie powinny powstawać uciążliwości oddziaływania hałasu na mieszkańców tej zabudowy, a standard jakości środowiska w tym zakresie, określony przepisami prawa, zostanie zachowany. Faktyczna odległość od budynku mieszkalnego (pustostanu) wynosi 240 m, a od budynku zamieszkałego - 310 m.
Organ odwoławczy wskazał, że elektrownia wiatrowa jest źródłem infradźwięków, których poziom jest jednak zwykle niższy od tzw. tła, czyli poziomu infradźwięków, których naturalnym źródłem jest środowisko naturalne. Część doświadczeń i badań wykazało, że infradźwięki wytwarzane przez turbiny nie są odbierane przez organizm człowieka. Ze względu na brak kryteriów oceny hałasu infradźwiękowego w środowisku naturalnym, posiłkując się kryteriami dotyczącymi stanowisk pracy, przyjęto, że praca elektrowni wiatrowych nie stanowi źródła infradźwięków o poziomach mogących zagrozić zdrowiu ludzi.
Podobnie jak wywoływany przez turbiny wiatrowe szum, negatywny wpływ na psychikę ludzką może mieć także odblask promieni słonecznych od obracającego się wirnika i cień jego szybko poruszających się łopat. Efekt migotania cienia będzie występował głównie w okresie zimowym oraz w godzinach porannych i popołudniowych, gdy kąt padania promieni słonecznych jest mały. W omawianym przypadku zjawisko to nie będzie uciążliwe dla pobliskich mieszkańców, z uwagi na maksymalną prędkość obrotu turbiny - 20 obrotów na minutę, odległość najbliższej zabudowy mieszkaniowej wynoszącej więcej niż 220 m, czyli ponad 10-krotność długości łopaty, wysokie drzewa okalające zabudowę oraz budynki gospodarskie.
Nie występuje emisja gazów i pyłów do powietrza, emisja ścieków do wód lub ziemi, natomiast emisja odpadów jest niewielka, analogiczna jak w transformatorach sieci energetycznych niskiego napięcia, emisja pól elektromagnetycznych jest pomijalna, niewskazująca na możliwość znaczącego oddziaływania na środowisko.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. dokonując analizy oddziaływania przedsięwzięcia na nieruchomości sąsiednie w oparciu o Kartę informacyjną przedsięwzięcia stwierdziło, że oddziaływanie przedsięwzięcia pozostaje w granicach określonych prawem, tj. nie wpływa w sposób ponadnormatywny na ludzi i środowisko. Oddziaływanie przedsięwzięcia zamykać będzie się w granicach terenu działki stanowiącej własność inwestora. W konsekwencji stwierdziło, że na skutek realizacji przedsięwzięcia nie powstaną oddziaływania, które mogą swym zasięgiem obejmowań nieruchomości M. P.
Organ odwoławczy wskazał, że postępowanie zakończone wydaniem decyzji stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na posadowieniu siłowni wiatrowej o mocy 600 kW na działce nr ew. [...] w miejscowości W. gm. S., nie potwierdziło oddziaływania tego przedsięwzięcia, w każdym z rodzajów tego oddziaływania, na nieruchomości M. P., toteż brak jest podstaw do twierdzenia, iż planowane przedsięwzięcie narusza interes prawny M. P.
W konsekwencji – zdaniem organu odwoławczego – wbrew stanowisku przedstawionemu we wniosku o wznowienie postępowania, jak też w odwołaniu, nie wystąpiła przesłanka, o której stanowi art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Dokonana ocena, na podstawie istniejących dokumentów, nie wykazała zaistnienia powołanej we wniosku przesłanki wznowieniowej.
Zasadnym było wydanie decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. Art. 151 § 1 pkt 1 kpa ma zastosowanie w sytuacji, gdy po zbadaniu (rozpoznaniu w myśl art. 149 § 2 kpa), czy zaistniała powołana we wniosku przesłanka wznowieniowa, organ stwierdza, że taka przesłanka w rzeczywistości nie zaistniała. Ocena, że określony podmiot nie posiada przymiotu strony i nie może skutecznie żądać wznowienia, prowadzi do odmowy uchylenia kwestionowanej decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa.
