IV SA/Wa 23/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2023-03-24
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
ochrona środowiskaocena oddziaływaniadecyzja środowiskowabudownictwo mieszkanioweobszar chronionego krajobrazuzasada przezornościprawo administracyjnepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na postanowienie SKO, utrzymując w mocy obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej inwestycji mieszkaniowej.

Skarżący K. i M. S. domagali się uchylenia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy decyzję o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla budowy dwudziestu budynków mieszkalnych. Skarżący argumentowali, że Karta Informacyjna Przedsięwzięcia zawierała wystarczające informacje i że opinia RDOŚ była nadinterpretacją. Sąd uznał jednak, że ze względu na skalę przedsięwzięcia, jego położenie w pobliżu obszarów chronionych oraz potencjalny wpływ na przyrodę, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko jest uzasadniony, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi K. i M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, które przywróciło termin do wniesienia zażalenia i utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej budowy dwudziestu budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Skarżący kwestionowali potrzebę sporządzenia obszernego raportu o oddziaływaniu na środowisko, twierdząc, że Karta Informacyjna Przedsięwzięcia (KIP) zawierała wystarczające dane. Podnosili, że opinia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) była nadinterpretacją i prowadziła do nieuzasadnionych kosztów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że postanowienie SKO jest zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko nie powstaje automatycznie, ale może być nałożony przez organ właściwy, jeśli stwierdzi on taką konieczność. W tej sprawie, ze względu na skalę inwestycji (20 domów na 2,2 ha), jej położenie w strefie zwykłej Obszaru Chronionego Krajobrazu oraz bliskość terenów Natura 2000, a także potencjalny negatywny wpływ na siedliska zwierząt i korytarze ekologiczne, opinia RDOŚ wskazująca na potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania była kluczowa. Sąd uznał, że informacje zawarte w KIP nie były wystarczające do oceny wpływu przedsięwzięcia na środowisko, a stanowisko RDOŚ, oparte na zasadzie przezorności i specjalistycznej wiedzy, było zasadne. W związku z tym, sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest związany opiniami organów opiniujących, lecz do niego należy ostateczna ocena, w oparciu o te opinie oraz kryteria określone w art. 63 ust. 1 ustawy ooś, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że organy opiniujące (jak RDOŚ, Inspekcja Sanitarna, PGWWP) wypowiadają się w granicach swoich kompetencji, a organ prowadzący postępowanie (Burmistrz) ma obowiązek uwzględnić ich stanowiska, ale ostateczna decyzja należy do niego. W tym przypadku, mimo odmiennych opinii, RDOŚ, jako organ odpowiedzialny za ochronę przyrody, wskazał na potrzebę oceny oddziaływania ze względu na potencjalny wpływ na siedliska zwierząt i korytarze ekologiczne, co sąd uznał za zasadne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.i.o.ś. art. 59 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest wymagane w przypadku przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a w przypadku przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko – gdy obowiązek powyższy został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1.

u.i.o.ś. art. 63 § 1, 3, 4

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w razie stwierdzenia, że jest to konieczne w związku z oceną, że z uwagi na uwarunkowania, w jakich ma powstać i funkcjonować przedsięwzięcie, może ono potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Organ powinien kierować się kryteriami określonymi w tym przepisie.

Dz.U. 2019 poz. 1839 art. 3 § 1 pkt 55 lit. b tiret pierwsze

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

Klasyfikacja przedsięwzięcia jako mogącego znacząco oddziaływać na środowisko.

Pomocnicze

u.i.o.ś. art. 66

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.i.o.ś. art. 74 § 3

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.i.o.ś. art. 75 § 1 pkt. 4

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potencjalny znaczący wpływ planowanej inwestycji mieszkaniowej na środowisko przyrodnicze, w tym na siedliska zwierząt i korytarze ekologiczne, ze względu na skalę przedsięwzięcia i jego położenie w pobliżu obszarów chronionych. Niewystarczające informacje zawarte w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia do oceny wpływu inwestycji na środowisko. Zasada przezorności w ocenie ryzyka negatywnego oddziaływania na środowisko.

Odrzucone argumenty

Karta Informacyjna Przedsięwzięcia zawierała wystarczające informacje do oceny wpływu inwestycji na środowisko. Opinia RDOŚ była nadinterpretacją przepisów i prowadziła do nieuzasadnionych kosztów dla inwestora. Istniejąca zabudowa jednorodzinna i otoczenie przyrodnicze nie wpływają negatywnie na środowisko ze względu na skalę planowanego przedsięwzięcia.

Godne uwagi sformułowania

Organ odwoławczy przypomniał w szczególności, że w uzasadnieniu postanowienia RDOŚ zaznaczył, że tereny otwarte, sąsiadujące z ciekiem oraz lasem mogą stanowić atrakcyjne miejsce bytowania wielu gatunków zwierząt w tym chronionych, mogą również stanowić lokalny korytarz ekologiczny. W przedmiotowej sprawie zachodzi ryzyko naruszenia ograniczeń wynikających z utworzenia na danym terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, co również stanowi przesłankę do stwierdzenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko ze szczególnym uwzględnieniem analizy wpływu planowanej inwestycji na przyrodę [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu w kontekście zakazów obowiązujących na jego terenie. RDOŚ uznał, że w tej sprawie należy zastosować zasadę przezorności, która w przypadku, gdy nie ma pewności co do braku wystąpienia znacząco negatywnego odziaływania nakazuje przyjąć założenie, że może ono wystąpić. Dla wydania postanowienia nakładającego obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wystarczy stwierdzenie możliwości znaczącego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko w jakimkolwiek ze wskazanych w tym przepisie aspektów.

Skład orzekający

Kaja Angerman

przewodniczący sprawozdawca

Anita Wielopolska

sędzia

Tomasz Wykowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla inwestycji mieszkaniowych w obszarach wrażliwych przyrodniczo, interpretacja zasady przezorności oraz roli organów opiniujących w postępowaniu środowiskowym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z oceną oddziaływania na środowisko, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych spraw dotyczących inwestycji mieszkaniowych w obszarach chronionych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska w kontekście rozwoju budownictwa mieszkaniowego, pokazując, jak sądy interpretują przepisy dotyczące oceny oddziaływania na środowisko i zasadę przezorności.