Ustalenie przez organ, że nie występuje wskazana podstawa wznowienia postępowania, skutkuje tym, że organ nie przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. odnosząc się do zarzutu zawartego w odwołaniu o celowym działaniu inwestora, aby ograniczyć krąg stron przyszłych postępowań administracyjnych, polegającym na podziale działki nr [...] na dwie nowe [...] w taki sposób, iż nowa działka [...] zawiera się wewnątrz granic działki nr [...], wyjaśnia że podział nieruchomości rolnych i leśnych, który co do zasady odbywa się bez przeprowadzenia procedury przewidzianej w przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podział dokonywany jest na podstawie przepisów prawa geodezyjnego i kartograficznego poprzez sporządzenie operatu podziałowego, który po przyjęciu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (we właściwym terytorialnie ośrodku dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej) stanowi podstawę wykazania nowo określonych granic działek ewidencyjnych w ewidencji gruntów i budynków. W przypadku takich podziałów nie wydaje się decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości rolnej lub leśnej. Podział nieruchomości rolnej lub leśnej następuje według uznania właściciela, o ile nie występują wyjątki przewidziane w ustawie o gospodarce nieruchomościami.
Starosta nie jest zobowiązany żadnym przepisem ustawy o gospodarce nieruchomościami, czy też przepisem ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne do oceny intencji właściciela gruntu i uzależnienia przyjęcia dokumentów do państwowego zasobu geodezyjnego od oceny tych intencji.
W ocenie Samorządowe Kolegium Odwoławczego w C. nie jest zasadny zarzut dotyczący braku dopuszczenia dowodu z opinii biegłego "na okoliczność zbadania rzetelności i prawidłowości przedłożonej przez inwestora karty informacyjnej oraz dokonania ustalenia czy, a jeżeli tak, to jakie negatywne oddziaływania będzie wywoływać przedmiotowa inwestycja na nieruchomości należące do M. P."
Organ odwoławczy wskazał, że dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych, oraz oględziny. Strona, zgodnie z art. 78 kpa posiada uprawnienie do zgłoszenia żądania przeprowadzenia dowodu, jednakże uprawnienie to podlega ograniczeniom, które pod względem celowości i konieczności zapewnienia szybkości postępowania, organ powinien każdorazowo rozważyć zwłaszcza w sytuacji, gdy nie ma dostatecznych argumentów przemawiających za zakwestionowaniem dotychczasowych ustaleń.
Organ administracji nie jest związany wnioskiem strony o powołanie biegłego dla ustalenia okoliczności, która w sposób niebudzący wątpliwości może być ustalona przez ten organ. Żądaniem przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, w świetle art. 84 kpa, organ jest związany jedynie wówczas, jeżeli ustalenie stanu faktycznego wymaga wiadomości specjalnych, a taka sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie występowała. Przedłożona przez inwestora Karta informacyjna zawiera dane m.in. o: rodzaju skali i usytuowaniu przedsięwzięcia, powierzchni zajmowanej nieruchomości, dotychczasowym sposobie wykorzystania nieruchomości, rodzaju technologii, rozwiązaniach chroniących środowisko, obszarach podlegających ochronie.
Zgłaszając wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego "na okoliczność zbadania rzetelności i prawidłowości przedłożonej przez inwestora karty informacyjnej (...)" odwołujący nie przedstawił żadnych istotnych i ważnych dla niego zastrzeżeń co do prawidłowości sporządzenia Karty; nie zakwestionował zawartych w niej danych odnośnie stanu faktycznego.
Twierdzenia zawarte w Karcie informacyjnej podlegały ocenie, jako dowód w sprawie, przez organ prowadzący postępowanie, a także przez organy współdziałające i żaden z tych organów nie wniósł zastrzeżeń odnośnie merytorycznej treści tego dokumentu.
Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. oceniając przedłożone opracowanie "Wpływ siłowni wiatrowych na zachowanie się, wyniki produkcyjne oraz jakość mięsa świń i gęsi na przykładzie siłowni wiatrowej w miejscowości R., gmina R., województwo [...]" stwierdziło, że jego celem jest przegląd zagrożeń związanych z funkcjonowaniem siłowni wiatrowych na organizmy żywe funkcjonujące w ich bezpośrednim sąsiedztwie. Jako zwierząt doświadczalnych użyto gęsi i świń. Wnioski zawarte w tym opracowaniu mogą być wykorzystane w celu uzgodnienia interesów rolników, hodowców, a także producentów siłowni wiatrowych. Opracowanie to nie podważa, w żaden sposób ustaleń przedstawionych w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. P., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności:
- art. 28 kpa w związku z art. 138 § 1 oraz art. 151 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 145 § 1 pkt 4 kpa poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji oraz bezpodstawne stwierdzenie, że M. P. nie przysługiwał status strony postępowania,
- art. 84 § 1 kpa w związku z art. 78 kpa przez niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia możliwych negatywnych oddziaływań planowanej inwestycji na nieruchomość skarżącego,
- art. 7, art. 77 § 1 kpa, art. 107 § 3 kpa przez brak należytego uzasadnienia faktycznego oraz prawnego zaskarżonej decyzji oraz brak właściwej oceny zebranych w sprawie dowodów, co doprowadziło do niewłaściwego rozstrzygnięcia w sprawie.
M. P. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji oraz zwrot kosztów postępowania sądowo administracyjnego opisał w uzasadnieniu skargi stan faktyczny sprawy i dotychczasowy przebieg postępowania, szczegółowo uzasadniając wskazane zarzuty. Poparł je orzecznictwem sądów administracyjnych.
Zdaniem skarżącego organ odwoławczy pominął argumentację zawartą w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 992/13, w którym Sąd zwrócił uwagę, że organ nie powinien opierać się wyłącznie na treści Karty informacyjnej złożonej przez inwestora, lecz wyjaśnić czy twierdzenia zawarte w treści Karty Informacyjnej są wiarygodne.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie jest zasadna.
Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. została wydana we wznowionym postępowaniu administracyjnym w sprawie wydania decyzji stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na posadowieniu siłowni wiatrowej, w którym to postępowaniu w wyniku zbadania, czy w rzeczywistości zaistniały podstawy wznowieniowe powołane w postanowieniu wznawiającym postępowanie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło uchylenia ostatecznej decyzji pierwotnej w oparciu o art. 151 par. 1 pkt 1 kpa.
Wyjaśniając istotę instytucji wznowienia postępowania administracyjnego, uregulowanego w rozdziale 12 Kodeksu postępowania administracyjnego, podnieść należy, że postępowanie w sprawie wznowienia postępowania składa się z dwóch etapów. W pierwszym etapie organ bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia, które zostały enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 kpa oraz czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 kpa. Tylko w przypadku stwierdzenia, że podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 kpa, bądź nie został zachowany termin do jego złożenia - organ administracji może na podstawie art. 149 § 3 kpa wydać postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach organ administracji ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania, które rozpoczyna drugi etap i stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 kpa). Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadą wymienioną w przepisach prawa procesowego. Celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości zakończonego postępowania zwykłego, ustalenie czy i w jakim zakresie wadliwość postępowania zwykłego wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym, oraz w razie stwierdzenia określonej wadliwości decyzji dotychczasowej, doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa wydana została z określonym naruszeniem prawa (uchwała 7 sędziów NSA z dnia 2 grudnia 2002 r., sygn. akt OPS 11/02, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z przepisu art. 151 § 1 kpa wynika, że organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 kpa wydaje decyzję, w której: odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. W przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (§ 2).
Z analizy akt administracyjnych w niniejszej sprawie wynika, że wolą skarżącego było wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wójta Gminy S. z dnia [...] listopada 2013 r. w oparciu o podstawę wznowienia zawartą w art. 145 § 1 pkt 4 kpa.
Po stwierdzeniu, że wniosek o wznowienie postępowania oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia, enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 kpa, Wójt Gminy S. prawidłowo postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją Wójta Gminy S. z dnia [...] listopada 2013 r. Zgodnie bowiem z treścią art. 149 § 2 kpa, postanowienie o wznowieniu stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania przez właściwy organ co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
We wniosku o wznowienie postępowania skarżący powołał się na podstawę z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Przepis ten stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Ta podstawa wznowienia opiera się na dwóch przesłankach: po pierwsze, na fakcie niebrania udziału przez stronę w postępowaniu; po drugie, na braku winy strony.