Budowa osiedla mieszkaniowego wstrzymana? Sąd potwierdza obowiązek oceny wpływu na środowisko.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA/Wa 23/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-03-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anita Wielopolska
Kaja Angerman /przewodniczący sprawozdawca/
Tomasz Wykowski
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Ochrona środowiska
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2022 poz 1029
art. 59 ust. 1 pkt 2, art. 63 ust. 1, 3, art. 66, art. 74 ust. 3, art. 75 ust. 1 pkt. 4
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Kaja Angerman (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Anita Wielopolska sędzia WSA Tomasz Wykowski po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. S. i M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 24 listopada 2022 r., nr KOA/5022/Oś/22 w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oraz uznania obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i uznania potrzeby sporządzenia oceny oddziaływania na środowisko oddala skargę.
Uzasadnienie
IV SA/Wa 23/23
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie postanowieniem z 24 listopada 2022 r., nr KOA/5022/OŚ/22 po rozpatrzeniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia oraz zażalenia przywróciło termin do wniesienia zażalenia i utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza [...] nr [...] z [...] września 2022r. orzekające o: 1) uznaniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie dwudziestu budynków mieszkalnego jednorodzinnych wraz niezbędną infrastrukturą techniczną na dz. ew. [...] i [...] obręb [...] przy ur. [...] w miejscowości [...], na etapie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; 2) uznaniu potrzeby sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko w zakresie uwzględniającym zagadnienia określone w art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008r. ooś.
Postanowienie było wynikiem następujących ustaleń faktycznych i oceny prawnej.
W dniu 6 czerwca 2022 r. do Urzędu Miejskiego w [...], wpłynął wniosek K. i M. S. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie dwudziestu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach nr [...] i [...] obręb [...] przy ul. [...] w miejscowości [...].
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] września 2022r. Burmistrz [...] postanowił:
I. uznać obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie dwudziestu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach nr [...] i [...] obręb [...] przy ul. [...] w miejscowości [...], na etapie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;
II. uznać potrzebę sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko w zakresie uwzględniającym zagadnienia określone w art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2022, poz. 1029 ze zm.) ze szczególnym uwzględnieniem wskazanych elementów.
W uzasadnieniu postanowienia podano, że Burmistrz [...] wystąpił o wydanie opinii w sprawie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia do Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w [...], Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, Zarząd Zlewni w [...] oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...].
Rodzaj, parametry techniczne oraz zasięg potencjalnego oddziaływania na środowisko przedmiotowej inwestycji zaliczają ją do grupy przedsięwzięć wymienianych w § 3 ust. 1 pkt 55 lit. b tiret pierwsze rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839).
W ramach postępowania administracyjnego, w związku z art. 64 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 ustawy ooś Burmistrz [...] uzyskał następujące stanowiska:
1. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...], opinią sanitarną z [...] czerwca 2022r., [...], stwierdził możliwość odstąpienia od przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia;
2. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...], postanowieniem z [...] sierpnia 2022 r. wyraził opinię, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz określił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko;
3. Dyrektor Zarządu Zlewni w [...], Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...], pismem z [...] września 2O22 r. wyraził opinię, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie istnieje potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz wskazał na konieczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach warunków i wymagań, o których mowa w art. 82 ust.1 pkt 1 lit. b ustawy ooś oraz nałożenie obowiązku działań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy ooś.
Burmistrz [...], wydając postanowienie o potrzebie przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia wziął pod uwagę powyższe opinie, wiedzę własną organu na tematy lokalne oraz szczegółowe kryteria wymienione w art. 63 ust. 1 ustawy ooś.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli M. i K. S. wnosząc o uchylenie przedmiotowego postanowienia i wydanie pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla w/w przedsięwzięcia - na podstawie przedłożonego opracowania, tj.: Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, Opinii Sanitarnej PPIS w [...] oraz stanowiska Dyrektora Zarządu Zlewni w [...].
W zażaleniu podniesiono, że opinia RDOŚ w [...] nie znajduje uzasadnienia do opracowania tak obszernego "raportu ooś", ponieważ istniejąca w okolicy zabudowa jednorodzinna oraz otoczenie przyrodnicze nie wpływa negatywnie na środowisko ze względu na zasięg i skalę planowanego przedsięwzięcia. Planowana inwestycja mieszkaniowa w żaden sposób nie koliduje z istniejącym otoczeniem i nie wpłynie negatywnie na środowisko naturalne. Wszelkie uwarunkowania wynikające ze skali i usytuowania przedsięwzięcia, rozwiązania chroniące środowisko i oddziaływania na środowisko, a także wpływ inwestycji na wartości przyrodnicze i Obszaru Chronionego Krajobrazu oraz rozwiązania chroniące środowisko zawarto w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia (KIP).
Jednocześnie z zażaleniem złożony został wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia, w którym wskazano, że niedochowanie terminu do złożenia zażalenia spowodowane było przyczynami losowymi, na którą pełnomocnik Skarżących nie miał wpływu - nagła śmierć mamy pełnomocnika Skarżących. Do wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia dołączono akt zgonu, z którego wynika, że miał on miejsce w tym samym dniu, w którym nastąpił odbiór zaskarżonego postanowienia.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu postanowienia wyjaśnił, że kwestia wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach regulowana jest przez przepisy ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t. j. Dz. U. z 2017r., poz. 1405 z późn. zm). Zgodnie z art. 71 ww. ustawy "1. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia.
2. Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych:
1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko".
Wskazał, że przedsięwzięcie planowane w niniejszej sprawie stanowi przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, które może wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Ustawodawca w art. 63 ust. 1 ustawy przewidział, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W niniejszej sprawie organ ten na podstawie art. 63 ustawy stwierdził konieczność przeprowadzania oceny na środowisko. Organ odwoławczy podkreślił, że do akt sprawy zostały załączone dwie opinie (Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...]), o których mowa w art. 64 ust. 1 ustawy, które wskazały, że nie ma konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Wskazał, że organy opiniujące mają różne kompetencje i niewątpliwe mogą w różny sposób dokonać oceny konieczności sporządzenia raportu. Organ zobowiązany do zasięgnięcia opinii, tymi opiniami nie jest związany, lecz do niego należy ostateczna ocena, w oparciu o te opinie oraz wskazane w art. 63 ust. 1 ustawy z 2008 r. kryteria czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też nie ma takiej konieczności.
Odmienne stanowisko od ww. organów opiniujących zajął Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...], który postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2022r., uznał, że dla ww. przedsięwzięcia istnieje koniczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i wskazał zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Organ odwoławczy przypomniał w szczególności, że w uzasadnieniu postanowienia RDOŚ zaznaczył, że tereny otwarte, sąsiadujące z ciekiem oraz lasem mogą stanowić atrakcyjne miejsce bytowania wielu gatunków zwierząt w tym chronionych, mogą również stanowić lokalny korytarz ekologiczny. Informacje zawarte w kip wskazują, że planowane zamierzenie inwestycyjne zmieni w sposób diametralny aktualne zagospodarowanie terenu przedmiotowych działek, jak również, że inwestor nie przewiduje wariantu alternatywnego projektowanego przedsięwzięcia. Teren inwestycji stanowią tereny otwarte, niezagospodarowane, porolne z roślinnością trawiastą, miejscami drzewami. Znaczna liczba gatunków ptaków (jak i innych grup zwierząt) związanych jest właśnie z ekosystemami występującymi w krajobrazie rolniczym, którego wielkopowierzchniowe przekształcenia - powstające w efekcie zabudowy, bez odpowiedniego rozpoznania populacji ptaków i ich siedlisk oraz zastosowania odpowiednich rozwiązań czy działań minimalizujących - mogą negatywnie wpłynąć na stan populacji ptaków.