W konsekwencji skoro we wznowionym postępowaniu zostało potwierdzone dotychczasowe stanowisko, że oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia zamknie się w granicach działki inwestora, rzeczywisty interes prawny właściciela nieruchomości niegraniczących bezpośrednio z terenem inwestycji, nie mógł być traktowany jako naruszony. Dla ustalenia stron postępowania w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, innych niż wnioskodawca, konieczne jest ustalenie terenu objętego oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia na środowisko (vide: wyrok NSA sygn. II OSK 108/12) Stroną postępowania jest więc właściciel nieruchomości położonej na terenie objętym oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia. W pierwotnym postępowaniu granice oddziaływania planowanej inwestycji zostały zakreślone przez inwestora dołączonym do wniosku wypisem z rejestru gruntów obejmującym teren, na którym przedsięwzięcie będzie realizowane. oraz tereny działek bezpośrednio graniczących z działką inwestycyjną.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., szczegółowo odniosło się do badania ewentualnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, opierając się na dołączonej do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach Karty informacyjnej przedsięwzięcia. Opracowanie to wykazało, że emisja do środowiska substancji lub energii, powstających na skutek eksploatacji przedsięwzięcia, nie będzie powodować pogorszenia standardów jakości środowiska oraz wartości odniesienia w zakresie wszystkich jego komponentów.
Planowana inwestycja nie będzie w trakcie funkcjonowania wykorzystywać wody, surowców, paliw energii (z zewnątrz). W niewielkich ilościach będą wykorzystywane oleje smarowe i płyny hydrauliczne w ilości ok. 0,20 Mg/rok.
Podczas pracy elektrowni wiatrowej wytwarzany jest hałas, którego głównym źródłem jest układ przeniesienia mocy (łopaty wirnika - generator), a przyczyną hałasu są zjawiska natury mechanicznej (tarcie, drgania). W planowanej elektrowni wiatrowej zastosowana zostanie bezprzekładniowa siłownia, która powoduje znacznie mniejszy hałas niż siłownia przekładniowa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wskazało, że zachowując odległość siłowni wiatrowej od istniejącej zabudowy zagrodowej (nie mniejszą niż 150 m), nie powinny powstawać uciążliwości oddziaływania hałasu na mieszkańców tej zabudowy, a standard jakości środowiska w tym zakresie, określony przepisami prawa, zostanie zachowany. Faktyczna odległość od budynku mieszkalnego (pustostanu) wynosi 240 m, a od budynku zamieszkałego - 310 m.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. dokonując analizy oddziaływania przedsięwzięcia na nieruchomości sąsiednie w oparciu o Kartę informacyjną przedsięwzięcia stwierdziło, że oddziaływanie przedsięwzięcia pozostaje w granicach określonych prawem, tj. nie wpływa w sposób ponadnormatywny na ludzi i środowisko. Oddziaływanie przedsięwzięcia zamykać będzie się w granicach terenu działki stanowiącej własność inwestora. W konsekwencji stwierdziło, że na skutek realizacji przedsięwzięcia nie powstaną oddziaływania, które mogą swym zasięgiem obejmowań nieruchomości M. P.
We wznowionym postępowaniu tak zakreślone granice oddziaływania przedsięwzięcia nie zostały podważone. Podkreślić należy, że status strony postępowania zawsze wymaga wykazania interesu prawnego, a nie jedynie faktycznego. O tym, czy dana osoba ma interes prawny, przesądza istnienie powszechnie obowiązującego przepisu prawa, który z jednej strony zapewnia ochronę jednej strony, ale równocześnie pozwala obciążyć drugą stronę obowiązkiem określonego zachowania się lub uzasadnia odmówienie wydania jej pozytywnej decyzji. Zauważyć też należy, że zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym wymaga jedynie postępowanie, w ramach którego przeprowadzana jest ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko tj. gdy sporządzany jest raport.
Wskazany przez skarżącego fakt wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok z dnia 10 września 2013 r., sygn. akt IV SA/WA 992/13) w innej sprawie wyroku uchylającego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] lutego 2013 r. umarzającą postępowanie odwoławcze nie miał wpływu na wyrokowanie w sprawie niniejszej.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.