RDOŚ uznał, mając na uwadze dominujący w analizowanych opracowaniach typ siedlisk ptasich, właściwych dla krajobrazu rolniczego, który stanowią intensywnie użytkowane grunty orne, ale również bardziej zróżnicowane obszary stanowiące mozaikę łąk, pastwisk czy zadrzewień/zakrzewień, że należy się spodziewać, że na ich obszarach występuje stosunkowo dużo gatunków wykorzystujących właśnie pola uprawne czy nieużytki jako miejsce żerowania, wśród nich należy wymienić tak ważne i kluczowe gatunki jak derkacz, błotniak łąkowy czy świergotek polny. Budowa osiedli mieszkalnych wyłączając obszary z użytkowania rolniczego, ale i zmieniając elementy struktury przestrzennej krajobrazu rolniczego, może prowadzić do zmniejszenia zróżnicowania przestrzennego niektórych zespołów ptaków. W przedmiotowej sprawie zachodzi ryzyko naruszenia ograniczeń wynikających z utworzenia na danym terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, co również stanowi przesłankę do stwierdzenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko ze szczególnym uwzględnieniem analizy wpływu planowanej inwestycji na przyrodę [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu w kontekście zakazów obowiązujących na jego terenie.
Zdaniem RDOŚ, w raporcie ooś należy przeanalizować wpływ planowanej inwestycji na środowisko przyrodnicze w kontekście wpływu na [...] Obszar Chronionego Krajobrazu w fazie realizacji oraz funkcjonowania inwestycji, inwestor powinien przeprowadzić inwentaryzację przyrodniczą analizowanego terenu, a także przedstawić wpływ inwestycji na lokalne szlaki migracji zwierząt i zaproponować działania inwestycyjne, dzięki którym realizacja przedsięwzięcia nie będzie negatywnie wpływała na środowisko przyrodnicze.
RDOŚ uznał, że w tej sprawie należy zastosować zasadę przezorności, która w przypadku, gdy nie ma pewności co do braku wystąpienia znacząco negatywnego odziaływania nakazuje przyjąć założenie, że może ono wystąpić.
Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia, materiału dowodowego oraz obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa, Kolegium uznało, że postanowienie Burmistrza [...] jest zasadne i zgodne z przepisami prawa. Organ I instancji, wydając ww. postanowienie, wziął pod uwagę stanowisko wyspecjalizowanego organu, jakim Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska. RDOŚ realizuje zadania dotyczące polityki ochrony środowiska w zakresie zarządzania ochroną przyrody, kontroli procesu inwestycyjnego oraz przekazywania informacji o środowisku na obszarze województwa. Jest instytucją ekspercką, odpowiedzialną za ochronę przyrody i udział w części środowiskowej procesu inwestycyjnego, realizuje zadania dotyczące zapobiegania szkodom w środowisku.
Biorąc pod uwagę powyższe wyjaśnienia Kolegium uznało, że powierzchnia planowanej inwestycji, położenie terenu inwestycji w granicach strefy zwykłej [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu oraz a pobliżu Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000 (obszar [...]) uzasadnia nałożenie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Dane zawarte w KIP wskazują, że planowane zamierzenie zmieni w sposób radykalny aktualne zagospodarowanie działek objętych wnioskiem. Nie bez znaczenia dla stanowiska zarówno I jak i II instancji pozostaje fakt, że w przedmiotowej sprawie zachodzi ryzyko naruszenia ograniczeń wynikających z przepisów o utworzenia [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu.
Pełnomocnik Skarżących wraz z zażaleniem na postanowienie Burmistrza [...] złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia uzasadniając go wystąpieniem zdarzenia losowego - nagłej śmierci jego matki, w dniu, w którym odebrał zaskarżone postanowienie. Kolegium uznało, że pełnomocnik Skarżących uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy i z tego względu należy przywrócić termin do złożenia zażalenia na ww. postanowienie.
K. i M. S. wnieśli skargę na postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucili, że postanowienie jest błędne, ponieważ organ nie uznał za wystarczające zawartych informacji w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia (KIP), stanowiącej załącznik do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Karta (KIP) zawierała wszelkie podstawowe i niezbędne informacje o planowanej inwestycji, która służyła do oceny wpływu konkretnego przedsięwzięcia na określone środowisko.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ I instancji wydał postanowienie w oparciu o wyrażoną opinię przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) w [...], która dla Organu I instancji nie jest wiążąca, a jest jedynie daleko idącą sugestią. Wskazano, że jest to asekuracja i daleko idąca formalna nadinterpretacja przepisów prawa materialnego. Inwestorzy zostali zmuszeni do opracowania bardzo kosztownego i tak obszernego "raportu ooś". Istniejąca w okolicy zabudowa jednorodzinna oraz otoczenie przyrodnicze nie wpływa negatywnie na środowisko ze względu na zasięg i skalę planowanego przedsięwzięcia.
Planowana inwestycja mieszkaniowa w żaden sposób nie koliduje z istniejącym otoczeniem i nie wpłynie negatywnie na środowisko naturalne.
Wszelkie uwarunkowania wynikające ze skali i usytuowania przedsięwzięcia, rozwiązania chroniące środowisko i oddziaływania na środowisko, a także wpływ inwestycji na wartości przyrodnicze i krajobrazowe [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu oraz rozwiązania chroniące środowisko zawarto w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia (KIP), którą dostarczono do Organu I instancji i stosownie uzupełniono zgodnie z wezwaniem Organu I instancji dot. uzupełniania dokumentacji z dnia [...] lipca 2022 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze oparło swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na zapisach zawartych w postanowieniu nr [...] Burmistrza [...] oraz suchych zapisach ustawowych, które z premedytacją bez dogłębnej analizy danej sprawy w pełni zacytowano w wydanym postanowieniu z dnia [...] listopada 2022 r. SKO nie pokusiło o wnikliwą analizę przedmiotu sprawy poprzez odniesienie się do stanu faktycznego wynikającego z konkretnej lokalizacji przedmiotowej potencjalnej inwestycji.
Wskazuje to na brak należytej staranności w zakresie rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu, ponieważ postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 24 listopada 2022 r. i utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji nie naruszają przepisów prawa.
Materialnoprawną podstawą decyzji były: art. 59 ust. 1 pkt 2, art. 63 ust. 1, ust 3 i ust. 4, art. 66, art. 74 ust. 3, art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2022 r., poz. 1029 ze zm.) - dalej u.i.o.ś. oraz § 3 ust. 1 pkt 55 lit. b tiret pierwsze rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839).– dalej: rozporządzenie.
Stosownie do art. 71 ust. 1 u.i.o.ś., decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania dla realizacji konkretnego przedsięwzięcia. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową. Oznacza to, że organ właściwy do wydania tej decyzji powinien przeprowadzić postępowanie przewidziane przepisami powołanej ustawy i jest zobligowany wydać pozytywną decyzję, jeżeli inwestor spełni wymagania określone przepisami ustawy. Przesłanki wydania decyzji negatywnej, tzn. decyzji o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia, muszą wynikać z konkretnie wskazanych uregulowań prawnych i faktycznych.
Zgodnie z art. 59 ust. 1 u.i.o.ś. przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest wymagane, w przypadku przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Natomiast w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, gdy obowiązek powyższy został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 powyższej ustawy. Obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia zakwalifikowanego do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko nie powstaje w sposób automatyczny. Obowiązek ten może być nałożony przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w razie stwierdzenia, że jest to konieczne w związku z oceną, że z uwagi na uwarunkowania w jakich ma powstać i funkcjonować przedsięwzięcie, może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Dokonując takiej oceny organ powinien kierować się kryteriami określonymi w art. 63 ust. 1 u.i.o.ś.. Dla wydania postanowienia nakładającego obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wystarczy stwierdzenie możliwości znaczącego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko w jakimkolwiek ze wskazanych w tym przepisie aspektów. Treść art. 64 ust. 1 u.i.o.ś. obliguje organ prowadzący postępowanie do uwzględnienia stanowiska organów opiniujących przy ustalaniu potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Przechodząc do oceny kwestionowanego rozstrzygnięcia stwierdzić należy, że podjęto je zgodnie z obowiązującymi w dacie wydania przepisami prawa materialnego, a stan faktyczny ustalony w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy – wbrew twierdzeniom skarżących - dawał organom podstawę do stwierdzenia, że dla planowanego przedsięwzięcia zachodziła potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane m.in. w oparciu o istotne dla sprawy dokumenty, tj. kartę informacyjną przedsięwzięcia oraz opinie organów opiniujących (RDOŚ, Inspekcji Sanitarnej, PGWWP). Analiza karty informacyjnej przedsięwzięcia przedłożonej wraz z wnioskiem pozwala stwierdzić, że choć inwestor zawarł w niej podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu, to jednak nie były to informacje wystarczające do oceny wpływu przedsięwzięcia na środowisko.
Wniosek taki wypływa przede wszystkim ze stanowiska jednego z organów opiniujących zasadność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko tj. RDOŚ w Warszawie.
Pozostałe organy opiniujące tj. Inspekcja Sanitarna, jak również PGWWP zgodnie stwierdziły, że nie zachodzi konieczność przeprowadzanie oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia. Nie oznacza to jednak, że ich stanowisko jest wystarczające do uznania, że możliwe jest określenie warunków i wymagań dla realizacji inwestycji bez przeprowadzenia oceny oddziaływania. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy każdy z tych wyspecjalizowanych w konkretnej dziedzinie organów wypowiadał się w granicach swoich kompetencji. Opinia RDOŚ organu odpowiedzialnego za ochronę przyrody, posiadającego odpowiednią wiedzę specjalistyczną i doświadczenie w kwestiach środowiskowych wskazuje, że wydanie decyzji środowiskowej bez przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko stałoby w sprzeczności z zasadą przezorności.
Organ ten wykazał, że przedstawione przez inwestora informacje nie są wystarczające do dokonania oceny wpływu planowanej inwestycji. Związane jest to z tym, że ulegnie diametralnej zmianie zagospodarowanie terenu planowanej inwestycji w wyniku jej realizacji. Dotychczas działki stanowiły teren otwarty, sąsiadujący z ciekiem wodnym oraz lasem, a więc mogły stanowić atrakcyjne miejsce bytowania wielu gatunków zwierząt, w tym zwierząt chronionych, a także stanowić lokalny korytarz ekologiczny. Organ podkreślił także, że realizacja takiego wielkopowierzchniowego zadania inwestycyjnego jakim jest budowa osiedla mieszkaniowego bez odpowiedniego rozpoznania populacji ptaków i ich siedlisk oraz zastosowania odpowiednich rozwiązań może prowadzić do negatywnego wpływu na stan populacji ptaków. Organ zaakcentował więc potrzebę przeprowadzenia przez inwestora inwentaryzacji przyrodniczej, a także przedstawienia wpływu inwestycji na lokalne szlaki migracji zwierząt oraz wpływu na środowisko przyrodnicze w kontekście wpływu na [...] Obszar Chronionego Krajobrazu. Tego rodzaju informacji nie zawiera przedstawiona przez inwestorów karta informacyjna przedsięwzięcia.
Wskazania RDOŚ wynikają z doświadczenia tego organu, a także związane są z rozmiarami planowanego przedsięwzięcia i jego położeniem oraz dotychczasowym sposobem użytkowania terenów działek na których planowane jest wybudowanie osiedla mieszkaniowego oraz z dotychczasowym sposobem użytkowania terenów sąsiednich. Zastrzeżenia co do braku wystarczających informacji o planowanym przedsięwzięciu nie są więc dowolne. Budowa 20 domów jednorodzinnych na powierzchni 2,2 ha stanowi bardzo duże przedsięwzięcie inwestycyjne, które rzeczywiście w sposób diametralny zmieni sposób użytkowania tego terenu i może negatywnie wpłynąć na środowisko przyrodnicze (bytowanie zwierząt, możliwości ich migracji, stan populacji ptaków).
Wobec powyższego, zdaniem Sądu, kolegium - mając na względzie ustalenia wynikające z karty informacyjnej przedsięwzięcia co do zakresu i skali przedsięwzięcia oraz stanowisko organu opiniującego RDOŚ - słusznie uznało, że planowane przedsięwzięcie może znacząco oddziaływać na środowisko, a zatem zachodzi niezbędna potrzeba przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko.
Odwołanie się przez organ odwoławczy w uzasadnieniu postanowienia do stanowiska organu opiniującego i przytoczenie jego uwag dotyczących dostrzeżonych zagrożeń nie stanowi naruszenia przepisów procesowych. Organ odwoławczy rozpoznał sprawę dokonując analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i zasadnie posiłkował się przedstawiając argumentację przemawiającą za wydaniem rozstrzygnięcia racjonalnymi argumentami przedstawionymi przez wyspecjalizowany organ.
W rozpatrywanej sprawie nie doszło także do naruszenia art. 63 ust. 1 u.i.o.ś.
Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI